Thẩm định quy trình định lượng Paracetamol 650mg phóng thích kéo dài bằng phương pháp quang phổ UV–VisThẩm định quy trình định lượng Paracetamol 650mg phóng thích kéo dài bằng phương pháp quang phổ UV–VisThẩm định quy trình định lượng Paracetamol 650mg phóng thích kéo dài bằng phương pháp quang phổ UV–VisThẩm định quy trình định lượng Paracetamol 650mg phóng thích kéo dài bằng phương pháp quang phổ UV–VisThẩm định quy trình định lượng Paracetamol 650mg phóng thích kéo dài bằng phương pháp quang phổ UV–VisThẩm định quy trình định lượng Paracetamol 650mg phóng thích kéo dài bằng phương pháp quang phổ UV–VisThẩm định quy trình định lượng Paracetamol 650mg phóng thích kéo dài bằng phương pháp quang phổ UV–VisThẩm định quy trình định lượng Paracetamol 650mg phóng thích kéo dài bằng phương pháp quang phổ UV–VisThẩm định quy trình định lượng Paracetamol 650mg phóng thích kéo dài bằng phương pháp quang phổ UV–VisThẩm định quy trình định lượng Paracetamol 650mg phóng thích kéo dài bằng phương pháp quang phổ UV–VisThẩm định quy trình định lượng Paracetamol 650mg phóng thích kéo dài bằng phương pháp quang phổ UV–Vis
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÂY ĐÔ KHOA DƯỢC – ĐIỀU DƯỠNG
KÉO DÀI BẰNG PHƯƠNG PHÁP
QUANG PHỔ UV-VIS
Cần Thơ – 2017
Cán bộ hướng dẫn:
DS.CK1 NGUYỄN HIẾU TRUNG
Sinh viên thực hiện:
ĐOÀN NGUYỄN HỒ THIÊN NHI MSSV: 12D720401052
LỚP: ĐẠI HỌC DƯỢC 7A
Trang 2Em xin gửi lời cảm ơn đến các Thầy Cô Bộ môn Bào chế, Kiểm nghiệm, Khoa Dược - Trường Đại Học Tây Đô đã tạo điều kiện cho em để em có thể hoàn thành tốt khóa luận này
Cuối cùng, con xin gửi lời cảm ơn đến gia đình đã luôn khích lệ và ủng hộ tinh thần con trong suốt thời gian học tập và hoàn thành khóa luận này
Do kiến thức còn hạn hẹp nên không tránh khỏi những thiếu sót trong cách hiểu, lỗi trình bày Em rất mong nhận được sự đóng góp ý kiến của quý Thầy Cô và Ban lãnh đạo để báo cáo tốt nghiệp đạt được kết quả tốt hơn
Em xin chân thành cảm ơn!
Đoàn Nguyễn Hồ Thiên Nhi
Trang 3ii
LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi Các số liệu, kết quả nêu trong khóa luận là trung thực Nếu không đúng như đã nêu trên, tôi xin hoàn toàn chịu trách nhiệm về đề tài của mình
Người cam đoan
Đoàn Nguyễn Hồ Thiên Nhi
Trang 4iii
TÓM TẮT
Paracetamol (acetaminophen hay N-acetyl-p-aminophenol) là chất chuyển hóa
có hoạt tính của phenacetin, là thuốc giảm đau - hạ sốt hữu hiệu Có nhiều phương pháp xác định paracetamol: phương pháp HPLC, phương pháp chuẩn độ oxy hóa khử với ceri sulfat 0,1M, phương pháp quang phổ UV - Vis,… Tuy nhiên, phương pháp quang phổ UV - Vis có những ưu điểm, có thể áp dụng ở nhiều phòng thí nghiệm như: các thao tác thực hiện đơn giản, ít độc hại, chi phí thấp và thời gian tiến hành nhanh
Đề tài “Thẩm định quy trình định lượng Paracetamol 650mg phóng thích kéo dài bằng phương pháp quang phổ UV - Vis” nhằm kiểm tra quy trình định lượng paracetamol trong dược phẩm bằng phương pháp quang phổ tử ngoại khả kiến, để đảm bảo quy trình phù hợp và kết quả phân tích đạt độ tin cậy trong suốt quá trình phân tích
Tiến hành thẩm định hai quy trình định lượng: quy trình định lượng paracetamol trong chế phẩm và quy trình định lượng paracetamol trong phép đo hòa tan Cả hai quy trình đều được thực hiện với hệ dung môi là dung dịch kiềm NaOH và đều được đo tại bước sóng 257nm, đối với quy trình đo hòa tan thời gian lấy mẫu sau
15 phút, 30 phút, 1 giờ, 2 giờ và 3 giờ Quy trình định lượng paracetamol trong chế phẩm cho độ tuyến tính rất cao trong khoảng 0,75 - 30,00ppm với hệ số tương quan R2
= 0,99999, độ lặp lại có RSD = 0,3269% và độ đúng với tỷ lệ tìm lại 99,47% Quy trình đo hòa tan cho độ tuyến tính trong khoảng 0,75 - 30,00ppm với hệ số tương quan
R2 = 1,00000, độ lặp lại có RSD = 0,206% và độ đúng với tỷ lệ tìm lại 100,22% Hai phương pháp định lượng đều cho kết quả đạt yêu cầu mặc dù có sai số nhưng rất nhỏ
và chấp nhận được
Đề tài đã chứng minh được phương pháp quang phổ tử ngoại khả kiến khi thực hiện bằng hai quy trình trên đều đảm bảo yêu cầu của một quy trình phân tích định lượng
Trang 5iv
MỤC LỤC
TRANG PHỤ BÌA
LỜI CẢM ƠN i
LỜI CAM ĐOAN ii
TÓM TẮT iii
MỤC LỤC iv
DANH MỤC BẢNG vii
DANH MỤC HÌNH viii
DANH MỤC PHỤ LỤC ix
DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT x
CHƯƠNG 1 MỞ ĐẦU 1
1.1 ĐẶT VẤN ĐỀ 1
1.2 MỤC TIÊU ĐỀ TÀI 1
CHƯƠNG 2 TỔNG QUAN TÀI LIỆU 3
2.1 TỔNG QUAN VỀ PARACETAMOL 3
2.1.1.Tính chất lý hóa 3
2.1.2 Tổng hợp 4
2.1.3 Định tính, định lượng 4
2.1.4 Tính chất dược lý 5
2.1.5 Độc tính 7
2.1.6 Áp dụng điều trị 8
2.1.7.Một số chế phẩm chứa paracetamol PTKD trên thị trường 9
2.2.TỔNG QUAN VỀ THUỐC PHÓNG THÍCH KÉO DÀI 9
2.2.1.Khái niệm 9
2.2.2.Ưu, nhược điểm 10
2.2.3.Phân loại 11
2.3.VIÊN NÉN PHÓNG THÍCH KÉO DÀI HỆ KHUNG MAXTRIX 13
2.3.1.Ưu, nhược điểm 13
2.3.2.Tá dược tạo khung matrix 14
2.4.THỬ NGHIỆM ĐỘ HÒA TAN TRONG NGHIÊN CỨU VÀ ĐÁNH GIÁ CHẤT LƯỢNG THUỐC 14
2.5 TỔNG QUAN VỀ QUANG PHỔ UV - VIS 15
2.5.1 Cấu tạo máy quang phổ UV - Vis 17
2.5.2 Ưu điểm 19
2.5.3 Các sai số trong phép đo 19
2.5.4 Yêu cầu của chất phân tích 19
2.5.5 Một số ứng dụng 19
2.6 THẨM ĐỊNH QUY TRÌNH ĐỊNH LƯỢNG 20
2.6.1 Khi nào cần thẩm định 21
2.6.2 Tầm quan trọng của việc thẩm định 21
Trang 6v
2.6.3 Nội dung thẩm định 21
2.7 CÁC NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN 23
CHƯƠNG 3 ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 25
3.1 NGUYÊN LIỆU VÀ TRANG THIẾT BỊ 25
3.1.1.Nguyên liệu 25
3.1.2.Trang thiết bị 25
3.1.3.Địa điểm và thời gian nghiên cứu 25
3.2.PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 26
3.2.1.Quy trình định lượng paracetamol trong chế phẩm 26
3.2.2.Quy trình định lượng paracetamol trong phép đo hòa tan 27
3.2.3 Khảo sát viên Tylenol trên thị trường 28
CHƯƠNG 4 KẾT QUẢ 29
4.1 QUY TRÌNH ĐỊNH LƯỢNG PARACETAMOL TRONG CHẾ PHẨM 29
4.1.1 Độ đặc hiệu 29
4.1.2 Tính tuyến tính 30
4.1.3 Độ chính xác 31
4.1.4 Độ đúng 31
4.2 QUY TRÌNH ĐỊNH LƯỢNG PARACETAMOL TRONG PHÉP ĐO HÒA TAN
32
4.2.1 Độ đặc hiệu 32
4.2.2 Tính tuyến tính 32
4.2.3 Độ chính xác 33
4.2.4 Độ đúng 33
4.3 KHẢO SÁT VIÊN TYLENOL 34
CHƯƠNG 5 THẢO LUẬN 35
5.1 THẨM ĐỊNH QUY TRÌNH ĐỊNH LƯỢNG PARACETAMOL TRONG CHẾ PHẨM BẰNG PHƯƠNG PHÁP QUANG PHỔ UV - VIS 35
5.1.1 Độ đặc hiệu 35
5.1.2 Tính tuyến tính 35
5.1.3 Độ chính xác 35
5.1.4 Độ đúng 35
5.2 QUY TRÌNH ĐỊNH LƯỢNG PARACETAMOL TRONG PHÉP ĐO HÒA TAN
36
5.2.1 Độ đặc hiệu 36
5.2.2 Tính tuyến tính 37
5.2.3 Độ chính xác 37
5.2.4 Độ đúng 37
5.3.KHẢO SÁT VIÊN TYLENOL TRÊN THỊ TRƯỜNG 37
CHƯƠNG 6 KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 39
6.1 KẾT LUẬN 39
Trang 7vi
6.2 KIẾN NGHỊ 39
TÀI LIỆU THAM KHẢO 41 PHỤ LỤC 43
Trang 8vii
DANH MỤC CÁC BẢNG
Bảng 2.1 Các chế phẩm chứa paracetamol 650 mg hiện có trên thị trường 9
Bảng 3.1 Nguyên liệu dùng trong nghiên cứu 25
Bảng 3.2 Các tá dược dùng trong nghiên cứu 25
Bảng 3.3 Hóa chất sử dụng trong nghiên cứu 25
Bảng 3.4 Danh mục trang thiết bị được sử dụng trong nghiên cứu 25
Bảng 4.1 Kết quả độ đặc hiệu 30
Bảng 4.2 Sự biến thiên độ hấp thu theo nồng độ 30
Bảng 4.3 Kết quả độ chính xác 31
Bảng 4.4 Kết quả độ đúng 31
Bảng 4.5 Kết quả độ đặc hiệu ở môi trường pH 4,5 32
Bảng 4.6 Sự biến thiên độ hấp thu theo nồng độ ở môi trường pH 4,5 32
Bảng 4.7 Kết quả độ chính xác 33
Bảng 4.8 Kết quả độ đúng 33
Bảng 4.9 Hàm lượng của viên Tylenol ở lô thử nghiệm 34
Bảng 5.1 Khảo sát độ lặp lại và hàm lượng paracetamol trong viên Tylenol 650 mg Extended Release 37
Trang 9viii
DANH MỤC CÁC HÌNH
Hình 2.1 Cấu trúc hóa học của paracetamol 3
Hình 2.2 Phản ứng tổng hợp paracetamol 4
Hình 2.3 Các phản ứng trong chuyển hóa paracetamol 6
Hình 2.4.Cấu trúc của N-acetyl-p-benzo-quinon imin 6
Hình 2.5 Đồ thị nồng độ máu tiêu biểu của các dạng PTKD 10
Hình 2.6 Sơ đồ hệ thống cấu trúc kiểu bể chứa 11
Hình 2.7 Sơ đồ hệ thống có cấu trúc kiểu khung xốp 11
Hình 2.8 Sơ đồ hệ thống có cấu trúc nang hóa 12
Hình 2.9 Sơ đồ hệ thống phóng thích theo cấu trúc khung hòa tan 12
Hình 2.10 Sơ đồ hệ thống phóng thích kéo dài theo cơ chế tạo áp suất thẩm thấu 13
Hình 2.11 Sơ đồ hệ thống phóng thích kéo dài với nhựa trao đổi ion và màng khuếch tán 13
Hình 2.12 Đồ thị về đường phổ của hai mẫu khác nhau 16
Hình 2.13 Nguyên tắc chung của đo quang phổ 18
Hình 4.1 Kết quả định tính nguyên liệu paracetamol 29
Hình 4.2 Overlay phổ UV của mẫu giả dược, mẫu giả lập và mẫu chuẩn 29
Hình 4.3 Liên quan tuyến tính giữa nồng độ và độ hấp thu 30
Hình 4.4 Đồ thị khảo sát tính tuyến tính của paracetamol ở môi trường pH 4,5 32
Hình 4.5 Overlay phổ UV của mẫu chuẩn và Tylenol 650 mg Extended Release 34
Trang 10ix
DANH MỤC PHỤ LỤC
Phụ lục 1: Thẩm định quy trình phân tích theo USP 43
Phụ lục 2: Độ hấp thụ của mẫu giả lập, giả dược ở bước sóng 257 nm khi khảo sát độ đặc hiệu 44
Phụ lục 3: Khảo sát tính tuyến tính ở bước sóng 257 nm 45
Phụ lục 4: Độ hấp thụ của mẫu khi khảo sát độ chính xác tại bước sóng 257 nm 46
Phụ lục 5: Độ hấp thụ của mẫu thêm chuẩn hàm lượng 90% khi khảo sát độ đúng 47
Phụ lục 6: Độ hấp thụ của mẫu thêm chuẩn hàm lượng 100% khi khảo sát độ đúng 48
Phụ lục 7: Độ hấp thụ của mẫu thêm chuẩn hàm lượng 110% khi khảo sát độ đúng 49
Phụ lục 8: Độ hấp thụ của mẫu giả lập, giả dược ở bước sóng 257 nm khi khảo sát độ đặc hiệu trong đo độ hòa tan 50
Phụ lục 9: Khảo sát tính tuyến tính ở bước sóng 257 nm trong đo độ hòa tan 51
Phụ lục 10: Độ hấp thụ của mẫu sau 15 phút khi khảo sát độ chính xác tại bước sóng 257 nm trong đo độ hòa tan 52
Phụ lục 11: Độ hấp thụ của mẫu sau 30 phút khi khảo sát độ chính xác tại bước sóng 257 nm trong đo độ hòa tan 53
Phụ lục 12: Độ hấp thụ của mẫu sau 1 giờ khi khảo sát độ chính xác tại bước sóng 257 nm trong đo độ hòa tan 54
Phụ lục 13: Độ hấp thụ của mẫu sau 2 giờ khi khảo sát độ chính xác tại bước sóng 257 nm trong đo độ hòa tan 55
Phụ lục 14: Độ hấp thụ của mẫu sau 3 giờ phút khi khảo sát độ chính xác tại bước sóng 257 nm trong đo độ hòa tan 56
Phụ lục 15: Độ hấp thụ của mẫu thêm chuẩn hàm lượng 50% khi khảo sát độ đúng trong đo độ hòa tan 57
Phụ lục 16: Độ hấp thụ của mẫu thêm chuẩn hàm lượng 80% khi khảo sát độ đúng trong đo độ hòa tan 58
Phụ lục 17: Độ hấp thụ của mẫu thêm chuẩn hàm lượng 100% khi khảo sát độ đúng trong đo độ hòa tan 59
Phụ lục 18: Độ hấp thụ của mẫu Tylenol 650 mg Extended Release 60
Trang 11Khóa luận đủ ở file: Khóa luận full