Kiến thức - Biết được tình hình Liên Xô và kết quả công cuộc khôi phục kinh tế sau chiến tranh - Trình bày được những thành tựu chủ yếu trong công cuộc xây dựng CNXH ở Liên Xô từ năm 1
Trang 1Giáo án soạn theo truyền thống Phần một
LỊCH SỬ THẾ GIỚI HIỆN ĐẠI TỪ NĂM 1945 ĐẾN NAY
Chương I: LIÊN XÔ VÀ CÁC NƯỚC ĐÔNG ÂU SAU CHIẾN TRANH THẾ
GIỚI THỨ HAI
Bài 1 LIÊN XÔ VÀ CÁC NƯỚC ĐÔNG ÂU TỪ NĂM 1945 ĐẾN GIỮA NHỮNG NĂM 70 CỦA THẾ KỈ XX (2 TIẾT)
I MỤC TIÊU BÀI HỌC
1 Kiến thức
- Biết được tình hình Liên Xô và kết quả công cuộc khôi phục kinh tế sau chiến tranh
- Trình bày được những thành tựu chủ yếu trong công cuộc xây dựng CNXH
ở Liên Xô từ năm 1950 đến đầu những năm 70 của thế kĩ XX
2 Tư tưởng:
- Giáo dục lòng tự hào về những thành tựu xây dựng CNXH ở Liên Xô, thấy được tính ưu việt của CNXH và vai trò lãnh đạo to lớn của Đảng cộng sản và nhà nước Xô Viết
- Biết ơn sự giúp đỡ của nhân dân Liên Xô với sự nghiệp cách mạng của nhân dân ta
3 Kĩ năng:
- Biết khai thác tư liệu lịch sử, tranh ảnh để hiểu thêm những vấn đề kinh tế-xã hội của Liên Xô và các nước Đông Âu
- Biết so sánh sức mạnh của Liên Xô với các nước tư bản sau chiến tranh thế giới thứ hai
II ĐỒ DÙNG DẠY HỌC
- Bản đồ Liên Xô
- Tranh ảnh mô tả xây dựng CNXH ở Liên Xô từ năm 1945 đến những năm 70
III QUÁ TRÌNH LÊN LỚP
1 Ổn định lớp: 1’
2 Kiểm tra bài cũ: (không)
3 Bài mới: I LIÊN XÔ (TIẾT 1)
TG HOẠT ĐỘNG CỦA THẦY HOẠT ĐỘNG CỦA TRÒ NỘI DUNG
20 Hoạt động 1:
GV: đưa số liệu về thiệt
hại của liên Xô trong
SGK lên bảng
- Nhận xét của em về sự
thiệt hại của Liên Xô
Dựa vào số liệu để trả lời:
đây là sự thiệt hại to lớn
1 Công cuộc khôi phục kinh tế sau chiến tranh thế giới thứ hai (1945-1950).
- Đất nước Xô viết bị
Trang 2trong chiến tranh thế giới
thứ hai?
- So sánh sự thiệt hại của
Liên Xô và các nước
Đồng minh để thấy rõ sự
thiệt hại của Đồng minh
là không đáng kể
Nhấn mạnh: nhiệm vụ to
lớn của nhân dân Liên Xô
là khôi phục kinh tế
* Phân tích: quyết tâm
của Đảng và nhà nước LX
trong việc đề ra và thực
hiện kế hoạch khôi phục
kinh tế…
- Em có nhận xét gì về tốc
độ tăng trưởng kinh tế của
LX trong thời kì khôi
phục kinh tế, nguyên nhân
của sự phát triển đó?
Hoạt động 2:
Giải thích: xây dưng cơ
sở vật chất của CNXH là
nền sản xuất đại cơ khí
với công nghiệp hiện đại,
nông nghiệp hiện đại,
khoa học kĩ thuật tiên
tiến Nói rõ đây là sự việc
tiếp tục xây dựng cơ sở kĩ
thuật cho CNXH mà các
em đã học đến năm 1939
- LX xây dựng cơ sở vật
chất kĩ thuật trong hoàn
cảnh lịch sử nào?
- Hoàn cảnh đó ảnh
hưởng gì đến công cuộc
khôi phục kinh tế ở LX?
về người và của của nhân dân Liên Xô, đất nước gặp muôn vàng khó khăn tưởng chừng như không thể vượt qua nổi
- Số người chết: Anh (320.000), Mĩ (300.000)
Thảo luận nhóm và dựa vào SGK để trả lời:
+ Tốc độ khôi phục kinh
tế thời kì này tăng trưởng nhanh chóng
+ Nhờ sự thống nhất về tư tưởng và chính trị của xã
hội LX, tinh thần tự lập, tự cường, tinh thần chịu đựng gian khổ, lao động cần cù, quên mình của nhân dân LX
Dựa vào sách và vốn kiến thức để trả lời
+ Làm giảm tốc độ xây dựng CNXH ở LX
chiến tranh tàn phá hết sức nặng nề : hơn 27 triệu người chết, l710 thành phố, hơn 70000 làng mạc bị phá huỷ, Nhân dân Liên Xô thực hiện và hoàn thành thắng lợi kế hoạch 5 năm lần thứ tư (1946 -l950) trước thời hạn
- Công nghiệp tăng 73%, một số ngành nông nghiệp vượt mức trước chiến tranh Năm l949, Liên Xô chế tạo thành công bom nguyên tử
2 Tiếp tục xây dựng cơ sở vật chất kĩ thuật của CNXH ( từ năm 1950 đến đầu những năm 70 của thế kỉ xx)
- Liên Xô tiếp tục thực hiện các kế hoạch dài hạn với các phương hướng chính là : phát triển kinh tế với ưu tiên phát triển công nghiệp nặng, đẩy mạnh tiến bộ khoa học - kĩ thuật, tăng cường sức mạnh quốc
Trang 3Cho HS đọc số liệu trong
SGK về thành tựu của LX
trong thực hiện kế hoạch
nhà nước 5 năm và 7 năm
nhằm xây dựng cơ sở vật
chất cho CNXH Làm rõ
nội dung chính về thành
tựu của LX
Giới thiệu hình 1
SGK……
- Hãy cho biết ý nghĩa
những thành tựu mà LX
đã đạt được?
Lấy ví dụ về sự giúp đỡ
của LX đối với các nước trên thế giới trong đó có
Việt Nam
+ Uy tín chính trị và địa vị
quốc tế của LX được đề
cao
+ LX trở thành chỗ dựa cho hòa bình thế giới
phòng
- Kết quả : Liên Xô đã đạt được nhiều thành tựu to lớn : Sản xuất công nghiệp bình quân hằng năng tăng 9,6%, là cường quốc công nghiệp đứng thứ hai trên thế giới, chỉ sau Mĩ ; là nước mở đầu kỉ nguyên chinh phục vũ trụ của con người - năm 1957, phóng thành công vệ tinh nhân tạo, năm l96l phóng tàu ''Phương Đông'' đưa con người (I.Gagarin) lần đầu tiên bay vòng quanh Trái Đất
- Về đối ngoại : Liên Xô chủ trương duy trì hoà bình thế giới, quan hệ hữu nghị với các nước và ủng
hộ cuộc đấu tranh giải phóng của các dân tộc
4 Củng cố: 4’ - Thành tựu Liên Xô trong công cuộc khôi phục kinh tế?
- Chính sách đối nội và đối ngoại của Liên Xô sau năm 1950?
5 Dặn dò: 1’
HS học bài cũ, đọc bài mới
Rút kinh nghiệm:
Trang 4
Theo công văn 1012/SGDĐT-GDTrH-TX&CN, ngày 24 tháng 8 năm 2018.V/v
hướng dẫn thực hiện chương trình giáo dục phổ thông hiện hành theo định hướng phát triển năng lực và phẩm chất học sinh năm học 2018-2019
Phụ lục 1: Hướng dẫn thiết kế, xây dựng tiến trình dạy học (giáo án)
Ngày dạy:…/…/2018
CHUYÊN ĐỀ/CHỦ ĐỀ/BÀI:
I Mục tiêu
1.Về kiến thức:
2 Kĩ năng:
3 Thái độ:
II Những năng lực có thể phát triển ở học sinh
III Phương pháp và KTDH có thể sử dụng
IV Phương tiện dạy học
V Tổ chức các hoạt động học của học sinh
1 Hoạt động khởi động
- Mục tiêu:
- Phương thức tổ chức hoạt động:
- Kết quả mong đợi từ hoạt động:
2 Hoạt động hình thành kiến thức
TG Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung cần đạt
Hoạt động 1 (Tên hoạt động: VD: Tìm hiểu khái
niệm A)
* Mục tiêu:
* Phương thức tổ chức hoạt động: …
* Sản phẩm mong đợi: …
Hoạt động 2 (Tên hoạt động: VD: ….)
* Mục tiêu:
* Phương thức tổ chức hoạt động: …
* Sản phẩm mong đợi: …
Hoạt động (n) (Tên hoạt động)
* Mục tiêu:
Trang 5* Phương thức tổ chức hoạt động: ….
* Sản phẩm mong đợi: …
3 Hoạt động luyện tập
- Mục tiêu:
- Phương thức tổ chức hoạt động:
- Kết quả mong đợi:
4 Hoạt động vận dụng và mở rộng
- Mục tiêu:
- Phương thức tổ chức hoạt động:
- Kết quả mong đợi:
Giáo viên biên soạn
………
Trang 6Thiết kế, xây dựng tiến trình dạy học theo định hướng phát triển năng lực và phẩm chất học sinh
Ngày Soạn : 25/08/2018
Ngày Dạy : 27/08/2018
Tuần: 1 Tiết PPCT: 1
Phần một
LỊCH SỬ THẾ GIỚI HIỆN ĐẠI TỪ NĂM 1945 ĐẾN NAY
Chương I LIÊN XÔ VÀ CÁC NƯỚC ĐÔNG ÂU SAU CHIẾN TRANH THẾ GIỚI THỨ HAI
Bài 1 LIÊN XÔ VÀ CÁC NƯỚC ĐÔNG ÂU TỪ NĂM 1945 ĐẾN GIỮA NHỮNG NĂM 70 CỦA THẾ KỈ XX (2 TIẾT)
I Mục tiêu
1 Kiến thức:
- Giúp HS nắm được những thành tựu to lớn của nhân dân Liên Xô trong công cuộc hàn gắn các vết thương chiến tranh và kết quả công cuộc khôi phục kinh
tế sau chiến tranh
- Trình bày được những thành tựu chủ yếu trong công cuộc xây dựng CNXH
ở Liên Xô từ năm 1950 đến đầu những năm 70 của thế kĩ XX
2 Kĩ năng:
-Rèn luyện các thao tác tư duy cơ bản như phân tích, đánh giá các sự kiện lịch sử
- Hình thành một số các khái niệm mới: cải cách, đổi mới, đa nguyên về
chính trị, cơ chế quan liêu, bao cấp,…
- Biết khai thác tư liệu lịch sử, tranh ảnh để hiểu thêm những vấn đề kinh tế-xã hội của Liên Xô
- Biết so sánh sức mạnh của Liên Xô với các nước tư bản sau chiến tranh thế giới thứ hai
3 Thái độ:
- Giáo dục lòng tự hào về những thành tựu xây dựng CNXH ở Liên Xô, thấy được tính ưu việt của CNXH và vai trò lãnh đạo to lớn của Đảng cộng sản và nhà nước Xô Viết Học tập tinh thần lao động cần cù, sáng tạo của nhân dân Liên Xô và nhân dân các nước XHCN Đông Âu trong công cuộc xây dựng CNXH
- Biết ơn sự giúp đỡ của nhân dân Liên Xô với sự nghiệp cách mạng của nhân dân ta
II Những năng lực có thể phát triển ở học sinh
Thông qua bài học nhằm định hướng các năng lực hình thành:
- Năng lực chung: Năng lực giao tiếp và hợp tác; năng lực tự học.
- Năng lực chuyên biệt:
+ Thực hành bộ môn lịch sử: khai thác kênh hình có liên quan đến nội dung bài; lập bảng so sánh; sử dụng lược đồ, bản đồ để tổng hợp những yếu tố cơ bản…
+ Phân tích mối liên hệ, ảnh hưởng, tác động giữa các sự kiện lịch sử với nhau
+ So sánh sự khác nhau về tình hình Liên xô trước, trong và sau chiến tranh
III Phương pháp và KTDH có thể sử dụng
Trang 7- Thuyết trình
- Làm việc nhóm
IV Phương tiện dạy học
- Lược đồ Liên Xô và lược đồ các nước dân chủ nhân dân Đông Âu sau chiến tranh TG thứ hai
- Một số tranh ảnh, tư liệu mô tả công cuộc xây dựng CNXH ở Liên Xô từ năm 1945 đến những năm 70
V Tổ chức các hoạt học của học sinh
1 HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG (3 phút)
(Hoạt động tạo tình huống hay tình huống xuất phát)
a Mục tiêu:
Với việc quan sát một số hình ảnh (hoặc video clip) về hậu quả mà cuộc chiến tranh thế giới thứ hai để lại, về những thành tựu mà nhân dân Liên xô đạt được sau chiến tranh Tuy nhiên, các em có thể chưa biết đầy đủ và chi tiết về thiệt hại nhân dân Liên xô hay những thành tựu mà nhân dân Liên xô đạt được sau chiến tranh đến đầu những năm 70 của TK XX Từ đó kích thích sự tò mò, lòng khát khao mong muốn tìm hiểu những điều chưa biết ở hoạt động hình thành kiến thức mới của bài học
b Phương thức tổ chức hoạt động:
GV giao nhiệm vụ cho HS: Hãy quan sát một số hình ảnh (hoặc video clip) về hậu quả mà cuộc chiến tranh thế giới thứ hai để lại, về những thành tựu mà nhân dân Liên xô đạt được sau chiến tranh Em hãy cho biết hình hình Liên xô sau chiến tranh thế giới thứ hai như thế nào?
Tổn thất trong chiến tranh TG thứ 2 Vệ tinh nhân tạo đầu tiên của Liên xô
c Kết quả mong đợi từ hoạt động: (Gợi ý sản phẩm): Mỗi HS có thể trình
bày sản phẩm với các mức độ khác nhau, GV lựa chọn 01 sản phẩm nào đó của HS để làm tình huống kết nối vào bài mới
2 HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
TG Hoạt động của giáo viên và học sinh
(hoạt động)
Nội dung cần đạt (đơn vị kiến thức)
I LIÊN XÔ (TIẾT 1)
Hoạt động 1 :
1 Công cuộc khôi phục kinh tế sau chiến
Trang 8phút
15
phút
tranh thế giới thứ hai (1945-1950).
* Mục tiêu: Trình bày được quá trình khôi
phục nền kinh tế, hàn gắn vết thương chiến
tranh và những kết quả đạt được ở Liên xô
* Phương thức tổ chức hoạt động:
GV giao nhiệm vụ cho HS: Dựa vào việc quan
sát hình ảnh một số thiệt hại của Liên Xô và
đọc thông tin trong SGK, thảo luận:
- Nhận xét của em về sự thiệt hại của Liên Xô
trong chiến tranh thế giới thứ hai?
- So sánh sự thiệt hại của Liên Xô và các nước
Đồng minh để thấy rõ sự thiệt hại của Đồng
minh là không đáng kể.
Gv gọi HS trả lời và cho các em bổ sung hoàn
thiện
GV nhận xét và chốt ý
Nhấn mạnh: nhiệm vụ to lớn của nhân dân
Liên Xô là khôi phục kinh tế
- Em có nhận xét gì về tốc độ tăng trưởng kinh
tế của LX trong thời kì khôi phục kinh tế,
nguyên nhân nào giúp nhân dân Liên xô vượt
qua những khó khăn mà hậu quả của cuộc
chiến tranh thế giới thứ hai để lại?
* GV phân tích: quyết tâm của Đảng, nhà nước
và nhân dân LX trong việc đề ra và thực hiện
kế hoạch khôi phục kinh tế…
GV liên hệ giáo dục tinh thần tự cường hăng
say lao động cho HS
* Sản phẫm mong đợi:
- Đất nước Xô viết bị chiến tranh tàn phá hết
sức nặng nề…
- Tổn thất nặng nề hơn bất kì nước nào trong
cuộc chiến tranh…
- Kế hoạch 5 năm lần thứ tư hoàn thành trước
thời hạn, các chỉ tiêu vượt mức đề ra…
- Nguyên nhân do khí thế là nước thắng trận,
nhân dân hăng hái thi đua, lao động quên mình
Hoạt động 2:
2 Tiếp tục xây dựng cơ sở vật chất kĩ thuật
của CNXH (từ năm 1950 đến đầu những
năm 70 của thế kỉ xx)
* Mục tiêu: Nêu được những thành tựu chủ
yếu của LX trong công cuộc xây dựng cơ sở
vật chất kĩ thuật của CNXH từ năm 1950 đến
đầu những năm 70 của thế kỉ XX
* Phương thức tổ chức hoạt động:
- Đất nước Xô viết bị chiến tranh tàn phá hết sức nặng nề: hơn 27 triệu người chết, l710 thành phố, hơn 70000 làng mạc bị phá huỷ, Nhân dân Liên Xô thực hiện và hoàn thành thắng lợi kế hoạch 5 năm lần thứ tư (1946 - l950) trước thời hạn
- Công nghiệp tăng 73%, một số ngành nông nghiệp vượt mức trước chiến tranh Năm l949, Liên
Xô chế tạo thành công bom nguyên tử
Trang 9Gv giải thích: xây dưng cơ sở vật chất của
CNXH là nền sản xuất đại cơ khí với công
nghiệp hiện đại, nông nghiệp hiện đại, khoa
học kĩ thuật tiên tiến Nói rõ đây là sự việc tiếp
tục xây dựng cơ sở kĩ thuật cho CNXH mà các
em đã học đến năm 1939
GV giao nhiệm vụ cho HS: Hãy quan sát số
hình ảnh (hoặc video clip) về những thành tựu
mà nhân dân Liên xô đạt được trong công cuộc
xây dựng cơ sở vật chất kĩ thuật của CNXH từ
năm 1950 đến đầu những năm 70 của thế kỉ
XX và thảo luận một số vấn đề dưới đây:
- LX xây dựng cơ sở vật chất - kĩ thuật trong
hoàn cảnh lịch sử nào?
- Những thành tựu đạt được của nhân dân Liên
xô trong công cuộc xây dựng cơ sở vật chất - kĩ
thuật và ý nghĩa những thành tựu đó.
Gv giới thiệu hình 1 SGK Lx là nước đầu
tiên phóng thành công vệ tinh nhân tạo (1957);
GV chiếu hình Nhà du hành vũ trụ I.Gagarin
Cho HS đọc số liệu trong SGK về thành tựu
của LX trong thực hiện kế hoạch nhà nước 5
năm và 7 năm nhằm xây dựng cơ sở vật chất
cho CNXH Làm rõ nội dung chính về thành
tựu của LX
- Những chính sách đối ngoại của Liên xô và ý
nghĩa của nó trong công cuộc xây dựng CNXH
ở Liên xô và trong quan hệ quốc tế?
GV liên hệ giáo dục tinh thần tự cường hăng
say lao động cho HS
* Sản phẫm mong đợi:
- Đã hoàn thành công cuộc khôi phục kt
- Liên Xô đã đạt được nhiều thành tựu to lớn:
là cường quốc công nghiệp, nông nghiệp tăng
trung bình hàng rất cao; là nước mở đầu kỉ
nguyên chinh phục vũ trụ của con người, phóng
thành công vệ tinh nhân tạo Ý nghĩa:…
- Thực hiện chính sách duy trì, bảo vệ hòa bình,
ủng hộ phong trào giải phóng dân tộc, giúp đỡ
các nước XHCN là đã củng cố và tăng cường
sức mạnh của nhà nước Xô-viết, nâng cao vị trí
và uy tính trên trường Qtế, trở thành nước
XHCN lớn nhất và là chổ dựa cho phong trào
cách mạng TG
- Liên Xô tiếp tục thực hiện các
kế hoạch dài hạn với các phương hướng chính là : phát triển kinh tế với ưu tiên phát triển công nghiệp nặng, đẩy mạnh tiến bộ khoa học
- kĩ thuật, tăng cường sức mạnh quốc phòng
- Kết quả : Liên Xô đã đạt được nhiều thành tựu to lớn : Sản xuất công nghiệp bình quân hằng năng tăng 9,6%, là cường quốc công nghiệp đứng thứ hai trên thế giới, chỉ sau Mĩ ; là nước mở đầu kỉ nguyên chinh phục vũ trụ của con người - năm 1957, phóng thành công vệ tinh nhân tạo, năm l96l phóng tàu ''Phương Đông'' đưa con người (I.Gagarin) lần đầu tiên bay vòng quanh Trái Đất
- Về đối ngoại : Liên Xô chủ trương duy trì hoà bình thế giới, quan hệ hữu nghị với các nước và ủng hộ cuộc đấu tranh giải phóng của các dân tộc
3 HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP (4 phút)
Trang 10a Mục tiêu: Nhằm củng cố, hệ thống hóa, hoàn thiện kiến thức mới mà HS
đã được lĩnh hội ở hoạt động hình thành kiến thức về: những thành tựu chính trong công cuộc khôi phục kinh tế và xây dựng CNXH ở Liên Xô
b Phương thức:
GV giao nhiệm vụ cho HS: làm việc cá nhân trả lời các câu hỏi trắc nghiệm
và tự luận Trong quá trình làm việc HS có thể trao đổi với bạn hoặc thầy, cô giáo
1 Từ năm 1946 - 1950, Liên Xô đã đạt được thắng lợi to lớn gì trong công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội?
A. Hoàn thành thắng lợi kế hoạch 5 năm khôi phục kinh tế
B. Phóng thành cồng vệ tinh nhân tạo của Trái đất
C Xây dựng cơ sở vật chất- kĩ thuật của chủ nghĩa xã hội
D Thành lập Liên bang cộng hòa xã hội chủ nghĩa Xô viết
2 Liên Xô dựa vào thuận lợi nào là chủ yếu để xây dựng lại đất nước sau chiến tranh thế giới thứ hai?
A Nhừng thành tựu từ công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội trước chiến tranh
B Sự ủng hộ của phong trào cách mạng thế giới
C Tính ưu việt của CNXH và nhiệt tình của nhân dân sau ngày chiến thắng
D Lãnh thổ lớn và tài nguyên phong phú
3 Năm 1961 là năm diễn ra sự kiện gì thể hiện việc chinh phục vũ trụ của Liên Xô?
A Phóng thành công vệ tinh nhân tạo của Trái Đất
B Phóng con tàu đưa người đầu tiên bay vào vũ trụ
C Đưa con người lên Mặt Trăng
D Đưa con người lên Sao Hỏa
………
4 Với những thành tựu đạt được trong công cuộc khôi phục kinh tế và xây dựng
cơ sở vật chất- kĩ thuật của CNXH có ý nghĩa gì?
c Gợi ý sản phẩm:
1 A; 2 C; 3 B.
4.Ý nghĩa là đã củng cố và tăng cường sức mạnh của nhà nước Xô-viết, nâng cao vị trí và uy tính trên trường quốc tế, trở thành nước XHCN lớn nhất và là chổ dựa cho phong trào cách mạng TG
-……
4 HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG VÀ MỞ RỘNG (1 phút)
a Mục tiêu:
- Nhằm vận dụng kiến thức mới mà HS đã được lĩnh hội để giải quyết những
vấn đề mới trong học tập và thực tiễn về:
+ Vai trò của nhân dân liên xô trong công cuộc khôi phục kinh tế và xây dựng cơ sở vật chất kĩ thuật của CNXH
+ Học sinh xác định được trách nhiệm của bản thân trong việc rèn luyện thể chất, tham gia lao động trong gia đình, nhà trường và xã hội
+ Xác định mối liên hệ các sự kiện tiêu biểu của lịch sử thế giới và xã hội Việt Nam
- HS tự sưu tầm các hình ảnh nổi tiếng liên quan