Mục tiêu a.Kiến thức: Nắm được những đặc điểm cấu tạo chủ yếu của bộ xương và hệ cơ liên quan đến sự di chuyển của thỏ.. Chứng minh bộ não thỏ tiến hoá hơn não của các lớp động vật khác
Trang 1Bài 47 - CẤU TẠO TRONG CỦA THỎ
1 Mục tiêu
a.Kiến thức: Nắm được những đặc điểm cấu tạo chủ yếu của bộ xương và hệ cơ liên quan đến sự di chuyển của thỏ Nêu được vị trí, thành phần và chức năng của các cơ quan dinh dưỡng Chứng minh bộ não thỏ tiến hoá hơn não của các lớp động vật khác
b.Kĩ năng: Quan sát, trình bày trên tranh, mẫu vật thật Phát triển tư duy phân tích, tổng hợp, khái quát hoá, hoạt động nhóm
c.Thái độ: Giáo dục lòng yêu thích bộ môn, bảo vệ các động vật có ích
2 Chuẩn bị:
a GV: - Tranh hoặc mô hình bộ xương thỏ và xương thằn lằn
- Mô hình bộ não thú, bò sát H 47.1 → 47.4
b HS: - Học bài cũ Nghiên cứu nội dung bài mới.
3.Tiến trình bài dạy.
a Kiểm tra bài cũ: (5’)
* Câu hỏi:
? Trình bày những đặc điểm cấu tạo ngoài của thỏ thích nghi với đời sống?
* Đáp án:
- Bộ lông mao dày xốp → Giữ nhiệt, bảo vệ thỏ khi ẩn trong bụi rậm
- Chi trước ngắn → Đào hang
- Chi sau dài khoẻ →Bật nhảy xa, chạy trốn nhanh
- Mũi tinh, lông xúc giác nhạy bén → Thăm dò thức ăn và môi trường
- Tai thính có vành tai lớn, cử động được → Định hướng âm thanh, phát hiện sớm kẻ thù
- Mắt có mí, cử động được → giữ mắt không bị khô, bảo vệ khi trốn trong bụi gai
Trang 2* Nêu vấn đề: (1’)
- Bài trước các em đã nắm được các đặc điểm cấu tạo ngoài của thỏ thích nghi
với đời sống Hôm nay chúng ta tiếp tục nghiên cứu các đặc điểm cấu tạo trong
của thỏ để thấy được sự hoàn thiện trong cấu tạo được thể hiện như thế nào?
N/cứu bài →
b Dạy bài mới:
12’
* Đặc điểm cấu tạo của bộ xương và hệ
cơ thỏ đặc trưng cho lớp thú và phù hợp
với việc vận động ntn? →
- Quan sát tranh bộ xương thỏ và bộ
xương bò sát kết hợp với SGK, thảo
luận nhóm tìm đặc điểm khác nhau về:
? Các phần bộ xương? Cấu tạo xương
lồng ngực? Vị trí của chi so với cơ thể?
- Yêu cầu HS báo cáo theo các nội dung
hướng dẫn Gọi các nhóm nhận xét, bổ
sung
? Vai trò của bộ xương trong đời sống của
thỏ?
? Tại sao có sự khác nhau đó?
I Bộ xương và hệ cơ:
1 Bộ xương:
- Quan sát tranh, thu nhận kiến thức Trao đổi nhóm, tìm đặc điểm khác nhau
- Nhận xét, bổ sung:
* Gồm 3 phần cơ bản giống xương bò sát.
* Đặc điểm khác:
- 7 đốt sống cổ, có xương mỏ ác, chi nằm dưới cơ thể, đầu gối hướng về phía trước.
=> Bộ xương gồm nhiều xương khớp với nhau để nâng đỡ, bảo vệ cơ thể và giúp vận động.
Trang 3- Tiếp tục N/cứu SGK Tr 152, trả lời các
câu hỏi:
? Hệ cơ của thỏ có đặc điểm nào liên
quan đến sự vận động?
? Điểm tiến hoá của hệ cơ thỏ hơn các
lớp động vật trước được thể hiện ở đặc
điểm nào?
* Để biết được cấu tạo, vị trí và chức
năng các cơ quan dinh dưỡng của thỏ
ntn? →
- Quan sát H 47.2 - 47.3, đọc SGK liên
quan đến các cơ quan dinh dưỡng, thảo
luận nhóm hoàn thành phiếu bài tập sau:
- Yêu cầu các nhóm báo cáo Nhận xét,
bổ sung
- Nhận xét, thông báo ĐA đúng
- Sự khác nhau liên quan đến đời sống
2 Hệ cơ:
- Cơ bám vào xương → cơ co, dãn
→xương cử động → cơ thể vận động
- Cơ vận động cột sống, cơ đùi phát triển
- Cơ hoành, cơ liên sườn tham gia vào hoạt động hô hấp
II Các cơ quan dinh dưỡng:
- Quan sát tranh H 47.2 Ghi nhớ kiến thức, trao đổi nhóm, hoàn thành phiếu bài tập
- Cử đại diện trình bày Nhóm khác nhận xét, bổ sung
* Hoàn thiện, học theo nội dung phiếu bài tập.
Tuần hoàn Khoang ngực
- Tim 4 ngăn, 2 vòng tuần hoàn, máu đi nuôi cơ thể đỏ tươi.
Vận chuyển máu giàu ôxi, chất dinh dưỡng đi nuôi cơ thể…
Trang 4Hô hấp Khoang ngực
- Mũi → Khí quản → phế quản → phổi (nhiều ngăn, nhiều mao mạch máu).
Dẫn khí và trao đổi khí.
Tiêu hoá Khoang bụng
- Miệng → hầu → thực quản
→ dạ dày → ruột → manh tràng.
- Tuyến gan, tụy, ruột, tuyến nước bọt.
- Biến đổi TA→ chất dinh dưỡng nuôi cơ thể (đặc biệt Xenlulô).
Bài tiết Khoang bụng
sát cột sống
- 2 thận → 2 ống dẫn tiểu
→bóng đái →đường tiểu.
Lọc từ máu chất thừa
và thải nước tiểu ra ngoài cơ thể.
8’
? Qua nội dung bảng trên hãy tìm ra
những điểm giống chim bồ câu?
? Những điểm tiến hoá hơn bò sát?
* Thần kinh và giác quan của thú tiến
hoá hơn so với các lớp ĐVCXS khác ở
những điểm nào? →
- Quan sát mô hình não: cá, bò sát, thỏ và
trả lời câu hỏi:
? Bộ phận nào của não thỏ phát triển hơn
não cá và bò sát?
? Các bộ phận đó phát triển có ý nghĩa gì
III Thần kinh và giác quan:
- Quan sát, chú ý đến các phần của đại não, tiểu não, chú ý kích thước
- Bộ não thỏ cũng gồm 5 phần song phát triển hơn hẳn các lớp ĐV trước:
+ Đại não phát triển che lấp các phần khác.
+ Tiểu não lớn nhiều nếp gấp → liên quan tới các cử động phức tạp (Di
Trang 5trong đời sống? Tìm VD chứng tỏ sự phát
triển của đại não?
* Như tập tính phong phú…
? Đặc điểm của giác quan của thỏ?
* Lớp thú có đặc điểm tiến hoá hơn
hẳn…
chuyển, sinh sản, bắt mồi).
- Giác quan phát triển
- Đọc "Kết luận chung " Tr.155
c Củng cố - Luyện tập (5’)
? Nêu đặc điểm cấu tạo của thỏ chứng tỏ sự hoàn thiện so với các lớp ĐV trước?
? Trình bày trên sơ đồ 2 vòng tuần hoàn của thỏ
- Nhận xét, cho điểm
d Hướng dẫn học sinh tự học ở nhà (2’)
- Học bài trả lời các câu hỏi SGK Tr.155
- Nghiên cứu tiết 50: Đa dạng của thú: bộ thú huyệt, bộ thú túi Kẻ bảng Tr.157 vào vở bài tập