GIÁO ÁN SINH HỌC 8BÀI 44: THỰC HÀNH TÌM HIỂU CHỨC NĂNG CỦA TỦY SỐNG A.MỤC TIÊU: Học xong bài này HS có khả năng: -Tiến hành thành công các thí nghiệm qui định.. +Nêu được chức năng của t
Trang 1GIÁO ÁN SINH HỌC 8
BÀI 44: THỰC HÀNH TÌM HIỂU CHỨC NĂNG CỦA TỦY SỐNG
A.MỤC TIÊU:
Học xong bài này HS có khả năng:
-Tiến hành thành công các thí nghiệm qui định
-Từ các kết quả quan sát được qua thí nghiệm
+Nêu được chức năng của tủy sống, đồng thời phỏng đoán được các thành phần cấu tạo của tủy sống
+Đối chiếu với cấu tạo của tủy sống qua các hình vẽ để khẳng định mối quan hệ giữa cấu tạo và chức năng
B.PHƯƠNG PHÁP: Thực hành, vấn đáp, trực quan, thảo luận nhóm, làm việc với SGK.
C.PHƯƠNG TIỆN THIẾT BỊ:
-Ech một con
-Dụng cụ mỗ SGK
- Như SGK
D TIẾN TRÌNH:
I.ỔN ĐỊNH LỚP:
II.KIỂM TRA BÀI CŨ: không kiểm tra
1.III.GIẢNG BÀI MỚI:
1.GIỚI THIỆU BÀI: Tủy sống là bộ phận thần kinh trung ương Vậy nó cấu tạo như thế
nào và đảm nhiệm chức năng gì? Bài hôm nay sẽ giúp chúng ta giải quyết vấn đề đó
2.CÁC HOẠT ĐỘNG:
HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS
HOẠT ĐỘNG I: TÌM HIỂU CHỨC
NĂNG CỦA TỦY SỐNG:
GV yêu cầu Hs tiến hành các thí nghiệm 1,
I TÌM HIỂU CHỨC NĂNG CỦA TỦY SỐNG:
Dựa vào hướng dẫn của GV, HS treo ếch tủy
Trang 22, 3 trên ếch tủy, quan sát và ghi kết quả vào
cột trống của bảng 44 SGK (phiếu học tập)
GV hướng dẫn HS kỹ thuật hủy não ếch
(SGV trang 190 Sinh Học 8)
GV lưu ý HS:
-Nếu dùng axít kích thích thì sau mỗi lần
kích thích, nhúng chân ếch vào cốc nước lã
để rửa axít và dùng bông hoặc khăn khô
thấm nước rồi mới kích thích tiếp
-Nếu dùng lửa thì để xa khi kích thích nhẹ,
để gần khi kích thích mạnh
GV yêu cầu các nhóm trình bày kết quả của
các thí nghiệm 1, 2, 3
GV nhận xét và xác định kết quả thí
nghiệm
GV nêu câu hỏi:
? Từ kết quả thí nghiệm trên em có dự đoán
gì về chức năng của tủy sống?
GV theo dõi HS trình bày, phân tích, chỉnh
lý và chốt lại
GV nêu vấn đề: để làm rõ các phán đoán
trên, chúng ta cần tiến hành thí nghiệm sau:
Bước 2:
GV tiến hành thí nghiệm 4, 5 trên ếch tủy
GV yêu cầu HS giải thích thí nghiệm 4, 5
GV nghe HS giải thích, nhận xét, lưu ý:
lên giá khoảng 3-5 phút cho hết choáng rồi tiến hành lần lượt các thí nghiệm 1, 2, 3 với các cường độ kích thích mạnh dần
HS theo dõi phản ứng của ếch rồi ghi kết quả vào phiếu học tập
Một vài HS đại diện nhóm trình bày trước lớp, các Hs khác nhận xét, bổ sung
Kết quả:
-Thí nghiệm 1: ếch co chi bị kích thích
-Thí nghiệm 2: ếch co cả hai chi
-Thí nghiệm 3: ếch co toàn thân và cả 4 chi
Một vài HS nêu phán đoán của mình, các em khác góp ý kiến, bổ sung để thống nhất câu trả lời
Tủy sống có nhiều căn cứ thần kinh điều khiển
sự vận động của chi
Các căn cứ đó phải liên hệ với nhau theo đường liên hệ dọc
HS quan sát, theo dõi xem có điều gì xảy ra ở các thí nghiệm 4 và 5 ghi kết quả quan sát vào phiếu học tập
Trang 3kích thích chi sau thì chi trước không co và
ngược lại là do đường liên hệ giữa chi trên
và chi dưới bị cắt đứt GV kết luận:
Bước 3: GV tiến hành thí nghiệm 6 và 7
trên ếch tủy
GV yêu cầu HS giải thích kết quả thí
nghiệm 6 và 7
GV theo dõi HS phát biểu, nhận xét và nhấn
mạnh: kích thích mạnh vào chi trước, chi
trước không co kích thích mạnh vào chi
sau, chi sau vẫn có là trong tủy sống có
nhiều căn cứ điều khiển sự vận động của
chi
HOẠT ĐỘNG II: NGHIÊN CỨU CẤU
TẠO CỦA TỦY SỐNG:
GV treo tranh phóng to H 44.1 và 44.2 SGK
cho HS quan sát và yêu cầu các em đối
chiếu với kết quả thí nghiệm (1, 2, 3, 4, 5, 6,
7) để nêu lên chức năng của từng phần (chất
trắng, chất xám)
GV dựa vào tranh phân tích cho HS rõ: tủy
sống ggồm chất xám ở giữa và chất trắng
Bao bọc xung quanh Chất xám là căn cứ
của các phản xạ vận động còn chất trắng là
các đường dẫn truyền dọc nối các căn cứ
trong tủy sống với nhau và với bộ não.GV
nghe Hs trính bày, chỉnh lý bổ sung và nêu
đáp án
-Thí nghiệm 4: kích thích mạnh vào chi sau bằng HCl 3% thì chi sau co, chi trước không co
-Thí nghiệm 5: kích thích rất mạnh vào chi trước bằng HCl 3% thì chi trước co, chi sau không co HS trao đổi và cử đại diện trình bày trước lớp
Kết luận: trong tủy sống các căn cứ thần kinh liên hệ với nhau theo đường liên hệ dọc
HS quan sát theo dõi phản ứng của ếch ở thí nghiệm 6 và 7 Ghi kết quả quan sát vào phiếu học tập
-Kích thích mạnh chi trước bằng HCl 3%, chi trước không co
-Kích thích rất mạnh vào chi sau bằng HCl 3% chi sau vẫn co
Kết luận: Tủy sống có nhiều căn cứ thần kinh điều khiển sự vận động của các chi
II.NGHIÊN CỨU CHỨC NĂNG CỦA TỦY SỐNG:
HS quan sát tranh chú ý cả kênh hình và kênh chữ, nghe GV hướng dẫn và thảo luận nhóm để nắm được cấu tạo và chức năng của tủy sống Một vài nhóm cử đại diện trình bày câu trả lời các nhóm khác nghe, nhận xét, bổ sung để thống nhất đáp án cho cả lớp
Tủy sống được bảo vệ trong cột sống, từ đốt sống cổ I đến đốt thắt lưng thứ II dài khoảng
50 cm, có phình cổ và phình thắt lưng Tủy sốn gđược bọc trong lớp màng tủy (màng cứng, màng nhện và màng nuôi) Tủy sống gồm chất xám (là căn cứ thần kinh) và chất trắng (là các đường dẫn truyền xung thần kinh)
Trang 43.TỔNG KẾT:
GV cho HS đọc ghi nhớ ở cuối bài
IV KIỂM TRA
1 Trình bày chức năng của của tủy sống? 2 Trình bày cấu tạo của tủy sống?
3 Ghi lại kết quả thực hiện các lệnh trong các bước thí nghiệm
4 Đánh dấu (x) vào chỉ câu trả lời đúng nhất trong các câu sau:
Câu 1: Tủy sống nằm trong ống tủy, bắt đầu từ:
a Đốt sống cổ thứ I b Đốt sống cổ thứ III c Đốt sống cổ thứ IV d Đốt sống cổ thứ V
V HƯỚNG DẪN HỌC Ở NHÀ:Học thuộc và ghi nhớ phần cuối bài.