Qua việc xử lý tình huống nêu trên cho thấy việc quản lý cần thiết của các cơ quan quản lý nhà nước công tác quản lý và sử dụng giống. Bên cạnh việc đảm bảo tiến độ của thời vụ, lợi ích của nông dân là trên hết nhưng vẫn phải đảm bảo theo đúng quy trình, nguyên tắc và phù hợp với các văn bản pháp luật quy định. Trong tình hình nước ta hiện nay, công tác quản lý nhà nước luôn là nhiệm vụ trọng và liên tục ở tất cả các lĩnh vực đời sống xã hội. Pháp luật có được thực thi, pháp chế có nghiêm minh, một mặt là nâng cao nhận thức của công dân, mặt khác nâng cao trách nhiệm của cơ quan quản lý nhà nước. Trong lĩnh vực sản xuất nông nghiệp, đặc biệt là công tác quản lý và sử dụng giống đứng trước những thách thức của cơ chế thị trường, sản phẩm nông nghiệp là hàng hoá có đủ sức cạnh tranh hay không, vấn đề giống cây trồng, vật nuôi đóng vai trò quyết định. Để công tác quản lý chất lượng giống được chặt chẽ Nhà nước đã ban hành Pháp lệnh giống cây trồng và quy chuẩn các loại hạt giống cây trồng để các cơ quan nhà nước, các đơn vị kinh doanh và người dân nắm bắt và thực hiện. Trên cơ sở các cơ quan nhà nước, các doanh nghiệp và nhân dân nhiều địa phương đã thực hiện tốt, bên cạnh đó vẫn còn có những địa phương, doanh nghiệp thực hiện chưa tốt. Nguyên nhân là do nhận thức về công tác giống chưa đầy đủ, đúng mức, còn chạy theo lợi nhuận trước mắt và một phần cũng do điều kiện kinh tế xã hội còn hạn chế nên việc đầu tư những khoa học kỹ thuật tiên tiến vào sản xuất, bảo quản giống còn chưa đáp ứng được thời kỳ công nghiệp hoá, hiện đại hoá. Vì vậy mỗi cá nhân, mỗi đơn vị đều thực hiện tốt quy định của nhà nước về giống cây trồng và thực hiện với tinh thần, trách nhiệm cao sẽ tạo ra được những giống cây trồng tốt đáp ứng được nhu cầu sản xuất hiện đại, nâng cao thu nhập và cải thiện đời sống cho nông dân. Trên đây là bài tiểu luận về lĩnh vực quản lý nhà nước. Qua lớp bồi dưỡng kiến thức quản lý nhà nước, chương trình chuyên viên; Tôi đã được các thầy, cô giáo Học viện hành chính Quốc gia tận tình giảng dạy giúp tôi nhận được những kiến thức quý báu khi bắt đầu bước vào cơ quan nhà nước. Tuy nhiên trong một thời gian ngắn, bản thân không tránh khỏi những thiếu xót và nhận thức cũng chưa được đầy đủ. Qua bài viết tiểu luận này Tôi rất mong nhận được ý kiến đóng góp của các thầy, cô và bạn bè để bài tiểu luận được hoàn thiện hơn cũng như bản thân được học hỏi thêm những kiến thức, kinh nghiệm quý báu. Tôi xin chân thành cảm ơn
Trang 1PHẦN MỞ ĐẦU
Krông Ana là một huyện nằm ở khu vực trung tâm tỉnh Đắk Lắk Phía bắc giáp Tỉnh Buôn Ma Thuột, phía đông giáp huyện Cư Kuin, phía Nam giáp huyện Lắk, phía Tây giáp huyện Krông Nô tỉnh Đắk Nông Krông Ana có diện tích tự nhiên 356,09 km², là vựa lúa của tỉnh Đắk Lắk Diện tích sản xuất lúa hàng năm của toàn huyện khoảng 11.000 ha, tập trung nhiều nhất tại các xã Dur Kmăl, Bình Hòa, Quảng Điền, Đray Sáp và thị trấn Buôn Trấp Sản lượng thóc ước đạt 75.000 tấn/năm Các cánh đồng sản xuất lúa tại Krông Ana là đất phù sa màu mỡ, được bồi đắp bởi 2 con sông lớn là sông Krông Nô (sông bố) và sông Krông Ana (sông mẹ) Độ màu mỡ của đất cùng khí hậu cao nguyên nhiệt đới ẩm là điều kiện tuyệt vời cho cây lúa sinh trưởng và phát triển tốt cho năng suất và chất lượng cao
Huyện cũng đang rà soát lại đất đai, quy hoạch các vùng sản xuất, hướng đến sản xuất nông nghiệp công nghệ cao, cánh đồng mẫu lớn, vùng sản xuất nguyên liệu phục vụ chế biến, xuất khẩu, cụ thể:
+ Sản lượng lúa gạo bình quân hàng năm giữ ổn định 59.000 tấn
+ Xây dựng vùng thâm canh lúa chất lượng cao 3.000 – 5.000 ha, hình thành các cánh đồng mẫu lớn
+ Tích cực thu hút các nguồn lực đầu tư vào sản xuất nông nghiệp theo hướng liên kết từ sản xuất đến chế biến, tiêu thụ sản phẩm giữa hộ nông dân với với doanh nghiệp, Hợp tác xã, chủ trang trại Thực hiện chính sách khuyến nông, hỗ trợ vốn, chuyển giao tiến bộ kỹ thuật, xây dựng và nhân rộng các mô hình sản xuất có hiệu quả; tiếp tục hoàn thiện hạ tầng nông nghiệp; dồn điền, đổi thửa để hình thành vùng, cơ sở sản xuất nông nghiệp quy mô lớn Phấn đấu đưa tỷ trọng giá trị sản phẩm nông nghiệp công nghệ cao chiếm hơn 30% giá trị sản phẩm nông, lâm, thủy sản
Sản xuất nông nghiệp của huyện Krông Ana còn nhiều khó khăn: quy mô kinh
tế nhỏ, sức cạnh tranh của các doanh nghiệp còn hạn chế, phát triển dịch vụ chưa có bước đột phá, các mô hình sản xuất hàng hóa quy mô còn nhỏ, phân tán, thiếu liên kết… Các bộ giống lúa đang sản xuất trên đồng ruộng hiện nay có tính cạnh tranh kém cả về năng suất và chất lượng
Do chất lượng giống đại trà, nhiều giống còn bị nhiễm sâu bệnh và quy trình sản xuất chưa chính xác làm cho nhiều loài sâu bệnh hại như rầy nâu, bệnh đạo ôn
Trang 2ngày càng nghiêm trọng Hiện còn rất thiếu những nghiên cứu ứng dụng phù hợp với đặc điểm của tỉnh, huyện để tăng hiệu quả đầu tư, tăng tính hấp dẫn cho nhà đầu tư…
Việc ứng dụng khoa học kỹ thuật tiên tiến vào sản xuất được coi trọng, trong những năm gần đây huyện đã đầu tư hỗ trợ các loại giống mới có năng suất, chất lượng cao vào sản xuất như giống lúa: Hương cốm 7, RVT, N46, HYT100, Nàng xuân… là những giống lúa có chất lượng gạo ngon, năng suất cao góp phần nâng cao hiệu quả thu nhập của sản xuất nông nghiệp, đây chính là công tác quản lý và sử dụng giống cây trồng phù hợp, hiệu quả Có giống tốt, đúng chủng loại, năng suất và chất lượng sản phẩm sẽ cao, giảm được chi phí sản xuất, tăng giá thành sản phẩm và khả năng cạnh tranh cao đem lại hiệu quả kinh tế cao Ngược lại giống kém chất lượng, không đúng chủng loại sẽ làm giảm năng suất dẫn đến hiệu quả kinh tế thấp, thậm chí thất thu Để chỉ rõ vai trò trong công tác quản lý và sử dụng giống trong định hướng chiến lược phát triển cây trồng, vật nuôi thời kỳ 2010-2020, Tỉnh ủy Đăk Lăk đã ban hành Chương trình số 02/CTr-TU ngày 31/10/2008 về thực hiện Nghị quyết số 26/NQ-TW ngày 05/8/2008 Nghị quyết Hội nghị TW lần thứ 7 của BCH TW Đảng khoá X về nông nghiệp, nông dân
và nông thôn; ngày 25/02/2014 Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 2194/QĐ-TTg về việc phê duyệt đề án phát triển giống cây nông nghiệp, lâm nghiệp, giống vật nuôi và thủy sản đến năm 2020 và Quyết định số 176/QĐ-TTg của thủ tướng Chính phủ
về việc phê duyệt đề án phát triển nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao đến năm 2020 Thực hiện Quyết định số 1305/QĐ-UBND ngày 17/3/2011 của UBND Tỉnh Đăk Lăk về việc phê duyệt chương trình sản xuất lúa hàng hoá chất lượng cao của Tỉnh Đăk Lăk giai đoạn 2015-2020, UBND huyện Krông Ana đã phối hợp với các ngành chức năng của Sở Nông nghiệp &PTNT Đăk Lăk thực hiện một số chương trình sản xuất lúa hàng hoá ở một số xã trong Huyện Chất lượng giống là yếu tố quan trọng trong phát triển ngành nông nghiệp Với vai trò là nhà quản lý trong công tác quản lý và sử dụng giống tôi xin
đưa ra tình huống cần được giải quyết: “Xử lý tình huống giống lúa Hương cốm 7 kém chất lượng trong vụ xuân 2017”
I NỘI DUNG TÌNH HUỐNG:
1 Hoàn cảnh ra đời: Thực hiện Chương trình 02-CTr/TU, ngày 29/8/2011 của
Tỉnh ủy Đăk Lăk về phát triển nông nghiệp, xây dựng nông thôn mới, từng bước nâng cao đời sống nông dân Huyện uỷ Krông Ana đã ban hành Chương trình số 07CTr/HU, ngày 15/11/2011 về phát triển nông nghiệp, xây dựng nông thôn mới, từng bước nâng cao đời sống nông dân huyện giai đoạn 2015-2020, trong đó có đề ra mục tiêu đến năm 2017
về sản xuất nông nghiệp phấn đấu tăng trưởng bình quân 3,7%/năm Giá trị sản xuất nông nghiệp thực tế phấn đấu đạt 231 triệu đồng/ha Năng suất lúa bình quân đạt trên
Trang 3124tạ/ha/năm, cơ cấu giống lúa hàng hoá chất lượng cao trên 50% diện tích Để đạt được mục tiêu này, hàng năm UBND huyện Krông Ana đã xây dựng kế hoạch sản xuất nông nghiệp từng vụ phù hợp với điều kiện canh tác của Huyện và xây dựng cơ cấu giống lúa phù hợp, tăng dần diện tích lúa hàng hoá Và để đảm bảo cơ cấu giống lúa đã xây dựng, UBND huyện hàng năm đều hỗ trợ nông dân 50% giá một số giống lúa có năng suất, chất lượng cao: Hương cốm 7, BC15, Lai Thái xuyên 111, TH3-4, nếp 97, Thụy hương 308 Đồng thời trong những năm qua Huyện đã phối hợp với Trung tâm giống cây trồng Đăk Lăk thuộc Sở NN&PTNT Đăk Lăk thực hiện Chương trình sản xuất lúa hàng hoá Vụ xuân năm 2017, Huyện uỷ Krông Ana đã ban hành Chỉ thị số 59-CT/HU, ngày 9/10/2014
về việc tăng cường chỉ đạo công tác chống hạn và sản xuất vụ xuân năm 2017; UBND huyện xây dựng kế hoạch số 360/KH-UBND, ngày 11/12/2016 Kế hoạch sản xuất vụ xuân năm 2017 với cơ cấu giống lúa hàng hoá từ 40-50% diện tích (trong đó giống lúa Hương cốm 7 là 30-35% diện tích) Và thành lập Ban chỉ đạo chống hạn và sản xuất vụ xuân 2017 do đồng chí Chủ tịch UBND huyện làm Trưởng ban, các đồng chí Phó Chủ tịch UBND huyện, đồng chí Trưởng Phòng Nông nghiệp làm Phó ban chỉ đạo Các uỷ viên là các đồng chí trong Ban thường vụ Huyện uỷ, Trạm Trưởng Trạm Bảo vệ thực vật, Trạm trưởng Trạm Khuyến nông huyện, Trưởng đài truyền thanh huyện Huyện còn phối hợp với Trung tâm giống cây trồng Đăk Lăk tiếp tục triển khai chương trình sản xuất lúa hàng hoá chất lượng cao với giống lúa Hương cốm 7 trên diện tích 500ha (chiếm 7% diện tích cấy lúa của Huyện) ở 5 xã: Bình Hòa, Quảng Điền, Du Kmal, Băng A Đrênh, Ea Bông (mỗi xã 100ha) Giống lúa Hương cốm 7 là một trong giống lúa hàng hoá có thời gian sinh trưởng ngắn, chất lượng gạo ngon, có khả năng cấy với diện tích lớn, dễ tiêu thụ, đem lại hiệu quả kinh tế cao và đặc biệt là phục vụ nhân dân nội thành Đăk Lăk, là giống lúa được gieo trồng phù hợp với điều kiện thời tiết, khí hậu của huyện Căn cứ kế hoạch số 827/KH-PTCT-TT, ngày 31/12/2016 của Trung tâm giống cây trồng Sở NN&PTNT Đăk Lăk, kế hoạch cung ứng giống lúa tại các HTX tham gia Chương trình sản xuất lúa hàng hoá chất lượng cao vụ xuân 2017 và biên bản phối hợp thực hiện chương trình sản xuất lúa hàng hoá chất lượng năm 2017 giữa Phòng Nông nghiệp huyện Krông Ana với Trung tâm phát triển cây trồng Sở NN&PTNT Đăk Lăk Trong nội dung biên bản đã nêu rõ nhiệm vụ của các Sở ngành Tỉnh và nhiệm vụ cụ thể của Huyện trong việc thực hiện chương trình:
- Sở NN&PTNT lập Kế hoạch diện tích, cơ cấu, thời vụ đối với từng loại giống lúa
để giao cho từng Quận, Huyện, Thị xã
- Sở Tài chính xây dựng kế hoạch hỗ trợ, đầu tư tài chính cho các Quận, Huyện, Thị xã
Trang 4- UBND các Quận, huyện, Thị xã thành lập Ban chỉ đạo sản xuất vụ xuân và giao chỉ tiêu cụ thể cho từng xã, cử cán bộ phối hợp với Sở NN&PTNT trong việc chỉ đạo thực hiện Chương trình Trong những năm gần đây Krông Ana đã đưa các giống lúa hàng hoá vào sản xuất, giống lúa Hương cốm 7 trở thành giống chủ lực trong sản xuất của Huyện, đặc biệt vụ xuân 2017 diện tích giống lúa Hương cốm 7 của huyện tăng 1,5 lần so với vụ xuân 2014 Để chuẩn bị cho công tác cấy xuân đảm bảo đúng thời vụ, ngày 15/01/2014 UBND huyện, BCĐ sản xuất vụ xuân của Huyện tổ chức hội nghị giao ban phản ánh tiến độ thu hoạch cây vụ đông năm 2016 và công tác chuẩn bị sản xuất vụ xuân
2017 Chủ trì hội nghị có đồng chí Phó chủ tịch UBND huyện phụ trách khối nông nghiệp và về dự hội nghị có Lãnh đạo các ngành: văn phòng HĐND-UBND huyện, Xí nghiệp ĐT&PTTL Nông Việt Phát; Lãnh đạo và cán bộ chuyên môn các ngành: Kinh tế, Khuyến nông, Bảo vệ thực vật huyện Ở xã, thị trấn có các đồng chí là Chủ tịch (hoặc phó Chủ tịch) UBND, Chủ nhiệm HTXNN, đồng chí khuyến nông viên Tại hội nghị, các
xã, thị trấn phản ánh tiến độ thu hoạch cây vụ đông, tình hình lấy nước làm đất chuẩn bị gieo mạ và công tác chuẩn bị giống cho vụ xuân 2017 Lần lượt các xã, thị trấn lên báo cáo trước hội nghị về tình hình của xã mình theo chỉ định của đồng chí Phó Chánh văn phòng HĐND-UBND huyện – người điều hành hội nghị Khi đến HTXNN (Hợp tác xã nông nghiệp) Phú Lâm, đồng chí Lê Thanh Bình – Chủ nhiệm HTXNN lên báo cáo về các nội dung hội nghị yêu cầu, trước khi ngừng lời đồng chí có kiến nghị: Vừa qua HTXNN Du Kmal đã nhận 3.250kg giống lúa Hương cốm 7 do Trung tâm giống cây trồng Đăk Lăk cung ứng để chuẩn bị cho cấy diện tích 100ha theo Chương trình sản xuất lúa hàng hoá chất lượng cao nhưng qua kiểm tra của HTX thì tỷ lệ nảy mầm của giống lúa Hương cốm 7 là không đạt yêu cầu (có 70%) Theo ý kiến của đồng chí Chủ nhiệm HTXNN Du Kmal là chất lượng giống của Trung tâm giống cây trồng là chưa đảm bảo, UBND huyện cần kiểm tra và có hướng xử lý Với vai trò là nhà quản lý tôi đã cùng một
số đồng nghiệp tìm hiểu và kiểm tra thông tin Sau đây là những tìm hiều về sự việc và đề xuất cách giải quyết của tôi 2 Diễn biến tình huống: Ngày 10/01/2014 Trung tâm phát triển cây trồng – Sở NN&PTNT Đăk Lăk đã giao giống lúa Hương cốm 7 cho 5 HTXNN của huyện Krông Ana gồm: Bình Hòa, Quảng Điền, Du Kmal, Băng A Đrênh, Ea Bông (mỗi xã 3.250kg giống để cấy cho diện tích mỗi xã 100ha) theo Kế hoạch số 827/KH-PTCT-TT, ngày 31/12/2016 của Trung tâm phát triển cây trồng – Sở NN&PTNT Đăk Lăk
để chuẩn bị cho cấy lúa vụ xuân theo Chương trình sản xuât lúa hàng hoá chất lượng cao
mà UBND huyện Krông Ana đã phối hợp với Trung tâm phát triển cây trồng – Sở NN&PTNT Đăk Lăk tổ chức thực hiện - Ngày 11/01/2017 đồng chí Lê Thanh Bình– Chủ nhiệm HTXNN Du Kmal có giao cho đồng chí Phạm Xuân Ngọc– Cán bộ khuyến nông viên lấy 200g thóc giống lúa Hương cốm 7 đã nhận của Trung tâm phát triển cây trồng – Sở NN&PTNT Đăk Lăk ngày 10/01/2017 để đem thử tỷ lệ nảy mầm trước khi
Trang 5gieo cấy vụ xuân 2017 Đồng chí Chung – cán bộ khuyến nông viên đã mang lượng thóc
đó đem ngâm ủ trong điều kiện bình thường đảm bảo cho hạt nảy mầm (có ngâm vào nước ấm sau đó đem ủ) Tuy nhiên sau 03 ngày (đến ngày 14/01/2017) đồng chí Khuyến nông viên của xã Du Kmal bỏ lượng giống đã đem ngâm ủ để thử tỷ lệ nảy mầm ra để kiểm tra tỷ lệ nảy mầm của thóc thì thấy tỷ lệ nảy mầm chỉ đạt 70%
- Ngay sau khi kiểm tra đồng chí Khuyến nông viên đã mang mẫu đã thử tỷ lệ nảy mầm ra để báo cáo đồng chí Chủ nhiệm HTXNN, ở đó có cả 2 đồng chí Phó chủ nhiệm HTX Các đồng chí trong Ban quản trị HTXNN Du Kmal đã cùng đồng chí Khuyến nông viên của xã một lần nữa kiểm tra lại mẫu thóc đã kiểm tra Kết quả đúng như đồng chí Khuyến nông viên đã báo cáo là thóc giống chỉ nảy mầm đạt 70% Ban quản trị HTXNN
Du Kmal cho rằng so với yêu cầu thì lượng thóc giống này không đảm bảo chất lượng
- Ngày 15/01/2017 tại hội nghị giao ban phản ánh tình hình thu hoạch cây vụ đông năm 2016 và công tác chuẩn bị sản xuất vụ xuân năm 2017 do UBND huyện tổ chức, tại đây đồng chí Lê Thanh Bình – Chủ nhiệm HTXNN Du Kmal đã trình bày về kết quả mà HTXNN Du Kmal đã làm kiểm tra tỷ lệ nảy mầm của giống lúa Hương cốm 7 để đồng chí Phó Chủ tịch UBND huyện phụ trách khối nông nghiệp
- Chủ trì hội nghị cùng Lãnh đạo các ngành, các xã, thị trấn lắm bắt được tình hình
- Tại hội nghị giao ban, sau khi nghe đồng chí Chủ nhiệm HTXNN Du Kmal báo cáo sự việc, đồng chí Phó Chủ tịch UBND huyện đã giao cho Phòng Nông nghiệp chủ trì phối hợp với các ngành liên quan liên hệ với Trung tâm phát triển cây trồng Đăk Lăk kiểm tra tình hình thực tế chất lượng giống lúa Hương cốm 7 do Trung tâm phát triển cây trồng đã cung ứng
- Ngay sau buổi giao ban Phòng Nông nghiệp đã liên hệ với Trung tâm phát triển cây trồng Đăk Lăk để cùng kiểm tra lại giống lúa Hương cốm 7 tại xã Du Kmal Vào chiều ngày 15/01/2017, cán bộ chuyên môn Phòng Nông nghiệp phối hợp với cán bộ chuyên môn Trạm Khuyến nông, Trạm BVTV của Huyện cùng với Trung tâm phát triển cây trồng Đăk Lăk về HTXNN Du Kmal kiểm tra lại chất lượng giống lúa Hương cốm 7
do Trung tâm phát triển cây trồng Đăk Lăk đã cung ứng Đoàn kiểm tra đã lấy mẫu thóc giống Hương cốm 7 của xã Du Kmal và một mẫu thóc giống Hương cốm 7 do Công ty giống cây trồng Nông Việt Phát cung ứng (các xã đăng ký mua qua Trạm Khuyến nông
và Phòng Nông nghiệp huyện)
Trang 6- Tại 4 xã còn lại: Bình Hòa, Quảng Điền, Băng A Đrênh, Ea Bông với lượng giống lúa Hương cốm 7 cũng do Trung tâm phát triển cây trồng Đăk Lăk cung ứng cùng trong Chương trình sản xuất lúa hàng hoá vụ xuân 2017 của huyện Krông Ana cũng được tiến hành kiểm tra
- Sau khi mang mẫu về làm thử nghiệm đến ngày 18/01/2017 đoàn kiểm tra đưa ra kết luận: Tất cả các mẫu thóc mang về thử nghiệm (một mẫu của Công ty giống cây trồng Nông Việt Phát cung ứng và 5 mẫu giống Hương cốm 7 do Trung tâm phát triển cây trồng Đăk Lăk cung ứng) cùng trong điều kiện ngâm ủ như nhau nhưng thóc giống do Trung tâm phát triển cây trồng Đăk Lăk cung ứng tỷ lệ nảy mầm chỉ đạt 70% đúng như HTXNN Du Kmal đã thử nghiệm và báo cáo; mẫu thóc giống còn lại (giống lúa Hương cốm 7 do Công ty giống cây trồng Nông Việt Phát cung ứng) thì tỷ lệ nảy` mầm đạt trên 96% Theo quy định tại Quy chuẩn kỹ thuật Quốc gia về chất lượng hạt giống QCVN 01-54: 2011/BNNPTNT do Trung tâm khảo kiểm nghiệm giống, sản phẩm cây trồng và phân bón quốc gia biên soạn, Cục Trồng trọt trình duyệt, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn ban hành tại Thông tư số 54/2011/TTBNNPTNT ngày 24 tháng 6 năm 2011 quy định: Đối với hạt giống lúa nguyên chủng thì tỷ lệ nẩy mầm, % số hạt, không nhỏ hơn 80% Vậy căn cứ quy định trên đoàn kiểm tra của Huyện kết luận chất lượng thóc giống lúa Hương cốm 7 mà Trung tâm phát triển cây trồng Đăk Lăk đã cung ứng cho huyện Krông Ana để triển khai thực hiện Chương trình lúa hàng hoá vụ xuân 2017 là không đảm bảo yêu cầu; đề nghị Trung tâm phát triển cây trồng Đăk Lăk phối hợp với huyện Krông Ana tìm cách tháo gỡ vấn đề để kịp thời triển khai sản xuất vụ xuân 2017 và không gây hoang mang cho nông dân
II PHÂN TÍCH TÌNH HUỐNG:
1 Mục tiêu phân tích tình huống:
Mục tiêu của tình huống là giải quyết tình huống theo hướng bảo vệ quyền và lợi ích cho người nông dân theo quy định tại Quy chuẩn kỹ thuật Quốc gia về chất lượng hạt giống QCVN 01-54: 2011/BNNPTNT do Trung tâm khảo kiểm nghiệm giống, sản phẩm cây trồng và phân bón quốc gia biên soạn, Cục Trồng trọt trình duyệt, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn ban hành tại Thông tư số 54/2011/TT-BNNPTNT ngày 24 tháng 6 năm 2011, qua đây nhấn mạnh công tác quản lý và sử dụng giống phải đảm bảo chất lượng, đúng quy định, quy chuẩn không làm ảnh hưởng đến uy tín của doanh nghiệp cũng như lợi ích của nông dân Một số vấn đề đặt ra trong tình huống cần được giải quyết kịp thời đó là:
- Dừng ngay việc sử dụng lô giống trên vào sản xuất vụ xuân 2017
Trang 7- Tiếp tục chỉ đạo sản xuất vụ xuân hoàn thành theo kế hoạch và trong khung thời
vụ tốt nhất
- Không gây tổn hại đến uy tín của đơn vị cung ứng giống cũng như lợi ích của nông dân - Làm rõ trách nhiệm các đơn vị, cá nhân và tăng cường pháp chế trong lĩnh vực quản lý và sử dụng giống cây trồng
- Ổn định lòng dân, không để mất phong trào, ủng cố lòng tin của nhân dân với các cấp lãnh đạo
- Bằng mọi giá huyện Krông Ana phải đưa 50% diện tích giống lúa hàng hoá vào sản xuất tại vụ xuân 2017 theo như kế hoạch của UBND huyện đã xây dựng
2 Cơ sở lý luận:
Để xử lý đúng sự việc tình huống cần tiến hành xác minh thông tin đưa ra có đúng như vậy không? Và tỷ lệ nảy mầm của thóc giống thấp (70%) là có đảm bảo yêu cầu theo quy định tại Quy chuẩn kỹ thuật Quốc gia về chất lượng hạt giống QCVN 01-54: 2011/BNNPTNT và Pháp lệnh giống cây trồng hay chưa? Quyền lợi của người nông dân cũng như trách nhiệm của các đơn vị, cơ quan quản lý nhà nước có liên quan trong việc quản lý và sử dụng giống cây trồng như:
- Việc ngâm ủ thử tỷ lệ nảy mầm của thóc giống đã được tiến hành đúng theo hướng dẫn kỹ thuật của các cơ quan chuyên môn hay chưa?
- Về góc độ quản lý nhà nước, sự việc xảy ra từ ngày 14/01/2017 mà HTXNN Du Kmal đến ngày 15/01/2017 mới báo cáo qua hội nghị giao ban là đúng hay sai?
- Việc cung ứng giống không đảm bảo chất lượng của Trung tâm giống cây trồng Đăk Lăk đã vi phạm điều khoản nào trong Quy chuẩn kỹ thuật Quốc gia về chất lượng hạt giống QCVN 01-54: 2011/BNNPTNT và Pháp lệnh giống cây trồng và quy định trong văn bản phối hợp thực hiện Chương trình sản xuất lúa hàng hoá giữa UBND huyện Krông Ana và Trung tâm phát triển cây trồng – Sở NN&PTNT Đăk Lăk Với quan điểm khách quan, dựa vào quy định của pháp luật để phân tích diễn biến, nguyên nhân, hậu quả của tình huống
3 Phân tích diễn biến, nguyên nhân, hậu quả của tình huống:
3.1 Phân tích diễn biến tình huống: Sau khi HTXNN Du Kmalbáo cáo sự việc
về chất lượng giống lúa Hương cốm 7 tỷ lệ nảy mầm chỉ đạt 70%, ngay chiều ngày 15/01/2017 UBND huyện đã giao cho các ngành chuyên môn: Phòng Nông nghiệp, Trạm
Trang 8Khuyến nông, Trạm Bảo vệ thực vật phối hợp ngay với Trung tâm phát triển cây trồng Đăk Lăk về làm việc trực tiếp tại xã Du Kmal Sau khi kiểm tra thử tỷ lệ nảy mầm của giống lúa thấy tỷ lệ nảy mầm thấp mà thời vụ gieo mạ vụ xuân 2017 đã đến nên sự việc
đã khiến Ban chỉ đạo sản xuất nông nghiệp xã Du Kmal lo lắng sẽ ảnh hưởng đến kế hoạch sản xuất của xã, ảnh hưởng đến lòng tin của nhân dân Đây chính là nguyên nhân đồng chí Chủ nhiệm HTXNN Du Kmal đã phản ánh sự việc tại hội nghị có tất cả Lãnh đạo UBND huyện, Lãnh đạo các ngành chuyên môn và Lãnh đạo các xã, thị trấn trong toàn huyện Trước hết, khẳng định việc HTXNN Du Kmal cho rằng tỷ lệ nảy mầm của thóc giống lúa Hương cốm 7 đạt 70% không đảm bảo chất lượng là việc làm đúng theo nội dung quy định trong “Biên bản phối hợp thực hiện chương trình sản xuất lúa hàng hoá chất lượng năm 2017” giữa Trung tâm giống cây trồng Đăk Lăk với Phòng Nông nghiệp huyện Krông Ana và 5 HTXNN có tham gia Chương trình sản xuất lúa hàng hoá
vụ xuân năm 2017 (HTXNN: Bình Hòa, Quảng Điền, Du Kmal, Băng A Đrênh, Lê Thanh) Trong nội dung biên bản có nêu nếu chất lượng giống không đảm bảo theo quy định thì các HTXNN phải kịp thời báo cáo cơ quan chức năng để phối hợp xử lý Và quy định về chất lượng hạt giống lúa được quy định tại Quy chuẩn kỹ thuật Quốc gia về chất lượng hạt giống QCVN 01-54: 2011/BNNPTNT do Trung tâm khảo kiểm nghiệm giống, sản phẩm cây trồng và phân bón quốc gia biên soạn, Cục Trồng trọt trình duyệt, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn ban hành tại Thông tư số 45/2011/TTBNNPTNT ngày 24 tháng 6 năm 2011 quy định: Đối vợi hạt giống lúa nguyên chủng thì tỷ lệ nẩy mầm, % số hạt, không nhỏ hơn 80% Việc cung ứng giống lúa không đảm bảo chất lượng của Trung tâm phát triển cây trồng Đăk Lăk đã vi phạm khoản 1 Điều 9 về những hành vi nghiêm cấm: “Kinh doanh giống giả, giống cây trồng không bảo đảm tiêu chuẩn chất lượng”.trong Pháp Lệnh giống cây trồng số 15/2004/PL-UBTVQH11, ngày 24/03/2004 của Uỷ ban Thường vụ Quốc hội khoá XI ban hành Và vi phạm mục 2.2 Các chỉ tiêu chất lượng giống lúa – Phần II : QUY ĐỊNH KỸ THUẬT trong QCVN 01–54 : 2011/BNNPTNT quy định: Đối vợi hạt giống lúa nguyên chủng thì tỷ lệ nẩy mầm, % số hạt, không nhỏ hơn 80% HTXNN Du Kmal có kết quả thử nghiệm về tỷ lệ nảy mầm của thóc giống lúa Hương cốm 7 từ ngày 14/01/2017 nhưng đến ngày 15/01/2017 mới báo cáo tại Hội nghị giao ban của Huyện là chưa kịp thời Trong “Biên bản phối hợp thực hiện chương trình sản xuất lúa hàng hoá chất lượng năm 2017” giữa Trung tâm giống cây trồng Đăk Lăk với Phòng Nông nghiệp huyện Krông Ana và 5 HTXNN có tham gia Chương trình sản xuất lúa hàng hoá vụ xuân năm 2017 có nêu nếu chất lượng giống không đảm bảo theo quy định thì các HTXNN phải kịp thời báo cáo cơ quan chức năng
để phối hợp xử lý Khi sự việc xảy ra đáng ra HTXNN Du Kmal phải báo cáo ngay với các cơ quan chức năng của Huyện (Phòng Nông nghiệp, Trạm Khuyến nông huyện, UBND huyện) để phối hợp xử lý ngay từ ngày 14/01/2017 vì thời vụ gieo mạ vụ xuân đã
Trang 9đến (thời vụ gieo mạ của Huyện đã được xây dựng trong Kế hoạch sản xuất vụ xuân năm
2017 ngày 11/12/2016 là lịch gieo mạ từ ngày 20-29/01/2017) Và hiện tại lượng thóc giống đã được giao cho nông dân để ngâm ủ đem gieo nên sự việc xảy ra cần báo cáo càng sớm càng tốt để có phương án xử lý kịp thời
Việc đoàn kiểm tra của Huyện đã thông báo với các xã có tham gia Chương trình sản xuất lúa hàng hoá vụ xuân 2017, gồm 5 xã: Bình Hòa, Quảng Điền, Du Kmal, Băng A Đrênh, Ea Bông dừng ngay việc sử dụng giống lúa Hương cốm 7 do Trung tâm giống cây trồng Đăk Lăk cung ứng và cho thu hồi lại là việc làm đúng trong công tác quản lý Nhà nước Đoàn kiểm tra xác minh lại các bước tiến hành thử tỷ lệ nảy mầm của HTXNN Du Kmal xem đã làm đúng quy trình, đúng kỹ thuật ngâm ngủ như trong hướng dẫn kỹ thuật ngâm ủ thóc giống Hương cốm 7 có trong bao bì thóc giống và Hướng dẫn kỹ thuật sản xuất vụ xuân số 05/HD-KT ngày 26/12/2016 của Phòng Nông nghiệp đã hướng dẫn chưa
là việc làm đúng và kịp thời đối với cơ quan quản lý nhà nước Song song với việc kiểm tra toàn bộ lượng giống Hương cốm 7 đã phát cho nông dân và kịp thời cho thu hồi lại toàn bộ số giống trên thì đoàn kiểm tra đã tổ chức họp với Ban chỉ đạo sản xuất và các hộ nông dân có tham gia Chương trình sản xuất lúa hàng hoá của Huyện đã phối hợp với Trung tâm giống cây trồng Đăk Lăk để làm yên lòng dân và tìm ra hướng giải quyết hợp
lý, hiệu quả nhất
3.2 Nguyên nhân, hậu quả của tình huống:
3.2.1 Nguyên nhân:
a Nguyên nhân khách quan:
- Do thời gian bảo quản lúa giống từ vụ mùa đến khi sản xuất vụ xuân là tương đối dài nên trong quá trình bảo quản điều kiện kho bảo quản chưa chuẩn tạo điều kiện cho thóc giống đã hút ẩm trở lại Vì vậy đã không đảm bảo được độ khô cho phép dẫn đến tỷ
lệ nảy mầm của thóc giống lúa Hương cốm 7 không đạt tỷ lệ cho phép
- Do những năm gần đây sản xuất nông nghiệp được quan tâm đầu tư theo hướng sản xuất lúa hàng hóa, hiệu quả, bền vững nên nhu cầu về hạt giống lúa hàng hóa ngày càng cao, trong khoảng khung thời vụ nhất định Trung tâm phát triển cây trồng phải cung ứng giống cho nhiều địa phương nên không tránh khỏi sai sót về kỹ thuật
- Đây là mùa vụ giống lúa Hương cốm được đưa vào sản xuất trên địa bàn huyện với diện rộng hơn các năm trước, do vậy trong công tác chỉ đạo điều hành của các cơ quan chức năng và các HTXNN còn nhiều bỡ ngỡ
Trang 10b Nguyên nhân chủ quan:
- Về phía Trung tâm phát triển cây trồng đã không giám sát chặt chẽ đầu vào, trách nhiệm chưa cao, còn chạy theo lợi nhuận
- Về phía các cơ quan quản lý nhà nước của Huyện (Phòng Nông nghiệp, Trạm Khuyến nông) đã chủ quan, chưa làm hết trách nhiệm trong khâu quản lý chất lượng giống Về nguyên tắc các cơ quan chức năng của Huyện phải có trách nhiệm kiểm tra hạt giống, thử tỷ lệ nảy mầm của hạt giống trước khi giao xuống các xã, thị trấn Trong tình huống này còn có nguyên nhân nữa là kế hoạch thực hiện Chương trình sản xuất lúa hàng hóa vụ xuân 2017 giữa Sở NN&PTNT với huyện Krông Ana được thống nhất trong tháng 12/2014, vậy nên tính kế hoạch chưa cao Nếu kế hoạch được thống nhất sớm hơn thì Trung tâm phát triển cây trồng cũng thuận lợi trong việc chuẩn bị và lựa chọn nguồn giống đầu vào được kỹ càng hơn, đảm bảo hơn
3.2.1 Hậu quả:
Trong buổi làm việc giữa Ban chỉ đạo sản xuất vụ xuân của Huyện do đồng chí Phó Chủ tịch UBND huyện phụ trách khối nông nghiệp làm chủ trì với Trung tâm phát triển cây trồng sau khi đã kiểm tra toàn bộ lô giống do Trung tâm giống cây trồng cung ứng, hai bên đã thống nhất và sơ bộ đánh giá mức thiệt hại như sau:
- Lượng thóc giống Hương cốm 7 được cấp nông dân đã đem ngâm ủ là 80% = 13.000kg, giá giống là 22.000đ/kg Lượng giống mất đi quy thành tiền là 286.000.000 đồng
- Công thu gom và vận chuyển lượng giống còn lại 3.250kg về Trung tâm: 300.000đ/1tấn = 975.000 đồng Tổng thiệt hại về vật chất là 286.975.000 đồng (Hai trăm tám mươi sáu triệu chín trăm bẩy mươi lăm nghìn đồng chẵn) Tất cả những thiệt hại về vật chất nói trên đều có thể khắc phục, nhưng điều quan trọng là thiệt hại về uy tín của các cơ quan nhà nước và uy tín của cán bộ với nhân dân, làm ảnh hưởng tới phong trào sản xuất lúa hàng hóa không những của vụ xuân 2017 mà còn có thể ảnh hưởng tới cả vụ sau, các năm sau, gây dư luận không tốt trong nhân dân
III XỬ LÝ TÌNH HUỐNG:
1 Mục tiêu xử lý tình huống:
- Dừng ngay việc sử dụng lô giống trên vào sản xuất vụ xuân 2017