Chắc bạn nào học khối A cũng đều biết đến các chức năng rất hay của máy tính bỏ túi dòng 570 (MS hay ES); tuy thế, tôi chắc rằng khong có nhiều người biết sử dụng hết các chức năng đó; hôm nay tôi xin nói về việc sử dụng máy tính 570 trong việc giải mạch điện xoay chiều mà không cần đến giản đồ véctơ; thay vào đó chúng ta sử dụng số phức; thực ra, những khóa học của tôi ko đc học về số phức, nhưng tôi đc biết chương trình cải cách có đưa số phức vào, nên tôi bỏ qua luôn đọan đầu nói về các định nghĩa trong số phức đầu tiên phải nói đó là chương trình tính toán với số phức trong máy tính 570 là mode CMLPX (2); trong mode này chúng ta có thể cộng trừ nhân chia lũy thừa (bậc 2), tính modun, tính góc (agument), tính số phức liên hợp, chuyển đổi giữa các dạng (a+bi)lượng giác; chú ý rằng, dạng lượng giác ở đây đc viết là r(góc), với r là modun và (góc) là agument, độ lớn góc đc viết sau kí hiệu chữ L hơi nghiêng [shift (-)]; hệ số ảo là chữ i tương ứng với phím [eng]; khi tính toán, giá trị hiển thị là phần thực (hay modun trong tùy chọn hiển thị dạng lượng giác), phần ảo hay góc có đc khi bấm [shift =] ; chúng ta có thể lựa chon dạng hiển thị bằng cách vào mode disp chọn a+bi thì kết quả luôn ở dạng thực ảo, chọn r(góc) thì kết quả hiển thị luôn là dạng lượng giác quy ước: 1 vecto tưong ứng với 1 số phức, với phần thực chính là độ lớn đại số hình chiếu của nó lên Ox, phần ảo là độ lớn đại số hình chiếu của nó lên Oy.
Trang 1Thay Haut oF Aung may fink trang thi fric SARGG § gã SG Cà in Sài š§S€§ W §.šš Si§ Re Gogg Lees Ay ca
Chắc ban nao hoc khôi A cũng đều biêt đên các chức năng rât hay của máy tỉnh bỏ tui dong 570 (MS hay ES); tuy thé, tdi chac rang khong có nhiều người biêt sử dụng hễt các chức năng đó; hôm nay tôi xin nói về việc sử dụng máy tính 570 trong việc giải mạch điện xoay chiều mà không cần đên giản đồ véctơ; thay vào đó chúng ta sử dụng số phức;
thực ra, những khóa học của tôi ko đc học về số phức, nhưng tôi đc biễt chương trinh cải cách có đưa sô phức vào, nên tôi bỏ qua luôn đọan đầu nói về các định nghĩa trong sô phức
đầu tiên phải nói đó là chương trình tỉnh toán với số phức trong máy tỉnh 570 là mode CMLPX (2); trong mode này chúng ta có thê cộng trừ nhân chia lũy thừa (bậc 2), tnh modun, tính góc (agument), tinh sô phức liên hợp, chuyên đôi giữa các dạng
(a+bi)< >lượng giác; chú ý răng, dạng lượng giác ở đây đc viết là r(góc), với r là modun và (góc) là agument, độ lớn góc đc viễt sau Ki hiệu chữ L hơi nghiêng [shift (-)]; hệ sô ảo là chữ ¡ tương ứng với phim [eng]; khi nh toán, giá tri hiên thi là phần thực (hay modun trong tùy chọn hiên thi dạng lượng giác), phần ảo hay góc có đc khi bấm [shift =] ; chúng ta có thê lựa chon dạng hiên thi bằng cách vao mode disp chon a+bi thi kêt quả luôn ở dạng thực ảo, chọn r(góc) thi kêt quả hiên thị luôn là dạng lượng giác
quy ước: 1 vecto tưong ứng với 1 sô phức, với phần thực chinh là độ lớn đại số hinh chiêu của nó lên Ox, phần ảo là độ lớn đại sô hinh chiêu của nó lên Oy
như vậy 1 đoạn mạch RLC có tông trở phức tương ứng là R+(ZI-ZC)i ,
tại sao lại có dâu - trước Zc, rât đơn giản, do Zc có góc lệch pha là -90 độ; 1 dòng điện có dạng phức là I(phi), với T là giá tri hiệu dụng, (phi) là góc lệch pha cua I so với đường chuân; đuờng chuản có thê chọn tùy ý sao cho bài tóan là dễ giải nhât; nói tóm lại, sau khi có 1 mạch điện xoay chiêu, việc đầu tiên là chuyên đôi các đại lượng của nó sang dạng sô phức, sau đó tỉnh toán binh thường như 1 mạch điện 1 chiều, chỉ khác là các đại lượng như tông trở, dòng điện, điện áp, công suất (toàn phần) đều đcj tỉnh toán ở dạng phức, và kêt quả cũng là dạng phức, việc chúng ta cần làm là viêt các giá tri modun hay góc ra bài làm
Giá tri số liệu trong tính toán:
+ dòng điện: modun là giá tri hiệu dụng, góc là độ lệch pha so với đường chuân (đc chọn từ đầu); chúng ta vẫn có các tỉnh chất đôi với dòng điện phức như dòng bình thường, vẫn có thê cộng trong mạch song song, giữ nguyên giá tri (và góc) trong mạch nồi tiễp
+điện áp: modun là giá tri hiệu dụng, góc là độ lệch pha so với đường chuân; vẫn có các tỉnh chất binh thường của điện áp, cộng trong mạch nồi tiễp và giữ nguyên trong mach song song
+tông trở: modun là tông trở binh thường, góc là độ lệch pha so với dòng điện; đên đây có thê có bạn hỏi tại sao lại là lệch pha so với dòng điện, đừng lo, thực ra góc ở day la tinh chat cua ban thân mạch, ko liên quan đễn pha của dòng điện hay điện áp, chúng ta có thê tỉnh toán binh thường
+công suất toàn phần (S): bao gồm công suât nhiệt trên điện trở và công suât phản kháng trên tụ + cuộn cảm; với S=U*T với U,I là các số phức >S là sô phức; khi đó P=|S|*cos(góc S) với |S| đc lây từ máy là (abs S), góc S lây tử máy là (arg S)
cách tỉnh toán này không khó hiêu nhưng chắc chan có nhiều điều mới lạ, tôi nói tới
Trang 2đây định tim 1 vĩ dụ nhưng ko có tài liệu, những bài tôi có đều ko phù hợp với các bạn, mong rằng khi đọc tới đây, có gi thắc mắc hãy PM cho tôi, và nêu có bài nào hay hãy post lên đê chúng ta cùng thử cách làm mới này