Từ những thế mạnh trên, tôi thấy rằng việc “ Tổ chức hoạt động nhóm nhằm nâng cao kết quả học tập cho học sinh lớp 2 theo mô hình trường học mới VNEN ” là nhằm góp phần nâng cao chất l
Trang 1A MỞ ĐẦU
1 Lý do chọn đề tài
Như chúng ta đã biết, trong học tập thì không phải bất cứ một nhiệm vụ học tập nào cũng có thể được hoàn thành do những hoạt động thuần tuý của cá nhân
Có những câu hỏi, bài tập, những vấn đề đặt ra khó và phức tạp, đòi hỏi phải có sự hợp tác giữa các cá nhân mới có thể hoàn thành nhiệm vụ Vì vậy, bên cạnh hình thức học tập cá nhân, cần tổ chức cho học sinh học tập theo nhóm Hình thức học tập theo nhóm có nhiều thế mạnh như:
- Góp phần rèn luyện tinh thần tự lực của học sinh; giúp các em rèn luyện và phát triển kĩ năng làm việc, kĩ năng giao tiếp, tạo điều kiện cho học sinh học hỏi lẫn nhau, phát huy vai trò trách nhiệm, tích cực xã hội trên cơ sở làm việc hợp tác Thông qua hoạt động nhóm, các em có thể cùng làm với nhau những công việc mà một mình không thể tự làm được trong một thời gian nhất định
- Tổ chức cho học sinh học tập theo nhóm giúp các em học sinh nhút nhát, khả năng diễn đạt kém có điều kiện rèn luyện, tập dượt, từ đó tự khẳng định bản thân Tạo điều kiện để từng học sinh phát huy hết khả năng của mình, giúp cho việc phân hoá trong hoạt động dạy học được thuận lợi
Từ những thế mạnh trên, tôi thấy rằng việc “ Tổ chức hoạt động nhóm nhằm
nâng cao kết quả học tập cho học sinh lớp 2 theo mô hình trường học mới VNEN ”
là nhằm góp phần nâng cao chất lượng học tập cho học sinh, đáp ứng yêu cầu học tập hiện nay trong thời kỳ hội nhập
2 Mục đích nghiên cứu
Mục đích của đề tài này là xây dựng cơ sở khoa học về tổ chức hoạt động dạy học theo nhóm để tổ chức dạy học theo nhóm trong nhà trường hiện nay Từ đó xây dựng định hướng cho giáo viên trong việc thực hiện tổ chức hoạt động dạy học theo nhóm như thế nào là có tính khả thi, hiệu quả và phù hợp với đặc điểm nhà trường, khắc phục một số hạn chế, khó khăn và lúng túng trong quá trình thực hiện Phương pháp dạy học theo nhóm giúp học sinh chủ động hơn, tích cực hơn trong học tập và phát huy tốt khả năng sáng tạo của bản thân Nhằm góp phần vào tiến trình đổi mới phương pháp dạy học nói chung, phương pháp hoạt động theo nhóm nói riêng, từng bước nâng dần chất lượng giáo dục của nhà trường trong thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước
3 Khách thể và đối tượng nghiên cứu
- Khách thể nghiên cứu: Tổ chức hoạt động nhóm nhằm nâng cao kết quả
học tập cho học sinh lớp 2 theo mô hình trường học mới VNEN.
- Đối tượng nghiên cứu: Học sinh lớp 2 đang học theo Mô hình trường học mới VNEN ở trường Tiểu học Vạn Thọ 1 năm học 2016 - 2017
Trang 24 Giả thuyết khoa học
Nếu đề tài được triển khai ,với những kinh nghiệm đã thực hiện và học hỏi thêm của đồng nghiệp sẽ nâng cao hiệu quả học tập của học sinh theo mô hình trường học mới VNEN
- Tổ chức hoạt động nhóm nhằm nâng cao kết quả học tập cho học sinh lớp 2 theo mô hình trường học mới VNEN ở trường tiểu học sẽ tiến đến chất lượng nếu được chia sẻ kinh nghiệm và cùng nhau áp dụng các giải pháp đã thực nghiệm qua thực tiển
5 Nhiệm vụ nghiên cứu
*Cơ sở lý luận về vấn đề:
Đối tượng học sinh nói chung và học sinh Tiểu học nói riêng , tính vui tươi, hồn nhiên , hiếu động là không thể thiếu trong các em Đặc biệt là mặt tâm sinh lí của các em có nhiều thay đổi lớn Vì vậy , theo cách dạy truyền thống máy móc, đơn thuần, gây cho các em sự mệt mỏi, căng thẳng , nhàm chán, dẫn đến phản tác dụng việc học tập thì cách học theo nhóm tạo nên sự hứng thú , ham thích , học sinh tự tin , được thể hiện mình….Rất phù hợp với sự phát triển của đất nước ta trong công cuộc hiện đại hóa đất nước
*Thực trạng của vấn đề :
- Một số học sinh còn dựa dẫm nhóm trưởng
- Giáo viên kiểm tra , nhận xét bài làm học sinh còn hạn chế
- Học sinh hoàn thành nhiệm vụ chưa đồng đều
* Giải pháp khắc phục:
- Giáo viên yêu cầu học sinh thay nhau làm nhóm trưởng , nghĩa là trong
nhóm ai cũng phải làm nhóm trưởng để rèn tính tự tin và trách nhiệm cho mỗi học sinh
- Giáo viên có thể kiểm tra bất kì em nào trong nhóm, chốt kết quả đúng rồi giao lại cho học sinh tự kiểm tra kết quả lẫn nhau, làm như vậy số lượng bài được kiểm tra, nhận xét sẽ nhiều hơn và hiệu quả hơn
- Tôi sẽ đưa ra bài tập bổ sung cho những học sinh hoàn thành tốt nhiệm vụ
và giúp đỡ những học sinh chưa hoàn thành để có thể đạt được mục tiêu bài học đưa ra
6 Phạm vi nghiên cứu
- Phạm vi nghiên cứu của đề tài là hình thức tổ chức dạy học (tổ chức hoạt động nhóm ở khối Hai, theo mô hình trường học mới VNEN ) Trường Tiểu học Vạn Thọ 1
Trang 3- Đối tượng nghiên cứu: Học sinh lớp 2 trường Tiểu học Vạn Thọ 1.
7 Phương pháp nghiên cứu
- Phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu sản phẩm hoạt động do giáo viên, học sinh tạo ra như các câu hỏi, bài tập thực hành của học sinh
- Phương pháp quan sát: Quan sát cách điều khiển các bạn làm việc của nhóm trưởng Quan sát các hoạt động của mỗi thành viên trong nhóm diễn ra hàng ngày để hướng các em làm việc một cách có hiệu quả
- Phương pháp điều tra phỏng vấn: Giáo viên nêu câu hỏi gợi mở để dẫn dắt các em tự tìm ra câu trả lời cho chính mình, từ đó các em sẽ lĩnh hội được kiến thức
đã học
- Phương pháp thống kê toán học: Thống kê các bài kiểm tra học sinh thực hiện trong năm học
- Phương pháp thực hành giao tiếp: Giáo viên hướng các em dùng lời hay ý đẹp khi giao tiếp với bạn, với thầy cô,…
- Phương pháp tổng hợp : Tổng hợp lại những bài học kinh nghiệm trong giảng dạy và học tập cho bản thân
B NỘI DUNG NGHIÊN CỨU
Chương I: Cơ sở lý luận của vấn đề nghiên cứu
Dạy học theo nhóm đây là mô hình nhà trường tiên tiến, hiện đại, phù hợp với mục tiêu phát triển và đặc điểm của giáo dục nước ta Các phòng học dạy theo
mô hình trường học mới VNEN được bố trí giống như phòng học bộ môn, thư viện linh động với đồ dùng dạy và học sẵn có để học sinh tham khảo; góc đồ dùng học tập, góc cộng đồng, góc trưng bày sản phẩm Mô hình trường học mới VNEN thực hiện đổi mới phương pháp dạy học theo nguyên tắc lấy học sinh làm trung tâm, học tập mang tính tương tác và phù hợp với từng cá nhân học sinh Chuyển việc truyền thụ của giáo viên thành việc hướng dẫn học sinh tự học Lớp học do học sinh tự quản và được tổ chức theo các hình thức, như: Làm việc theo cặp, làm việc cá nhân và làm việc theo nhóm, trong đó hình thức học theo nhóm là chủ yếu Học sinh được học trong môi trường học tập thân thiện, thoải mái, không bị gò bó, luôn được gần gũi với bạn bè, với thầy cô, được sự giúp đỡ của bạn học trong lớp, trong nhóm và thầy cô, phù hợp với tâm sinh lý lứa tuổi các em học sinh khá giỏi được phát huy, học sinh còn hạn chế, yếu kém được học sinh của nhóm và giáo viên giúp đỡ kịp thời ngay tại lớp Ở đây được coi là một phương pháp dạy học Những người tham gia trong nhóm phải có mối quan hệ tương hỗ, giúp đỡ và phối hợp lẫn nhau Nói cách khác là tồn tại tương tác "mặt đối mặt" trong nhóm học sinh học sinh trong nhóm cùng thực hiện nhiệm vụ chung Điều này đòi hỏi trước tiên là phải có sự phụ thuộc tích cực giữa các thành viên trong nhóm Mỗi thành
Trang 4viên trong nhóm cần hiểu rằng họ không thể trốn tránh trách nhiệm, hay dựa vào công việc của những người khác Trách nhiệm cá nhân là then chốt đảm bảo cho tất
cả các thành viên trong nhóm thực sự mạnh lên trong học tập theo nhóm Học sinh thường được phát huy hơn, cơ hội cho học sinh tự thể hiện, tự khẳng định khả năng của mình nhiều hơn Nhóm làm việc sẽ khuyến khích học sinh giao tiếp với nhau
và như vậy sẽ giúp cho những trẻ em nhút nhát, thiếu tự tin, cô độc có nhiều cơ hội hòa nhập với lớp học Thêm vào đó, học theo nhóm còn tạo ra môi trường hoạt động mang bầu không khí thân mật, cởi mở, sẵn sàng giúp đỡ, chia sẻ trên cơ sở cố gắng hết sức và trách nhiệm cao của mỗi cá nhân Học sinh có cơ hội được tham gia tích cực vào hoạt động nhóm Mọi ý kiến của các em đều được tôn trọng và có giá trị như nhau, được xem xét, cân nhắc cẩn thận Do đó sẽ khắc phục tình trạng
áp đặt, uy quyền, làm thay, thiếu tôn trọng giữa những người tham gia hoạt động, đặc biệt giữa giáo viên và học sinh
Chương II: Thực trạng của vấn đề nghiên cứu
1 Thuận lợi, khó khăn
a Thuận lợi
Được sự quan tâm của Ban giám hiệu, của các ban ngành đoàn thể trong và ngoài nhà trường đã tạo điều kiện cho học sinh được học 2 buổi/ngày nên các em được tham gia học tập, rèn luyện nhiều ở trường
Trường học trang bị đầy đủ bàn ghế và bảng đen, có thiết bị đồ dùng dạy học Giáo viên nhiệt tình, có ý thức trách nhiệm với học sinh
Phụ huynh học sinh đa phần đã có sự quan tâm chăm lo hơn về việc học hành của con em mình, mua sắm tương đối đầy đủ vở và đồ dùng học tập, tạo điều kiện thuận lợi cho các em tới trường, thường xuyên giữ được mối liên hệ với giáo viên chủ nhiệm lớp và nhà trường
b Khó khăn
Tuy nhiên, bên cạnh đó tôi cũng gặp một số khó khăn
Giáo viên:
- Tài liệu nghiên cứu về mô hình này cũng chưa nhiều
- Còn hạn chế về chuyên môn, nghiệp vụ cũng như kinh nghiệm công tác Học sinh:
- Mô hình trường học mới VNEN còn rất mới mẻ, học sinh lần đầu tiên tiếp xúc với mô hình
- Khả năng đọc còn hạn chế
- Khả năng tư duy, suy luận chưa cao
- Ý thức trách nhiệm chưa cao
Trang 5- Chưa quen với các công việc, phương pháp làm việc theo nhóm, như: Không tập trung nghe bạn giao nhiệm vụ, chưa biết cách giao nhiệm vụ cho bạn, chưa biết cách giao tiếp, diễn đạt trong nhóm…
2 Thành công, hạn chế
a Thành công
- Tạo được không khí vui tươi, sinh động cho giờ dạy
- Có thể phát triển năng lực toàn diện cho học sinh từ tâm lí, tính cách cho đến kỹ năng và hành vi giao tiếp…
- Học sinh hợp tác làm việc tập thể nên có thể bổ sung cho nhau những thiếu sót
- Qua quan sát hoạt động của các nhóm, giáo viên có thể đánh giá chính xác năng lực của từng học sinh từ đó kịp thời điều chỉnh hoạt động dạy học cho phù hợp, đồng thời cũng kịp thời chấn chỉnh thái độ học tập không tốt của học sinh
b Hạn chế
- Giáo viên thường bị động về thời gian
- Trong nhóm thường chỉ tập trung ở một số đối tượng tích cực, có năng lực nên chưa mang lại hiệu quả như mong muốn
Do sự hạn chế về thời gian, kinh nghiệm của bản thân, nên phạm vi, giới hạn nghiên cứu của đề tài chỉ tập trung vào giải quyết một số vấn đề về tổ chức hoạt động nhóm cho học sinh khối lớp 2 theo mô hình trường học mới VNEN
3 Mặt mạnh, mặt yếu
a Mặt mạnh
Sau thời gian thực hiện hình thức hợp tác nhóm trong giảng dạy, tôi đã thu nhận được những kết quả khả quan
Về phía giáo viên:
- Hiệu quả tiết dạy được nâng cao
- Tiết dạy sinh động, giáo viên rèn được kĩ năng giao tiếp và kĩ năng xã hội cho học sinh
- Được bồi dưỡng về phương pháp dạy học theo nhóm
Về phía học sinh:
- Được hấp dẫn, lôi cuốn vào các hoạt động học, thu lượm kiến thức bằng chính khả năng của mình Phát huy cao vai trò của từng thành viên trong nhóm, đề cao năng lực cá nhân bởi vì các em đã được đảm trách nhiều vai trò khác nhau trong nhóm của mình
Trang 6- Tăng cường sự hợp tác
- Rèn được sự tự tin, mạnh dạn trước đám đông, khả năng diễn đạt lưu loát hơn
Sau khi áp dụng hình thức này trong công tác giảng dạy qua năm học
2016-2017, với tính hiệu quả của biện pháp nêu trên, cộng với sự quan tâm và nỗ lực của bản thân, sự tự giác hợp tác học tập của học sinh, các em đã có những tiến bộ rõ rệt Động cơ học tập và chất lượng học tập của các em yếu cũng được nâng lên, các em
đã tự tin, hòa đồng, bớt mặc cảm, tự ti trong học tập
b Mặt yếu
- Đòi hỏi GV phải chuẩn bị kĩ lưỡng kế hoạch dạy học, lựa chọn những nội dung thực sự phù hợp với hoạt động nhóm và thiết kế được các hoạt động phù hợp với học sinh
- Đòi hỏi GV phải chuẩn bị kĩ lưỡng kế hoạch dạy học, lựa chọn những nội dung thực sự phù hợp với hoạt động nhóm và thiết kế được các hoạt động phù hợp với học sinh
- Chưa mang lại hiệu quả rõ rệt đối với học sinh, nhất là đối tượng học sinh chưa hoàn thành
4 Các nguyên nhân, các yếu tố tác động
Có được những thành công trên là nhờ học sinh tích cực học tập, chủ động giao tiếp, sẻ chia với bạn và chủ động tiếp cận các giải pháp theo hướng tự chủ của bản thân Từ đó thực hiện theo các giải pháp nên mang lại hiệu quả cao Bên cạnh
đó còn phải kể đến Hệ thống các tài liệu hướng dẫn mà dự án trường học mới VNEN đã cung cấp để mỗi giáo viên chủ động nắm bắt nội dung và thực hiện
Được sự chỉ đạo rất kịp thời của các cấp lãnh đạo, của Sở Giáo dục và Đào tạo, được Phòng Giáo dục và Đào tạo huyện Vạn Ninh tổ chức tập huấn cho những giáo viên dạy mô hình trường học mới VNEN, giáo viên được dự các chuyên đề tổ chức ở Phòng Giáo dục và Đào tạo, ở trường để mỗi giáo viên học hỏi, rút kinh nghiệm và nắm được tinh thần của Mô hình trường học mới VNEN mà thực hiện theo
Tuy nhiên bên cạnh đó vẫn còn những tồn tại:
- Thời gian để thực hiện đồng loạt các giải pháp là không liền mạch, có sự gián đoạn về thời gian của tiết học và được tiếp tục vào các tiết ôn do đó các em nắm bắt giải pháp cũng chưa có tính hệ thống
- Học sinh lần đầu làm quen với hoạt động nhóm nên hiệu quả của hoạt động chưa cao
- Trang thiết bị chưa đáp ứng hết yêu cầu của hoạt động
Trang 75 Phân tích, đánh giá các vấn đề về thực trạng mà đề tài đã đặt ra
Với lứa tuổi của các em học sinh lớp Hai rất hiếu động, sự tập trung cho học tập chú ý chưa cao Tư duy của các em còn nặng về trực quan cụ thể, tư duy trừu tượng chưa phát triển
Học theo mô hình trường học mới VNEN, học sinh được học tập tích cực, chủ động, hứng thú do có cơ hội chia sẻ những trải nghiệm cá nhân, có cơ hội thực hành và vận dụng kiến thức, kĩ năng đã học vào đời sông hằng ngày Học sinh có nhiều cơ hội để độc lập suy nghĩ khi làm việc cá nhân và có nhiều cơ hội để phát huy năng lực hợp tác khi học theo nhóm Học sinh chủ yếu làm việc theo nhóm nhỏ
và sau mỗi nội dung học tập, các em được tranh luận, được đánh giá lẫn nhau Việc
tự học của học sinh được thực hiện trong bối cảnh có hướng dẫn của giáo viên Các
em được giáo viên giao nhiệm vụ, được giáo viên trực tiếp hỗ trợ khi cần Các em cũng được nghe ý kiến của giáo viên như là những quyết định của trọng tài trong các cuộc thảo luận, trao đổi ý kiến
Bên cạnh những thuận lợi đã nêu trên, học theo mô hình trường học mới VNEN, học sinh cần có nhiều thay đổi về cách học Học sinh cần học một cách chủ động, tự đọc sách, tự thực hiện các hoạt động theo chỉ dẫn của sách Khi có khó khăn, các em cần tự tìm kiếm sự hỗ trợ từ bạn trong cùng cặp, cùng nhóm, tìm kiếm sự hỗ trợ cuả giáo viên Mô hình trường học mới VNEN chú trọng vào các hoạt động học tập tương tác Học sinh được rèn kĩ năng hợp tác với bạn cùng cặp, nhóm, cùng lớp Học sinh không chỉ học theo cách làm nêu trong sách mà còn được khuyến khích phát biểu các ý kiến cá nhân, đề xuất cách thực hiện nhiệm vụ học tập cùng bạn Tuy nhiên, những thay đổi về cách học đối với học sinh lớp 2 không phải là thách thức lớn đối với học sinh vì đây là năm thứ hai học sinh học ở Tiểu học, việc học tập chưa tích cực không hoàn toàn là thói quen không tốt của các em Nó không phải là rào cản lớn lắm trong thực hiện học tập tích cực của các em
Vì thế, muốn hoạt động thảo luận nhóm thành công, giáo viên phải nắm vững phương pháp, biết cách tổ chức, biết kết hợp nhiều phương tiện, kỹ thuật hỗ trợ Song yếu tố quyết định vẫn là ở học sinh Vì thế, ngoài việc phải năng động, tích cực, các em cần được hướng dẫn cụ thể trước khi tiến hành thảo luận
Chương III: Giải pháp đối với vấn đề nghiên cứu
1 Mục tiêu của giải pháp
- Học sinh mạnh dạn trong giao tiếp, nói đúng nội dung cần trao đổi, biết lắng nghe và chia sẻ với bạn
- Nâng cao hiệu quả giờ học cho học sinh, nhất là trong các giờ có tổ chức hoạt động nhóm
Trang 8- Phát huy được tính chủ động tích cực của học sinh, đáp ứng mục tiêu xây dựng “Trường học thân thiện, học sinh tích cực”
- Mỗi giờ dạy đều đem lại cho học sinh những giây phút thật sự hứng khởi đúng nghĩa
- Rèn luyện cho các em kỹ năng hợp tác, làm việc theo nhóm – một yếu tố rất quan trọng trong cuộc sống hiện đại cho các em sau này
2 Nội dung và cách thức thực hiện giải pháp
Học theo mô hình trường học mới VNEN học sinh và giáo viên có đặc điểm chủ yếu:
- Học sinh: Tự giác, tự quản; Tự học, tự đánh giá; Tự tin, tự trọng
- Giáo viên: Tự chủ; Tự bồi dưỡng
Với các đặc điểm đó, ta thấy lớp học theo mô hình trường học mới VNEN đã
có sự thay đổi căn bản về phương pháp và hình thức tổ chức lớp học so với kiểu truyền thống Giáo viên tổ chức, hướng dẫn các hoạt động để học sinh tìm đến kiến thức bài học Học sinh tự học, nghiên cứu tìm ra kiến thức bài học theo nhóm; nhóm luôn hỗ trợ lẫn nhau, với phương pháp chủ đạo là phương pháp dạy học hợp tác nhóm
a Khái quát chung về Dạy học theo nhóm
a.1 Khái niệm về Dạy học theo nhóm
Dạy học theo nhóm là một phương pháp dạy học trong đó giáo viên tổ chức
cho học sinh hình thành các nhóm học tập nhỏ Mỗi thành viên trong nhóm học tập này vừa có trách nhiệm tự học tập, vừa có trách nhiệm giúp đỡ các thành viên trong nhóm để cùng hoàn thành mục đích học tập chung của cả nhóm
Trang 9Dạy học theo nhóm là một trong những phương pháp dạy học được áp dụng trong đổi mới phương pháp dạy học: phát huy tính tích cực của người học, dạy học hướng về người học
Giảng dạy dựa trên phương pháp làm việc theo nhóm là một phương pháp sư phạm mà theo đó, lớp được chia thành nhiều nhóm, mỗi nhóm được phân công giải quyết một công việc cụ thể; kết quả của từng nhóm sẽ được trình bày để thảo luận chung trước khi giáo viên đi đến kết luận cuối cùng
a.2 Phương pháp làm việc theo nhóm có những ưu điểm:
Làm việc theo nhóm là một cách học cho phép tất cả các thành viên trong nhóm giải quyết một cam kết làm việc được mô tả rõ ràng, không được giáo viên dẫn dắt trực tiếp mà chỉ nhờ vào sự hợp tác chặt chẽ và phân công công việc trong nhóm nhỏ Phương pháp này thích hợp cho việc trao đổi trong nhóm, đưa ra những cách thức giải quyết đầy tính sáng tạo; kích thích sự hợp tác của tất cả các thành viên trong nhóm cùng tham gia vào việc giải quyết một vấn đề
Làm việc theo nhóm thỏa mãn nhu cầu học tập cá nhân, phù hợp với việc học hướng tới người học; khuyến khích sự độc lập tự chủ, người học có thể đưa ra những giải pháp, cách biểu đạt riêng cho vấn đề nào đó
Giáo viên đóng vai trò là người chuyển giao kiến thức và hiểu biết, chuẩn bị,
tổ chức, theo dõi việc thực hiện và đánh giá tổng kết kết quả làm việc của các nhóm
a.3 Những mục tiêu cần đạt trong làm việc theo nhóm:
Làm việc theo nhóm cần động viên tất cả các thành viên tham dự và kích thích sự suy nghĩ của mỗi cá nhân
Các thành viên tham dự trong nhóm cần bám vào một chủ đề và tìm ra giải pháp giải quyết vấn đề đó
a.4 Có 2 dạng nhóm làm việc:
Nhóm đồng việc: Tất cả các nhóm đều cùng một chủ đề (chung một công việc) mà vấn đề hay nhiệm vụ đó có thể được giải quyết theo nhiều cách thức khác nhau tùy theo cách tiếp cận vấn đề khác nhau
Làm việc nhóm theo vị trí công việc: được áp dụng khi một nhiệm vụ chung cần thực hiện có thể phân ra thành nhiều nhiệm vụ nhỏ mà các giải pháp của chúng được tập hợp chung lại sau khi kết thúc làm việc theo nhóm Hình thức này đòi hỏi giáo viên phải chuẩn bị nhiều hơn để đáp ứng cho các nhóm có những phần việc riêng cụ thể khác nhau
a.5 Các bước tiến hành phương pháp làm việc theo nhóm:
Bước 1: Lựa chọn đề tài, giao nhiệm vụ cho nhóm
Trang 10- Việc lựa chọn đề tài rất quan trọng Đề tài quá khó hoặc quá dễ đối với học sinh đều ảnh hưởng đến hoạt động thảo luận của học sinh Lựa chọn vấn đề thảo luận phải phù hợp, có tính chất kích thích tính tích cực chủ động làm việc của học sinh Đề tài thảo luận phải là vấn đề chính của bài học, vấn đề có thể có nhiều hướng khai thác khác nhau, nhiều cấp độ nhận thức khác nhau Thường là loại cấp
độ phát hiện và suy luận
- Nêu và giải thích mục tiêu làm việc, giao nhiệm vụ cho từng nhóm làm việc
để mỗi thành viên trong nhóm hiểu được công việc cần phải làm và mô tả một cách
cụ thể cách thực hiện các nhiệm vụ đó Cần lưu ý là nếu không đề ra nhiệm vụ rõ ràng thì không có được kết quả thuyết phục Những mục tiêu, nhiệm vụ, nội dung làm việc theo nhóm có thể được viết ra giấy và phát cho mỗi nhóm
Bước 2: Chia nhóm
- Xác định số lượng người của mỗi nhóm phù hợp với yêu cầu làm việc Thực hiện việc chia nhóm theo những cách: ngẫu nhiên (phát bìa, thẻ, điểm số ), theo sự chỉ định của giáo viên hoặc theo sở thích của người học
Bước 3: Làm việc trong nhóm
Rất nhiều trường hợp tổ chức thảo luận nhóm không thành công, trong đó nguyên nhân chính thường do giao nhiệm vụ cho các thành viên không rõ ràng, phân công không hợp lí Nhiệm vụ được giao thì quá nhiều trong khi thời gian để làm thì quá ít Trong những lần như thế, thảo luận nhóm đa phần chỉ mang hình thức đối phó, không có giá trị thiết thực
Vì thế, khi tổ chức chia nhóm, cần chú ý giao nhiệm vụ cụ thể cho các thành viên trong nhóm Mỗi nhóm phải có thư kí để tổng hợp ý kiến của các thành viên trong nhóm Học sinh được giao nhiệm vụ này phải là những Học sinh xuất sắc, tích cực, năng động, có khả năng tổng hợp và trình bày vấn đề trước tập thể Đây là
kỹ năng quan trọng cần được rèn luyện thường xuyên Kỹ năng này rất có ích cho các em sau này khi bước vào đời Vì thế, giáo viên cũng nên tạo cơ hội cho tất cả được thử sức, không nên quá tập trung vào một em duy nhất
Bước 4: Giám sát hoạt động của từng nhóm
Do đa phần học sinh của chúng ta có ý thức học tập không cao, năng lực học tập không đều Thường với một nhóm đông thành viên, rất dễ dẫn đến nhiều em không tập trung, làm việc riêng Hoặc trong quá trình thảo luận, có khi do lúng túng không hiểu rõ yêu cầu của vấn đề cần thảo luận dẫn đến làm lệch hướng, không đáp ứng yêu cầu đặt ra Vì thế, giáo viên phải giám sát thường xuyên, kịp thời uốn nắn
Bước 5: Trình bày kết quả thảo luận
Khi kết thúc quá trình thảo luận, mỗi nhóm cử đại diện trình bày kết quả thảo luận của nhóm Thường, công việc này do thư kí nhóm trình bày Tùy vào điều