Giáo án sinh 10, soạn theo cấu trúc mới 2018 (HK2)

Các giai đoạn chính của quá trình hô hấp tế bào: 1 Đường phân: - Xảy ra trong bào tương chất nguyên sinh... - Học sinh phải nêu được chu kỳ tế bào, mô tả được các giai đoạn khác nhau của

Trang 1

- Khái niệm Quang hợp

- Nêu được Quang hợp gồm 2 pha: Pha sáng và pha tối

- Nêu được mối liên quan giữa ánh sáng với mỗi pha cũng như mối liên hệ giữa 2 pha

- Mô tả được tóm tắt các sự kiện chính của chu trình C3

- Trình bày được tóm tắt diễn biến, các thành phần tham gia, kết quả của pha sáng

2 Kĩ năng: rèn 1 số kĩ năng

- Phân tích, so sánh tổng hợp tổng hợp, khái quát

- Vận dụng kiến thức liên bài, liên môn

II Phương tiện dạy học:

- Tranh vẽ hình 16.1, 16.2 và 16.3 SGK

- ( Máy chiếu projector và giáo án điện tử)

III Tiến trình tổ chức dạy học

1 Ổn định tổ chức:

- Kiểm tra sĩ số - chuẩn bị bài của học sinh

2 Kiểm tra bài cũ:

- Nêu sự chuyển hoá vật chất(đồng hoá, dị hoá) trong tế bào

3 Giảng bài mới:

Hoạt động 1: Tìm hiểu hô hâp tế bào

* Em hiểu thế nào là hô hấp?

+ Phương trình tổng quát

C6H12O6+6O2=6CO2+6O2 + NL

+Năng lượng giải phóng ra qua hô hấp chủ yếu

để tái tổng hợp lại ATP

*thực chất của quá trình hô hấp tế bào là gì?

*Trả lời câu lệnh trang 64

(năng lượng được giải phóng từ từ chứ không ồ

ạt)

* tại sao tế bào ko sử dụng luôn năng lượng của

các pt glucozo thay vì phải đi vòng qua hoạt

động sản xuất ATP của ti thể ? (nl chứa trong

các pt glucozo qúa lớn so với nhu cấu nl của các

phản ứng đơn lẻ trong tế bào Trong khi đó ATP

chứa vùa đủ nl cần thiết mặt khác qua qt thích

nghi E đã thích nghi với việc dùng nl ATP cung

cấp cho các hoạt động cần nl của tế bào ) cho hs

phân biệt hô hấp ngoài và hô hấp tế bào, hô hấp

kị khí và lên men

Hoạt động 2: Tìm hiểu các giai đoạn của hô

hấp tế bào

Cho hs quan sát tranh hình 16.1

*Quá trình hô hấp gồm các giai đoạn nào và

diễn ra ở đâu trong tế bào?

I Khái niệm hô hấp tế bào:

- Nguồn nguyên liệu là các chất hữu cơ( chủ yếu làglucôzơ)

- Năng lượng được giải phóng ra từ từ để sử dụngcho hoạt động sống và tổng hợp ATP

- Sản phẩm hô hấp cuối cùng là CO2 và H2O

- Tốc độ của quá trinh hô hấp phụ thuộc vào nhucầu năng lượng của tế bào và được điều khiểnthông qua hệ E hô hấp

I Các giai đoạn chính của quá trình hô hấp tế bào:

1) Đường phân:

- Xảy ra trong bào tương( chất nguyên sinh)

Trang 2

*Trả lời câu lệnh trang 65

(năng lượng nằm trong các phân tử NADH,

FADH2 )

Tranh hình 16.1

* Vị trí, nguyên liệu và sản phẩm của giai đoạn

chuỗi truyền êlectron hô hấp?

* Tổng sản phẩm tạo ra từ 1 phân tử đường

glucôzơ qua hô hấp?

***nếu ước lượng nhờ hoạt động của chuỗi

truyền e hô hấp từ 1 phân tử NADP tế bào thu

được ~2,5 ATP và từ 1 pt FADH2 thu dc ~ 1,5

ATP tính xem khi oxi hoá hoàn toàn 1 pt

glucozo tế bào thu dc bao nhiêu ATP ?

-Nguyên liệu là đường glucôzơ,ADP,NAD,Pi

- Kết quả: Từ 1 phân tử glucôzơ tạo ra 2 phân tửaxit pyruvic( C3H4O3 ) 2 phân tử NADH và 2phân tử ATP(thực chất 4 ATP)

2) Chu trìnhCrep:

- Xảy ra trong chất nền của ty thể

-Nguyên liệu: axit pyruvic  axêtyl-CoA(và tạo ra

2 phân tử NADH và 2 phân tử CO2 ) Axêtyl-CoA đi vào chu trình Crep bị phân giảihoàn toàn tới CO2

- Kết quả: tạo ra 6 NADH, 2 ATP, 2 FADH2 , 4 CO2

3) Chuỗi truyền êlectron hô hấp:

- Câu hỏi và bài tập cuối bài

- Trong 3 giai đoạn trên giai đoạn nào sinh ra nhiều ATP nhất?

- Tổng số ATP được tạo ra khi ôxy hoá hoàn toàn 1 phân tử đường glucôzơ?

HOÀN THÀNH BẢNG SAU

Đường phân Chu trình Crep Chuỗi truyền êlectron

hô hấp

Nguyên liệu 1G, 2 ATP,2 NAD,2ADP, 2Pi 2a.pyruvic,6 NAD2FAD, 2 ADP, 2Pi 10NAD,2FAD,34Pi34ADP,6 O

1 Trả lời các câu hỏi trong SGK

2 So sánh quá trình hô hấp và quá trình quang hợp?( Sản phẩm, Nguyên liệu, phương trình, nơi thực hiện)

6 Rút kinh nghiệm

Trang 3

I Mục tiêu bài dạy:

1 Kiến thức:

- Học sinh phải nêu được khái niệm quang hợp và những sinh vật có khả năng quang hợp

- Nêu được vai trò của ánh với sáng 2 pha của quang hợp và mối liên quan giữa 2 pha

- Trình bày được tóm tắt diễn biến,các thành phần tham gia, kết quả của mỗi pha

- Mô tả được một cách tóm tắt các sự kiện chính của chu trình C3

2 Kĩ năng: HS phân tích được mối liên quan giữa các pha sáng và tối của quá trình quang hợp.

3 Thái độ: cho học sinh ý nghĩa của quá trình quang hợp ở giới thực vật.

- Tranh vẽ hình 17.1 và 17.2 SGK

- (Máy chiếu projector và giáo án điện tử)

- Hãy nêu các giai đoạn chính trong hô hấp tế bào và vị trí diễn ra của các giai đoạn

Hoạt động 1: tìm hiểu về quang

hợp

* Em hãy trình bày khái niệm quang

hợp?

* Quang hợp thường xảy ra ở những

sinh vật nào? ( các sinh vật th ộc

nhóm tự dưỡng là sv quang hợp và là

nhóm sv sản xuất ủa t ái đất )

* sắc tố QH là gì ? gồm những loại

nào *sắc tố quang hợp có vai trò gì trong

giai đoạn đầu của qh

- tính chất 2 pha của qh thể hiện như

* clorophin ( chất diệp lục) : hấp phụ quang năng

* carôtennoit = nhóm sắc tố phụ: bảo vệ DL khỏi bị phân huỷ khi

* phicobilin I as quá cao

II Các pha của quá trình quang hợp:

** tính chất 2 pha trong quang hợp:

- pha sáng: chỉ diễn ra khi có ánh sáng Nl ánh sáng được ~thành nl trong các pt ATP

- Pha tối : diễn ra cả khi có ánh sáng và trong bóng tối nhờATP và NADPH mà CO2 được ~ thành cacbonhidrat

Trang 4

* Em hãy nêu diễn biến của pha tối

quang hợp?

* Tại sao pha tối gọi là chu trình

C3(chu trình Canvin)

* Hoàn thành phiếu học tập số 1

* mối liên hệ giữa 2 pha?

êlectron quang hợp để tổng hợp ATP, NADPH đồng thời giảiphóng O2 (có nguồn gốc từ nước)

PHIẾU HỌC TẬP SỐ 1

Vị trí Tilacôit( hạt grana) Chất nền ( Strôma)

Nguyên liệu Sắc tố quang hợp, AS H2O, NADP,

ADP, P i

Các enzim, RiDP,CO2 ATP, NADPH

6CO2+6H2O  C6H12O6+6O2

Sắc tố Không có sắc tố tham gia Có sự tham gia của sắc tố

Đặc điểm khác Xảy ra ở mọi tế bào sống và suốt

ngày đêm

Xảy ra ở tế bào quang hợp(lục lạp)khi đủ AS

5 Bài tập về nhà

1 Trả lời các câu hỏi trong SGK

2 Trình bày mối quan hệ quang hợp à hô hấp

Trang 5

- Học sinh phải nêu được chu kỳ tế bào, mô tả được các giai đoạn khác nhau của chu kỳ tế bào.

- Trình bày được các kỳ của nguyên phân và ý nghĩa của quá trình nguyên phân

- Nêu dược quá trình phân bào được điều khiển như thế nào và những rối loạn trong quá trìnhđiều hoà phân bào sẽ gây nên những hậu quả gì?

2 Kĩ năng: HS phân biệt được sự biến đổi của NST qua các kì của quá trình nguyên phân.

3 Thái độ: cho học sinh về ý nghĩa của quá trình nguyên phân đối với sinh vật trong sinh sản và di

truyền

- Phiếu học tập.(Máy chiếu projector và giáo án điện tử)

- Quang hợp gồm mấy pha?Nêu đặc điểm của mỗi pha

Hoạt động của thầy & trò Nội dung

Hoạt động1:Tìm hiểu về chu kì tế

bào

Cho hs quan sát tranh hình sgk

* Em hãy nêu khái niệm về chu kỳ tế

bào?

* Chu kỳ tế bào được chia thành các

giai đoạn nào?

* Em hãy nêu đặc điểm các pha

trong kỳ trung gian

* Hoàn thành phiếu học tập

* thời gian chu kì tế bào khác nhau ở

từng loại tế bào và loài:

- tế bào phôi sớm: 20 ph út / lần

-tế bào ruột : 6 giờ/lần

- tế bào gan : 6 tháng /lần

* điều hoà chu kì tế bào có vai trò gì

* điêu gì sẽ xảy ra nếu điều hoà chu

- Chu kỳ tế bào là khoảng thời gian giữa 2 lần phân bào (gồm

kỳ trung gian và quá trình nguyên phân)

2) đặc điểm của chu kì tế bào

Kỳ trung gian nguyên phân

thời gian Dài,chiếm gần hết thời

gian chu kì

- ngắn

đặc điểm * 3 pha

-Pha G1 tế bào tổng hợpcác chất cho sinh trưởngcủa tế bào

- Pha S ADN và trung

tử nhân đôi

- Pha G2 tổng hợp cácyếu tố cho phân bào

2) Điều hoà chu kỳ tế bào:

- Trên 1 cơ thể thời gian và tốc độ phân chia tế bào ở các bộphận khác nhau là khác nhau đảm bảo sự sinh trưởng, pháttriển bình thường của cơ thể

- Nếu các cơ chế điều khiển sự phân bào bị hư hỏng trục trặc

cơ thể có thể bị lâm bệnh

II Quá trình nguyên phân:

1) Phân chia nhân:

- Kỳ đầu: các NST kép sau khi nhân đôi ở kỳ trung gian dần

Trang 6

* Em hãy nêu cá giai đoạn trong

nguyên phân và đặc điểm của mỗi

giai đoạn

* Hoàn thành phiếu học tập

*NST sau khi nhân đôi ko tách nhau

ra mà dính nhau ở t âm đông có lợi

ích gì ? giúp phân chia đồng đếu

vcdt)

*tại sao NST phai co xoắn tới mức

cực đại rồi mới phân chia các nhiễm

sắc tử ( tránh bị rối

* do đâu NP tạo 2 tế bào con có bộ

NST giống hệt tế bào mẹ

* Sự phân chia tế bào chất diễn ra

như thế nào? So sánh giữa tế bào

động vật và tế bào thực vật?

Hoạt động3: Tìm hiểu ý nghĩa của

nguyên phân

* Nguyên phân có ý nghĩa như thế

nào đối với sinh vật?

* Nếu quá trình phân chia không bình

thường gây nên những hậu quả gì?

được co xoắn Màng nhân dần tiêu biến, thoi phân bào xuấthiện

- Kỳ giữa: các NST kép co xoắn cực đại và tập trung thành 1

hàng ở mặt phẳng xích đạo Thoi phân bào được đính ở 2 phíacủa NST tại tâm động

- Kỳ sau: Các NST tách nhau và di chuyển trên thoi phân bào

về 2 cực của tế bào

- Kỳ cuối: NST dãn xoắn dần và màng nhân xuất hiện 2) Phân chia tế bào chất:

- phân chia tế bào chất diễn ra ở đầu kì cuối

- tế bào chât phân chia dần, tách tế bào mẹ thành 2 tế bào con

- Ở động vật phần giữa tế bào thắt lại chia thành 2 tế bào.

- Ở thực vật hình thành vách ngăn phân chia tế bào thành 2 tế

- dựa trên cỏ sở của np tiến hành giâm chiết ghép

- ứng dụng nuôi cấy mô đạt hiệu quả

Câu 2: Bộ NST sẽ bị ảnh hưởng như thế nào nếu ở kì giữa của nguyên phân các thoi vô sắc bị phá vỡ ?

A NST không tự nhân đôi, không phân li về 2 cực tế bào

B NST không tự nhân đôi, phân li về 2 cực tế bào

C NST tự nhân đôi, không phân kli về 2 cực tế bào Bộ NST 2n tăng lên 4n *

D NST tự nhân dôi, phân li về 2 cực tế bào

Câu 3: Có 1 tế bào sinh dưỡng nguyên phân 3 lần liên tiếp thì số tế bào con là bao nhiêu ?

- Học bài theo nội dung câu hỏi sách giáo khoa

- Đọc trước nội dung bài mới sách giáo khoa

Trang 7

- Trình bày được diễn biến chính ở kỳ đầu của giảm phân I.

- Nêu được sự khác biệt giữa quá trình giảm phân và nguyên phân

2 Kĩ năng: HS phân biệt được đặc điểm và ý nghĩa của quá trình nguyên phân và giảm phân.

3 Thái độ: cho học sinh về ý nghĩa của quá trình giảm phân đối với sinh vật trong sinh sản và di truyền.

- Phiếu học tập.(Máy chiếu projector và giáo án điện tử)

- Chu kỳ tế bào gồm những giai đoạn nào? Đặc điểm của mỗi giai đoạn.Ý nghĩa của sự điều hoàchu kỳ tế bào

Hoạt động1: Tìm hiểu giảm phân 1

* Em hiểu như thế nào là (sự phân bào

giảm nhiễm) giảm phân?

Tranh hình 19.1

* Em hãy nêu đặc điểm các kỳ của giảm

phân 1 và những điểm khác so với nguyên

phân

Hoàn thành phiếu học tập

NP GP

- Khi về cực tế bào các NST kép dần dần giãn xoắn Sau

đó là quá trình phân chia tế bào chất tạo thành 2 tế bàocon

Trang 8

Hoạt động1: tìm hiểu giảm phân 1

Tranh hình 19.1, 19.2

* Trả lời câu lệnh trang 78

(Kỳ giữa của GP1 các NST kép không

tách mà trượt về mỗi cực nên cuối GP1 tế

bào chứa bộ NST đơn kép và kỳ trung

gian GP2 các NST không nhân đôi và tách

nhau thành NST đơn về mỗi tế bào)

* Tại sao sau khi nhân đôi các NST lại

dính nhau ở tâm động không tách nhau

(giúp phân chia đồng đều vật chất di

truyền cho tế bào con)

* Tại sao các NST phải co xoắn cực đại

rồi mới phân chia?(NST dễ phân ly và

- Các cơ thể đực( động vật) 4 tế bào cho ra 4 tinh trùng

và đều có khả năng thụ tinh

- Các cơ thể cái( động vật) 4 tế bào cho ra 1 trứng có khảnăng thụ tinh còn 3 thể cực không có khả năng thụtinh(tiêu biến)

III Ý nghĩa của giảm phân:

- Sự phân ly độc lập của các NST( và trao đổi đoạn) tạonên rất nhiều loại giao tử

- Qua thụ tinh tạo ra nhiều tổ hợp gen mới gây nên cácbiến dị tổ hợp Sinh giới đa dạng và có khả năng thíchnghi cao

- Nguyên phân, giảm phân và thụ tinh góp phần duy trì

bộ NST đặc trưng cho loài

D Giảm đi một nữa(n)

Câu 2: Tế bào con chứa bộ nNST đơn ở kì nào của giảm phân ?

BẢNG SO SÁNH NGUYÊN PHÂN VÀ GIẢM PHÂN

Trung

gian

-Các NST nhân đôi tạo raNST kép dính nhau ở tâmđộng

-Bộ NST 2n 2n kép

-Các NST nhân đôi tạo raNST kép dính nhau ởtâm động

-Bộ NST 2n 2n kép

-Các NST không nhân đôidạng kép dính nhau ở tâmđộng

-Bộ NST dạng n kép

Kỳ đầu

-Không xảy ra tiếp hợp giữacác NST kép trong cặp NSTtương đồng

-Tơ vô sắc đính 2 bên NSTtại tâm động

-Xảy ra tiếp hợp dẫn đếntrao đổi đoạn giữa cácNST kép trong cặp tươngđồng

-Tơ vô sắc đính 1 bênNST tại tâm động

-Không xảy ra tiếp hợpgiữa các NST kép trongcặp tương đồng

-Tơ vô sắc đính 2 bênNST tại tâm động

Kỳ giữa - Các NST kép dàn thành 1

hàng trên mặt phẳng xíchđạo tế bào

- Các NST kép dàn 2hàng (đối diện) trên mặtfẳng xích đạo TB

- Các NST kép dàn thành

1 hàng trên mặt phẳngxích đạo tế bào

Kỳ sau -Các NST kép tách nhau

thành dạng đơn tháo xoắn

và duỗi dần ra

-Các NST kép khôngtách nhau và không tháoxoắn

-Các NST tách nhauthành dạng đơn tháo xoắn

và duỗi dần ra

Kỳ cuối - Các nhiễm sắc thể phân ly đồng đều về 2 cực tế bào và tế bào phân chia thành 2 tế

bào mới

Trang 9

điểm -Từ 1 TB 2n 2 TB 2n

-Các TB tạo ra có thể tiếp tụcnguyên phân

-Từ 1 TB 2n 4 TB n-Các TB tạo ra không tiếp tục nguyên phân mà biệthoá thành giao tử

Trang 10

Tiết PPCT Bài 20: Thực hành:

QUAN SÁT CÁC KỲ : CỦA NGUYÊN PHÂN TRÊN TIÊU BẢN RỄ

HÀNH

Ngày soạn

23

LớpNgày dạy

- Học sinh phải xác định được các kỳ khác nhau của nguyên phân dưới kính hiển vi

- Vẽ được các tế bào ở các kỳ của nguyên phân quan sát được dưới kính hiển vi

- Rèn luyện kỹ năng quan sát tiêu bản trên kính hiển vi

- Tranh vẽ các kỳ của nguyên phân và tranh hình 20 SGK

- Kính hiển vi quang học có vật kính10, 40 và thị kính 10 hoặc 15

- Tiêu bản cố định lát cắt dọc rễ hành hoặc các tiêu bản tạm thời

- Hãy nêu các kỳ của phân bào nguyên phân? đặc điểm mỗi kỳ?

I.Nội dung thực hành:

- Học sinh quan sát tranh về nguyên phân

- Tiến hành như hướng dẫn của sách giáo khoa

II Thu hoạch:

- Yêu cầu vẽ các tế bào quan sát được thấy rõ nhất ở các kỳ khác nhau có chú thích các kỳ tương

Trang 11

Phần ba: SINH HỌC VI SINH VẬT Chương I: CHUYỂN HOÁ VẬT CHẤT VÀ NĂNG LƯỢNG Ở VI SINH VẬT

1 Kiến thức:

- Học sinh phải trình bày được các kiểu dinh dưỡng ở vi sinh vật dựa theo nguồn cácbon và nănglượng

- Phân biệt được các kiểu hô hấp và lên men ở vi sinh vật

-Nêu được 3 loại môi trường nuôi cấy cơ bản của vi sinh vật

2 Kĩ năng: HS phân biệt được các kiểu hô hấp và lên men ở vi sinh vật.

3 Thái độ: cho học sinh ứng dụng kiến thức đã học vào trong đời sống hàng ngày.

- Tranh các kiểu chuyển hoá vật chất và năng lượng

- Hãy nêu khái niệm về chuyển hoá vật chất và năng lượng

Hoạt động1: tìm hiểu dinh dưỡng ở

trưởng, sinh sản phân bố của chúng?

* Có các loại môi trường cơ bản nào?

Đặc điểm của mỗi loại môi trường đó

như thế nào?

+ Các môi trường nuôi cấy vi sinh vật

có thể ở dạng đặc( có thạch) hoặc

lỏng

Hoạt động2: Tìm hiểu chuyển hoá

vật chất ở vi sinh vật

* Thế nào là hô hấp tế bào ở sinh vật

nhân thực xảy ra ở đâu? sinh vật nhân

I Khái niệm vi sinh vật:

1) khái niệm:

- Là những sinh vật có kích thước nhỏ bé, chỉ nhìn rõ chúngdưới kính hiển vi

2)Đặc điểm:

- Phần lớn là cơ thể đơn bào nhân sơ hoặc nhân thực, 1 số làtập hợp đơn bào

- Hấp thụ và chuyển hoá chất dinh dưỡng nhanh, sinh trưởng

và sinh sản nhanh, phân bố rộng

3.Môi trường và các kiểu dinh dưỡng:

a.Các loại môi trường cơ bản:

-Môi trường tự nhiên gồm các chất tự nhiên

- Môi trường tổng hợp gồm các chất đã biết thành phần hoáhọc và số lượng

- Môi trường bán tổng hợp gồm các chất tự nhiên và các chấthoá học

b.Các kiểu dinh dưỡng:

- Dựa vào nhu cầu về nguồn năng lượng và nguồn cacbonchia làm 4 loại :

+ quang tự dưỡng + hoá tự dưỡng +quang dị dưỡng + hoá dị dưỡng

II chuyển hoá vật chất ở VSV

* kh ái ni ệm :

- chuyển hoá vật chất là quá trình sau khi hấp thu các chất

Trang 12

sơ xảy ra ở đâu?

( sinh vật nhân sơ không có ty thể

nên ở xảy ra ở màng sinh chất)

*Emhiểu thế nào là hô hấp kỵ khí?

- Là quá trình chuyển hoá diễn ra trong tế bào chất mà chất

cho và nhận đều là các phân tử hữu cơ

4.Củng cố:

Câu 1: Vi sinh vật là gì ?

A Là virut kí sinh gây bệnh cho sinh vật khác

B Là vi trùng có kích thước hiển vi sống hoại sinh hoặc kí sinh

C Là những cơ thể sống có kích thước hiển vi.*

D Cả a và b

Câu 2: Làm thế nào để phân biệt được các kiểu dinh dưỡng của VSV ?

A Đời sống tự do, kí sinh hoặc hoại sinh

B Nguồn cacbon mà chúng sử dụng

C Nguồn năng lượng

D Cả b và c.*

Câu 3: Hô hấp ở vi sinh vật là gì ?

A Là chuỗi phản ứng ôxi hoá khử diễn ra ở màng tạo thành ATP.*

B Là quá trình trao đổi khí ôxi và CO2 giữa cơ thể và môi trường

C Là quá trình phân giải các chất cung cấo năng lượng cho tổng hợp chất mới

D Là quá trình phân giải các chất không cần ôxi

- Học bài theo nội dung câu hỏi sách giáo khoa

- Đọc trước nội dung bài mới sách giáo khoa

Trang 13

Tiết PPCT THỰC HÀNH- LÊN MEN ÊTILIC VÀ

LĂCTIC

Ngày soạn

Ngày dạy

I Mục tiêu:Qua bài thực hành, HS phải:

- Biết làm thí nghiệm lên men rượu, quan sát hiện tượng lên men

- Nắm được các bước làm sữa chua và muối chua rau quả

- Liên hệ thực tế và biết làm sữa chua, dưa chua

II Chuẩn bị:

1 Giáo viên:

- Kính hiển vi, lam kính

- Tranh hình sơ đồ thí nghiệm lên men rượu, hình dạng nấm men rượu

- Ống nghiệm(có đánh số 1,2,3) đặt vào giá, ống đong

- Giã nhỏ bánh men và rây lấy bột mịn

- Pha dung dịch đường kính 10%

- Nếu có điều kiện, làm trước khoảng 3 đến 4 giờ thí nghiệm lên men êtilic

III Tiến trình tổ chức bài học:

1 Ổ định lớp:

2 Kiểm tra bài cũ: Kiểm tra phần chuẩn bị của HS

3 nội dung bài mới

I.Thí nghiệm lên men Êtilic.

a) Nội dung tiến hành:

+ Trình bày cách thí nghiệm lên men rượu

+ Chia nhóm TN

- Lưu ý thắc mắc của HS và giảng giải

- GV hỏi Quá trình lên men rượu cần điều kiện

gì?

b) Thu hoạch

- Đành giá kết quả của các nhóm và nhắc nhở cả

lớp để nguyên thí nghiệm để theo dõi tiếp

- kiểm tra các mẫu TH của nhóm, nếu nhóm nào

làm sai yêu cầu làm lại , nhóm làm đúng yêu cầu

làm bài thu hoạch theo mẫu trong sách

-HS: Quan sát , nếu có gì thắc mắc hỏi GV

- HS nghiên cứu SGK trang 95 trình bày thí nghiệm

- Các nhóm tiến hành thí nghiệm.làm giống như hướng dẫn của SGK + làm mẫu của giáo viên

-Các nhóm báo cáo kết quả TH theo mẫu SGK

- Trình bày cách lên men rượu trong dân gian

II Thí nghiệm lên men Lactíc

( Hướng dẫn lý thuyết cho học sinh; còn phần

thực hành các em tiến hành ở nhà sau một tuần

b) Muối chua rau quảthích cơ sở khoa

- Giải học của quá trình muối chua rau quả

- Cách tiến hành: Hướng dẫn học sinh làm giống

theo SGK

-Trình bày Cơ sở khoa học của quá trình lên men lactic

-Yêu cầu HS trình bày cách làm sữa chua ở nhà ,

so sánh với cách trình bày trong sách

-Trình bày Cơ sở khoa học của quá trình muối chua

-Yêu cầu HS trình bày cách làm sữa chua ở nhà ,

so sánh với cách trình bày trong sách

4 Củng cố: - Yêu cầu HS hoàn thành bài thu hoạch

5 HDVN: chuẩn bị bài :

Trang 14

SINH TRƯỞNG CỦA VI SINH VẬT

Chương II SINH TRƯỞNG VÀ SINH SẢN CỦA VI SINH VẬT Tiết PPCT

Bài 25, 26: SINH TRƯỞNG VÀ SINH SẢN

- Trình bày được ý nghĩa của thời gian thế hệ tế bào (g)

-Nêu được nguyên tắc và ý nghĩa của phương pháp nuôi cấy liên tục

2 Kĩ năng: HS phân biệt quá trình tổng hợp và phân giải các chất ở vi sinh vật.

3 Thái độ: cho học sinh ứng dụng được các đặc điểm có lợi của vi sinh vật vào trong đời sống và bảo

- Hãy nêu sự phân giải prôtêin(polisaccarit) và ứng dụng, tác hại

Hoạt động1:tìm hiếu sự sinh trưởng

* Em hiểu thế nào là sự sinh trưởng của

quần thể vi sinh vật? khác với sinh trưởng

ở động vật bậc cao như thế nào

( do sinh sản bằng cách phân đôi nên vk dc

dùng làm mô hình n/c sinh trưởng của vsv

Kích thước tế bào nhỏ nên khi n/c đẻ thuận

tiện người ta theo dõi sự thay đổi của cả

quần thể)

* thời gian thế hệ là gì ? cho ví dụ 3

-Sau thời gian thế hệ số tế bào quần thể

tăng gấp 2

N=NO 2 n -Số lần phân chia trong 2h

là2h=120';120':20'=6 (n=6)

N=105 2 6=512.105

Hoạt động 2:tìm hiểu sinh trưởng của

quần thể vi khuẩn

gv cho hs quan s át tranh hình 25

- thế nào là nuôi cấy không liên tục ?

*Quan sát đường cong sinh trưởng của

quần thể vi sinh vật trong nuôi cấy không

liên tục em có nhận xét gì?(Các pha,số

lượng tế bào.)

*Trả lời câu lệnh trang101

I Khái niệm sinh trưởng:

1) Khái niệm:

- Sự sinh trưởng của quần thể vi sinh vật được hiểu là sự tăng

số lượng tế bào trong quần thể

2) Đặc điểm:

- Thời gian sinh sản rất ngắn Thời gian để số lượng cá thểtăng gấp 2 là thời gian thế hệ( g),Trong điều kiệnthích hợpg=hằng số

3 thời gian thế hệ

là thời gian từ khi xuất hiện 1 tế bào cho đến khi phân chia(được kí hiệu là g )

II.Sự sinh trưởng của quần thể VK:

1) Nuôi cấy không liên tục:

- Là môi trường không bổ sung chất dinh dưỡng mới vàkhông lấy đi sản phẩm chuyển hoá vật chất

a Pha tiềm phát:( pha lag)

- Vi khuẩn thích nghi với môi trường

- hình thành các enzim cảm ứng

Trang 15

*Quan sát trên đường cong sinh trưởng ở

pha nào số lượng tế bào lớn nhất?

(Để thu được số lượng tế bào vi sinh vật

tối đa thì nên dừng ở pha cân bằng)

*Trả lời câu lệnh trang101

(Dùng phương pháp nuôi cấy liên tục)

* vì sao trong nuôi cấy ko liên tục cần có

pha tiền phát còn trong nuôi cấy liên tục ko

cần có pha này ( do mt ở nuôi cấy liên tục

luôn đủ dinh dưỡng nên vsv ko phải làm

quen với mt )

**vì sao trong nuôi cấy liên tục ko xảy ra

pha suy vong ( do luôn dc cung cấp dinh

dưỡng ko b ị cạn kiệt )

*** để ko xảy ra pha suy vong → thường

xuyên cung cấp chất dinh dưỡng

- Số lượng cá thể tế bào chưa tăng

b Pha luỹ thừa:

- Vi khuẩn sinh trưởng với tốc độ lớn nhất và không đổi Sau

1 thì gian thế hệ số lượng cá thể tăng gấp 2 ( g=hằng số)

c Pha cân bằng:

- Số lượng cá thể đạt cực đại và không đổi theo thời gian do +

1 số tế bào bị phân huỷ +1 số khác có chât dinh dưỡng lại phân chia +M=0, không đổi theo thời gian

d Pha suy vong:

- Số cá thể( tế bào)trong quần thể giảm dần do : + số tế bào bị phân huỷ nhiều

+ chất dinh dưỡng bị cạn kiệt +chất độc hại tích luỹ nhiều

2) Nuôi cấy liên tục:

- Bổ sung các chất dinh dưỡng vào và đồng thời lấy ra dịchnuôi cấy tương đương

- điều kiện môi trường duy trì ổn định

Câu 2: Đặc điểm của pha cân bằng?

A Số lượng VK trong quần thể đạt đến cực đại và không đổi theo thời gian, số lượng TB sinh ra bằng số lượng Tb chết đi

B VK thích nghi với môi trường, số lượng tế bào trong quần thể chưa tăng

C Số lượng sống trong quần thể giảm dần do tế bào trong quần thể bị phân huỷ ngày càng nhiều

D Vi khuẩn sinh trưởng với tốc độ rất lớn và không đổi

Câu 3: Nuôi cấy vi khuẩn E.Coli ở nhiệt độ 40 0 C trong 1 giờ thì số lượng tế bào (N) sau thời gian nuôi cấy là :

5 Bài về nhà

- Câu hỏi và bài tập cuối bài

-Câu 2: Trong nuôi cấy không liên tục vi khuẩn cần phải có thời gian làm quen để hình thành

các enzim cảm ứng Trong nuôi cấy liên tục không có pha tiềm phát vì môi trường ổn định, vikhuẩn đã có enzim cảm ứng

-Câu 3: Trong nuôi cấy không liên tục có pha suy vong vì các chất dinh dưỡng cạn kiệt, các chất

độc hại được tạo ra qua quá trình chuyển hoá được tích luỹ ngày càng nhiều làm cho vi khuẩn bịphân huỷ số lượng tế bào vi khuẩn giảm dần

6 Rút kinh nghiệm giờ dạy:

Trang 16

Tiết PPCT Tiết 29: CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN

SINH TRƯỞNG CỦA VI SINH VẬT

2 Kĩ năng: HS phân biệt được tác dụng của từng yếu tố lí hoá tác động đến VSV.

3 Thái độ: cho học sinh vận dụng kiến thức đã học vào thực tế đời sống và sản xuất nhằm khống chế

các vi sinh vật có hại

II Chuẩn bị: Các hình vẽ trong sách giáo khoa.

III Phương pháp giảng dạy: Vấn đáp + Trực quan + Hoạt động nhóm

IV Trọng tâm bài giảng:

ảnh hưởng của các yếu tôs vật lí, hoá học đế sinh trưởng của vi sinh vật

V Tổ chức các hoạt động dạy và học:

1 ổn định lớp:

(?) Đặc điểm của sự sinh sản ở vi sinh vật nhân sơ ?

(?) Sinh sản ở vi sinh vật nhân thực có những hình thức nào ? Đặc điểm của các hình thức sinh sản đó ?

3 Bài mới:

Hoạt động 1

GV: Chất hoá học có ảnh hưởng đến sinh

trưởng của VSVtheo chiều hướng cơ bản

là: chất dinh dưỡng hay chất ức chế…

(?) Chất dinh dưỡng là gì ?

HS:

(?) Hãy nêu một số chất dinh dưỡng có ảnh

hưởng đến sinh trưởng của VSV ?

SH: Nghiên cứu sgk

(?) Thế nào là nhân tố sinh trưởng

HS: VSV nguyên dưỡng tự tổng hợp được

các chất

GV: Các chủng VSV hoang dại trong môi

trường tự nhiên thường là nguyên dưỡng

(?) Vì sao khi rửa rau sống nên ngâm trong

nước muối hoặc thuốc tím pha loãng 10 -

15’ ?

Hoạt động 2

Hãy hoàn thành phiếu học tập sau ?

HS: Thảo luận nhóm và trả lời

VD: Chât hữu cơ: Cácbohiđrat, prôtein, lipit…

- Nguyên tố vi lượng: Zn, Mn, Bo, Mo, Fe…

- Nhân tố sinh trưởng: là chât dinh dưỡng cần cho sinhtrưởng của VSV với một lượng nhỏ nhưng chúng không

-Tốc độ phản ứng sinhhoá trong TB làm VSVsinh sản nhanh haychậm

- Căn cứ vào nhiệt độchia VSV thành 4 nhóm:

+ VSV ưa lạnh< 150C+ VSV ưa ấm 20-400C+ VSV ưa nhiệt 55-650C+ VSV siêu nhiệt 75 -

Con ngời dùngnhiệt độ cao đểthanh rùng, nhiệt

độ thấp để kìmhãm sinh trưởngcủa VSV

Định dạng
Số trang	33
Dung lượng	158,1 KB
File đính kèm	Giáo án sinh 10,.rar (4 MB)