KẾ HOẠCH MARKETING XUẤT KHẨU LAO ĐỘNG TRONG LĨNH VỰC CƠ KHÍ, XÂY DỰNG XÂM NHẬP VÀO THỊ TRƯỜNG CỦA NỀN VĂN HÓA TRUNG CẬN ĐÔNG Ả RẬP XÊ ÚT, IRAN,IRẮC Sản phẩm: Xuất khẩu lao động trong lĩn
Trang 1KẾ HOẠCH MARKETING XUẤT KHẨU LAO ĐỘNG TRONG LĨNH VỰC CƠ KHÍ, XÂY DỰNG XÂM NHẬP VÀO THỊ TRƯỜNG CỦA NỀN VĂN HÓA TRUNG CẬN ĐÔNG (Ả RẬP XÊ ÚT, IRAN,
IRẮC)
Sản phẩm: Xuất khẩu lao động trong lĩnh vực Cơ khí, Xây dựng
Thị trường: Thị trường Ả Rập Xê Út
Trang 2MỤC LỤC
Lời nói đầu
I PHÂN TÍCH MÔI TRƯỜNG BÊN NGOÀI
I.1 Phân tích môi trường vĩ mô
1 Địa lý và dân cư
2 Chính trị
3 Môi trường Kinh tế
I.2 Phân tích môi trường ngành
1 Đánh giá nhu cầu
2 Phân tích cạnh tranh
II PHÂN TÍCH VĂN HÓA ẢNH HƯỞNG TỚI THỊ TRƯỜNG
1 Văn hóa Arab Saudi
2 Sự khác biệt giữa Văn hóa Việt Nam và Arab Saudi ảnh hưởng tới kinh doanhnhư thế nào?
3 Định vị
4 Chọn phân khúc thị trường
III CHIẾN LƯỢC MARKETING
1 Chiến lược về giá
2 Chiến lược phân phối
3 Chiến lược truyền thông
4 Chiến lược con người
IV KẾT LUẬN
Trang 4Lời nói đầu
Lý do vì sao chọn thị trường này?
Khi thị trường tiếp nhận lao động tiềm năng Hàn Quốc, Đài Loan có nguy cơđóng cửa đối với lao động Việt Nam do chuyện “lao động bỏ trốn”, vực xuất khẩu laođộng trong nước nói chung và Công ty ta nói riêng khó tuyển được đủ số lao động theohợp đồng đã ký với đối tác Malaysia do mặt bằng lương tại Malaysia thấp không hấpdẫn người lao động
Vì vậy Công ty cần khai phá các thị trường mới như Trung Đông, Nhật Bản, Mỹ,
…để đảm bảo bắt kịp thị trường và để đạt kết quả kinh doanh tốt Nhóm 06 chúng tôi
xin đề xuất Công ty về giải pháp xuất khẩu lao động sang thị trường Arab Saudi và đây là thị trường an toàn và có thu nhập khá (Chính trị ổn định) Trung Đông được
coi là thị trường mở, có khả năng tiếp nhận số lượng lớn lao động nước ngoài, khôngquy định hạn ngạch như các quốc gia khác Ngành nghề tiếp nhận lao động lại rất đadạng, tới gần 100 Ngành hút lao động nhất hiện nay là xây dựng và cơ khí chế tạo Sốlượng tiếp nhận lao động Việt Nam tại thị trường này còn với số lượng rất nhỏ Chính
vì vậy Bộ Lao động – Thương Binh và Xã hội có Chương trình hỗ trợ doanh nghiệp vàngười lao động để vào thị trường này Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội đặt mụctiêu từ năm 2010 trở đi, mỗi năm sẽ xuất khẩu 50.000 lao động sang Arab Saudi
Trang 5
PHÂN TÍCH MÔI TRƯỜNG BÊN NGOÀI
I.1 Phân tích môi trường vĩ mô
1 Địa lý và dân cư
Vương quốc Ả Rập Saudi, còn gọi là Ả Rập Xê Út, là quốc gia lớn nhất trên bán đảo ẢRập Quốc gia này có biên giới với Jordan về phía bắc, với Iraq về phía bắc và tây bắc,với Cô-oét, Qatar, Bahrain và Các Tiểu Vương quốc Ả Rập Thống nhất về phía đông,với Oman về phía nam và đông nam, với Yemen về phía nam, còn Vịnh Ba Tư nằm vềphía đông bắc và Biển Đỏ nằm về phía tây Ả Rập Saudi thường được gọi là "xứ củahai nhà thờ Hồi giáo thiêng liêng" vì hai thành phố thiêng liêng nhất của Hồi giáo,Mecca và Medina, nằm trong quốc gia này Ả-rập Xê-út có diện tích khoảng 2.149.690km2 (830,000 sq mi), dân số ước tính 27 triệu, trong đó có 8,8 triệu người nước ngoài
đã đăng ký (số liệu điều tra 2010) và ước tính 1,5 triệu người nhập cư bất hợp pháp.Người quốc tịch Saudi khoảng 16 triệu người
2 Chính trị
Thể chế trung ương của Chính phủ Ả Rập Saudi là chế độ quân chủ chuyên chế,không có hiến pháp và quốc hội Vua nắm toàn bộ quyền lực cùng với Hội đồng Bộtrưởng Luật cơ bản được thông qua năm 1992 tuyên bố rằng Ả Rập Saudi là một nhànước quân chủ được cai trị bởi các con trai và cháu trai của vị vua đầu tiên, Abd AlAziz Al Saud, và rằng Kinh Cô-ran là hiến pháp của đất nước, và đất nước được điềuhành dựa trên căn bản luật Hồi giáo (Shari'a)
Trang 6Vua Abdullah của Ả Rập Saudi
Chưa từng có ghi nhận về các đảng chính trị hoặc các cuộc bầu cử quốc gia tại ẢRập Saudi Quyền lực của nhà vua trên lý thuyết bị giới hạn bởi luật Shari'a và cáctruyền thống khác của đất nước Nhà vua cũng phải giữ vững một sự nhất trí bên tronggia đình hoàng gia, các giáo chủ (ulema), và các nhân tố quan trọng khác trong xã hội
Ả Rập Saudi Hệ tư tưởng của quốc gia là Xa-la-phi Ảnh hưởng của Hồi giáo ở nướcnày càng được tăng cường với những nhà thờ và các trường tôn giáo được xây dựngnên khắp nơi bằng tiền nhà nước Các thành viên lãnh đạo của gia đình hoàng gia sẽlựa chọn ra nhà vua từ một người trong số họ và được sự đồng thuận của ulema Theođánh giá của các chuyên gia kinh tế về chỉ số Dân chủ của kinh tế 2010, chính phủSaudi là chế độ độc tài thứ bảy trong số 167 nước được đánh giá
Ngày 25 Tháng 09 năm 2011, vua Abdullah của Saudi Arabia đã công bố rằng phụ nữ
sẽ có quyền ứng cử và bỏ phiếu trong cuộc bầu cử trong tương lai địa phương và tham gia các tư vấn Shura Hội đồng thành viên đầy đủ và có thể vận động tranh cử như là ứng cử viên trong các cuộc bầu cử, thành phố trực thuộc Trung ương, nhưng nhà vua chưa bao giờ đề cập về việc cho phép phụ nữ lái xe ô tô và sống một cuộc sống mà không có người giám hộ nam
3.Môi trường kinh tế
Trang 7Ả-rập Xê-út là nước xuất khẩu lớn thứ 19 và thị trường nhập khẩu lớn thứ 20 trên thếgiới Xuất khẩu hiện chiếm tất cả các thành phần kinh tế Đứng đầu danh sách xuấtkhẩu sang khoảng 90 quốc gia là hóa dầu, nhựa, hàng hoá kim loại, vật liệu xây dựng,
Trang 8đất nước vào dầu mỏ và tăng các cơ hội việc làm cho dân số đang tăng thêm của họ.
Sự thiếu hụt nguồn nước và mức tăng dân số cao có thể cản trở những nỗ lực củachính phủ nhằm tăng khả năng tự cung cấp các sản phẩm nông nghiệp
Năm 2008 - 2009 giá dầu tăng tới mức cao kỷ lục, mở đầu thời kỳ bùng nổ dầu khí thứhai Nhờ vậy, nguồn thu từ dầu khí của Ả Rập Saudi đã tăng ngoạn mục Thặng dư của
họ đã vượt 28 tỷ đô-la Mỹ (110 tỷ Ri-an) năm 2005 Tadawul (Chỉ số thị trường chứngkhoán Ả Rập Saudi) kết thúc năm 2004 tăng kỷ lục 76.23 % tới gần 4437.58 điểm.Nguồn vốn tăng tới 110.14 % so với năm trước đó ở mức $157.3 tỷ (589.93SR tỷ),khiến nó trở thành thị trường chứng khoán lớn nhất Trung Đông
OPEC (Tổ chức các nước xuất khẩu dầu khí) giới hạn sản lượng khai thác dầu của cácnước thành viên dựa trên các "lượng dầu dự trữ đã được chứng minh" dự trữ càng caothì OPEC cho phép khai thác sản lượng càng lớn Lượng dầu dự trữ của Saudi Arabia được công bố cho thấy đã có sự thay đổi nhỏ từ những năm 1980, lượng dự trữ tăng khoảng 100 tỷ thùng (1,6 × 1010 m3) giữa 1987 và 1988 Matthew Simmons đã chorằng Ả-rập Xê-út phóng đại dự trữ của họ và có thể sớm cho thấy sự suy giảm sản xuất (xem biểu đồ) Ả-rập Xê-út là một trong số ít những quốc gia có chỉ số tăngtrưởng nhanh trên thế giới với thu nhập bình quân đầu người cao tương ứng là khoảng 24.200 USD (2010) Ả-rập Xê-út sẽ thành lập 6 "thành phố kinh tế" (ví dụ như thànhphố kinh tế Abdullahkinh) theo kế hoạch là sẽ hoàn thành vào năm 2020 Sáu thànhphố công nghiệp mới nhằm đa dạng hóa nền kinh tế của Ả-rập Xê-út, và dự kiến sẽtăng thu nhập bình quân đầu người Vua Ả-rập Xê-út đã tuyên bố rằng thu nhập đầungười/ năm dự báo tăng từ $15.000 năm 2006 lên $33.500 vào năm 2020 Các thànhphố sẽ được xây dựng đều trên toàn bộ lãnh thổ Saudi Arabia để thúc đẩy đa dạng hóa cho mỗi khu vực và nền kinh tế của các khu vực, các thành phố dự đóng góp
$150 tỷ USD vào GDP Tuy nhiên, các khu vực đô thị của Riyadh và Jeddah được
dự kiến sẽ đóng góp $287 tỷ đô la vào năm 2020
Ả Rập Saudi đã chính thức trở thành một thành viên của WTO từ tháng 12, 2005.GDP 2010 xấp xỉ 676 tỷ USD; Bình quân đầu người khoảng 25,345 USD/ năm
I.2 Phân tích môi trường ngành
1 Đánh giá nhu cầu
Trang 9Lao động nước ngoài: Ả Rập Saudi là một điểm đến cho những người lao độngđang tìm kiếm việc làm từ Nam, Đông Á, Đông Phi và Trung Đông Hàng trăm nghìnlao động giản đơn từ các nước đang phát triển đã di cư tới Ả Rập Saudi.
Bên cạnh các Tiểu Vương quốc Arập Thống nhất (UAE) và Qatar, Arab Saudi đượcđánh giá là thị trường có nhu cầu tiếp nhận lao động Việt Nam rất lớn Bộ Lao động -
Thương binh & Xã hội cho biết thị trường Arab Saudi có thể tiếp nhận hàng trăm
nghìn lao động nước ngoài/ năm
Arab Saudi là thị trường dễ tính, có thể tiếp nhận lao động phổ thông và lao động
có trình độ tay nghề Các lĩnh vực có nhu cầu đa dạng: Dầu khí, Y tá, giúp việc, cơ khí,xây dựng,
Tiêu chuẩn tuyển chọn lao động đi Arab Saudi cũng phù hợp với người Việt Nam:nam từ 21 đến 50 tuổi, cao 160cm,nặng 60kg trở lên; trình độ văn hóa tốt nghiệpTHCS trở lên; không có tiền án, tiền sự; đủ sức khỏe đi làm việc tại nước ngoài theoquy định của Bộ Y tế Riêng lao động có nghề phải có kinh nghiệm làm việc từ hainăm trở lên
2 Phân tích cạnh tranh
Như đã nói tại phần trên thì thị trường Arab Saudi có thể tiếp nhận hàng trăm nghìn
lao động nước ngoài/ năm Nhìn chung thị trường này không hạn chế hạn ngạch Vìvậy đây là thị trường lớn cho công ty khai thác
Theo số liệu của Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội thì năm 2009 Việt Nam xuấtsang Trung Đông khoảng 10.000 lao động; Trong đố con số xuất sang Arab Saudi rấtkhiêm tốn là khoảng 1.000 lao động
Vài nét về đối thủ cạnh tranh:
Đối thủ cạnh tranh nước ngoài:
Indonasia, Philipine có nền văn hóa tương đồng so với Arab Saudi, số dân và lao
động rất lớn; Ấn Độ là nước cũng có nền văn hóa gần với Arab Saudi hơn Việt Nam
Mức lương tại thị trường này là chấp nhận được đối với phần đông người lao động của các nước trên và cả Trung Quốc nên họ rất thuận lợi trong việc xuất khẩu lao động vào thị trường này Riêng Indonasia mỗi tuần đưa sang Trung Đông trên 25.000
Trang 10lao động, Philipine là trên 10.000 lao động/ tuần Việt Nam còn phải cạnh tranh với các nước xuất khẩu lao động khác rất mạnh như Trung Quốc, Ấn Độ.
Tuy nhiên, Gần đây, Indonesia yêu cầu Saudi phải ký bản ghi nhớ về bảo vệngười lao động và khẳng định sẽ ngưng đưa lao động đến Saudi Arabia cho đến khinào ghi nhớ này được ký kết Indonesia đã thảo luận nhiều tháng liền đòi Saudi Arabiaphải tăng lương tối thiểu cho người giúp việc nhà và đảm bảo điều kiện làm việc cótính nhân đạo cho lao động Indonesia Philippines cũng vừa áp đặt nhiều điều kiện hơntrong việc tuyển mộ và sử dụng lao động là công dân nước này Báo arabnews.comdẫn lời người phát ngôn của Bộ Lao động Saudi Arabia Hattab Bin Saleh Al-Anzi chorằng Saudi sẽ tìm những nguồn cung cấp lao động và người giúp việc nhà từ các nướckhác “bởi có nhiều nước rất quan tâm đến khả năng đưa người lao động đến Saudi”
Tuyên bố trên là cơ hội cho các nước khác khai thác thị trường này (trong đó có Việt Nam).
Bộ Lao động – Thương Binh và xã hội đã và đang xúc tiến Chương trình mỗi năm đưa50.000 lao động sang Arab Saudi Điều này thực sự là tăng sức cạnh tranh cho Công ty
ta nói riêng và các doanh nghiệp Việt Nam khác nói chung
Đối thủ cạnh tranh trong nước
Công ty ta là một trong số các doanh nghiệp được bộ Lao động – Thương binh và Xãhội cấp phép xuất khẩu lao động sang Arab Saudi (trên 50 doanh nghiệp) nên đối thủcạnh tranh trong nước hiện tại là các doanh nghiệp được cấp phép này Khi thị trườngthuận lợi sẽ kích thích các doanh nghiệp khác gia nhập thị trường
Do nhu cầu thị trường là không hạn chế nên trong nước sự cạnh tranh giữa các doanhnghiệp tuyển dụng chủ yếu là trình độ tay nghề lao động và chi phí đưa người lao động
đi cao hay thấp
Công ty cần:
- Bám sát chính sách hỗ trợ đưa lao động đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồngcho 9 tỉnh: Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Bình, Quảng Trị, Phú Yên, Khánh Hòa,Ninh Thuận, Bình Định và Hậu Giang để tuyển được lao động xuất khẩu đi vớichi phí người lao động cần bỏ ra là thấp vì vậy cung lao động tại đây sẽ lớn (do
Trang 11lao động tại các vùng nông thôn đa số là người nghèo nếu chi phí bỏ ra cao quá
họ sẽ không đáp ứng về mặt tài chính)
- Tuyển lao động có tay nghề từ các cơ sở đào tạo trong nước
- Tuyển lao động đã đi lao động tại một nước khác trở về vì nhứng người này đã
có kinh nghiệm làm việc nước ngoài
- Làm tốt công tác đào tạo và đào tạo lại tay nghề, trình độ ngoại ngữ cho laođộng Giáo dục tốt kiến thức về văn hóa Arab cho lao động Đồng thời cũng cầngiáo dục họ về văn hóa của một số nền văn hóa tiêu biểu: Trung Quốc, Nhật,
Mỹ, Châu Âu cho họ vì có rất nhiều lao động nước ngoài đến từ nhiều quốc tịchkhác nhau đang làm việc và sinh sống tại Arab Saudi
III PHÂN TÍCH VĂN HÓA ẢNH HƯỞNG TỚI CHIẾN LƯỢC THỊ
TRƯỜNG
1 Văn hóa Arab Saudi
Người hành hương đang cầu khấn tại Masjid Al Haram Mecca
Công viên nước tại Ri-át
Văn hóa Ả Rập Saudi hầu như xoay quanh Hồi giáo Hai thành phố linh thiêng nhấtcủa Đạo Hồi, Méc-ca và Mê-đi-na, đều nằm ở nước này Năm lần trong ngày, tất cả
Trang 12các ngày trong năm, tất cả những người theo Đạo Hồi được yêu cầu tới cầu nguyện tạicác nhà thờ Hồi giáo trên khắp đất nước Ngày cuối tuần gồm thứ Năm và thứ Sáu.Việc thực hiện nghi thức của bất cứ tôn giáo nào khác ngoài Đạo Hồi, gồm Thiên chúagiáo vào Do thái giáo, sự hiện diện của các nhà thờ, sự sở hữu những đồ vật Thiênchúa giáo đều bị đặt ngoài vòng pháp luật ở nước này Cuốn sách linh thiêng của Hồigiáo là Kinh Côran là hiến pháp của Ả Rập Saudi, và luật Hồi giáo (Shari'ah) là nềntảng luật pháp của họ Xem Tình trạng tự do tôn giáo tại Ả Rập Saudi.
Một trong những nghi lễ dân tộc tôn nghiêm nhất của Ả Rập Saudi là Ardha, điệu múadân tộc của đất nước Điệu múa kiếm này dựa trên các truyền thống Bedouin cổ xưa:những người đánh trống đánh trống thành nhịp điệu và những thi sĩ đọc những câu thơthánh ca trong khi những người đàn ông mang kiếm nhảy múa vai kề vai Âm nhạcdân gian Al-sihba, từ Hijaz, có nguồn gốc ở Ả Rập Andalusia, một vùng Tây Ban Nhatrung cổ Tại Méc-ca, Mê-đi-na và Giê-đa, nhảy múa và ca hát kết hợp chặt chẽ với âmthanh của al-mizmar, một nhạc cụ gỗ kiểu oboe Trống cũng là một nhạc cụ quan trọngtheo truyền thống và phong tục địa phương
Trang phục Ả Rập Saudi có tính biểu tượng cao, thể hiện mối liên kết chặt chẽ của conngười với đất đai, quá khứ và Đạo Hồi Trang phục với đặc điểm nội trội ở tính chấtrộng rãi và lỏng lẻo nhưng trùm kín phản ánh tính thiết thực của cuộc sống trong mộtđất nước sa mạc cũng như sự nhấn mạnh của Hồi giáo trên chất liệu len hay cô-tông(được gọi là thawb), với một shimagh (một mảnh vải cô-tông vuông kẻ carô lớn đượcgiữ chặt bởi một sợi dây) hay một ghutra (một mảnh vải vuông đơn giản màu trắngđược làm bằng vải cô-tông mịn hơn, cũng được giữ bằng một sợi dây) phủ trên đầu.Trong những ngày giá lạnh hiếm hoi, đàn ông Ả Rập Saudi mặc một áo khoác khôngtay bằng lông lạc đà (bisht) trùm kín người Trang phục phụ nữ được trang trí bằngnhững motif bản địa, những đồng xu, đồng tiền vàng, những mảnh kim loại, và nhữngvật treo Tuy nhiên, phụ nữ Ả Rập Saudi phải mặc một cái áo khoác không tay dài(abaya) và khăn che mặt (niqab) khi họ ra khỏi nhà để bảo vệ tính e lệ của họ Luậtpháp không áp dụng cho người nước ngoài nhưng cả đàn ông và phụ nữ đều đượckhuyến cáo nên ăn mặc có mức độ
Đạo Hồi cấm ăn thịt lợn và uống rượu, và luật này được tuân thủ nghiêm túc trên toàn
bộ lãnh thổ Ả Rập Saudi Món bánh mì Ả Rập, hay khobz, thường được ăn trong hầu
Trang 13hết các bữa Các sản phẩm khác gồm thịt cừu nấu chín, gà nướng, felafel (hạt đậu xanhnấu nhừ), shwarma (thịt cừu xiên nướng), và fuul (một miếng đậu fava, tỏi và chanh).Những quán cà phê truyền thống có ở khắp nơi, nhưng hiện bị những quán cà phê kiểukiêm cả đồ ăn lấn lướt Trà Ả Rập cũng là một đồ uống quen thuộc của họ, nó đượcdùng trong cả những dịp lễ nghi và thông thường như khi gặp gỡ giữa bạn bè, gia đình
và thậm chí cả người lạ Trà màu đen (không đường) và có hương vị thảo mộc ở nhiềumức độ khác nhau
Các rạp hát công cộng và rạp chiếu phim bị cấm hoạt động, theo truyền thống Wahabbinhững thứ đó không thích hợp với Đạo Hồi Tuy nhiên, trong những khu vực tư nhânnhư Dhahran và Ras Tanura các nhà hát công cộng có thể hoạt động, nhưng thường lànơi để trình diễn nhạc dân tộc, nghệ thuật và các sản phẩm sân khấu hơn là để trưngbày những hình ảnh động Những kế hoạch gần đây về việc mở cửa một số rạp chiếuphim cho phép chiếu các bộ phim hoạt hình Ả Rập cho phụ nữ và trẻ em đã được côngbố
Di sản văn hóa được kỷ niệm tại festival văn hóa Jenadriyah hàng năm
Mutaween, hay cảnh sát tôn giáo, cũng được gọi là Cơ quan tăng cường đức hạnh vàngăn chặn sự đồi bại gồm 3.500 sĩ quan và được hỗ trợ bởi hàng ngàn người tìnhnguyện, nhiệm vụ của họ là buộc mọi người tôn trọng học thuyết tôn giáo (luật Shari'acủa Đạo Hồi như chính phủ Ả Rập Saudi quy định) và loại bỏ các hành động “khôngphải Hồi giáo” Họ có quyền bắt giữ tất cả đàn ông và phụ nữ không có họ hàng vớinhau nhưng có hành động trao đổi xã hội bình thường với nhau, và cấm mua bán cácsản phẩm và các sản phẩm truyền thông đại chúng như trò chơi và đồ chơi, các đĩanhạc phương Tây, và các show truyền hình
1 Sự khác biệt văn hóa giữa Việt Nam và Arab Saudi ảnh hưởng tới kinh doanh như thế nào?
1.1
Tính Bình đẳng/ cấp bậc
Các nước xếp hạng theo tính Bình đẳng/ Cấp bậc Bình đẳng Cấp bậc