Giáo án Sinh học 6 bài 19: Đặc điểm ngoài của lá

- Phân biệt được các kiểu lá đơn, lá kép, các kiểu xếp lá trên thân và cành, các kiểu gân trên phiến lá.. Chuẩn bị của HS: Chú ý nếu có điều kiện trọng nhóm nên có đủ loại lá, cành như y

BÀI 19: ĐẶC ĐIỂM BÊN NGOÀI CỦA LÁ Mục tiêu Bài Học

1 Kiến thức

- Học sinh nêu được những đặc điểm bên ngoài của lá gồm: cuống, bẹ lá, phiến lá

- Phân biệt được các kiểu lá đơn, lá kép, các kiểu xếp lá trên thân và cành, các kiểu gân trên phiến lá

2 Kĩ năng

- Rèn kĩ năng quan sát, so sánh nhận biết các bộ phân của lá trên mô hình hoặc tranh vẽ, mẫu vật thật

- Rèn kĩ năng vẽ hình

3 Thái độ

- Giáo dục ý thức bảo vệ thực vật

Chuẩn bị của giáo viên và học sinh

1 Chuẩn bị của GV: Sưu tầm lá, cành có đủ chồi nách, cành có kiểu mọc lá

2 Chuẩn bị của HS: Chú ý nếu có điều kiện trọng nhóm nên có đủ loại lá, cành như yêu cầu bài trước

Phương pháp dạy học

- Quan sát, thuyết trình

- Quan sát mẫu vật phân tích phát hiện kiến thức

- Thảo luận hợp tác trong nhóm

Tiến trình bài học

1 Kiểm tra bài cũ

- Cây xương rồng có những đặc điểm nào thích nghi với môi trường sống khô hạn

Cho các cây sau đây, hãy cho biết chúng thuộc loại thân biến dạng nào?

Cây chuối, cây khoai tây, cây su hào, cây gừng, cây nghệ, cây dao:

2 Bài học

VB: Lá thuộc cơ quan nào của cây? Chức năng của lá? Vậy lá có đặc điểm gì phù hợp với chức năng ấy? Bài hôm nay chúng ta cùng nghiên cứu

Hoạt động 1: Đặc điểm bên ngoài của lá

Hoạt động của GV Hoạt động của HS

GV yêu cầu HS quan sát H.19.1,

xác định các bộ phận của lá?

Chức năng quan trọng nhất của lá là

gì ?

a Phiến lá

- GV cho HS quan sát phiến lá, thảo

luận 3 vấn đề SGK trang 61, 62

- GV quan sát các nhóm hoạt động,

giúp đỡ nhóm yếu

- GV cho HS trả lời, bổ sung cho

nhau

- GV đưa đáp án (như SGV), nhóm

nào còn sai sót tự sửa chữa

b Gân lá

- GV cho HS quan sát lá, nghiên

cứu SGK

- GV kiểm tra từng nhóm theo mục

bài tập của phần b

? Ngoài những lá mang đi còn

những lá nào có kiểu gân như thế

(nếu HS không trả lời được cũng

không sao)

- GV cho HS quan sát thêm mẫu các

loại lá HS không có

c Phân biệt lá đơn, lá kép

- HS quan sát tranh, trả lời câu hỏi

-> Lá gồm : cuống lá, phiến lá, gân lá

-> quang hợi tạo chất dinh dưỡng nuôi dưỡng cây

- HS đặt tất cả lá lên bàn quan sát thảo luận theo 3 câu hỏi SGK, ghi chép ý kiến thống nhất của nhóm

- Yêu cầu: Phiến lá có nhiều hình dạng, bản dẹt thu nhận ánh sáng

- Đại diện nhóm trình bày, các nhóm khác nhận xét, bổ sung

- HS đọc mục  SGK, quan sát mặt dưới của lá, phân biệt đủ 3 loại gân lá

- Đại diện 1-3 nhóm mang lá có đủ

3 loại gân lá lên trình bày trước lớp, nhóm khác nhận xét

- GV yêu cầu HS quan sát mẫu,

nghiên cứu SGK và phân biệt được

lá đơn, lá kép

- GV đưa câu hỏi, HS trao đổi

nhóm

? Vì sao lá mồng tơi thuộc loại lá

đơn, lá hoa hồng thuộc loại hoa

kép?

- GV cho các nhóm chọn những lá

đơn và lá kép trong những lá đã

chuẩn bị

- GV gọi 1 HS lên chọn ra lá đơn và

lá kép trong số những lá của GV

trên bàn, cho cả lớp quan sát

- GV cho HS rút ra kết luận

- HS quan sát cành mồng tơi, cành hoa hồng kết hợp với đọc mục  SGK để hoàn thành yêu cầu của GV

Chú ý vào vị trí của trồi nách

- Đại diện nhóm trình bày, các nhóm khác nhận xét, bổ sung của 1-2 nhóm mang cành mồng tơi và cành hoa hồng trả lời trước lớp, nhóm khác nhận xét

- Các nhóm chọn lá đơn lá kép, trao đổi nhau giữa các nhóm ở gần

- HS rút ra kết luận

Yêu cầu:Tiểu kết: - Phiến lá là bản dẹt có màu sắc hình dạng, kích thước khác nhau, có 3

loại gân lá, có lá đơn và lá kép

Hoạt động 2: Các kiểu xếp lá trên thân và cành

Hoạt động của GV Hoạt động của HS

* Quan sát cách mọc lá

- GV cho HS quan sát 3 cành mang

đến lớp, xác định cách xếp lá

* Làm bài tập tại lớp

- GV đưa đáp án:

* Tìm hiểu ý nghĩa sinh học của

cách xếp lá

- HS trong nhóm quan sát 3 cành của nhóm mình đối chiếu hình 19.5 SGK trang 63, xác định 3 cách xếp

lá là: mọc cách, mọc đối, mọc vòng

- Mỗi HS kẻ bảng SGk trang 63 hoàn thành vào vở bài tập

- HS tự chữa cho nhau kết quả điền bảng

- HS quan sát 3 cành kết hợp với

- GV cho HS nghiên cứu SGK tự

quan sát hoặc là GV hướng dẫn như

trong SGV

- GV yêu cầu HS thảo luận nhóm

theo 2 câu hỏi SGK trang 64

- GV nhận xét và đưa ra đáp án

đúng,

hướng dẫn ở SGK trang 63

- HS thảo luận đưa ra ý kiến: kiểu xếp lá sẽ giúp lá nhận được nhiều ánh sáng

- HS trình bày kết quả trước lớp

- HS chữa bài và rút ra kết luận

Tiểu kết:

- Có 3 kiểu xếp lá trên cây, giúp lá nhận được nhiều ánh sáng

3 Củng cố

Bài tập trắc nghiệm : Khoanh tròn vào câu trả lời đúng

1 Trong các lá sau đây nhóm những lá nào có gân song song

a Lá hành, lá nhãn, lá bưởi

b Lá rau muống, lá cải

c Lá lúa, lá mồng tơi, lá bí đỏ

d Lá tre, lá lúa, lá cỏ x

2 Trong các lá sau đây, những nhóm lá nào thuộc lá đơn

a Lá dâm bụt, lá phượng, lá dâu

b Lá trúc đào, lá hoa hồng, lá lốt

c Lá ổi, lá dâu, lá trúc nhật X

d.Lá hoa hồng, lá phượng, lá khế

4 Hướng dẫn học bài ở nhà

- Học bài và trả lời câu hỏi SGK

- Đọc mục “Em có biết”

* Chuẩn bị bài sau: Dùng băng dính đen ở phần giữa 1 lá khoai lang đang trồng( bịp cả hai mặt) theo H 21.1 SGK trang 64

Các nhóm làm thí nghiệm H 21.2 và ghi kết quả vào vở

-