PHƯƠNG PHÁP lấy và bảo QUẢN BỆNH PHẨM xét NGHIỆM HUYẾT học

PHƯƠNG PHÁP LẤY VÀ BẢO QUẢN BỆNH PHẨM XÉT NGHIỆM HUYẾT HỌCNGUYỄN PHÚC ĐỨC NGUYỄN PHÚC ĐỨC... Trình bày được một số yêu cầu của bệnh phẩm làm xét nghiệm tế bào học và đông máu... Phương p

PHƯƠNG PHÁP LẤY VÀ BẢO QUẢN BỆNH PHẨM XÉT NGHIỆM HUYẾT HỌC

NGUYỄN PHÚC ĐỨC

NGUYỄN PHÚC ĐỨC

3. Trình bày được một số yêu cầu của bệnh phẩm làm

xét nghiệm tế bào học và đông máu.

NỘI DUNG

1 Phương pháp lấy mẫu xét nghiệm huyết học.

2 Phương pháp bảo quản bệnh phẩm xét nghiệm huyết

học.

3 Một số yêu cầu đối với bệnh phẩm xét nghiệm huyết

học.

PHƯƠNG PHÁP LẤY MẪU

PHƯƠNG PHÁP LẤY MẪU XN HH

1. Máu mao mạch

2. Máu tĩnh mạch

MÁU MAO MẠCH

VỊ TRÍ?

MÁU MAO MẠCH DỤNG CỤ?

MỘT SỐ LƯU Ý KHI LẤY MÁU MAO MẠCH

① Không dùng đốc kim

② Các lancet vô trùng chỉ được dùng một lần

③ Để chất sát khuẩn khô tự nhiên

④ Nếu máu ít, chích lại nơi khác để lấy máu,

không nặn bóp mạnh để ép máu chảy ra bên ngoài

MÁU TĨNH MẠCH

VỊ TRÍ?

Tĩnh mạch nông cánh tay

(nhìn trước)

MỘT SỐ LƯU Ý KHI LẤY MÁU TĨNH MẠCH

④ Trường hợp khó khăn khi rút máu, tím, có

máu bầm xuất hiện thì lập tức tháo garo dừng việc lấy máu lại

MỘT SỐ LƯU Ý KHI LẤY MÁU TĨNH MẠCH

⑤ Thứ tự bơm máu vào ống nghiệm thông

thường như sau:

Ống nghiệm không có chất chống đông bơm

trước (ống Serum, ống nghiệm thủy tinh).

Ống nghiệm có chất chống đông bơm lần

lượt theo thứ tự: ống Sodium Citrate  ống

Heparin  ống EDTA  ống NaF.

MỘT SỐ LƯU Ý KHI LẤY MÁU TĨNH MẠCH

⑥ Nếu lấy máu nhiều lần thì chích ở những

vị trí khác nhau

⑦ Không lấy máu trên đường truyền tĩnh

mạch

⑧ Khi lấy mẫu làm xét nghiệm đông máu

tránh chọc kim nhiều lần, điều chỉnh kim lâu

PHƯƠNG PHÁP BẢO QUẢN MẪU

ỐNG NGHIỆM ĐỰNG MÁU

ỐNG NGHIỆM ĐỰNG MÁU

TUBE EDTA (X DƯƠNG)

• Chất chống đông: EDTA – K2 ,EDTA – K3

• Công dụng: xét nghiệm phân tích công thức

máu, xác định nhóm máu, Crossmatch,

Coombs test, HbA1C…

• Cơ chế hoạt động chống đông

ỐNG NGHIỆM ĐỰNG MÁU

• Tube Sodium Citrate (X LÁ)

• Chất chống đông: Trisodium Citrate

• Công dụng: khảo sát chức năng tiểu cầu, PT,

aPTT, fibrinogen, D-Dimer, yếu tố đông máu …

• Cơ chế hoạt động chống đông

ỐNG NGHIỆM ĐỰNG MÁU

• Tube Heparin

• Chất chống đông: Lithium heparin, Sodium

heparin

• Công dụng: sức bền hồng cầu, xét nghiệm

sinh hóa khác: ion đồ (Lithum heparin),khí máu động mạch…

• Cơ chế hoạt động chống đông

BẢO QUẢN BỆNH PHẨM XÉT NGHIỆM TẾ

• MCV tăng nhẹ, tốc độ máu lắng giảm

BẢO QUẢN BỆNH PHẨM XÉT NGHIỆM TẾ BÀO

HỌC

• Ở 4-8 0 C, công thức máu thường không thay đổi nhiều trong vòng 24 giờ

đổi trong vòng 24 giờ ở 4 0 C, nhưng sẽ giảm mạnh trong vòng 6 giờ ở nhiệt độ phòng

 Nên thực hiện các xét nghiệm tế bào học càng sớm càng tốt, chậm nhất là trong vòng 2 giờ sau khi lấy mẫu.

BẢO QUẢN BỆNH PHẨM XÉT NGHIỆM

ĐÔNG MÁU

• Theo NCCLS ( National Committee of Clinical Laboratory Standards) các xét nghiệm này cần được thực hiện:

• 2 giờ nếu ở nhiệt độ phòng (22 – 25 0 C)

• 4 giờ nếu bảo quản ở 4 0 C.

• 2 tuần nếu bảo quản ở -20 0 C.

• 6 tháng nếu bảo quản ở -70 0 C

MỘT SỐ YÊU CẦU ĐỐI VỚI MẪU

XÉT NGHIỆM HUYẾT HỌC

BỆNH PHẨM LÀM XÉT NGHIỆM

ĐÔNG MÁU

① Tiền sử về chảy máu

② Tỉ lệ chất chống đông: máu là 1:9

③ Không được ăn quá nhiều chất béo 12

giờ trước khi lấy máu.

④ Hạn chế tối đa sự phát động quá trình

đông máu

⑤ Huyết tương nghèo tiểu cầu (PPP:

platelet plasma poor) (TK)

THANK FOR YOUR LISTENING!

BÀI TẬP TỰ HỌC

BÀI TẬP CÁ NHÂN

• Hãy cho biết các xét nghiệm sau sử dụng mẫu máu gì? (mao mạch, tĩnh mạch, …); bảo quản trong chất chống đông gì?

10 Định lượng yếu tố Đông máu VIII, IX

11 XN tìm tế bào Hargrave (LE cell)

• BÀI TẬP NHÓM (5sv/nhóm)

1) Làm sao để lấy máu tĩnh mạch không (hoặc ít) gây đau

cho bệnh nhân?

2) Nêu các biện pháp bảo đảm an toàn cho nhân viên y tế

trong quá trình lấy máu tĩnh mạch, mao mạch?

THỜI HẠN NỘP BÀI

10 NGÀY SAU (15/05/2015)

(Nộp bài theo lớp)