Dieu kien phat sinh va phat trien benh o vat nuoi

- Khái niệm: Mầm bệnh là những sinh vật gây bệnh, nếu gặp điều kiện thuận lợi sẽ xâm nhập vào cơ thể vật nuôi và gây thành bệnh - Các loại mầm bệnh: + Virus + Vi khuẩn + Nấm + Ký sinh tr

1 Các loại mầm bệnh:

Các loại mầm bệnh

Vi khuẩn

(ví dụ:vi khuẩn lợn đóng dấu, tụ huyết trùng )…

Vi rút

( Ví dụ vi rút dịch tả,

lở mồm long móng )…

Nấm

(ví dụ: nấm phổi)

Kí sinh trùng:

- Nội kí sinh trùng ( các loại giun, sán)

I ĐIềU KIệN PHáT SINH, PHáT TRIểN CủA BệNH

- Khái niệm: Mầm bệnh là những sinh vật gây bệnh, nếu gặp điều kiện thuận lợi

sẽ xâm nhập vào cơ thể vật nuôi và gây thành bệnh

- Các loại mầm bệnh:

+ Virus + Vi khuẩn + Nấm + Ký sinh trùng

Bệnh truyền nhiễm

Bệnh không truyền nhiễm

=> Sự đấu tranh sinh tồn giữa cơ thể bị xâm nhiễm và mầm bệnh

- Điều kiện để mầm bệnh gây được bệnh cho vật nuôi:

+ Có đủ sức gây bệnh + Số lượng đủ lớn + Có đường xâm nhập

Tại sao môi trường lại là nhân tố ĐK phát sinh, phát triển bệnh

ở vật nuôi?

- Môi trường có quan hệ mật thiết với vật nuôi

- Môi trường gồm có yếu tố sinh vật trong đó các mầm bệnh tồn tại luôn luôn có thể xâm nhập gây hại cho vật nuôi.

- Môi trường có thể làm cho con vật khoẻ mạnh nhưng cũng có thể là cho con vật ốm yếu.

2 Yếu tố môi trường và điều kiện sống

H:

TL:

Môi trường và

ĐK sống

Yếu tố

tự nhiên

Chế độ dinh dưỡng

Quản lí, chăm sóc

Nhiệt độ, độ ẩm,

ánh sáng

Không thích hợp với vật nuôi Thuận lợi cho sự phát triển của mầm bệnh Thiếu ô xi hoặc có nhiều kim loại nặng, các khí độc, chất độc có trong môi trường Thiếu dinh dưỡng, thành phần không cân đối Thức ăn có chất độc hoặc đã bị hỏng

Bị các con vật có nọc độc cắn

Bị chấn thương do ngã, cắn húc nhau,

bị đánh

Các yếu tố ảnh hưởng xấu đến vật nuôi Biện pháp hạn chế

Yếu tố tự

nhiên

Chế độ dinh

dưỡng

Chăm sóc và

quản lý

Các

yếu tố ảnh hưởng xấu đến vật nuôi Biện pháp hạn chế

Yếu tố

tự

nhiên

Chế

độ

dinh

dưỡng

Chăm

sóc và

quản

lý

Thiếu oxi hoặc có nhiều kim loại nặng, các chất độc, khí độc có trong môi trường

Thiếu ánh sáng, độ ẩm quá cao, quá nóng, …

Khi thiết kế chuồng trại phải đủ ánh sáng Nhiệt độ, ẩm độ phải thích hợp Mùa

đông: ấm;, mùa hè: mát

Thức ăn thiếu dinh dưỡng, không cân đối về thành phần và tỷ lệ Thức ăn có chứa chất độc

Thức ăn bị ôi thiu, ẩm mốc

Cho vật nuôi ăn thức ăn đầy đủ chất dinh dưỡng và cân đối tỷ lệ

- Thức ăn không bị ôi thiu, ẩm mốc, không chứa chất độc hại

Vệ sinh chuồng trại tốt để cho vật nuôi sống thoải mái, khỏe mạnh.

Vệ sinh cơ thể vật nuôi thường xuyên, diệt trừ

ve, rận, ghẻ, … Tiêm phòng văcxin định kỳ cho vặt nuôi

Sử dụng vật nuôi đúng kỹ thuật, tránh để vật nuôi bị đánh nhau hoặc bị ngã khi chăn thả.

Vệ sinh chuồng trại không đảm bảo

Vệ sinh cơ thể vật nuôi không tốt

Không tiêm phòng vắcxin định kỳ

Bị các con vật có nọc độc cắn, bị

chấn thương do ngã, cắn, húc nhau

3 Bản thân con vật

Ví dụ: da: ngăn cản sự xâm nhập của vi khuẩn

dịch tiết là chất diệt khuẩn

b Miễn dịch tiếp thu:

Là khả năng tạo được miễn dịch đặc hiệu với một loại bệnh nào đó tạo cho cơ thể có sức chống đỡ

Điều kiện hình thành: Sau khi cơ thể đã có tiếp xúc với mầm bệnh

Ví dụ: Vật nuôi mắc bệnh nhẹ rồi khỏi hoặc sau khi tiêm văcxin từ 1 đến 3 tuần

a.Miễn dịch tự nhiên: là miễn dịch khi vật nuôi mới sinh ra gọi là sức đề kháng tự nhiên

*Đặc điểm: không mạnh và không có tính đặc hiệu

II- SỰ LIÊN QUAN GIỮA CÁC ĐIỀU KIỆN PHÁT SINH, PHÁT TRIỂN BỆNH

Môi trường

Mầm bệnh Cơ thể vật

nuôi

Mang trùng

Nhiễm bẩn Bệnh phát sinh và dễ

Phát triển thành dịch Stress

1 Mối quan hệ:

- Môi trường là nơi tồn tại của mầm bệnh và vật nuôi

+ Nếu môi trường thuận lợi cho vật nuôi phát triển thì vật nuôi khỏe mạnh

Hạn chế được bệnh

+ Nếu môi trường thuận lợi cho mầm bệnh phát triển  mầm bệnh phát triển

 vật nuôi bị bệnh

- Cơ thể vật nuôi có quan hệ qua lại với môi trường

+ Nếu chuồng trại xây dựng thiết kế đúng kỹ thuật, đảm bảo vệ sinh

 Vật nuôi khỏe mạnh  mầm bệnh ít + Con vật bị ốm yếu  mầm bệnh phát triển và có thể thành dịch nếu vệ sinh phòng bệnh không tốt

- Mầm bệnh:

+ Nơi mang mầm bệnh là vật nuôi + Nơi chứa mầm bệnh là môi trường

2 Điều kiện để bệnh phát triển thành dịch:

* Khi phát hiện có dịch:

+ Phải điều trị bệnh, tiêu hủy vật nuôi, bao vây, cách ly ổ dịch + Tiêm vắcxin trong vòng bán kính 5km

+ Hạn chế sự vận chuyển vật nuôi bị bệnh đến nơi tiêu thụ khác

- Có các mầm bệnh

- Môi trường thuận lợi cho sự phát triển của mầm bệnh

- Vật nuôi không được chăm sóc nuôi dưỡng đầy đủ, không được tiêm phòng dịch -Biện pháp để hạn chế bệnh ở vật nuôi:

* Phòng bệnh:

+ Tạo môi trường sống thuận lợi cho vật nuôi + Chế độ dinh dưỡng phải cung cấp đủ cho vật nuôi + Chăm sóc và quản lý vật nuôi tốt

+ Thường xuyên tiêm phòng văcxin định kỳ cho vật nuôi