Không chỉ bị đánh đập, một số phụ nữ còn bị bạn đời sử dụng vũ khí như súng, dao để giết hại. Theo số liệu thống kê của Liên Hiệp Quốc, 35% phụ nữ trên thế giới là nạn nhân của bạo lực gia đình. Một nghiên cứu chỉ ra ước tính 12 số phụ nữ trên thế giới bị chồng hoặc các thành viên trong gia đình giết hại trong năm 2012. Hơn 10 triệu phụ nữ và nam giới ở Mỹ là nạn nhân của bạo lực gia đình. Theo kết quả nghiên cứu, cứ 4 phụ nữ ở Mỹ thì có 1 người báo cáo với cơ quan chức năng bị bạn đời bạo hành. Hơn 12 số phụ nữ bị bạn đời giết hại bằng súng trong giai đoạn từ năm 2001 – 2012. Việc sở hữu súng trong nhà khiến vấn đề bạo lực gia đình trở nên nghiêm trọng hơn khi nó làm tăng 500% nguy cơ xảy ra vụ án mạng. Theo ước tính, khoảng 10 triệu trẻ em trên thế giới bị bạo hành mỗi ngày. Không riêng phụ nữ, nam giới cũng là nạn nhân của bạo lực gia đình. Một nghiên cứu chỉ ra 40% nạn nhân của các vụ bạo lực gia đình là nam giới. Một số nghiên cứu cũng chỉ ra một người đàn ông lớn lên trong môi trường bị bạo hành có khuynh hướng về sau trở thành người bạo hành người khác. Chi phí chăm sóc sức khỏe cho các nạn nhân của bạo lực gia đình ở Mỹ ước tính khoảng 5,8 tỷ USDnăm.
Trang 1Mục lục
I, phần mở đầu ( Lý do chọn đề tài) 1
II- Nội dung 7
1, Cơ sở lý luận về bạo lực gia đình 7
1.1Khái niệm & thuật ngữ liên quan về bạo lực gia đình và công tác xã hội với bạo lực gia đình 7
1.1.1Khái niệm bạo lực gia đình 7
1.1.2 Công tác xã hội với bạo lực gia đình 7
1.2 Khái quát chung bạo lực gia đình ,đặc điểm của gia đình có bạo lực 7
1.2.1 Khái quát chung bạo lực gia đình 7
1.2.2 Đặc điểm của gia đình có bạo lực 9
1.3 Đặc điểm tâm lý của người gây ra bạo lực và nạn nhân chịu bạo lực gia đình 10
1.3.1Đặc điểm tâm lý của người gây ra bạo lực 9
1.3.2 Đặc điểm tâm lý của nạn nhân bạo lực gia đình 10
1.4 Nguyên nhân bạo lực và tác động của bạo lực gia đình đến đời sống gia đình 10
1.4.1 Nguyên nhân của bạo lực 10
1.4.2 Tác động của bạo lực gia đình trong đời sống gia đình 11
1.5 Một số phương pháp kỹ năng CTXH thường được sử dụng trong bạo lực gia đình 12
2 Thực trạng về vấn đề bạo lực gia đình ở tỉnh Hòa Bình 13
2.1 Khái quát chung về vấn đề bạo lực gia đình tại tỉnh Hòa Bình 13
2.2 Mô tả địa bàn tỉnh Hòa Bình 15
2.3 Đánh giá lựa chọn chủ đề ở tỉnh Hòa Bình 18
2.4 Phân tích các hoạt động dịch vụ hiện đang thực hiện tại tỉnh Hòa Bình về việc can thiệp tình trạng bạo lực gia đình 20
2.5 Phân tích yếu tố tác động đến thực trạng bạo lực gia đình tại tỉnh Hòa BÌnh 21
3 Đề xuất giải pháp 23
Trang 2IV Tài liệu tham khảo 28
I, phần mở đầu ( Lý do chọn đề tài)
Một bức tranh trích từ bộ Les cent proverbes của JJ
Grandville với tiêu đề "Qui aime bien châtie bien" (Ai yêu giỏi
thì phạt giỏi), cho thấy một người đàn ông đánh con của mình,
người còn lại thì đang hành hạ vợ
Trang 3Trên thế giới, bạo lực gia đình hiện là vấn đề nhức nhối ởnhiều nước trên thế giới Trong đó, phụ nữ là nạn nhân chínhtrong các vụ bạo lực gia đình Không chỉ bị đánh đập, một sốphụ nữ còn bị bạn đời sử dụng vũ khí như súng, dao để giết hại.Theo số liệu thống kê của Liên Hiệp Quốc, 35% phụ nữ trên thếgiới là nạn nhân của bạo lực gia đình Một nghiên cứu chỉ ra ướctính 1/2 số phụ nữ trên thế giới bị chồng hoặc các thành viêntrong gia đình giết hại trong năm 2012 Hơn 10 triệu phụ nữ vànam giới ở Mỹ là nạn nhân của bạo lực gia đình Theo kết quảnghiên cứu, cứ 4 phụ nữ ở Mỹ thì có 1 người báo cáo với cơquan chức năng bị bạn đời bạo hành Hơn 1/2 số phụ nữ bị bạnđời giết hại bằng súng trong giai đoạn từ năm 2001 – 2012 Việc
sở hữu súng trong nhà khiến vấn đề bạo lực gia đình trở nênnghiêm trọng hơn khi nó làm tăng 500% nguy cơ xảy ra vụ ánmạng Theo ước tính, khoảng 10 triệu trẻ em trên thế giới bịbạo hành mỗi ngày Không riêng phụ nữ, nam giới cũng là nạnnhân của bạo lực gia đình Một nghiên cứu chỉ ra 40% nạn nhâncủa các vụ bạo lực gia đình là nam giới Một số nghiên cứu cũngchỉ ra một người đàn ông lớn lên trong môi trường bị bạo hành
có khuynh hướng về sau trở thành người bạo hành người khác.Chi phí chăm sóc sức khỏe cho các nạn nhân của bạo lực giađình ở Mỹ ước tính khoảng 5,8 tỷ USD/năm
Ở Việt Nam, Bạo lực gia đình vẫn là một vấn nạn tại ViệtNam và nạn nhân phần lớn là phụ nữ Mặc dù nhiều tổ chức,hiệp hội được thành lập để giúp phụ nữ ứng phó với vấn nạnnày nhưng các con số liên quan đến bạo lực gia đình vẫn khôngthuyên giảm Thống kê của Vụ Gia đình (Bộ Văn hóa, Thể thao
và Du lịch) Việt Nam cho thấy trong 5 năm trở lại đây, số vụ bạolực gia đình được ghi nhận khoảng 20.000 vụ/năm Chỉ riêng
Trang 4trong năm 2015 có 31 phụ nữ, 7 trẻ em bị người thân giết hại.
Số liệu báo cáo của các tổ chức phi chính phủ năm 2014 cũngcho thấy cứ 2-3 ngày lại có một người bị giết liên quan đến bạolực gia đình, mà nạn nhân đa phần là phụ nữ và trẻ em
Bạo lực Việt Nam liên quan rất nhiều đến vấn đề bất bình đẳng giới Quan niệm trọng nam khinh nữ tồn tại từ xa xưa nhưng hiện vẫn còn rất phổ biến Quan niệm đó cho rằng người đàn ông là người có quyền duy trì tôn ti trật tự trong gia đình, và phụ nữ phải nghe lời Trong thực tế người phụ nữ Việt Nam rất mạnh mẽ và đóng góp rất nhiều cho kinh tế gia đình, xã hội, người phụ nữ Việt Nam đã tiến bộ rất nhiều trong những thập
kỷ qua Tuy nhiên nam giới lại không có được những thay đổi cùng nhịp, cho nên tôi cho rằng nam giới cảm thấy bị thách thức bởi phụ nữ và họ cảm thấy quyền lực của họ đang bị đe dọa Có thể vì thế mà họ sử dụng bạo lực để khẳng định quyền lực, vị thế của mình trong gia đình Ở Việt Nam, thỉnh thoảng
người ta vẫn bắt gặp ngay giữa đường phố, giữa thanh thiênbạch nhật, cảnh tượng người chống đấm, đá, giật tóc, tát người
vợ túi bụi nhưng hiếm thấy trường hợp nào được người đi đườngcan ngăn, mà đa số chỉ dừng xe đứng nhìn và thì thầm bảonhau “chuyện gia đình người ta, xen vào làm gìViệt Nam vẫn làmột quốc gia với đa phần người dân sống ở vùng nông thôn.Nghiên cứu quốc gia về bạo lực gia đình năm 2010 cũng chothấy vùng nông thôn Việt Nam là một trong những địa điểm mànạn bạo hành gia đình xảy ra thường xuyên nhất Cứ 10 ngườiphụ nữ được hỏi thì 4 người cho biết họ không cảm thấy giađình là nơi an toàn để sống.” Hiện tại nhiều tổ chức, hiệp hộibảo vệ quyền lợi của phụ nữ được thành lập, và hoạt độngnhằm ngăn chặn nạn bạo hành gia đình Tuy nhiên, để vấn đề
Trang 5này thực sự được giải quyết, trước hết đòi hỏi những người phụ
nữ trong cuộc phải can đảm đứng lên và kiên quyết phản đốitình trạng này Tiến sĩ Khuất Thu Hồng đưa ra những lời khuyêncho chị em phụ nữ, đặc biệt là những nạn nhân bạo hành giađình:
Phụ nữ phải mạnh mẽ hơn nữa, phải hiểu rõ quyền của mình, đừng nghĩ là sự cam chịu của mình có thể giải quyết được vấn
đề mà phải có sự trao đổi thẳng thắn Đừng lo sợ rằng nếu mình cương quyết phản đối bạo lực thì sẽ ảnh hưởng đến tiếng tăm của gia đình và tương lai của con cái Những đứa con mà cứ phải sống trong bạo lực gia đình thì cũng không tốt cho đưa trẻ
đó Xã hội, cộng đồng nên bảo vệ người phụ nữ, thay vì cứ ra sức khuyên người ta cam chịu để giữ hòa khí gia đình Cần chấm dứt phương pháp giải quyết bạo lực bằng hòa giải.Phụ nữ
Việt Nam luôn có một nét đặc trưng không thể nhầm lẫn đó làđức hy sinh Tuy nhiên, sự hy sinh cần phải được đặt đúng lúc,đúng chỗ thì mới phát huy được những điểm tích cực của nó.Nếu kết quả của đức hy sinh là sự nhẫn nhục chịu đựng khi bịchồng hành hạ, thì nó đã biến chất và trở thành sự thiếu hiểubiết và sẽ gây ra hậu quả vô cùng đáng tiếc cho chính bản thân
và con cái Vì vậy phụ nữ cần nhận biết rõ quyền lợi của mình
và đứng lên đấu tranh để chính mình và các con được sốngtrong môi trường lành mạnh, an toàn và hạnh phúc
Một vài nét về bạo lực gia đình tại tỉnh hòa bình, Theo số liệucủa Ban chỉ đạo công tác gia đình tỉnh, năm 2017, toàn tỉnh có
235 vụ bạo lực gia đình (BLGĐ), giảm 5 vụ so với năm 2016.Trong đó có 148 vụ bạo lực về tinh thần, 73 vụ bạo lực về thânthể, 8 vụ bạo lực về kinh tế, 6 vụ bạo lực về tình dục Có217/235 vụ nạn nhân bị BLGĐ là nữ, chiếm 92,3%, 8 vụ nạn
Trang 6nhân từ đủ 60 tuổi trở lên, chiếm 3,4% ở 11 huyện, thành phốđều có vụ BLGĐ xảy ra Công tác phòng, chống BLGĐ cần hơnnữa sự chung tay của các cấp, ngành và toàn xã hội, tích cựclên án, can thiệp hành vi BLGĐ để hạn chế, giảm thiểu các vụBLGĐ xảy ra.Trong số vụ BLGĐ xảy ra, đáng chú ý có những vụtrở thành án mạng như trường hợp ở khu 8, thị trấn Cao Phong(Cao Phong), chồng đi uống rượu say về bị vợ dùng điếu càyđánh tử vong hồi cuối tháng 12/2017; chồng giết vợ đang mangthai tại xã Ngổ Luông (Tân Lạc) hồi tháng 3/2017 Các vụ BLGĐđược xử lý bằng nhiều biện pháp, trong đó, góp ý, phê bình tạicộng đồng dân cư 224 vụ, áp dụng các biện pháp giáo dục 18
vụ, tạm giữ, xử phạt hành chính 1 vụ, xử lý hình sự 2 vụ Quacác vụ BLGĐ xảy ra cho thấy, nạn nhân bị BLGĐ chủ yếu là nữgiới, chiếm 92,3% số vụ, nhưng cũng có những vụ việc nạnnhân bị BLGĐ là nam giới (18/235 vụ, chiếm 0,07%), độ tuổi bịBLGĐ từ 16-59 tuổi chiếm 96,5% (227/235 vụ) Công tác tuyêntruyền được thực hiện thường xuyên Hàng năm, các địaphương, đơn vị tổ chức nhiều hoạt động thiết thực hưởng ứngngày Quốc tế hạnh phúc 20/3, ngày Gia đình Việt Nam 28/6 gắnvới tháng hành động quốc gia về phòng, chống BLGĐ, ngày thếgiới xóa bỏ bạo lực với phụ nữ và trẻ em gái
Tác động của bạo lực gia đình đến gia đình và cộng đồng, bạolực gia đình không chỉ có ảnh hưởng rất tiêu cực đối với việc xâydựng gia đình văn hóa, hạnh phúc, tiến bộ mà còn gây hậu quảnặng nề với từng cá nhân thành viên trong gia đình, người bịbạo lực lẫn người gây ra bạo lực Điều này càng đặc biệt nghiêmtrọng đối với việc hình thành nhân cách của trẻ em, là thế hệtương lai của đất nước Vòng tuần hoàn về bạo lực sẽ tiếp tụcdiễn ra Nếu lúc nhỏ, trẻ chứng kiến cảnh cha mẹ, người lớn
Trang 7trong gia đình có hành vi bạo lực hay bản thân trẻ bị bạo lực thìkhi lớn sẽ hình thành lối sống thích dùng bạo lực để giải quyếtvấn đề Nếu lúc nhỏ, bị cha mẹ bạo lực thì đến khi lớn, trẻ cũng
sẽ dùng bạo lực để đối xử lại với cha mẹ Và thực tế xã hội ngàynay, trường hợp này đang xảy ra
BLGĐ đã ảnh hưởng khá lớn tới các mối quan hệ xã hội và cáchthức quan hệ xã hội của nạn nhân BLGĐ Họ tự cô lập, thu mình,lảng tránh không giao tiếp với người khác do tâm lý xấu hổ,mặc cảm bởi bị BLGĐ Phụ nữ thì thu mình trong khuôn viên cănnhà của họ Trẻ em tới lớp không vui chơi với bạn bè, chỉ ngồi,đứng một mình, ở nhà cũng không chơi với chúng bạn Họkhông muốn tham gia vào các hoạt động xã hội bởi họ có cảmgiác phụ thuộc, tâm lý thụ động do bị bạo lực, sợ sệt người cóhành vi BLGĐ không cho tham gia; giảm quan tâm tới hình thứcbên ngoài như ăn mặc, chăm sóc bản thân để giao lưu với ngườikhác Do sự tự cô lập, mặc cảm bản thân hoặc bị cấm đoán nênnạn nhân BLGĐ không tham gia các hoạt động xã hội, từ đó cácmối quan hệ xã hội của họ ngày một thu hẹp Cũng có ngườisau khi bị BLGĐ họ có xu hướng hành vi kích động với ngườixung quanh
BLGĐ còn ảnh hưởng tới các thành viên khác trong gia đình nóichung trong sinh hoạt hàng ngày, kinh tế, cũng như các mốiquan hệ trong và ngoài gia đình Trong đó, gia đình phải chi phícho việc chữa trị và phục hồi sức khỏe nạn nhân BLGĐ; tài sảncủa gia đình bị giảm sút do sự đập phá, tiêu tán bởi hành viBLGĐ; thu nhập của gia đình giảm bởi khả năng lao động củanạn nhân BLGĐ (phần nhiều là phụ nữ) giảm sút do tình trạngsức khỏe suy yếu ,họphảinghỉlàmviệc.Mối quan hệ gia đình giữa
vợ chồng, cha con bị ảnh hưởng tiêu cực, phe phái trong gia
Trang 8đình xuất hiện, mâu thuẫn gia đình tăng lên, các thành viêngiảm trách nhiệm, sự quan tâm chăm sóc nhau Vấn đề tronggia đình không được các thành viên gia đình cùng bàn bạc giảiquyết Quan hệ của gia đình với bên ngoài xã hội bị thu hẹp donhững gia đình có bạo lực thường co cụm lại bởi bản thân họkhông muốn gia đình khác biết về tình trạng bạo lực trong giađình
Ý nghĩa của việc đưa công tác xã hội vào vấn đề bạo lực giađình : v ới quan điểm “CTXH thúc đẩy sự phát triển xã hội, giảiquyết các vấn đề trong các mối quan hệ, tạo khả năng và giảiphóng con người nhằm thúc đẩy phúc lợi Sử dụng các họcthuyết về hành vi con người và các hệ thống xã hội, công tác xãhội can thiệp vào những thời điểm khi con người tương tác vớicác môi trường của mình Nhân quyền và công lý trong xã hội lànhững nguyên tắc nền tảng của công tác xã hội” Đối với nạnnhân của BLGĐ, đặc biệt là phụ nữ, nhân viên CTXH có thể cungcấp một số dịch vụ xã hội để hỗ trợ nạn nhân như: Lập kế hoạchtrợ giúp, điều phối các dịch vụ hỗ trợ dựa trên nguyên tắc ưutiên và đáp ứng nhu cầu của họ, đảm bảo giải quyết tất cảnhững vấn đề khó khăn mà thân chủ đang gặp phải Đánh giámức độ tổn thương tâm lý, xác định phương pháp tham vấn vàtrị liệu, cung cấp dịch vụ trị liệu tâm lý để phục hồi sang chấncho nạn nhân Những trường hợp có vấn đề về tâm lý quá lớn,nhân viên xã hội không đủ khả năng giải quyết thì sẽ đựơc kếtnối, chuyển giao đến các cơ quan và tổ chức có khả năng, đủthẩm quyền
Cán bộ xã hội can thiệp để đảm bảo từng thành viên của giađình, và toàn thể gia đình có thể sống cùng nhau một cách antoàn và hòa thuận; giải quyết các bất hòa và xử lý các vấn đề
Trang 9Cán bộ xã hội làm việc trong những trung tâm, nhà tạm lánh hỗtrợ các phụ nữ bị bạo hành Các cán bộ xã hội cũng có thể hỗ trợnhững gia đình nghèo và thu nhập thấp tiếp cận các dịch vụ, thựchiện các quyền về phúc lợi Hiện nay, các Trung tâm CTXH đãthực hiện các hoạt động hỗ trợ nạn nhân BLGĐ như: Cung cấp cácdịch vụ khẩn cấp, tham vấn, trị liệu rối nhiễu tâm trí, khủnghoảng tâm lý và phục hồi thể chất cho đối tượng Tư vấn và trợgiúp đối tượng thụ hưởng các chính sách trợ giúp xã hội; phối hợpvới các cơ quan, tổ chức phù hợp khác để bảo vệ, trợ giúp đốitượng; tìm kiếm, sắp xếp các hình thức chăm sóc Bên cạnh đó,Trung tâm còn xây dựng kế hoạch can thiệp và trợ giúp đối tượng,thực hiện các biện pháp phòng ngừa đối tượng rơi vào hoàn cảnhkhó khăn và bị xâm hại, bạo lực, ngược đãi, hỗ trợ hòa nhập cộngđồng.
II- Nội dung
1, Cơ sở lý luận về bạo lực gia đình
1.1Khái niệm & thuật ngữ liên quan về bạo lực gia đình
và công tác xã hội với bạo lực gia đình
1.1.1Khái niệm bạo lực gia đình
- Bạo lực là việc đe dọa hay dùng sức mạnh thể chất hay quyền
lực đối với bản thân, người khác hoặc đối với một nhóm ngườihay một cộng đồng người mà gây ra hay làm gia tăng khả nănggây ra tổn thương, tử vong, tổn hại về tâm lý, ảnh hưởng đến sựphát triển hay gây ra sự mất mát (WHO)
- Theo định nghĩa của Đại hội đồng Liên hiệp quốc thì Bạo lựcgia đình bao gồm bất kỳ một hành động bạo lực dựa trên cơ sởgiới nào dẫn đến, hoặc có khả năng dẫn đến những tổn hại vềthân thể, tình dục hay tâm lý, hay những đau khổ của phụ nữ,
Trang 10bao gồm cả sự đe dọa có những hành động như vậy, sự cưỡngbức hay tước đoạt một cách tùy tiện sự tự do, dù nó xảy ra nơicông cộng hay cuộc sống riêng tư.
- Ở Việt Nam, Luật phòng, chống bạo lực gia đình năm 2007định nghĩa “Bạo lực gia đình là hành vi cố ý của thành viên giađình gây tổn hại hoặc có khả năng gây tổn hại về thể chất, tinhthần, kinh tế đối với các thành viên khác trong gia đình”
1.1.2 Công tác xã hội với bạo lực gia đình
Công tác xã hội với bạo lực gia đình là một ngành của công tác
xã hội trong đó nhân viên công tác xã hội dùng kiến thức kỹnăng chuyên môn của mình để giải quyết vấn đề bạo lực giađình của thân chủ đồng thời cung cấp các dịch vụ giải phápnhằm tránh các tình trạng bạo lực gia đình trong gia đình thânchủ
1.2 Khái quát chung bạo lực gia đình ,đặc điểm của gia đình có bạo lực
1.2.1 Khái quát chung bạo lực gia đình
Bạo lực gia đình là một dạng thức của bạo lực xã hội, là “hành
vi cố ý của các thành viên gia đình gây tổn hại hoặc đe dọa gâytổn hại… với các thành viên khác trong gia đình” (Điều 1, LuậtPhòng, chống bạo lực gia đình) Nói một cách dễ hiểu hơn, đó làviệc “các thành viên gia đình vận dụng sức mạnh để giải quyếtcác vấn đề gia đình
Gia đình là tế bào của xã hội, là hình thức thu nhỏ của xã hộinên bạo lực gia đình có thể coi như là hình thức thu nhỏ của bạolực xã hội với rất nhiều dạng thức khác nhau Xét về hình thức,
có thể phân chia bạo lực gia đình thành các hình thức chủ yếusau:
Trang 11– Bạo lực thể chất: là hành vi ngược đãi, đánh đập thành viêngia đình, làm tổn thương tới sức khỏe, tính mạng của họ
– Bạo lực về tinh thần: là những lời nói, thái độ, hành vi làm tổnthương tới danh dự, nhân phẩm, tâm lý của thành viên gia đình– Bạo lực về kinh tế: là hành vi xâm phạm tới các quyền lợi vềkinh tế của thành viên gia đình (quyền tự do lao động, tự dokinh doanh, quyền sở hữu tài sản…)
– Bạo lực về tình dục: là bất kỳ hành vi nào mang tính chấtcưỡng ép trong các quan hệ tình dục giữa các thành viên giađình, kể cả việc cưỡng ép sinh con
Mỗi hình thức bạo lực có thể được biểu hiện dưới nhiều hành vikhác nhau Luật Phòng, chống bạo lực gia đình đã quy định cáchành vi bạo lực bao gồm:
– Hành hạ, ngược đãi, đánh đập hoặc hành vi cố ý khác xâm hạiđến sức khoẻ, tính mạng;
– Lăng mạ hoặc hành vi cố ý khác xúc phạm danh dự, nhânphẩm;
Trang 12– Cô lập, xua đuổi hoặc gây áp lực thường xuyên về tâm lý gâyhậu quả nghiêm trọng;
– Ngăn cản việc thực hiện quyền, nghĩa vụ trong quan hệ giađình giữa ông, bà và cháu; giữa cha, mẹ và con; giữa vợ vàchồng; giữa anh, chị, em với nhau;
– Cưỡng ép quan hệ tình dục;
– Cưỡng ép tảo hôn; cưỡng ép kết hôn, ly hôn hoặc cản trở hônnhân tự nguyện, tiến bộ;
– Chiếm đoạt, huỷ hoại, đập phá hoặc có hành vi khác cố ý làm
hư hỏng tài sản riêng của thành viên khác trong gia đình hoặctài sản chung của các thành viên gia đình;
– Cưỡng ép thành viên gia đình lao động quá sức, đóng góp tàichính quá khả năng của họ; kiểm soát thu nhập của thành viêngia đình nhằm tạo ra tình trạng phụ thuộc về tài chính;
– Có hành vi trái pháp luật buộc thành viên gia đình ra khỏi chỗở
1.2.2 Đặc điểm của gia đình có bạo lực
- Gia đình có nhận thức chưa đúng đắn
Do xã hội chúng ta vẫn tồn tại những quan niệm về định kiếngiới, tư tưởng trọng nam khinh nữ, cho rằng nam giới có quyềnlực và có quyền “dạy” vợ Cộng đồng và xã hội vẫn coi bạo lựcgia đình là chuyện riêng của gia đình mà không can thiệp kịpthời, chưa tạo ra dư luận rộng rãi
Trẻ em chứng kiến bạo lực gia đình tạo thành tâm lý cam chịukhi trở thành phụ nữ và hình thành thói quen của nam giới chorằng bạo lực gia đình như một biện pháp cần thiết để giải quyếtmâu thuẫn gia đình
- Do kinh tế và các tệ nạn xã hội như nghiện rượu, cờ bạc, matúy, mại dâm được coi là những đặc điểm cơ bản Khi sử dụng
Trang 13các chất kích thích như rượu, ma túy, nam giới có nguy cơ giảiquyết những khó khăn bằng hành vi bạo lực mà trước hết là bạolực với các thành viên gia đình.
Các tệ nạn như mại dâm và ngoại tình cũng làm cho người namgiới có thể lạnh nhạt, bỏ mặc, thậm chí đánh đập vợ, con
Những cặp vợ chồng phải bươn chải vất vả để kiếm sống thường
có nhiều sự căng thẳng tinh thần hơn dẫn đến việc nam giớithường sử dụng sức mạnh của mình để gây ra bạo lực với vợ.Đối với một số nam giới, việc thiếu việc làm và nghèo đói làmcho nam giới cảm thấy tự ti khi không làm đúng vai trò được xãhội xác định là người trụ cột trong gia đình cũng dễ dẫn đến bạolực gia đình
1.3 Đặc điểm tâm lý của người gây ra bạo lực và nạn nhân chịu bạo lực gia đình
1.3.1 Đặc điểm tâm lý của người gây ra bạo lực
- Rối loạn cảm xúc là một rối loạn tại não bộ gây ra sự biến đổicảm xúc không ổn định (quá trình hưng phấn và ức chế xen kẽ),một căn bệnh phổ biến thứ 2 trong rối loạn tâm thần, đôi khingười bệnh còn gặp khó khăn trong việc kiềm chế sự tức giận
- Khi con người cảm thấy tổn thương, họ nổi khùng với ngườikhác
- Khi họ đau khổ họ dễ phát cáu với những những người xungquanh
1.3.2 Đặc điểm tâm lý của nạn nhân bạo lực gia đình
- Cô lập mình với xã hội;
- Trầm cảm;
- Sợ hãi;
- Than phiền một cách mơ hồ về sức khỏe bản thân
- Lo âu, bao gồm cả các cơn hoảng loạn và rối loạn căng thẳng
Trang 14sau chấn thương
- Rối loạn giấc ngủ;
- Rối loạn ăn uống;
- Lạm dụng rượu hoặc ma túy
1.4 Nguyên nhân bạo lực và tác động của bạo lực gia đình đến đời sống gia đình
1.4.1 Nguyên nhân của bạo lực
- Thất vọng và tuyệt vọng Thỉnh thoảng người ta có hành vi
bạo lực khi bị áp bức, phân biệt đối xử, tách biệt khỏi xã hội,túng quẫn hoặc cảm thấy mình bị dồn vào bước đường cùng
- Nghiện rượu và ma túy Lạm dụng những chất gây nghiện
không những làm hại thể chất, tinh thần mà còn ức chế nhữngtrung tâm điều khiển của não Dưới ảnh hưởng đó, một người cóthể dễ hung bạo và hung hăng hơn khi bị khiêu khích
- Bất bình đẳng giới là nguyên nhân gốc rễ gây ra bạo lựcnam/chồng đối với nữ/người vợ trong gia đình Trong gia đình,người phụ nữ có vị thế và quyền lực không nganh bằng với namgiới, không có quyền tham gia vào các quyết định trong giađình, khiến họ dễ bị bạo lực do nam giới gây ra
- Khó khăn về kinh tế cũng là một trong những nguyên nhân cóthể dẫn tới bạo lực gia đình vì khó khăn về kinh tế thường tạo racác áp lực, căng thẳng, bế tắc đối với thành viên gia đình và do
đó dễ dẫn tới các mâu thuẫn, tranh chấp nếu không biết cách
xử lý phù hợp có thể gây nên bạo lực gia đình Tuy nhiên khôngphải cứ có khó khăn về kinh tế là nhất thiết phải có bạo lực giađình Thực tế cho thấy nhiều gia đình có mức sống, thu nhậpthấp nhưng gia đình vẫn hòa thuận và ngược lại có những giađình khá giả nhưng bạo lực vẫn xảy ra
- Công tác tuyên truyền, giáo dục pháp luật về phòng, chống
Trang 15bạo lực gia đình còn hạn chế Trình độ nhận thức và sự hiểu biết
về pháp luật trong một bộ phận người dân còn thấp cũng lànguyên nhân dẫn đến tình trạng bạo lực gia đình vẫn còn tiếptục xảy ra Nhiều người do thiếu hiểu biết về pháp luật nên chorằng cha mẹ có quyền đánh đập, chửi mắng con cái, chồng cóquyền đánh vợ…Nhiều phụ nữ, người già cũng không nhận thứcđược đầy đủ quyền của mình nên không dám đấu tranh mà camchịu bạo lực Tuy nhiên, cũng giống như nguyên nhân về kinh
tế, bạo lực gia đình cũng vẫn xảy ra ở cả những gia đình màthành viên có trình độ học vấn cao, am hiểu về pháp luật
1.4.2 Tác động của bạo lực gia đình trong đời sống gia đình
Bạo lực gia đình không chỉ có ảnh hưởng rất tiêu cực đối với việcxây dựng gia đình văn hóa, hạnh phúc, tiến bộ mà còn gây hậuquả nặng nề với từng cá nhân thành viên trong gia đình, người
bị bạo lực lẫn người gây ra bạo lực Điều này càng đặc biệtnghiêm trọng đối với việc hình thành nhân cách của trẻ em, làthế hệ tương lai của đất nước Vòng tuần hoàn về bạo lực sẽtiếp tục diễn ra Nếu lúc nhỏ, trẻ chứng kiến cảnh cha mẹ, ngườilớn trong gia đình có hành vi bạo lực hay bản thân trẻ bị bạo lựcthì khi lớn sẽ hình thành lối sống thích dùng bạo lực để giảiquyết vấn đề Nếu lúc nhỏ, bị cha mẹ bạo lực thì đến khi lớn, trẻcũng sẽ dùng bạo lực để đối xử lại với cha mẹ Và thực tế xã hộingày nay, trường hợp này đang xảy ra
1.5 Một số phương pháp kỹ năng CTXH thường được sử dụng trong bạo lực gia đình
- Phương pháp thu thập thông tin và phân tích tài liệu
Trang 16+ Thu thập thông tin từ các báo cáo thống kê của địaphương, từ các tổ
chức, đoàn thể tại địa bàn nghiên cứu
+ Trên sở của những tài liệu có được, tác giả đã tiến hànhphân tích, so
sánh thông tin giữa các nguồn tư liệu từ đó có cơ sở đó rút
ra điểm chung và
điểm khác biệt giữa các ý kiến Cuối cùng tôi tập hợp lại theocách tiếp cận của bản thân
- Phương pháp đặt câu hỏi
+Sử dụng phương pháp này làm phương tiện cho cácphương pháp nêu
trên đồng thời thu thập một số thông tin cụ thể, chính xácgóp phần tăng độ tin
cậy và sức thuyết phục của khoá luận
Trang 17- Kỹ năng giao tiếp
2 Thực trạng về vấn đề bạo lực gia đình ở tỉnh Hòa Bình 2.1 Khái quát chung về vấn đề bạo lực gia đình tại tỉnh Hòa Bình
Theo số liệu của Ban chỉ đạo công tác gia đình tỉnh, năm 2017,toàn tỉnh có 235 vụ bạo lực gia đình (BLGĐ), giảm 5 vụ so vớinăm 2016 Trong đó có 148 vụ bạo lực về tinh thần, 73 vụ bạolực về thân thể, 8 vụ bạo lực về kinh tế, 6 vụ bạo lực về tìnhdục
Có 217/235 vụ nạn nhân bị BLGĐ là nữ, chiếm 92,3%, 8 vụ nạnnhân từ đủ 60 tuổi trở lên, chiếm 3,4% ở 11 huyện, thành phốđều có vụ BLGĐ xảy ra Công tác phòng, chống BLGĐ cần hơnnữa sự chung tay của các cấp, ngành và toàn xã hội, tích cựclên án, can thiệp hành vi BLGĐ để hạn chế, giảm thiểu các vụBLGĐ xảy ra
Trong số vụ BLGĐ xảy ra, đáng chú ý có những vụ trở thành ánmạng như trường hợp ở khu 8, thị trấn Cao Phong (Cao Phong),chồng đi uống rượu say về bị vợ dùng điếu cày đánh tử vong hồicuối tháng 12/2017; chồng giết vợ đang mang thai tại xã NgổLuông (Tân Lạc) hồi tháng 3/2017 Các vụ BLGĐ được xử lýbằng nhiều biện pháp, trong đó, góp ý, phê bình tại cộng đồngdân cư 224 vụ, áp dụng các biện pháp giáo dục 18 vụ, tạm giữ,
xử phạt hành chính 1 vụ, xử lý hình sự 2 vụ
Năm 2017, huyện Tân Lạc phát hiện và xử lý 2 vụ BLGĐ, giảm 9
vụ so với năm 2016, 1 vụ đưa ra góp ý, phê bình trong cộngđồng dân cư, 1 vụ xử lý hình sự Đồng chí Bùi Minh Hồng,Trưởng phòng VH-TT huyện Tân Lạc cho biết: Thời gian qua,
Trang 18công tác phòng, chống BLGĐ trên địa bàn huyện được cấp ủy,chính quyền các cấp quan tâm, các ngành thành viên Ban chỉđạo công tác gia đình tích cực vào cuộc Nội dung, hình thứctuyên truyền được đổi mới, đa dạng, phong phú, phù hợp vớitừng đối tượng như qua hệ thống phát thanh, truyền hình,phong trào văn hóa - văn nghệ, sân khấu hóa, truyền thôngthông qua các tiểu phẩm xây dựng gia đình hạnh phúc, xâydựng mô hình CLB gia đình phát triển bền vững Công táctuyên truyền cũng tập trung ở vùng sâu, vùng xa, vùng đặc biệtkhó khăn, góp phần nâng cao nhận thức của cấp ủy, chínhquyền và các tầng lớp nhân dân về phòng, chống BLGĐ, vị trí,vai trò của gia đình đối với xã hội, từ đó chủ động phòng, chốngbạo lực ngay trong mỗi gia đình Toàn huyện hiện xây dựngđược 53 CLB gia đình phát triển bền vững, 24 cơ sở hỗ trợ nạnnhân BLGĐ, 204 địa chỉ tin cậy ở cộng đồng.
Qua các vụ BLGĐ xảy ra cho thấy, nạn nhân bị BLGĐ chủ yếu là
nữ giới, chiếm 92,3% số vụ, nhưng cũng có những vụ việc nạnnhân bị BLGĐ là nam giới (18/235 vụ, chiếm 0,07%), độ tuổi bịBLGĐ từ 16-59 tuổi chiếm 96,5% (227/235 vụ) Công tác tuyêntruyền được thực hiện thường xuyên Hàng năm, các địaphương, đơn vị tổ chức nhiều hoạt động thiết thực hưởng ứngngày Quốc tế hạnh phúc 20/3, ngày Gia đình Việt Nam 28/6 gắnvới tháng hành động quốc gia về phòng, chống BLGĐ, ngày thếgiới xóa bỏ bạo lực với phụ nữ và trẻ em gái
Toàn tỉnh thành lập được 1.535 CLB gia đình phát triển bềnvững, xây dựng 845 địa chỉ tin cậy ở cộng đồng, 164 cơ sở hỗtrợ nạn nhân BLGĐ, 97 cơ sở tư vấn về phòng, chống BLGĐ, tạođiều kiện cho các gia đình được tiếp cận kiến thức pháp luật, kịpthời tư vấn, hỗ trợ nạn nhân bị BLGĐ, đối tượng gây BLGĐ, góp