Bài 36 - THỰC HÀNH: QUAN SÁT CẤU TẠOTRONG CỦA ẾCH ĐỒNG TRÊN MẪU MỔ.. Mục tiêu a.Kiến thức - Nhận dạng được các cơ quan của ếch trên mẫu mổ.. * Để nhận biết được các đặc điểm của bộ xươn
Trang 1Bài 36 - THỰC HÀNH: QUAN SÁT CẤU TẠO
TRONG CỦA ẾCH ĐỒNG TRÊN MẪU MỔ.
1 Mục tiêu
a.Kiến thức
- Nhận dạng được các cơ quan của ếch trên mẫu mổ Tìm được những cơ quan, hệ
cơ quan thích nghi được với đời sống mới chuyển lên cạn
b.Kỹ năng: Rèn luyện kỹ năng quan sát trình bày trên tranh trên mẫu vật thật, so sánh, phân tích, kỹ năng thực hành làm việc theo nhóm
c.Thái độ: Giáo dục HS bảo vệ các ĐV có ích bảo vệ môi trường sống của chúng, thái độ nghiêm túc trong giờ học
2 Chuẩn bị:
a GV: Mẫu mổ ếch đủ cho các nhóm Mô hình não ếch Bộ xương ếch hoặc tranh cấu tạo bộ xương Tranh: Cấu tạo trong của ếch đồng
b HS: Nghiên cứu nội dung bài mới.Chuẩn bị mẫu ếch đồng theo nhóm (nếu có)
3.Tiến trình bài dạy
a Kiểm tra bài cũ: (Kết hợp bài giảng)
* Nêu vấn đề: (1’)
- Cấu tạo trong của ếch thích nghi với đời sống ntn? Có gì tiến hoá hơn so với cá? N/cứu bài
b Dạy bài mới:
- Kiểm tra sự chuẩn bị của học sinh:
Chuẩn bị lý thuyết Chuẩn bị mẫu vật
- Nhận xét và phân chia mẫu mổ cho 4
Trang 2nhóm
- Nêu yêu cầu bài thực hành
* Để nhận biết được các đặc điểm của bộ
xương ếch →
- Quan sát H 36.1 SGK ghi nhớ chú
thích:
? Nhận biết các xương trong bộ xương
ếch?
* Treo tranh hoặc mẫu vật thật bộ xương
ếch yêu cầu đại diện HS lên xác định vị
trí, tên các xương
? Gọi HS nhận xét Y/cầu nêu được →
- Có 1 đốt sống cổ→
? Vai trò của bộ xương?
? X.chi có đặc điểm nào giúp ếch di
chuyển linh hoạt ?
? Trên cơ thể cơ ở phần nào phát triển
nhất? Vì sao?
I Quan sát bộ xương ếch:
- Quan sát, ghi nhớ chú thích vị trí tên các xương: xương đùi, xương cột sống,
và xương chi
- Trình bày Nhận xét, có thể trình bày lại
* Cấu tạo: Bộ xương gồm:
+ Xương đầu: Hộp sọ chứa não + Xương thân: Cột sống, xương sườn + Xương chi: Xương đai (đai vai, đai hông), các xương chi (chi trước, chi sau).
* Chức năng:
+ Tạo bộ khung nâng đỡ cơ thể.
+ Là nơi bám của cơ → di chuyển.
+ Tạo khoang bảo vệ não, tuỷ và nội quan.
- Gồm nhiều xương khớp động với nhau
- Cơ đùi → liên quan đến di chuyển
II Quan sát da và các nội quan:
1 Quan sát da:
Trang 3* Để thấy được các đặc điểm của da và
cấu tạo của các nội quan thích nghi với
đời sống đầu tiên trên cạn ntn? →
* Yêu cầu HS vuốt nhẹ lên bề mặt ngoài
của da và quan sát trên mẫu mổ hoặc
H.36 - 2 rút ra nhận xét:
? Đặc điểm của da?Chức năng của da?
* Quan sát H 36.3, đối chiếu với mẫu mổ
thực hiện theo nhóm: Xác định các cơ
quan của ếch?
- Theo dõi hoạt động của từng nhóm, sửa
chữa, nhắc nhở, uốn nắn sai sót ở các
nhóm
- Cử đại diện trình bày Nhóm khác nhận
xét, bổ sung
- Nhận xét, chốt đáp án
* N/cứu bảng: Đặc điểm cấu tạo trong
của ếch SGK thảo luận nhóm trả lời câu
hỏi theo phiếu học tập phát cho các
nhóm:
? Hệ tiêu hoá của ếch có đặc điểm gì
khác so với cá?
* Da ếch trần (trơn, ẩm ướt), mặt trong
có nhiều mạch máu và túi bạch huyết → trao đổi khí.
2 Quan sát nội quan:
- Các nhóm xác định vị trí các cơ quan trên mẫu mổ
* Bảng đặc điểm cấu tạo trong của ếch
(SGK Tr.118)
- Thảo luận nhóm, trả lời các câu hỏi
- Cử đại diện trình bày Nhóm khác nhận xét, bổ sung
* Hệ tiêu hoá:
- Lưỡi lớn, gốc nằm ở thềm miệng có thể phóng ra bắt mồi
- Dạ dày, gan, mật lớn, có tuyến tụy
- Phổi cấu tạo đơn giản → hô hấp qua da
là chủ yếu
Trang 4? Vì sao ếch đã xuất hiện phổi mà vẫn
trao đổi khí qua da?
? Trình bày sự tuần hoàn máu của ếch?
Viết sơ đồ chữ ?
? Quan sát mô hình bộ não ếch: Xác định
các bộ phận của bộ não?
? Vì sao ếch lại thụ tinh ngoài?
- Qua kết quả quan sát thảo luận nhóm rút
ra: Các đặc điểm cấu tạo trong của ếch
thích nghi với đời sống trên cạn?
* Hướng dẫn HS viết thu hoạch theo yêu
cầu SGK Y/cầu nêu được→
- Tim 3 ngăn, 2 vòng tuần hoàn, máu nuôi cơ thể là máu pha
- Xác định được đặc điểm 5 phần của bộ não: Não trước lớn hơn cá, não giữa có thuỳ thị giác phát triển, não trung gian, tiểu não (kém phát triển), hành tuỷ
- Vì ếch đực chưa có cơ quan giao phối
- Chỉ rõ các đặc điểm của hệ tiêu hoá, tuần hoàn, hô hấp
III Thu hoạch:
- Tai có màng nhĩ, mũi thông với miệng và phổi→ Hô hấp bằng phổi (tuy còn đơn giản)
- Dạ dày to, ruột ngắn→tiêu hoá nhanh
- Xuất hiện vòng TH phổi, tim 3 ngăn
- Ếch không chết ngạt (trong nước ếch hô hấp bằng da)
- Não ếch:
1 Não trước
2 Thuỳ thi giác
3 Tiểu não
4 Hành tuỷ
5 Tuỷ sống
c Củng cố - Luyện tập (5’)
Trang 5- Nhận xét tinh thần thái độ của HS trong giờ thực hành.
- Kết quả quan sát của các nhóm
- Phân công nhóm dọn phòng học
d Hướng dẫn học sinh tự học ở nhà (2’)
- Hoàn thiện bài TH, vẽ và chú thích hình vào vở
- Đọc, nghiên cứu tiết 39 kẻ bảng 121 vào vở BT