Bài giảng tiện trụ bậc

+ Vận hành thành thạo máy tiện để tiện trụ bậc gá trên mâm cặp 3 vấu tự định tâm đúng qui trình qui phạm, đạt cấp chính xác 9-11, độ nhám cấp 4-5, đạt yêu cầu kỹ thuật, đúng thời gian qu

Trang 1

BỘ NÔNG NGHIỆP VÀ PTNT

………………

HỒ SƠ BÀI GIẢNG TÍCH HỢP

Tên bài: TIỆN TRỤ BẬC BẰNG PHƯƠNG PHÁP

ĐIỀU CHỈNH DU XÍCH

Mô-đun : MĐ 17 Tiện trụ bậc, trụ ngắn và trụ dài L≈10D

Trang 2

PHƯƠNG ÁN BÀI GIẢNG

1 Bài 10.1.1: Tiện trụ bậc bằng phương pháp điều chỉnh du xích

2 Vị trí bài giảng

MĐ 17: TIỆN TRỤ BẬC, TRỤ NGẮN, TRỤ DÀI L≈10D (120h)

Bài 1

Nội qui và

những qui

định khi

thực tập tại

xưởng máy

công cụ

(1h)

Bài

… Dao tiệnBài 4

ngoài – mài dao tiện ngoài (16h)

Bài 5

Tiện trụ trơn ngắn (32h)

Bài

…

Bài 10

Tiện trụ bậc ngắn (16h)

10.2.

Tiện trục bậc hai phía

(6h)

10.1.

Tiện trục bậc

một phía.

(6h)

10.3.

Tiện trục bậc đạt năng suất cao

(4h)

10.1.1 Tiện trụ bậc bằng phương pháp

điều chỉnh du xích (3h)

Bài giảng tích hớp

10.1.2 Tiện trụ bậc bằng phương

pháp dùng thước cặp (3h)

1

Trang 3

3 Trình độ đào tạo

Trung cấp nghề

4 Đối tượng

Học sinh tốt nghiệp THPT hoặc tương đương

5 Mục tiêu của bài:

+ Trình bày được các yêu cầu kỹ thuật và phương pháp khi tiện trụ bậc

+ Vận hành thành thạo máy tiện để tiện trụ bậc gá trên mâm cặp 3 vấu tự định tâm đúng qui trình qui phạm, đạt cấp chính xác 9-11, độ nhám cấp 4-5, đạt yêu cầu kỹ thuật, đúng thời gian qui định, đảm bảo an toàn cho người và máy

+ Giải thích được các dạng sai hỏng, nguyên nhân và biện pháp phòng tránh

+ Rèn luyện tính kỷ luật, kiên trì, cẩn thận, chủ động và tích cực trong học tập

6 Phương pháp dạy học

- Giảng giải, đàm thoại, biểu diễn phương tiện trực quan, thao tác mẫu

- SV thực hành lập trình trên máy tiện vạn năng KNUTHT X POS 3

7 Phương tiện:

- Máy tính, máy chiếu, hồ sơ bài giảng tích hợp, bản vẽ chi tiết, vật mẫu

- Máy tiện vạn năng KNUTHT X POS 3, dụng cụ gá lắp, dụng cụ cắt dao vai hoặc dao đầu cong, thước cặp, kính bảo hộ

8 Hình thức tổ chức:

- Phần lý thuyết, thao tác mẫu: Tập trung cả lớp

- Phần thực hành: Theo nhóm

9 Trọng tâm bài

- Tính toán và điều chỉnh chính xác du xích dọc; Tiện được trụ bậc

10 Dự kiến phân bổ thời gian:

Trang 5

GIÁO ÁN SỐ: 3 Thời gian thực hiện: 1 giờ

Tên bài học trước:

Thực hiện : ngày tháng năm 20

BÀI 10.1.1 TIỆN TRỤ BẬC BẰNG PHƯƠNG PHÁP ĐIỀU CHỈNH DU XÍCH

MỤC TIÊU CỦA BÀI:

ĐỒ DÙNG VÀ TRANG THIẾT BỊ DẠY HỌC:

- Máy tính, máy chiếu Projector, vật mẫu, phấn bảng

- Máy tiện vạn năng KNUTH X POS 3, dụng cụ: dao vai, dao đầu cong, phôi, các dụng cụ gá kẹp, thước cặp

- Tài liệu học tập cho SV

HÌNH THỨC TỔ CHỨC DẠY HỌC:

- Phần lý thuyết, thao tác mẫu: Tập trung cả lớp

- Phần thực hành: Theo nhóm

I ỔN ĐỊNH LỚP HỌC: Thời gian: 1 phút

- Số sinh viên vắng:

ST

T

- Nội dung nhắc nhở:

+ Thái độ học tập của lớp + Tác phong

Trang 6

II THỰC HIỆN BÀI HỌC

S

T

NỘI DUNG

HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN

HOẠT ĐỘNG CỦA SINH VIÊN

Gia

(ph)

Dẫn nhập - Nêu vấn đề, dẫn dắt vào

bài học

- Lắng nghe

- Chuẩn bị tâm thế vào học bài mới

02’

2 Giới thiệu chủ đề

- Tên bài học: bài

10.1.1 Tiện trụ bậc

bằng phương pháp

điều chỉnh du xích

- Viết tên bài lên bảng - Lắng nghe, ghi tên

bài

02’

10.1.1.1 Yêu cầu kỹ

thuật

10.1.1.2 Phương pháp

gia công

10.1.1.2.1 Gá lắp và

điều chỉnh phôi

- Chiếu hình

- Đặt câu hỏi: “Quan sát

và đọc hình vẽ sau?”

- Nhận xét và giảng giải

- Chiếu hình,

- Đặt câu hỏi: “Mục đích của việc kiểm tra kích thước phôi”

- Nhận xét và phân tích

- Quan sát

- Lắng nghe, suy nghĩ

và trả lời câu hỏi

- Lắng nghe, ghi nhớ

và ghi chép

- Quan sát

- Lắng nghe, suy nghĩ

và trả lời câu hỏi

và ghi chép

5

Trang 7

T

NỘI DUNG

Gia

(ph) 10.1.1.2.2 Gá lắp, điều

chỉnh dao

10.1.1.2.3 Điều chỉnh

máy

10.1.1.2.4 Cắt thử và

đo

-Trình chiếu, đàm thoại và giảng giải

-Trình chiếu và giảng giải

- Quan sát, lắng nghe, trả lời và ghi chép

- Lắng nghe và ghi chép

và ghi chép

B1: Đọc bản vẽ

B2: Chuẩn bị

B3: Các bước thực

hiện trên máy

- Gá lắp và điều chỉnh

phôi

- Gá lắp và điều chỉnh

dao

- Tiện thử

- Tiện thô trụ bậc

- Trình chiếu bản vẽ chi tiết

Đặt câu hỏi: Em hãy rình bày yêu cầu của bản vẽ ?

- Đàm thoại

Trình chiếu và đặt câu hỏi:

“Hãy dùng thẻ để sắp xếp trình tự các bước thực hiện trên máy”

- Nhận xét và giảng giải

- Trình chiếu và giảng giải

- Trình chiếu và phân tích

- Quan sát và tư duy

- Lắng nghe và trả lời

- Quan sát, lắng nghe

và trả lời

- Lắng nghe v ghi à ghi nhớ

và ghi nhớ

Trang 8

T

NỘI DUNG

Gia

(ph)

- Tiện tinh trụ bậc

B4: Làm sạch và kiểm

tra

- Trình chiếu và phân tích

và ghi nhớ

ghi nhớ

13’

D Sai hỏng thường

gặp, nguyên nhân và

biện pháp phòng tránh

- Trình chiếu và giảng giải - Quan sát, lắng nghe

và ghi chép

3’

E Thực hành - Phát phiếu đánh giá kết

quả luyện tập và yêu cầu ghi các thông tin lên phiếu

- Phân công vị trí thực hành cho từng cá nhân

- Theo dõi, hướng dẫn và uốn nắn

- Nhận phiếu đánh giá kết quả luyện tập và ghi lại các thông tin lên phiếu

- Vào vị trí thực hành

- Thực hành

12’

- Củng cố kiến thức - Hệ thống hóa kiến thức

và nhấn mạnh trọng tâm bài

- Củng cố kỹ năng - Nhấn mạnh các kỹ năng và

lưu ý các sai hỏng thường gặp, nguyên nhân và biện pháp phòng tránh

- Nhận xét kết quả học

tập

- Nhận xét, đánh giá ý thức và kết quả học tập

- Lắng nghe, ghi nhận

- Hướng dẫn cho bài học

sau:

- Hướng dẫn học sinh chuẩn

bị bài sau

5 Hướng dẫn tự học

- Tài liệu tham khảo:

MĐ 17 Tiện trụ bậc,

trụ ngắn và trụ dài

-Giới thiệu - Lắng nghe, ghi chép

01’

7

Trang 9

T

NỘI DUNG

Gia

(ph) L≈10D

Trường Cao Đẳng

nghề Cơ Giới NB

- Kỹ thuật tiện – NXB

khoa học kỹ thuật

- Hướng dẫn tự rèn

luyện

- Hướng dẫn - Lắng nghe để tự

luyện tập

III Rút kinh nghiệm tổ chức thực hiện:

TRƯỞNG KHOA/

TRƯỞNG TỔ MÔN

Ngày tháng năm 20

GIÁO VIÊN

Trang 10

BÀI 10.1.1 TIỆN TRỤ BẬC BẰNG PHƯƠNG PHÁP ĐIỀU CHỈNH DU XÍCH

I Mục tiêu:

II Nội dung

A Lý thuyết liên quan

10.1.1.1 Yêu cầu kỹ thuật

40±0.5 100±0.5

0.1 A

A

(Rz40) 0.1 B

B

- Đảm bảo các kích thước đường kính và chiều dài của bậc trục

- Các bậc trục đảm bảo độ vuông góc với mặt trụ

- Chi tiết phải đảm bảo độ đồng tâm giữa các bậc trục

- Chi tiết phải đảm bảo độ nhám Rz = 20- 40

Ví dụ:

10.1.1.2 Phương pháp gia công

10.1.1.2.1 Gá lắp và điều chỉnh phôi

9

Trang 11

L ct + (10÷15) mm

- Kiểm tra phôi về chiều dài và đường kính đảm bảo đạt yêu cầu

- Chiều dài gá đặt (kẹp trong mâp cặp) phải đủ định và kẹp chặt bảo bảo độ cứng vững cho phôi trong quá trình gia công Nhưng vẫn phải đủ chiều dài để gia công Như vậy, chiều dài phần phôi nhô ra khỏi bề mặt của chấu cặp được xác định như sau:

Lp = Lct + ( 1015)mm

Trong đó: Lp: là chiều dài của phôi nhô ra khỏi mặt đầu chấu cặp

Lct: là chiều dài của chi tiết cần gia công

- Ngoài ra khi gá phôi, lực kẹp phải đủ lớn để phôi không bị xê dịch trong suốt quá trình gia công

10.1.1.2.2 Gá lắp, điều chỉnh dao

- Chọn dao: Khi tiện trục bậc ta thường dùng dao vai là dao có góc  = 90°

- Cách gá lắp và điều chỉnh dao, ta thực hiện như sau:

+ Đầu mũi của dao (phần cắt gọt) phải được gá đúng - ngang tâm máy

+ Khi gá dao nên cố gắng cho chiều dài dao nhô ra khỏi mặt đầu của ổ dao là ngắn nhất khoảng bằng 1,5 so với chiều cao của thân dao Nếu gá càng dài thì độ uốn của dao càng lớn

+ Khi tiện trục bậc phải điều chỉnh dao để lưỡi cắt chính vuông góc với đường tâm trục chính

- Quá trình gá lắp điều chỉnh dao phải được làm đi làm lại một vài lần mới được

10.1.1.2.3 Điều chỉnh máy

Trang 12

- Điều chỉnh tốc độ trục chính:

Điều chỉnh tốc độ của trục chính phù hợp với từng bước của chi tiết gia công, chúng ta phải căn cứ vào vật liệu gia công và vật liệu làm dao để chọn tốc độ cắt cho phù hợp, tốc độ cắt được tính theo công thức sau:

V = Dn/1000(m/phút.)  n =1000 v/D(Vòng/phút)

- Điều chỉnh tốc bàn xe dao: tra bảng phụ thuộc vào vật liệu gia công và vật liệu làm dao

- Điều chỉnh tốc bàn xe dao: tra bảng phụ thuộc vào vật liệu gia công, vật liệu làm dao

và phụ thuộc vào độ cứng vững của hệ thống công nghệ

10.1.2.4 Cắt thử và đo

- Kích thước hướng kính của chi tiết: Mở máy cho phôi quay đưa mũi dao tiếp xúc với bề mặt gia công bằng bàn trượt ngang Để mũi dao vạch lên trên bề mặt chi tiết gia công một đường tròn mờ, sau đó điều chỉnh dao về bên phải mặt đầu chi tiết Đặt vòng du xích của

xe dao ngang về vị trí số 0, rồi quay vô lăng dao ngang tiến lên một lượng nhỏ hơn lượng

du cần gia công Tiếp theo, tiến dao bằng tay cho cắt gọt một đoạn khoảng 3  5 mm Đưa dao sang phải tắt máy và đo phần vừa tiện

Sau khi đo xong tính toán lượng dư còn lại và điều chỉnh du xích ngang để dao cắt hết lượng dư đó

- Kích thước dọc trục: Mở máy cho phôi quay đưa mũi dao tiếp xúc với mặt đầu (đã được khỏa) Điều chỉnh du xích của bàn xe dao ngang về vị trí số 0 Quay vô lăng dao ngang

để dao ra khỏi phôi Quay vô lăng của dao dọc đủ chiều dài bậc trục Sau đó, tiến dao ngang vào vạch trên phôi một vạch mờ Kiểm tra kích thước

Số vòng quay của vô lăng bàn dao dọc tính như sau:

N=Lct/Ldx=a + K/Ldx Trong đó: Lct: Chiều dài bậc trục của chi tiết gia công, mm

Ldx: Chiều dài của một vòng của du xích bàn dao dọc, mm a: là số vòng quay của vô lăng – là số nguyên, vòng K: Là khoảng dịch chuyển thêm trên xu xích, mm

VD: Chiều dài bậc trục Lct=40 mm Một vòng quay của du xích bàn xe dao dọc Ldx=14,7

mm thì N= 30/14,7= 2 + 10,6/14,7 (vòng)

10.1.1.3 Dạng sai hỏng, nguyên nhân và biện pháp phòng tránh:

Các kích thước

+ Do đo kiểm hoặc dụng cụ

đo kiểm không chính xác

+ Do du xích bàn trượt dọc,

+ Phải kiểm tra dụng cụ đo

và đo kiểm chính xác

+ Phải khử hết độ rơ của du

11

Trang 13

1 đường kính và

chiều dài không

đúng

bàn trượt ngang bị rơ

+ Do tính toán lấy chiều sâu cắt và chiều dài bậc không đúng

xích bàn trượt dọc, bàn trượt ngang

+ Tính toán lấy chiều sâu cắt và chiều dài bậc thật chính xác trước khi tiện

2

Các mặt bậc

không vuông góc

với mặt trụ

+ Do thao tác tiến dao không đúng

+ Gá dao, lưỡi cắt chính không vuông góc với tâm chi tiết

+ Dao mài không chính xác

+ Thực hiện thao tác tiến dao đúng

+ Gá dao, lưỡi cắt chính vuông góc với tâm chi tiết + Mài dao chính xác

3 Độ trơn nhẵn

không đạt

+ Dao cùn, bàn dao bị rơ lỏng + Chế độ cắt không hợp lý

+ Không dùng dung dịch trơn nguội

+ Thay mài lại dao

+ Khử độ rơ của bàn dao, kep chặt lại phôi

+ Thay đổi chế độ cắt, dùng dung dịch trơn nguội

Trang 14

B Trình tự thực hiện

40±0.5 100±0.5

0.1 A

A

(Rz40) 0.1 B

B

- Đọc chính xác các yêu cầu của bản

vẽ như: Kích thước gia công, sai số

vị trí, hình dáng và nhám bề mặt

X pos 3

- Dao tiện vai

- Chìa vặn, tay công -Thước cặp, dưỡng kiểm

- Chổi quét phoi

- Kính bảo hộ và gang tay

- Bảng trình tự

- Phôi

- Đảm bảo độ cứng vững và hoạt động tốt

- Đúng góc độ: Góc trước góc sau, góc cắt

- Đảm bảo độ chính xác,

- Đảm bảo đủ lượng dư để gia công

3 Các bước thực hiện trên máy

- Phôi không đảo

- Đảm bảo cứng vững cho chi tiết

Gá lắp, điều chỉnh dao Dao vai, ke gá, mũi tâm

- Mũi dao cao ngang tâm

- Dao vai: Lưỡi dao vuông góc với đường tâm của trục chính

Tiện thử và kiểm tra

Trang 15

- Kích thước hướng

kính

(n=550vg/ph, t=0.5mm;

- Kiểm tra độ chính xác của du xích ngang;

- Tính toán lại lượng dư gia công

- Kích thước hướng trục

(n=550vg/ph, S=0.376

mm/vg)

- Tính toán chính xác số vòng quay của du xích dọc

- Đúng kích thước hướng trục

Tiến hành gia công

Tiện thô trụ bậc

- 2 lát từ 25  21

- L=39 mm

(n=550vg/ph, t=1.25mm;

S=0.234mm/vg)

tinh: Kích thước hướng kính và dọc trục

- Đảm bảo năng suất cắt gọt

Tiện tinh trụ bậc

đạt 20

(n=770vg/ph, t=0.5mm;

S=0.094mm/vg)

Dao vai, thước cặp, ke vuông

- Đảm bảo chính xác kích thước

∅ 20−0.3+0.25, L=40± 0.5

- Chất lượng bề mặt Rz40

- Đảm bảo độ vuông góc

4 Làm sạch và kiểm tra

- Giẻ, chổi

- Sạch bavia, phoi bám trên bề mặt của chi tiết

Trang 16

Kiểm tra Thước cặp - Kiểm tra đúng bề mặt

- Đo đúng

Trang 17

PHIẾU HƯỚNG DẪN LUYỆN TẬP Tên bài: Tiện trụ bậc bằng phương pháp điều chỉnh du xích Tên học sinh: Lớp: Máy số: ……… Lần luyện tập: ………

Chuẩn bị điều kiện luyện tập:

- Chấp hành nội quy của xưởng thực hành

- Bảo hộ lao động đầy đủ

- Đảm bảo an toàn, vệ sinh, gọn gàng

- Tuân thủ theo sự hướng dẫn của giáo viên

T

T Nội dung

Thời gian thực hiện

Yêu cầu

Đánh

1 An toàn và

BHLĐ

- Sắp xếp dụng cụ ngăn nắp, gọn gàng

- Bảo hộ LD đầy đủ

- Kiểm tra tình trạng máy trước khi gia công

2 Gá dao

- Ngang tâm máy

- Lưỡi cắt chính vuông góc với đường tâm trục chính

- Đảm bảo độ cứng vững

3 Gá phôi

- Đảm bảo tâm máy trùng với tâm của phôi

- Đủ chiều dài gia công

- Đảm bảo độ cứng vững

4 Tiện thử vàkiểm tra

- Điều chỉnh xác định chiều dài bậc trục chính xác

- Phân bổ lại lượng dư cho chính xác

- An toàn cho người và thiết bị

6 Tiện tinh ren

- Chính xác về kích thước

- Chất lượng bề mặt đảm bảo yêu câu của bản vẽ

7 Làm sạch

- Khử bavia

- Làm sạch bụi, phoi bám trên bề mặt Kiểm tra - Đo chính xác kích thước

, Ngày ….tháng … Năm 201

Định dạng
Số trang	17
Dung lượng	816,63 KB