- Giải thích được các đặc điểm dinh dưỡng, sinh sản của tôm.. - Mẫu vật: Tôm sông - Bảng phụ nội dung bảng 1, các mảnh giấy rời ghi tên, chức năng phần phụ.. Hoạt động 1: Cấu tạo ngoài
Trang 1GIÁO ÁN SINH HỌC 7 Bài 22: TÔM SÔNG I- MỤC TIÊU.
1 Kiến thức
- Học sinh nắm được vì sao tôm được xếp vào ngành chân khớp, lớp giáp xác
- Giải thích được các đặc điểm dinh dưỡng, sinh sản của tôm
2 Kĩ năng
- Rèn kĩ năng quan sát tranh và mẫu vật
- Rèn kĩ năng hoạt động nhóm
3 Thái độ
- Giáo dục ý thức yêu thích môn học
II- CHUẨN BỊ.
+ GV: - Tranh cấu tạo ngoài của tôm
- Mẫu vật: Tôm sông
- Bảng phụ nội dung bảng 1, các mảnh giấy rời ghi tên, chức năng phần phụ + HS: - Mỗi nhóm mang 1 tôm sống, 1 tôm chín
III- TIẾN TRÌNH BÀI GIẢNG
1 Ổn định lớp:
Sĩ số 7A…./31 ;
7B… /31………;
2.Kiểm tra bài cũ
Câu hỏi SGK
3 Bài mới
GV giới thiệu đặc điểm chung ngành chân khớp và đặc điểm lớp giáp xác như SGK Giới hạn nghiên cứu là đại diện con tôm sông
Trang 2Hoạt động 1: Cấu tạo ngoài và di chuyển Mục tiêu: HS giải thích được các đặc điểm cấu tạo ngoài của tôm thích nghi với đời sống
ở nước, xác định được vị trí, chức năng của các phần phụ
Vỏ cơ thể
- GV hướng dẫn HS quan sát mẫu tôm, thảo
luận nhóm và trả lời các câu hỏi:
? Cơ thể tôm gồm mấy phần?
? Nhận xét màu sắc vỏ tôm?
? Bóc một vài khoanh vỏ, nhận xét độ cứng?
- GV chốt lại kiến thức
- GV cho HS quan sát tôm sống ở các địa
điểm khác nhau, giải thích ý nghĩa hiện
tượng tôm có màu sắc khác nhau (màu sắc
môi trường tự vệ)
? Khi nào vỏ tôm có màu hồng?
- Các nhóm quan sát mẫu theo hướng dẫn, đọc thông tin SGK trang 74, 75 thảo luận nhóm thống nhất ý kiến
- Đại diện nhóm phát biểu, các nhóm khác
bổ sung, rút ra đặc điểm cấu tạo vỏ cơ thể
Kết luận:
- Cơ thể gồm 2 phần: Đầu – ngực và bụng
- Vỏ:
+ Kitin ngấm canxi, tác dụng cứng che chở và là chỗ bám cho cơ thể
+ Có sắc tố giúp màu sắc của tôm giống màu sắc của môi trường
Các phần phụ và chức năng
- GV yêu cầu HS quan sát tôm theo các
bước:
+ Quan sát mẫu, đối chiếu hình 22.1 SGK,
xác định tên, vị trí phần phụ trên con tôm
sông
- Các nhóm quan sát mẫu theo hướng dẫn, ghi kết quả quan sát ra giấy
Trang 3+ Quan sát tôm hoạt động để xác định chức
năng phần phụ
- GV yêu cầu HS hoàn thành bảng 1 trang 75
SGK
- GV treo bảng phụ gọi HS dán các mảnh
giấy rời
- Gọi HS nhắc lại tên, chức năng các phần
phụ
- Các nhóm thảo luận điền bảng 1
- Đại diện nhóm hoàn thành trên bảng phụ
- Lớp nhận xét, bổ sung
Kết luận:
Cơ thể tôm sông gồm:
- Đầu ngực:
+ Mắt, râu định hướng phát hiện mồi
+ Chân hàm: Giữ và xử lí mồi
+ Chân ngực: Bò và bắt mồi
- Bụng:
+ Chân bụng: Bơi, giữ thăng bằng, ôm trứng (con cái)
+ Tấm lái: Lái, giúp tôm nhảy
Di chuyển
? Tôm có những hình thức di chuyển nào?
? Hình thức nào thể hiện bản năng tự vệ của
tôm?
- HS suy nghĩ, vận dụng kiến thức và trả lời
Kết luận:
- Di chuyển:
+ Bò
+ Bơi: Tiến, lùi
+ Nhảy
Trang 4Hoạt động 2: Dinh dưỡng
- GV cho HS thảo luận các câu hỏi:
? Tôm kiếm ăn vào thời gian nào trong
ngày? Thức ăn của tôm là gì?
? Vì sao người ta dùng thính thơm để
làm mồi cất vó tôm?
- GV cho HS đọc thông tin SGKvà
chốt lại kiến thức
- Các nhóm thảo luận, tự rút ra nhận xét
Tiểu kết:
- Tiêu hoá: + Tôm ăn tạp, hoạt động về đêm
+ Thức ăn được tiêu hoá ở dạ dày, hấp thụ ở ruột
- Hô hấp: Thở bằng mang
- Bài tiết: Qua tuyến bài tiết
Hoạt động 3: Sinh sản
- GV cho HS quan sát tôm, phân biệt
tôm đực và tôm cái
- Thảo luận và trả lời:
? Tôm mẹ ôm trứng có ý nghĩa gì?
? Vì sao ấu trùng tôm phải lột xác
nhiều lần để lớn lên?
- HS thảo luận nhóm và trả lời
- 1 HS trả lời, các HS khác nhận xét,
bổ sung
Tiểu kết:
- Tôm phân tính:
+ Con đực: Càng to
Trang 5+ Con cái: Ôm trứng.
- Lớn lên qua lột xác nhiều lần
4 Củng cố
- Làm bài tập trắc nghiệm cho đối tượng hs chưa đạt chuẩn:
Khoanh tròn vào câu trả lời đúng nhất:
Câu 1: Tôm được xếp vào ngành chân khớp vì:
a Cơ thể chia 2 phần: Đầu ngực và bụng
b Có phần phụ phân đốt, khớp động với nhau
c Thở bằng mang
Câu 2: Tôm thuộc lớp giáp xác vì:
a Vỏ cơ thể bằng kitin ngấm canxi nên cứng như áo giáp
b Tôm sống ở nước
c Cả a và b
Câu 3: Hình thức di chuyển thể hiện bản năng tự vệ của tôm
a Bơi lùi
b Bơi tiến
c Nhảy
d Cả a và c
5 Hướng dẫn học bài ở nhà
- Học bài và trả lời câu hỏi SGK
- Chuẩn bị thực hành theo nhóm: 2 con tôm sông còn sống