UBND TỈNH BÌNH DƯƠNGTRƯỜNG ĐẠI HỌC THỦ DẦU MỘT PHÙNG ĐÌNH HÙNG 1681401140021 TIỂU LUẬN CUỐI KỲ Môn: Tâm lý học ứng dụng trong tổ chức TIỂU LUẬN CUỐI KỲ Chuyên đề: Vận dụng lý thuyết quả
Trang 1UBND TỈNH BÌNH DƯƠNG
TRƯỜNG ĐẠI HỌC THỦ DẦU MỘT
PHÙNG ĐÌNH HÙNG 1681401140021
TIỂU LUẬN CUỐI KỲ
Môn: Tâm lý học ứng dụng trong tổ chức
TIỂU LUẬN CUỐI KỲ
Chuyên đề: Vận dụng lý thuyết quản lý sự thay đổi trong chỉ đạo đổi mới phương pháp dạy học ở trường Trung học cơ sở Quang Trung huyện Bàu Bàng tỉnh Bình Dương
Môn: Quản lý sự thay đổi Chuyên ngành: Quản lý Giáo dục Lớp: CH16QL01
TS VŨ LAN HƯƠNG
Bình Dương, tháng 03 năm 2017
Trang 4MỞ ĐẦU
Đổi mới quản lý giáo dục nhằm phát triển, nâng cao chất lượng đào tạonguồn nhân lực đã và đang là một nhiệm vụ có tính chiến lược ở nước ta hiệnnay, việc đổi mới giáo dục và đào tạo theo hướng chuẩn hoá, hiện đại hoá sẽ đápứng ngày càng tốt hơn nhu cầu học tập của mọi người, tạo ra nguồn nhân lực cóchất lượng cao phục vụ sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước và hộinhập quốc tế
1 Lý do pháp lý
Thực hiện Nghị quyết số 29-NQ/TW ngày 04/11/2013 của Hội nghị lần thứ
8 Ban chấp hành Trung ương Đảng (khoá XI) về đổi mới căn bản, toàn diện giáodục và đào tạo, đáp ứng yêu cầu công nghiệp hoá, hiện đại hoá trong điều kiệnkinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế, ngày 27tháng 3 năm 2015 Thủ tướng chính phủ đã phê duyệt Đề án đổi mới chươngtrình, sách giáo khoa giáo dục phổ thông Ngày 5 tháng 8 năm 2015 Bộ Giáodục và Đào tạo đã công bố dự thảo Chương trình giáo dục phổ thông tổng thể(gọi tắt là Chương trình tổng thể)
2 Lý do lý luận
Theo quan niệm của một số học giả: Lý thuyết thay đổi là cái phần khôngnhìn thấy của những hành động của chúng ta phần nhìn thấy được Chúng ta hayhướng tâm trí vào những việc làm hàng ngày phần nhìn thấy Tuy nhiên mỗi việclàm ấy đều không phải là vô cớ, mà là để dẫn đến một kết quả mong đợi – một
sự thay đổi mong đợi trong tương lai Cái phần mà chúng ta chưa khám phá – đóchính là lý thuyết thay đổi đây là phần ít được nhìn thấy vì nó ẩn dưới nhữngviệc chúng ta làm Chúng ta trở thành theo khi biến cái không nhìn thấy thànhnhìn thấy được
Để xây dựng được lý thuyết thay đổi, mỗi người cần:
• Biết tò mò, khám phá, dám đặt câu hỏi, dám phản biện,không phải chỉ tin một cách tiên nghiệm, rằng có một cái gì
đó bất biến
• Đặt câu hỏi: thay đổi nào sẽ xảy ra, và thay đổi đó chỉ là tứcthời, hay lâu dài và bền vững Lý thuyết thay đổi cần đượcđộc lập với quan điểm chính trị, được xuất phát từ conngười, hướng tới con người, và được diễn ra một cách minhbạch
3 Lý do thực tiễn
Trang 5Trong những năm vừa qua công tác giáo dục và đào tạo của nhà trườngTHCS Quang Trung huyện Bàu Bàng tỉnh Bình Dương đã đạt được những kếtquả nhất định, phát triển cả về quy mô lẫn chất lượng Bên cạnh đó, công tácQLGD vẫn còn bộc lộ nhiều bất cập (cả về tư duy quản lý, cơ chế và phương thứcquản lý) Thực trạng quản lý này chưa thích ứng được với sự thay đổi của xã hội
và giáo dục trong giai đoạn hiện nay nên cần có sự thay đổi Nhà trường cần thayđổi để tạo điều kiện và phát huy khả năng tự học của học sinh, để họ có thể họcsuốt đời, đó là yêu cầu tất yếu đối với con người trong thời đại ngày nay
Nghiên cứu lý thuyết quản lý sự thay đổi từ đó đề xuất các biện pháp vậndụng lý thuyết quản lý sự thay đổi trong quản lý hoạt động dạy học, nói chung vàquản lý thay đổi phương pháp dạy học nói riêng nhằm nâng cao chất lượng giáodục là một việc làm quan trọng và cần thiết Xuất phát từ những lý do trên tôi
chọn đề tài “Vận dụng lý thuyết quản lý sự thay đổi trong chỉ đạo đổi mới phương pháp dạy học ở trường Trung học cơ sở Quang Trung huyện Bàu Bàng tỉnh Bình Dương” làm tiểu luận cho môn học của mình.
CHƯƠNG 1: THỰC TRẠNG DẠY HỌC Ở TRƯỜNG THCS QUANG TRUNG HUYỆN BÀU BÀNG TỈNH BÌNH DƯƠNG
1.1 Đặc điểm tình hình của trường THCS Quang Trung
Trường THCS Quang Trung nằm trên địa bàn Xã Hưng Hòa nằm ở phía đôngcủa huyện Bàu Bàng
• Phía bắc giáp xã Tân Long, huyện Phú Giáo
• Phía đông giáp xã Phước Hòa, huyện Phú Giáo
• Phía nam giáp xã Tân Bình huyện Bắc Tân Uyên và phường Chánh PhúHòa, thị xã Bến Cát
• Phía tây giáp các phường Chánh Phú Hòa và Tân Hưng, huyện Bàu Bàng
• Diện tích: 23,2 km2 Dân số (2016): 7.998 người Dân tộc chủ yếu là người
Kinh
5
Trang 61.2 Tổ chức bộ máy
CHI BỘ NHÀ TRƯỜNG
HIỆU TRƯỞNG
Trang 7HIỆU PHÓ CHUYÊN MÔN
CÔNG
ĐOÀN
ĐOÀN THANH NIÊN
TỔ VĂN GDCD
-TỔ LÝ -HÓA
TỔ TOÁN
TỔ VĂN
PHÒNG
TỔ SỬ ĐỊA
TỔ KTHN NCTT
-TỔ ANH
VĂN
TỔ THỂ DỤC
Trang 8SINH-1.3 Thực trạng về giáo dục của THCS Quang Trung
Về CSVC trường lớp, đến nay trường THCS Quang Trung là trường đạtchuẩn quốc gia với qui mô một trệt 3 lầu, có trên 30 Phòng học và thực hành, 01nhà thi đấu đa năng, diện tích trường là 4.563m2, tổng số học sinh là 652 em,100% phòng học được kiên cố hoá Trang thiết bị dạy học được tăng cường đápứng ngày càng tốt hơn yêu cầu đổi mới PPDH
Về đội ngũ cán bộ, GV, cuối năm học 2015 - 2016 tổng số cán bộ, GV,nhân viên toàn trường là 52 người Về chất lượng đội ngũ GV đã đủ về sốlượng và trình độ chuyên môn tay nghề, 100% GV đã đạt chuẩn, trong đó GVđạt trên chuẩn là 12/52 (đạt tỉ lệ 23.07%)
Chất lượng HS giỏi ổn định và phát triển, tỷ lệ HS tốt nghiệp THCShàng năm đạt trên 99,5%,
Qua thực trạng QL đổi mới PPDH ở trường THCS Quang Trung huyệnBàu Bàng tỉnh Bình Dương cho thấy, nhà trường đã có nhiều cố gắng trong QLthực hiện đổi mới PPDH bước đầu đã thu được kết quả, góp phần từng bướcnâng cao chất lượng dạy học Tuy nhiên việc QL thực hiện đổi mới PPDH củanhà trường còn gặp nhiều khó khăn do cả nguyên nhân chủ quan lẫn nguyênnhân khách quan đưa đến: Nhận thức của GV về tầm quan trọng của việc đổimới PPDH còn hạn chế cũng như việc chuẩn bị tâm thế tốt cho việc đổi mới.Việc vận dụng các PPDH tích cực vào giảng dạy chưa thật hiệu quả Công tácbồi dưỡng đội ngũ chưa thực sự chủ động, linh hoạt Sử dụng CSVS, trang thiết
bị dạy học chưa phát huy được tác dụng Vì vậy việc thực hiện các bước đổimới trong QL PPDH chưa đáp ứng được yêu cầu đặt ra
Đánh giá đúng thực trạng và nhận thức đúng nguyên nhân cơ bản dẫnđến các tồn tại trong công tác QL đổi mới PPDH là cơ sở để tôi đề xuất các biệnpháp QL thực hiện đổi mới PPDH có hiệu quả nhằm góp phần nâng cao chấtlượng dạy học ở trường THCS Quang Trung huyện Bàu Bàng tỉnh Bình Dươngtrong điều kiện hiện nay
1.3.1. Nội dung quản lý thực hiện đổi mới PPDH ở trường THCS
Trong đổi mới Phương pháp dạy học, giáo viên và học sinh là những chủthể có vai trò quyết định trực tiếp đến chất lượng dạy học cũng như sự thànhcông của việc đổi mới Phương pháp dạy học Vì vậy, trọng tâm của quản lý đổimới Phương pháp dạy học là quản lý hoạt động giảng dạy của giáo viên, quản lýhoạt động học tập của học sinh Hiệu trưởng cần có các biện pháp quản lý thíchhợp, tạo điều kiện thúc đẩy và đi tiên phong trong quá trình thực hiện đổi mới,giáo viên phải được hướng dẫn và cung cấp phương tiện Quản lý thực hiện đổi
Trang 9mới Phương pháp dạy học trong trường phổ thông bao gồm những nội dung,trong đó có:
- Quản lý xây dựng kế hoạch thực hiện chương trình dạy học bám sát các yêu cầu
dạy học theo chuẩn kiến thức, kỹ năng và đổi mới kiểm tra đánh giá kết quả họctập của học sinh: Trong đổi mới Phương pháp dạy học, hiệu trưởng cần phổ biến
và tác động trực tiếp đến từng giáo viên về những vấn đề cơ bản là quan trọngnhất Ngoài ra, hiệu trưởng phải hướng dẫn giáo viên quy trình xây dựng kếhoạch, giúp họ biết cách xác định mục tiêu đúng đắn và biết tìm ra các biện pháp
để đạt các mục tiêu đã đề ra Chương trình dạy học là một căn cứ pháp lý để Nhànước tiến hành chỉ đạo và giám sát hoạt động dạy học của nhà trường Đồngthời, nó cũng là căn cứ pháp lý để hiệu trưởng chỉ đạo, kiểm tra, đánh giá hoạtđộng giảng dạy và hiệu quả giảng dạy của giáo viên
- Quản lý (QL) việc soạn bài và chuẩn bị giờ lên lớp: Soạn bài và chuẩn bị giờ lên
lớp là lao động sáng tạo của người GV nhằm tìm tòi, suy nghĩ, lựa chọn, quyếtđịnh mục tiêu (kiến thức, kỹ năng, thái độ), nội dung, phương tiện, phươngpháp, hình thức lên lớp của bài học phù hợp với các đổi tượng HS khác nhau
- Quản lý giờ lên lớp của GV: Giờ lên lớp của GV thể hiện năng lực, kinh nghiệm
tổ chức, điều khiển, hướng dẫn, sử dụng phương tiện, đồ dùng, PPDH; nghệthuật sư phạm trong giảng dạy, giao tiếp, xử lý tình huống trong và ngoài dựkiến nó giữ vai trò quyết định đến chất lượng dạy học Hiệu trưởng theo dõitình hình chất lượng dạy học qua thời khóa biểu, kế hoạch giảng dạy của GV, dựgiờ thường xuyên và đột xuất, góp ý giờ dạy một cách cụ thể theo hướng đổimới PPDH
- QL việc GV kiểm tra, đánh giá kết quả học tập của HS theo hướng đổi mới
PPDH: Các hình thức kiểm tra, đánh giá kết quả HS học tập trên lớp cùng vớiviệc chấm chữa bài kiểm tra, kiểm tra học kỳ; xếp loại HS là không, thể thiếutrong quản lý hoạt động của GV Thông qua kết quả học tập của HS đế so sánhvới mục tiêu, đánh giá chất lượng dạy học của GV và HS, rút ra kinh nghiệmtrong công tác quản lý của HT cũng như để điều chỉnh kịp thời việc dạy và học
- Quản lý công tác bồi dưỡng GV đáp ứng yêu cầu đổi mới PPDH: GV có vai trò
chủ chốt, quyết định chất lượng dạy học; do đó phải thường xuyên bồi dưỡngphấm chất và năng lực HT cần tạo nên động lực của việc tự học, tự bồi dưỡngsuốt đời của giáo viên, bằng việc xây dựng cơ chế quản lí, chính sách hỗ trợ, tạođiều kiện về thời gian và kinh phí cho tự học, tự bồi dưỡng Đồng thời HT phải làngười gương mẫu đi đầu trong công tác tự học, tự bồi dưỡng
- QL cơ sở vật chất và thiết bị dạy học: Đây là điều kiện và phương tiện lao động
sư phạm của GV và phương tiện học tập của HS, là một trong những thành tốquan trọng góp phần nâng cao chất lượng dạy học Các thiết bị dạy học làm thay
9
Trang 10đổi phương pháp và hình thức dạy học, làm cho nội dung dạy học sinh động,diễn cảm và hứng thú hơn, giúp cho GV tổ chức điều khiển tối ưu quá trình nhậnthức tích cực của HS, tạo ra quá trình dạy học một nhịp độ, phong cách và trạngthái tâm lý Do đó để đổi mới PPDH hiệu quả người hiệu trưởng phải chú ý tớiviệc bố sung, nâng cấp cơ sở vật chất, thiết bị dạy học theo hướng chuẩn hóa vàhiện đại hóa Hiệu trưởng cũng cần quản lý, theo dõi việc sử dụng thiết bị dạyhọc của giáo viên sao cho phù hợp với đặc điểm môn học, tránh sử dụng tùy tiệnhoặc không sử dụng.
- QL hoạt động học tập của HS: QL động cơ, thái độ học tập, QL PP học tập ở
trường cũng như ở nhà QL hoạt động học tập của HS trong đổi mới PPDH cầntạo điều kiện để hình thành phương pháp tự nghiên cứu, phương pháp đọc tàiliệu Khơi dậy lòng say mê học tập, làm bộc lộ và phát triển năng lực tiềm tàngtrong mỗi HS
1.3.2. Phân tích SWOT
* Thuận lợi:
- Về phía Phòng giáo dục huyện cam kết sẽ tạo mọi điều kiện nhằm hỗ trợ
sự phát triển các hoạt động giáo dục của nhà trường, cũng như giúp nhà trườngtrong việc định hướng xây dựng trường chuẩn Quốc gia mức độ 1, chia sẻ nhữngkinh nghiệm thực tế của các nhà lãnh đạo, các đề tài và công trình nghiên cứu khoahọc và hỗ trợ giáo viên được tham quan tìm hiểu hoạt động dạy học của các trườngtrong địa bàn huyện
- Được lạnh đạo huyện cũng như lãnh đạo Phòng giáo dục quan tâm hỗ trợ
về tài chính và chuyên môn giảng dạy
- Đội ngũ cán bộ quản lí, giáo viên còn trẻ, nhiệt tình, năng động trong việc
phát triển mối quan hệ với các trường bạn Đặc biệt, nhà trường có đội ngũ quản lý
và giáo viên đạt chuẩn về chuyên môn, tâm huyết với nghề
- Cơ sở vật chất của nhà trường đạt chuẩn, đủ điều kiện đáp ứng công tácquản lý; công tác dạy và học của giáo viên và học sinh Trang thiết bị dạy và họcđược cấp trên cung cấp tương đối đầy đủ
* Khó khăn:
Trang 11- Đội ngũ quản lí, giáo viên còn trẻ dẫn đến thiếu kinh nghiệm thực tiễntrong phương pháp dạy học.
- Tình hình kinh tế xã hội biến đổi, tình trạng công nghiệp hóa và đô thị hóangày càng cao khiến dân nhập cư ồ ạt
- Trường không thể tự chủ được tài chính để đầu tư cho các dự án nhằm nâng cao chất lượng dạy học và đổi mới phương pháp dạy học
* Cơ hội:
- Trường là trường công lập nằm trên địa bàn xã kinh tế mới nên được tỉnh,huyện quan tâm hỗ trợ một phần kinh phí cho học sinh học tập cũng như giáo viênmới ra trường
- Tốc độ công nghiệp hóa tăng nhanh đây cũng là một cơ hội để nhà trườngđẩy mạnh vận động các nguồn tài trợ từ phía các công ty đóng trên địa bàn xãHưng Hòa Đặc biệt là Khu công nghiệp Tân Bình và 2 nông trường Cao su HưngHòa và Tân Hưng thuộc Công ty cao su Phước Hòa
- Giá cả mủ cao su ngày càng cao tạo thu nhập tốt cho người dân địaphương
* Thách thức:
- Trường mới được xây dựng mới được cung cấp trang thiết bị hiện đại nên
giáo viên còn thiếu các kỹ sừ dụng phương tiện dạy học …
- Ban giám hiệu nhà trường còn trẻ thiếu kinh nghiệm trong việc hợp quản
lý và chưa tạo được uy tín với đội ngũ Giáo viên nhiều năm kinh nghiệm Thiếulòng tin và sự tin tưởng lẫn nhau giữa Ban giám hiệu nhà trường và giáo viên
- Thực trạng về phương pháp giáo dục ở nước ta hiện nay đang gặp nhiều bất cập Chưa xây dựng chương trình đào một cách chi tiết, thường xuyên và ổn định Do
đó kiến thức của giáo sinh nhận được sau khi ra trường chưa đáp ứng được nhu cầu của các địa phương Nguyên nhân chính xuất phát từ mặt nhận thức chưa đủ, chưa đúng về phương pháp giảng dạy hiên đại và truyền thống, chưa có sự đồng
11
Trang 12bộ trong tư duy, bắt nguồn từ sự thiếu thông tin, thiếu hiểu biết về chương trình khung của Bộ giáo dục và một số phương pháp dạy học tích cực
* Những việc đã làm
+ Thành tựu và nguyên nhân
Một số thành tựu mà trường THCS Quang Trung đã đạt được trong việc đổimới Phương pháp dạy học:
- Trong năm học vừa qua nhà trường đã đào tạo được 01 học sinh giỏi cấptỉnh về môn Toán, 02 học sinh đạt giải khuyến khích môn Tiếng anh cấp tỉnh, đạt 2huy chương vàng môn chạy trong hội khỏe Phù Đổng cấp tỉnh, 01 em đạt quánquân Solo cùng Bolero do đài truyền hình Vĩnh Long tổ chức, Giải nhất toàn Đoàntrong Hội khỏe phù Đổng vòng huyện, 100% học sinh được công nhận tốt nghiệpTHCS
- Trong năm học 2015 -2016 Trường đạt danh hiệu Hoàn thành xuất sắcnhiệm vụ do UBND Tỉnh khen tặng, 02 giáo viên dạy giỏi cấp tỉnh, 08 giáo viêndạy giỏi cấp huyện 05 giáo viên là chiến sĩ thi đua cấp cơ sở, 12 giáo viên đạt laođộng tiên tiến
- Trường đã thành công trong việc đổi mới phương pháp giảng dạy môntiếng Anh và là một trong những điểm sáng cho toàn thể giáo viên môn tiếng Anhcủa huyện học tập và áp dụng vào giảng dạy tại các trường trong địa bàn huyện
- Trường đã và đang từng bước thành công trong việc thực hiện đề án của
Sở Giáo Dục và Đào Tạo Bình Dương nâng cao chất lượng giảng dạy tiếng anhcho giáo viên của tỉnh
+ Hạn chế và nguyên nhân
- Đội ngũ CBGV chưa thực sự phát huy hết khả năng do nhân lực còn hạn chế Một
số giáo viên còn kiêm nhiệm chuyên môn khác nên công tác này chưa thực sự đạt hiệu quả
- Kỹ năng, tác phong thiếu chuyên nghiệp: giờ giấc lên lớp của GV chưa ổn định
- Dân nhập cư nhiều dẫn đến việc học của học sinh phải chuyển trường chuyển lớp thường xuyên
• Bài học kinh nghiệm
Trang 13- Xây dựng mạng lưới liên kết giữa nhà trường và địa phương: Một mạng lưới liênkết giữa các nhà trường và địa phương với vai trò là trung gian kết nối; thu thập,cập nhật dữ liệu; tư vấn và cung cấp các thông tin cho phụ huynh học sinh ổn địnhlàm ăn từ đó duy trì được sĩ số lớp học.
- Kết hợp hài hòa các phương pháp dạy học một cách hiệu quả: Để phát huy tinhthần tích cực, say mê sáng tạo, tìm tòi trong công việc của cán bộ, giáo viên, nhânviên giảm hồ sơ sổ sách, nâng cao chất lượng giáo dục thông qua việc biết khaithác, sử dụng có hiệu quả các thiết bị giáo dục của nhà trường
- Thực tiễn hóa đội ngũ giáo viên trong nhà trường với các chính sách khuyến khíchđội ngũ giáo viên có chất lượng cao trong trường tham gia vào các dự án hoặc chia
sẻ kinh nghiệm cho các giáo viên còn yếu về chuyên môn thông qua các chươngtrình giáo dục nội bộ của nhà trường
- Tiếp tục đào tào bồi dưỡng đội ngũ cán bộ quản lý của nhà trường để bộ phận này
ý thức được tầm quan trọng của việc đổi mới phương pháp dạy học Đồng thời,không ngừng đào tạo bồi dưỡng những cán bộ quản lý có năng lực thực sự để đápứng được quá trình thay đổi trong nhà trường
CHƯƠNG 2: KẾ HOẠCH HÀNH ĐỘNG CỤ THỂ TRONG CHỈ ĐẠO ĐỔI MỚI PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC Ở TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ
SỞ QUANG TRUNG HUYỆN BÀU BÀNG TỈNH BÌNH DƯƠNG
Để đổi mới phương pháp dạy học thực chất là kế hoạch hóa, điều hành, chỉ đạo triển khai sự thay đổi để đạt được mục tiêu đề ra cho sự thay đổi Có thể vận dụng mô hình 8 bước của Kotter trong chỉ đạo đổi mới phương pháp dạy học như sau:
2.1 Các bước thực hiện hành động cụ thể
Bước 1: Tạo lập ý nghĩa cấp thiết cho sự thay đổi
Tạo lập ý nghĩa cấp thiết cho sự thay đổi là điều cốt yếu để có sự đồng lònghợp sức giữa các thành viên trong nhà trường Đặc biệt là trong gia đoạn hiện nayngười Cán bộ quản lý phải giúp giáo viên vượt qua được thói quen dạy học theokiểu truyền thống trước đây Cần thông tin, truyền thông để mọi Giáo viên trongnhà trường thấy được tầm quan trọng của việc đổi mới PPDH không phải là vấn đế
13