Ngoài ra, Toyota Việt Namcòn được đánh giá cao với những hoạt động mang tính xã hội, có tính chất tích cực ảnhhưởng tới đời sống người dân Việt Nam như bảo vệ môi trường, đào tạo nhân lự
Trang 1QUẢN TRỊ CHIẾN LƯỢC KINH DOANH QUỐC TẾ
Hà Nội, tháng 11/2010
Trang 2BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGOẠI THƯƠNG
QUẢN TRỊ CHIẾN LƯỢC KINH DOANH QUỐC TẾ
Trang 3LỜI CÁM ƠN
Với sự kính trọng và lòng biết ơn sâu sắc chúng tôi xin gửi lời cám ơn chân thành nhất tới Cô giáo - TS Lê Thị Thu Thủy đã tận tình dạy bảo và truyền thụ cho chúng tôi kiến thức quý báu qua hệ thống bài giảng cô đọng, súc tích và những buổi học bổ ích trên giảng đường Đó sẽ là hành trang vô giá mà chúng tôi có được để luôn mang bên mình và vận dụng linh hoạt vào thực tế cuộc sống
Trang 4MỤC LỤC
MỤC LỤC 3
LỜI MỞ ĐẦU 4
CHƯƠNG I 5
TỔNG QUAN VỀ TẬP ĐOÀN ĐA QUỐC GIA TOYOTA 5
1.1 Lịch sử hình thành và phát triển 5
1.2 Những sản phẩm thương hiệu của Toyota 7
1.3 Triết lý kinh doanh của Toyota 8
CHƯƠNG II 9
CHIẾN LƯỢC KINH DOANH CỦA TẬP ĐOÀN TOYOTA 9
2.1 Chiến lược kinh doanh toàn cầu của tập đoàn Toyota 9
2.2 Chiến lược kinh doanh của tập đoàn Toyota tại Việt Nam 11
2.1.1 Giới thiệu về Toyota Việt Nam 11
2.1.2 Các chiến lược kinh doanh của tập đoàn Toyota tại Việt Nam 12
CHƯƠNG III 20
ĐÁNH GIÁ CHIẾN LƯỢC KINH DOANH CỦA TẬP ĐOÀN TOYOTA TẠI VIỆT NAM 20
3.1 Những thuận lợi và hiệu quả thu được 20
3.2 Những tồn tại khi triển khai thực hiện chiến lược 22
CHƯƠNG IV 25
MỘT SỐ KIẾN NGHỊ VÀ ĐỀ XUẤT NHẰM NÂNG CAO HIỆU QUẢ QUẢN TRỊ CHIẾN LƯỢC KINH DOANH CỦA TOYOTA TẠI VIỆT NAM 25
4.1 Đối với Nhà nước 25
4.1.1 Hoàn thiện lộ trình giảm thuế nhập khẩu ô tô 25
4.1.2 Có các chính sách khuyến khích, hỗ trợ phát triển các ngành công nghiệp phụ trợ 25
4.2 Đối với Doanh nghiệp 25
4.2.1 Đẩy mạnh chiến lược hội nhập dọc và xây dựng liên minh chiến lược 25
4.2.2 Di chuyển một số bộ phận trong chuỗi giá trị sang Việt Nam 26
4.2.3 Cần đánh giá đúng vị thế của mình và các đối thủ cạnh tranh 27
4.2.4 Kiểm soát chặt chẽ chất lượng sản phẩm 28
KẾT LUẬN 30
Trang 5LỜI MỞ ĐẦU
Tập đoàn Toyota Motor là tập đoàn hàng đầu về sản xuất ô tô trên thế giới cónhững chiến lược kinh doanh mang tầm quốc tế và có giá trị lịch sử mang lại kết quảlớn cho tập đoàn Hiện nay những hoạt động kinh doanh của công ty Toyota MotorViệt Nam áp dụng thuần thục những chiến lược của công ty mẹ và điều chỉnh phù hợpvới môi trường kinh doanh và tiềm lực ở Việt Nam Toyota cũng đạt được những thànhcông nhất định, khẳng định vị trí số 1 tại thị trường nội địa Ngoài ra, Toyota Việt Namcòn được đánh giá cao với những hoạt động mang tính xã hội, có tính chất tích cực ảnhhưởng tới đời sống người dân Việt Nam như bảo vệ môi trường, đào tạo nhân lực, nộiđịa hóa sản phẩm…
Để hiểu thêm về thương hiệu cùng với sự thành công của Toyota nhóm chúng tôi
đã lựa chọn vấn đề “Chiến lược kinh doanh của tập đoàn đa quốc gia Toyota tại Việt
Nam ” làm đề tài tiểu luận cuối môn học Quản trị chiến lược kinh doanh quốc tế.
Ngoài phần mở đầu và kết luận, nôi dung bài tiểu luận được trình bày trong 4chương:
Chương 1: Tổng quan về tập đoàn đa quốc gia Toyota;
Chương 2: Chiến lược kinh doanh của tập đoàn Toyota;
Chương 3: Đánh giá các chiến lược kinh doanh của tập đoàn Toyota;
Chương 4: Một số kiến nghị nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động quản trị
chiến lược của Tập đoàn Toyota tại Việt Nam.
Do kiến thức có hạn cùng với sự tìm hiểu về đề tài chưa được thấu đáo, cặn
kẽ nên không thể tránh được những thiếu sót Chúng tôi rất mong nhận được sự góp ýchân thành từ Quý Thầy Cô và các bạn để chúng tôi có dịp được hiểu sâu hơn về vấn
đề quan trọng này
Trang 6CHƯƠNG I
TỔNG QUAN VỀ TẬP ĐOÀN ĐA QUỐC GIA TOYOTA
1.1 Lịch sử hình thành và phát triển.
Tập đoàn xe hơi Toyota (Toyota Jidosha Kabushiki-gaisha) là một tập đoàn đa
quốc gia có trụ sở chính tại Nhật Bản Vào quý 1 năm 2008, Toyota là nhà sản xuất ôtôlớn nhất trên thế giới về sản lượng bán hàng Toyota là nhà sản xuất xe hơi duy nhất cómặt trong xếp hạng nhóm 10 thương hiệu đứng đầu
Vào năm 1934, trong khi vẫn là một bộ phận của tập đoàn công nghiệp Toyota, tậpđoàn xe hơi Toyota đã đưa ra sản phẩm đầu tiên của mình là động cơ loại A và đếnnăm 1936, họ cũng đã có chiếc xe khách đầu tiên mang tên Toyota AA Tập đoàn đượcthành lập vào năm 1937 sau khi ông Kiichiro Toyoda tiếp quản tập đoàn Công nghiệpToyota của cha mình để sản xuất ôtô Toyota sở hữu và sản xuất các loai xe mang nhãnhiệu Toyota, Lexus, Scion, nắm giữ phần lớn cổ phần trong Daihatsu Motors, và một
số cổ phần tập đoàn Công nghiệp Fuji Heavy, Isuzu Motors, và tập đoàn sản xuất tàubiển, ô tôvà động cơ Yamaha Tập đoàn có 522 công ty con
Thương hiệu Toyota ra đời từ đó và tháng 4/1937, Toyota chính thức được đăng ký
bản quyền thương mại
Chiến lược kinh doanh đúng đắn mang lại cho Toyota những thành công vượt bậc
về mặt thương mại, bên cạnh đó là sự phát triển vượt bậc về công nghệ sản xuất ôtô.Toyota không có nhiều bằng phát minh sáng chế như General Motors hay Ford MotorCompany, tuy nhiên, chất lượng của sản phẩm mang thương hiệu Toyota luôn đượcđảm bảo ở mức độ cao nhất bởi Toyota sở hữu những kỹ sư, chuyên gia hàng đầutrong lĩnh vực công nghệ ôtô thế giới
Trang 7Năm 1947: Tăng tốc
Những chiếc ô tô thương mại đầu tiên do Toyota sản xuất là xe tải BM, xe tải nhỏ SB
và xe con SA Đây cũng là thời gian Toyota sản xuất chiếc xe thứ 100.000 trong nước Crown đầu tiên sang Mỹ và thành lập
Sau cuộc khủng hoảng tài chính hồi đầu thập niên, Toyota đã xuất lô xe Crown đầutiên sang Mỹ và thành lập công ty Toyota Motor Sales tại Mỹ
Năm 1950, công ty bán lẻ Toyota Motor Sales Co được thành lập và đến năm
1956 là hệ thống phân phối Toyopet
Năm 1965: Bắt đầu gây chú ý
Năm 1962, chiếc xe thứ 1 triệu của Toyota xuất xưởng Năm 1965, công ty đã mở rộngsản xuất sang Brazil và Thái Lan, và vinh dự được nhận Giải Deming Prize danh tiếngcho chất lượng và quy trình sản xuất
Năm 1966: Xe Corolla trình làng
Năm 1966, Toyota đã cho ra mắt mẫu xe Corolla Hiện nay, xe Toyota có bán ở hơn
140 nước, với tổng doanh số đã đạt trên 30 triệu chiếc, biến đây trở thành mẫu xe bánchạy nhất thế giới
1979: Đẩy mạnh xuất khẩu
Việc mở thêm 4 nhà máy mới tại Nhật Bản trong suốt những năm 70 đã nâng tổng số
xe xuất khẩu của Toyota lên 10 triệu chiếc vào năm 1979 Với tầm nhìn xa, Toyotathành lập Trung tâm Nghiên cứu Thiết kế Calty tại Mỹ vào năm 1973
Thập niên 80: Hợp tác hiệu quả và bền vững
Năm 1984, nhà máy liên doanh Toyota-GM tại Mỹ, mang tên New United Motor
Manufacturing, Inc., bắt đầu đi vào sản xuất Bốn năm sau, nhà máy Toyota MotorManufacturing ở Kentucky , Mỹ, cho xuất xưởng những chiếc xe đầu tiên
Năm 1989: Thâm nhập thị trường xe hạng sang
Nhằm dọn đường cho dự án chinh phục thị trường xe hạng sang, Toyota thiết lậpmạng lưới đại lý phân phối xe Lexus tại Mỹ
Năm 1994: Bành trướng
Trang 8Nhờ việc mở nhà máy tại Anh 2 năm trước đó, sản lượng hàng năm của Toyota ở nướcngoài đạt con số 1 triệu xe Cũng trong năm 1994, mẫu xe thể thao việt dã cỡ nhỏRAV4 ra mắt tại Nhật Bản và châu Âu
Năm 1997: Bắt đầu chiến dịch “xanh”
Prius, mẫu hybrid đầu tiên được sản xuất với số lượng lớn, chính thức có mặt trên thịtrường Nhật Bản vào năm 1997 và có mặt trên toàn thế giới 4 năm sau đó Năm 1999,Toyota niêm yết tên trên sàn chứng khoán London và New York
Năm 2001-2002: Tiến sang Trung Quốc
Toyota tiếp tục mở rộng hoạt động Năm 2001, Toyota bắt đầu sản xuất tại nhà máySichuan Toyota ở Tứ Xuyên, Trung Quốc Năm 2002, Toyota ký thỏa thuận hợp tácvới tập đoàn ô tô FAW của Trung Quốc nhằm tăng sản lượng tại đây
Kết thúc quý 1/2007, Toyota đã lần đầu tiên vượt qua General Motors để tạm thờitrở thành nhà sản xuất ô tô lớn nhất thế giới Thành công này của Toyota không phải làđiều dễ dàng đạt được trong một sớm một chiều, mà là thành quả của hơn 70 năm nỗlực, với không ít khó khăn
1.2 Những sản phẩm thương hiệu của Toyota
Thứ nhất, đó là dòng xe Camry Đây là sản phẩm nằm trong phân khúc xe
sedan hạng trung của Toyota Mặc dù trên thị trường thế giới, Camry chưa thật sựmang lại vị trí dẫn đầu cho Toyota trong phân khúc này do vấp phải sự cạnh tranh củanhững “ông lớn” trong phân khúc này như Mercedes, BMW,… Tuy nhiên, tại thịtrường Việt Nam thì hoàn toàn khác Camry chính là sản phẩm được tiêu dùng nhiềunhất ở phân khúc sedan hạng trung, đồng thời đây cũng là sản phẩm bán chạy thứ haicủa Toyota Việt Nam
Thứ hai, đó là sản phẩm Innova Đây là một dòng xe tham gia phân khúc MPV
giá rẻ và nói đến Toyota Việt Nam, người ta sẽ nghĩ ngay đến Innova Dòng xe này đãlập nên nhiều kỷ lục về sản lượng bán được tại thị trường Việt Nam
Trước đó, chúng ta cũng có thể nhớ đến Zace hay Land Cruiser trong những ngày
đầu Toyota có mặt tại Việt Nam Tất cả đều đã trở nên rất quen thuộc với người ViệtNam
Trang 9Ngoài ra , Toyota còn có một nhãn xe sang là Lexus Đây là nhãn hiệu đem lại nhiều
thành công cho Toyota trên thị trường thế giới, đặc biệt là ở Hoa Kỳ Tại Hoa Kỳ,Lexus là nhãn xe sang được ưa chuộng bậc nhất, vượt qua cả những nhãn hiệu bản địacủa Ford Hay GM
1.3 Triết lý kinh doanh của Toyota.
Tập quán tư duy của Sakichi đã được con trai ông là Toyoda Kiichiro viết thànhvăn bản, chính là “Cương lĩnh Toyota”
1 Trên dưới một lòng, trung thành phụng sự, tạo thành quả để lập công báo quốc
2 Dốc tâm vào việc nghiên cứu và chế tạo, luôn đi trước thời đại
3 Tránh xa những điều hoa mỹ, đạt đến mức vững chãi kiên cường
4 Phát huy tình thân ái đối với bạn bè bằng hữu, xây dựng thuần phong mỹ tụctrong gia đình
5 Tôn trọng những điều răn của Thần Phật, sống một cuộc đời cảm tạ báo ân
Cương lĩnh Toyota đã trở thành triết lý kinh doanh của những công ty như công ty dệt
tự động Toyoda, công ty Denso8 , công ty chế tạo thân xe hơi Toyota, công ty AisinSeki v.v Tập quán tư duy của Sakichi, vẫn đang tiếp tục chảy trong huyết mạch củanhững công ty thuộc hệ thống Toyota ngày nay Dĩ nhiên, cương lĩnh Toyota gần đâycũng đã có những thay đổi cho phù hợp với tiến trình toàn cầu hóa; mặc dù vậy, sâutrong gốc rễ, “tập quán tư duy”, tinh thần của họ vẫn không hề thay đổi
Trang 10CHƯƠNG IICHIẾN LƯỢC KINH DOANH CỦA TẬP ĐOÀN TOYOTA
2.1 Chiến lược kinh doanh toàn cầu của tập đoàn Toyota.
Chiến lược toàn cầu hóa của Toyota là quan niệm thế giới như một thị trường
đồng nhất thay vì những thị trường nội địa riêng lẻ Công ty đang ấp ủ nhiều dự án táobạo trong việc giới thiệu các mẫu xe mới cùng một lúc trên khắp thế giới, với phụ tùngsản xuất từ nước này để sử dụng tại nước khác Chiến lược này đã giúp hãng gặt háinhiều thành công đáng kể nhưng cũng khiến tập đoàn phải chao đảo trong vòng xoáykhủng hoảng
a Nội dung.
Phát triển khả năng riêng biệt:
Toyota luôn đặt ra nhiệm vụ quan trọng nhất cho mình: đổi mới, không bao giờ
tự thỏa mãn và luôn đi trước một bước so với xu hướng thị trường Tuy nhiên đặc điểmnổi bật của Toyota là nó đột phá theo định kỳ từ khuôn mẫu truyền thống và phát triểnmột mẫu xe mới với cách tiếp cận mới mẻ Vì thế, trong giai đoạn đầu Toyota tậptrung vào sản phẩm những mẫu xe thông minh, có chất lượng tốt và hiệu quả hiệu suấtnguyên liệu cao, giá thành hợp lý
Sản phẩm của Toyota rất đa dạng , đáp ứng được đầy đủ nhu cầu của mọi tầnglớp mua xe (từ những người có nhu cầu thu nhập trung bình, tới những tầng lớpthượng lưu ưa chuộng kiểu dáng sang trọng của dòng xe Lexus, Camry), mọi nhu cầu
về xe ô tô (xe đi du lịch, đi các loại địa hình…) Khách hàng hoàn toàn an tâm với cácsản phẩm tới từ Toyota
Với danh tiếng về chất lượng và tiết kiệm nhiên liệu trước tình trạng giá năng
lượng "leo thang" đang khiến nhu cầu của các loại xe nhỏ - thế mạnh của hãng - tăng
Trang 11mạnh Ngoài ra, Toyota đã thành công với các động cơ hybrid, hay động cơ hydro thế
hệ mới và động cơ sử dụng “bio ethanol”
Toyota cũng luôn nghiên cứu các dòng xe tiết kiệm nhiên liệu và bảo vệ môi trường.và
dòng xe Corolla mới được ra đời với hy vọng thế hệ xe mới này bán chạy ở trong nước
và ở nước ngoài Theo đánh giá, các mẫu tiết kiệm xăng như Corolla, Camry hay chiếchybrid là con bài chiến lược của Toyota
Toyota có kế hoạch xây dựng những trung tâm đào tạo tương tự tạiGeorgetown, Kentucky và nhiều nơi khác trên thế giới để tăng tốc cho giai đoạn tăngtrưởng tới Tuy nhiên, Toyota đã để mất hoặc không thể mở rộng quy mô ở tất cả cácthị trường trên toàn thế giới ngoại trừ Nhật Bản - thị trường vốn đã bị thu hẹp từ rấtnhiều năm trước Tại Mỹ - thị trường vốn đem lại doanh số và lợi nhuận lớn nhất chohãng - Toyota bị tẩy chay gay gắt sau vụ bê bối cho xuất xưởng những chiếc xe hơikhông đạt tiêu chuẩn an toàn Chính vì thế, việc đào tạo cho công nhân tại những trungtâm mới là chìa khóa duy trì chất lượng và giảm tai tiếng cho công ty trong những nămgần đây
Giảm chi phí: (mua lại, hợp tác)
Tháng 10/2005, hãng Toyota đã mua lại một phần cổ phần của công ty Fujichu từ tậpđoàn GM đang kinh doanh thua lỗ nhằm nắm lấy kỹ thuật chế tạo động cơ diesel làmmát máy bằng không khí và đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe nhất về khí thải và bảo vệmôi trường
Năm 2004, Toyota và Ford đã liên kết với nhau với việc chuyển giao công nghệ màtrong đó Ford sẽ được giúp đỡ xúc tiến chương trình chế tạo xe hybrid – thế mạnh củaToyota và ngược lại Toyota được công nghệ động cơ diezel nổi tiếng của người Mỹ.Cuộc “hôn phối” này sẽ làm cho 2 bên cùng có lợi: Ford rất hào hứng với những chiếc
phí sản xuất cũng như kiểm soát giá phụ tùng cũng là đề tài mà Ford chú ý khi đàmphán với Toyota Còn Toyota cần Ford làm bàn đạp để mở rộng thị trường ôtô Bắc Mỹ,nhằm lật đổ vị trí thứ nhất của GM
Trang 12Trước đó Toyota đã từng bắt tay với GM từ năm 1984 và ăn chia 50/50 trong kế hoạchlắp ráp xe Toyto Corolla, Matrix và Tacoma cùng với xe hatchback Pontiac Vibe của
GM tại California Vì thế, sự hợp tác lần này giữa Toyota và Ford đã khiến cho thị
cho GM hít khói phía sau
b Mục tiêu.
Toyota tham vọng sẽ giành được 15% thị trường xe hơi thế giới vào cuối thập niênnày Để thực hiện mục tiêu này, Toyota sẽ tăng doanh số tại các thị trường đang nổi vớicác mẫu xe giá rẻ Tuy nhiên, mục tiêu dẫn đầu về doanh số bán hàng của Toyota trêntoàn cầu giờ cũng đang khiến tên tuổi này phải trả giá khi hàng triệu xe của hãng đã bịtriệu hồi, người tiêu dùng bắt đầu quay lưng lại với hãng do e ngại cho sự an toàn củabản thân và những người tham gia giao thông Đây là bài học cho Toyota vì đã đánhmất hình ảnh tốt mà bấy lâu hãng đã đày công xây dựng
c Quy mô.
Trong quá khứ, Toyota chỉ giới hạn hoạt động của mình tại Nhật Nhưng hiệnnay Toyota lại theo đuổi một chiến dịch toàn cầu hóa đầy tham vọng Từ 20 nhà máytại 14 nước, hiện công ty đã có 47 nhà máy ở 26 nước, không kể Nhật Sắp tới công ty
sẽ tiếp tục mở thêm nhà máy tại Mexico, Tiệp Khắc và Mỹ Toyota đang thử nghiệmgiảm thời gian hoàn thiện mẫu xe mới (tính bằng tháng) và làm việc với nhà cung cấp
để tiết giảm chi phí cho phụ tùng Tuy nhiên, sau sự cố lỗi kỹ thuật trong chân ga giatốc và phanh xe, Toyota đang có kế hoạch thu hẹp quy mô sản xuất trên toàn cầu đểgiảm thiệt hại trong bối cảnh doanh số xe bán ra giảm mạnh như hiện nay Đây là bàihọc kinh nghiệm không chỉ cho Toyota mà cho cả ngành công nghiệp sản xuất ôtô trênthế giới vì nếu chỉ nhắm tới việc thỏa mãn mục tiêu “tốc độ” tăng trưởng qui mô mà
bỏ qua hay không chú tâm đến những phân đoạn nền tảng có tính quyết định đến sựsống còn của chất lượng sản phẩm không sớm thì muộn những khủng hoảng về mặtgiá trị thương hiệu chắc chắn sẽ xảy ra
2.2 Chiến lược kinh doanh của tập đoàn Toyota tại Việt Nam.
2.1.1 Giới thiệu về Toyota Việt Nam
Trang 13Toyota tham gia vào thị trường Việt Nam từ năm 1995 Do quy định của Chínhphủ Việt Nam nhằm bảo hộ ngành công nghiệp sản xuất ô tô trong nước, bước đầu tiênthâm nhập thị trường của Toyota là thông qua hình thức Liên doanh Công ty ô tôToyota Việt Nam được thành lập ngày 05/09/1995 với ba thành viên góp vốn là Tậpđoàn ô tô Toyota Nhật Bản (70%), Tổng công ty Máy Động lực và Máy nông nghiệpViệt Nam (20%) và Công ty TNHH KUO Singapore (10%).
2.1.2 Các chiến lược kinh doanh của tập đoàn Toyota tại Việt Nam
Năm 1995, khi Toyota quyết định thâm nhập thị trường Việt Nam lúc này đang
là một thị trường nhỏ với số lượng bán ra rất khiêm tốn với phương thức liên doanh
Để có thể có được thành công tại thị trường Việt Nam sau 15 năm, Toyota đã có cácchiến lược kinh doanh đúng đắn và phù hợp với thị trường Để có thể hiểu sâu hơn vềthành công của Toyota, chúng ta cùng đi sâu phân tích các chiến lược mà tập đoàn đaquốc gia này đã thực hiện tại Việt Nam
2.1.2.1 Chiến lược cấp công ty
Hội nhập dọc
Toyota không sản xuất và tự cung ứng mọi linh kiện trong chiếc xe hơi; họ cũngphải làm việc với các nhà cung cấp bên ngoài và phải giải quyết các vấn đề về chuỗicung ứng Toyota đã áp dụng Lean (quản lý sản xuất tinh gọn) từ những năm 50, từ lúccòn là một doanh nghiệp chưa có tên tuổi mới bắt tay vào học cách làm xe hơi Mãicho đến ngày hôm nay, hơn 50 năm sau, Toyota vẫn “chung thuỷ” với triết lý Lean
Toyota đang xây dựng một tập đoàn toàn cầu, nhưng không giống như GM,Toyota tổ chức tập đoàn của mình bằng các năng lực cơ bản của họ trong sản xuất.Công ty đang chuyển từ mô hình có nhiều nhà cung cấp phụ tùng và bộ phận sang môhình chỉ có hai nhà cung cấp cho mỗi phụ tùng hay bộ phận Các nhà cung cấp này làcác công ty độc lập tách biệt với nhau và thuộc quyền sở hữu của các chủ sở hữu địaphương, nhưng Toyota vận hành quá trình sản xuất cho các công ty này Các công tynày chỉ có hợp đồng của Toyota nếu họ đồng ý chấp nhận sự thanh tra và tư vấn của cơquan kiểm tra sản xuất đặc biệt của Toyota Toyota cũng làm phần lớn công tác thiết kếcho các nhà cung cấp của họ Phương châm quản lý của Toyota là “Tạo ra con người
Trang 14trước khi tạo ra sản phẩm” Chẳng hạn, Toyota đã gởi khoảng 600 nhân viên đượctuyển vào làm việc tại một nhà máy của Toyota ở Mỹ, bao gồm cả những người từng
bị General Motors sa thải, sang huấn luyện tại nhà máy Toyota ở Nhật, và chỉ sau 1năm thì năng suất và chất lượng tại nhà máy ở Mỹ cũng cao tương ứng với nhà máy ởNhật
Lợi thế về quy mô thể hiện cụ thể nhất trong tổ chức sản xuất theo mạng lướitoàn cầu của các tập đoàn lớn như Toyota Các công ty con của Toyota được tổ chứctheo chuyên môn hóa sản xuất Mỗi đơn vị tập trung vào sản xuất chỉ một vài linh kiệnhiệu quả nhất Ví dụ như vỏ xe ô tô có thể được sản xuất bởi Toyota Motor Malaysia;lốp xe được cung cấp bởi ToyotaMotor Thailand, vân vân, tuân theo cùng một tiêuchuẩn quốc tế của tập đoàn Toyota Và những thiết bị này được xuất khẩu tới các công
ty con khác, để rồi được ghép gộp lại thành sản phẩm của những dòng xe Toyota bán
đi trên khắp các thị trường thế giới Sự phối hợp như vậy rõ ràng là có hiệu quả hơn sovới việc mỗi đơn vị của Toyota tự sản xuất ra mọi thiết bị mà nó cần
Tổng giám đốc Toyota Việt Nam, Nobuniko Murakami quyết định đề nghị tậpđoàn Toyota tổ chức hội thảo ở Tokyo, Nhật bản, để thuyết phục các nhà đầu tư bỏ vốnvào sản xuất linh kiện van tuần hoàn xả khí tại Việt Nam Điều đáng nói là sau đúnghai năm kể từ ngày tổ chức cuộc hội thảo, Toyota đã nâng mức xuất khẩu van tuầnhoàn xả khí lên 20 triệu USD Đó rõ ràng là một tín hiệu tốt lành, làm tăng số lượngđơn đặt hàng cho Toyota trong tương lai Một điều mà ít quan chức Việt Nam nào cóthể tin được khi tham dự lễ khởi công dự án cách đây hai năm
Lý do tại sao mà trong thời gian hai năm Toyota lại đạt được kết quả như vậy?Toyota đã có chiến lược tổ chức hợp tác như thế nào?
Hãy đơn giản hoá thực tiễn và chỉ tập trung vào những tình tiết quan trọng nhất.Như đã nói, cách đây hai năm, Toyota có hai sự lựa chọn ở Việt nam: hoặc là kêu gọiđầu tư nhằm sản xuất van tuần hoàn xả khí với chất lượng đáp ứng được chuẩn mực,
áp dụng trong hệ thống của tập đoàn Toyota trên toàn cầu Hoặc chỉ vẫn dừng lại ởmức nhập khẩu lắp ráp và sửa chữa xe Toyota tại thị trường nội địa tại Việt nam Thịtrường này còn hết sức nhỏ bé, chỉ vào khoảng 40.000 xe / năm (tức là bằng 1/20 sovới Thái lan) Và sự lựa chọn thứ hai sẽ không thể cho phép Toyota đạt đến mức hiệu
Trang 15quả về quy mô, điều mà phương án gọi đầu tư vào Việt nam và xuất khẩu Toyota rabên ngoài có thể đem lại Nhưng phương án gọi đầu tư tự nó lại chứa chấp quá nhiềurủi ro
Biểu hiện rõ nhất của chiến lược hội nhập dọc là chiến lược nội địa hóa.
Trước đây, nhiều chuyên gia cho rằng khi nào thị trường ô tô Việt Nam đạt đến con số
xe tiêu thụ 100.000 xe/năm thì ngành công nghiệp phụ trợ mới phát triển, đồng nghĩavới việc tỷ lệ nội địa hóa sẽ tăng lên Còn với quy mô thị trường như hiện nay thìchính sách nội địa hóa “phá sản” cũng là điều dễ hiểu Toyota đã và đang tích cực mờigọi các nhà cung cấp phụ tùng của mình đến đầu tư tại Việt Nam, góp phần phát triểncông nghiệp phụ trợ của Việt Nam Cho đến nay, hệ thống các nhà cung cấp củaToyota đã lên tới con số 9 bao gồm: Harada Việt Nam, Denso Việt Nam, Toyota Gosei
Hà Nội, Cty Dụng cụ cơ khí xuất khẩu, Yazaki Việt Nam, Sumi-Hanel, Cty Tân Đức,Cty GS Việt Nam và Cty Nagata Việt Nam Ông Murakami phân tích: “Nếu gia tănglượng sản xuất tức là Toyota sẽ cần thêm nhiều linh kiện, phụ tùng để sản xuất, cácnhà sản xuất phụ trợ sẽ nhìn thấy tiềm năng lớn từ thị trường và họ sẽ theo chânToyota vào đầu tư tại Việt Nam”
Đa dạng hóa
Ngay từ năm 2004, Toyota đã mở rộng hoạt động sang lĩnh vực xuất khẩu phụtùng tới các nước trong mạng lưới Toyota toàn cầu với thị trường xuất khẩu gồm 10nước và vùng lãnh thổ là Thái Lan, Indonesia, Philippines, Malaysia, Ấn Độ,Argentina, Nam Phi, Venezuela, Đài Loan và Pakistan Kim ngạch xuất khẩu phụ tùngmỗi năm của Toyota đạt trung bình 20 triệu USD/năm Việc xuất khẩu phụ tùng là mộtđóng góp lớn của Toyota vào việc thực hiện chiến lược phát triển ngành ô tô Việt Nam,tăng tỷ lệ nội địa hóa và mở ra một thời kỳ mới mà Việt Nam có thể tham gia vào hệthống phân phối toàn cầu của Toyota
Toyota cũng cấp các dịch vụ tài chính thông qua công ty con của mình, “Công
ty dịch vụ tài chính Toyota”, và tham gia vào các lĩnh vực kinh doanh khác
2.1.2.2 Chiến lược cạnh tranh
Trang 16Toyota đã tạo nên 1 hiện tượng khi liên tiếp đạt được doanh số kỉ lục ở dòng xe
đa dụng Các dòng xe đa dụng của Toyota như Zace, Innova, Hiace, Fortuner, LandCruiser có giá cả phải chăng và phù hợp với nhiều loại địa hình của Việt Nam, có hìnhthức, tiện nghi, kỹ thuật công nghệ tốt và tiện dụng Công ty đã áp dụng hai chiến lượcchủ yếu đối với dòng xe đa dụng là chiến lược chi phí thấp và chiến lược khác biệthóa
Chiến lược chi phí thấp:
Đây là chiến lược Toyota áp dụng với hầu như tất cả các dòng xe của mình, và
đã được phân tích rất kĩ trong phần chiến lược cấp công ty.Tuy nhiên điểm đặc biệt ởdòng xe Innova chính là có tỷ lệ nội địa hóa cao nhất trong các dòng xe của Toyota:33% theo cách tính theo phương pháp giá trị của các nước ASEAN Chính điều này đãkhiến chiến lược chi phí thấp khi áp dụng với Innova trở nên hiệu quả hơn
Chiến lược chi phí thấp là chiến lược mà theo đó doanh nghiệp tập trung mọi nỗ
lực để giảm chi phí Giá cả - Lợi nhuận yêu cầu = Chi phí Mục tiêu
Giá cả
- Quyết định bởi thị trường
- Nhà sản xuất tăng giá cao quá mức sẽ dẫn đến hoặc là lượng tiêu thụ giảm, hoặc tăng triết khấu cho các nhà phân phối
Lợi nhuận Yêu cầu
- Lợi nhuận cần thiết phải có đối với một mẫu xe ô tô để đảm bảo đạt được kế
hoạch lợi nhuận của công ty
Chi phí Mục tiêu
- Là chi phí cần phải đạt được
- Chất lượng, sự hoạt động, các chỉ số và các trang thiết bị, tất cả mọi sự thayđổi đều được phản ánh trên chi phí Không những các yếu tố này phải đạt đượccác yêu cầu đặt ra mà khi đó còn đòi hỏi phải đảm bảo được chi phí đạt đượcmức mục tiêu
- Chi phí là yếu tố được tích lũy
“Lợi nhuận, không những cho Toyota mà còn cho tất cả các doanh nghiệp sản xuất