Cố định nguồn A và tịnh tiến nguồn B ra xa A trên đường thẳng qua AB một đoạn 10 cm thì tại vị trí trung điểm O ban đầu của đoạn AB sẽ dao động với tốc độ cực đại là Đáp án C Theo bài ra
Trang 1SÓNG CƠ VÀ SÓNG ÂM
Câu 1(THPT CHUYÊN ĐH VINH 2018): Một sóng cơ học có tần số f lan truyền trong môi
trường vật chất đàn hồi với tốc độ v, khi đó bước sóng được tính theo công thức
Đáp án C
Bước sóng λ = vT = v/f
Câu 2(THPT CHUYÊN ĐH VINH 2018): Người ta phân biệt sóng siêu âm, hạ âm, âm
thanh dựa vào
A tốc độ truyền của chúng khác nhau B biên độ dao động của chúng.
C bản chất vật lí của chúng khác nhau D khả năng cảm thụ âm của tai người Đáp án D
Người ta phân biệt được sóng siêu âm, hạ âm, âm thanh dựa vào khả năng cảm thụ âm của ta
i người
Câu 3(THPT CHUYÊN ĐH VINH 2018): Một sóng truyền trên sợi dây đàn hồi rất dài với
tần số 500 Hz, người ta thấy khoảng cách giữa hai điểm gần nhau nhất dao động cùng pha là
80 cm Tốc độ truyền sóng trên dây là
A v = 400 m/s B v = 16 m/s C v = 6,25 m/s D v = 400 cm/s : Đáp án A
Phương pháp:Khoảng cách giữa hai điểm gần nhau nhất dao động cùng pha là λ
Cách giải:
Khoảng cách giữa hai điểm gần nhau nhất dao động cùng pha là 80cm => λ = 80cm
Tốc độ truyền sóng v = λ/T = λf = 0,8.500 = 400m/s
Câu 4(THPT CHUYÊN ĐH VINH 2018): Một nguồn âm đặt tại O trong môi trường đẳng
hướng Hai điểm M và N trong môi trường tạo với O thành một tam giác đều Mức cường độ
âm tại M và N đều bằng 14,75 dB Mức cường độ âm lớn nhất mà một máy thu thu được khi
đặt tại một điểm trên đoạn MN bằng
Đáp án C
Phương phh́p :Áp dụng công thức tính mức cường độ âm
Cách giải :
Trang 2Tam giác ONM là tam giác vuông cân nên ta dễ dàng chứng minh được
Vâỵ mức cường độ âm tại H là
Câu 5(THPT CHUYÊN ĐH VINH 2018): Ở mặt thoáng của một chất lỏng có hai nguồn
sóng kết hợp A và B dao động theo phương thẳng đứng với phương trình uA = uB =
12cos(10πt) (cm)(t tính bằng s), vận tốc truyền sóng v = 3 m/s Cố định nguồn A và tịnh tiến nguồn B (ra xa A) trên đường thẳng qua AB một đoạn 10 cm thì tại vị trí trung điểm O ban đầu của đoạn AB sẽ dao động với tốc độ cực đại là
Đáp án C
Theo bài ra ta có
Câu 6(THPT CHUYÊN ĐH VINH 2018): Dây đàn hồi AB dài 32 cm với đầu A cố định,
đầu B nối với nguồn sóng Bốn điểm M, N, P và Q trên dây lần lượt cách đều nhau khi dây duỗi thẳng (M gần A nhất, MA = QB) Khi trên dây xuất hiện sóng dừng hai đầu cố định thì quan sát thấy bốn điểm M, N, P, Q dao động với biên độ bằng nhau và bằng 5cm,đồng thời trong khoảng giữa M và A không có bụng hay nút sóng Tỉ số khoảng cách lớn nhất và nhỏ nhất giữa M và Q khi dây dao động là
: Đáp án C
Trang 3Trong sóng dừng, các điểm trên dây dao động cùng biên độ và có VTCB cách đều nhau thì chúng cách đều nhau một khoảng
Trên dây có đúng 2 bó sóng
Câu 7(THPT CHUYÊN BẮC NINH LẦN 22018): Phương trình sóng tại nguồn O có dạng
(u tính bằng cm, t tính bằng s) Bước sóng cm Tốc độ truyền sóng bằng:
Đáp án C
Câu 8(THPT CHUYÊN BẮC NINH LẦN 22018): Một sợi dây AB dài 100 m căng ngang,
đầu B cố định, đầu A gắn với một máy phát dao động điều hòa với tần số 80 Hz Trên dây AB
có một sóng dừng ổn định, A được coi là nút sóng Tốc độ truyền sóng trên dây là 20 m/s Điểm M trên dây cách A 4 cm, trên dây còn bao nhiêu điểm nữa cùng biên độ và cùng pha với M?
Mỗi bó sóng sẽ có 2 điểm cùng biên độ với M, các điểm cùng pha với nhau phải cùng nằm trên 1 bó hoặc các bó đối xứng qua một bụng → không tính M sẽ có 7 điểm cùng biên độ và cùng pha với M
Trang 4 Đáp án C
Câu 9(THPT CHUYÊN BẮC NINH LẦN 22018): Tại hai điểm A, B cách nhau 13 cm trên
mặt nước có hai nguồn phát sóng giống nhau Cùng dao động theo phương trình
cm Sóng truyền đi trên mặt nước có bước sóng là 2 cm, coi biên độ sóng không đổi khi truyền đi Xét điểm M trên mặt nước thuộc đường thằng By vuông góc với AB
và cách A một khoảng 20 cm Trên By, điểm dao động với biên độ cực đại cách M một khoảng nhỏ nhất bằng:
Vậy để N là một cực đại trên By và gần M nhất
thì N chỉ có thể thuộc hypebol ứng với k = 3 hoặc
Câu 10(THPT CHUYÊN BẮC NINH LẦN 22018): Tốc độ truyền sóng cơ học tăng dần
trong các môi trường:
A lỏng, khí, rắn B rắn, khí, lỏng C rắn, lỏng, khí D khí, lỏng,
rắn
Tốc độ truyền sóng cơ học tăng dần theo thứ tự khí, lỏng và rắn
Đáp án D
Câu 11(THPT CHUYÊN BẮC NINH LẦN 22018): Ba điểm O, A, B cùng nằm trên một
nửa đường thẳng xuất phát từ O Tại O đặt một nguồn điểm phát sóng âm đẳng hướng ra không gian, môi trường không hấp thụ âm Mức cường độ âm tại A là 60 dB, tại B là 20 dB Mức cường độ âm tại trung điểm M của đoạn AB là:
Trang 5Câu 12(THPT CHUYÊN BẮC NINH LẦN 22018): Trên một sợi dây dài có một sóng
ngang, hình sin truyền qua Hình dạng của một đoạn dây tại hai thời điểm t1 và t2 có dạng như hình vẽ bên Trục Ou biểu diễn li độ của các phần tử M và N ở các thời điểm Biết t2 − t1 =
Trang 6+ Từ đây ta tìm được T = 0,5 s.
Đáp án A
Câu 13(THPT CHUYÊN BẮC NINH LẦN 22018): Một sóng truyền thẳng từ nguồn điểm O
tạo ra bước sóng bằng 10 cm Xét 3 điểm A, B, C cùng phía so với O trên cùng phương truyền sóng lần lượt cách O 5 cm, 8 cm và 25 cm Xác định trên đoạn BC những điểm mà khi A lên
độ cao cực đại thì những điểm đó qua vị trí cân bằng:
Câu 14(THPT CHUYÊN THÁI BÌNH LẦN 1 2018): Hai nguồn kết hợp A và B dao động
bằng s Tốc độ truyền sóng là 50 cm/s Biên độ sóng coi như không đổi Tại điểm M trên bề
Tốc độ dao động của đại của M: vmax = ωAM = 160π cm/s
Đáp án D
Câu 15(THPT CHUYÊN THÁI BÌNH LẦN 1 2018): Nguồn sóng trên mặt nước tạo dao
động với tần số 10 Hz, gây ra các sóng có biên độ 0,5 cm Biết khoảng cách giữa 7 ngọn sóng liên tiếp là 30 cm Vận tốc truyền sóng trên mặt nước là:
Khoảng cách giữa 7 ngọn sóng liên tiếp là 6λ = 30 → λ = 5 cm
Vận tốc truyền sóng trên mặt nước v = λf = 50 cm/s
Đáp án A
Câu 16(THPT CHUYÊN THÁI BÌNH LẦN 1 2018): Hai điểm M, N cách nhau cùng
nằm trên một nửa đường thẳng xuất phát từ nguồn sóng, sóng truyền từ N đến M Tại thời
Trang 7điểm t, li độ dao động tại M là 6 cm đang chuyển động theo chiều dương, li độ dao động của N
là cm Khi phần tử tại M chuyển động đến biên lần thứ hai kể từ thời điểm t thì li độ sóng tại N là:
+ Biễu diễn các vị trí tương ứng của M và N trên đường
Đáp án B
Câu 17(THPT CHUYÊN THÁI BÌNH LẦN 1 2018): Độ cao của âm phụ thuộc vào:
A đồ thị dao động của nguồn âm B độ đàn hồi của nguồn âm
C tần số của nguồn âm D biên độ dao động của nguồn âm
Độ cao của âm phụ thuộc vào tần số của âm
Đáp án C
Câu 18(THPT CHUYÊN THÁI BÌNH LẦN 1 2018): Sóng dừng trên dây OB dài l = 120 cm
có hai đầu cố định Trên dây có bốn điểm bụng, các phần tử ở đó dao động với biên độ 2 cm Biên độ dao động của điểm M cách O một khoảng 65 cm là:
A Bước sóng là 0,8 m.
B Các điểm nằm giữa hai nút liên tiếp dao động cùng pha.
C Các điểm nằm giữa ở hai bên một nút có hai bó sóng liền kề dao động ngược pha
D Khoảng cách giữa một nút và một bụng cạnh nó là 0,8 m.
Trang 8Điều kiện để có sóng dừng với hai đầu cố định , có 4 nút sóng → n = 3 → λ = 0,8 m
→ D sai
Đáp án D
Câu 20(THPT CHUYÊN THÁI BÌNH LẦN 1 2018): Trong quá trình truyền sóng, khi gặp
vật cản thì sóng bị phản xạ Tại điểm phản xạ thì sóng tới và sóng phản xạ sẽ:
A luôn cùng pha B không cùng loại C cùng tần số D luôn
A siêu âm có tần số lớn hơn 20 kHz.
B siêu âm có khả năng truyền được trong chất rắn.
C siêu âm khi gặp các vật cản thì có thể bị phản xạ.
D trong cùng một môi trường, siêu âm có bước sóng lớn hơn bước sóng của hạ âm.
+ Siêu âm có tần số lớn hơn hạ âm → bước sóng sẻ nhỏ hơn → D sai
Đáp án D
Câu 22(THPT CHUYÊN THÁI BÌNH LẦN 1 2018): Một sóng ngang trền dọc theo một
phần tử trên dây ở vị trí cách O một khoảng bằng một phần ba bước sóng thì có li độ là u = 5
cm Xác định biên độ sóng:
+ Tại t = 0, O đang ở vị trí biên dương → tại t =
0,5T, O đang ở vị trí biên âm
Từ hình vẽ ta thấy rằng A = 10 cm
Đáp án C
Trang 9Câu 23(THPT CHUYÊN THÁI BÌNH LẦN 1 2018): Một nguồn âm đặt tại O trong môi
trường đẳng hướng Hai điểm M và N trong môi trường tạo với O thành một tam giác đều Mức cường độ âm tại M và N đều bằng 24,77 dB, mức cường độ âm lớn nhất mà một máy thu thu được đặt tại một điểm trên đoạn MN là:
+ Trên đoạn MN, mức cường độ âm sẽ lớn nhất tại H
Đáp án D
Câu 24(THPT CHUYÊN LỤC NAM LẦN 1 2018): Tốc độ lan truyền sóng trong một môi
trường phụ thuộc vào:
A chu kì sóng B bản chất của môi trường C bước
Tốc độ lan truyền sóng trong một môi trường phụ thuộc vào bản chất của môi trường truyền sóng
Đáp án B
Câu 25(THPT CHUYÊN LỤC NAM LẦN 1 2018): Khoảng cách giữa hai điểm trên
phương truyền sóng gần nhau nhất và dao động cùng pha với nhau gọi là:
A tốc độ truyền sóng B bước sóng C tần số sóng D chu kì
sóng
Khoảng cách giữa hai điểm gần nhau nhất trên phương truyền sóng dao động cùng pha gọi là bước sóng
Đáp án B
Câu 26(THPT CHUYÊN LỤC NAM LẦN 1 2018): Một sóng cơ có tần số f, truyền trên
dây với vận tốc v và bước sóng λ Hệ thức đúng là:
Hệ thức liên hệ giữa vận tốc truyền sóng v, bước sóng λ và tần số sóng f là v = λf
Đáp án B
Trang 10Câu 27(THPT CHUYÊN LỤC NAM LẦN 1 2018): Một sóng cơ lan truyền trong một môi
trường với bước sóng 4 cm Quãng đường mà sóng truyền đi được trong 5 chu kì là:
+ Quãng đường mà sóng truyền đi được trong 5 chu kì là S = 5λ = 20 cm
Đáp án A
Câu 28(THPT CHUYÊN LỤC NAM LẦN 1 2018): Một sóng cơ lan truyền từ M đến N
với bước sóng 12 cm Coi biên độ sóng không đổi trong quá trình truyền và bằng 4 mm Biết
vị trí cân bằng của M và N cách nhau 9 cm Tại thời điểm t, phần tử vật chất tại M có li độ 2
mm và đang tăng thì phần tử vật chất tại N có:
A li độ mm và đang giảm B li độ mm và đang tăng
C li độ mm và đang giảm D li độ mm và đang tăng.+ Độ lệch pha giữa hai dao động
rad
+ Tại thời điểm t, M đang có li độ u = 2 mm và đang
tăng Biểu diễn vị trí này trên đường tròn
đang tăng
Đáp án D
Câu 29(THPT CHUYÊN LỤC NAM LẦN 1 2018): Một nguồn phát sóng dao động điều
hòa tạo ra sóng tròn đồng tâm O truyền trên mặt nước với bước sóng λ Gọi (C) là đường trònthuộc mặt nước với bán kính 4λ đi qua O mà trên đó các phần tử nước đang dao động Trên (C), số điểm mà phần tử nước dao động cùng pha với dao động của nguồn O là:
Các điểm cùng pha với O nằm trên các đường tròn cách nhau
một khoảng λ
O
Đáp án C
Trang 11Câu 30(THPT CHUYÊN LỤC NAM LẦN 1
2018): Sóng ngang có tần số f truyền trên một
sợi dây đàn hồi rất dài, với tốc độ 3 m/s Xét hai
điểm M và N nằm trên cùng một phương truyền
sóng, cách nhau một khoảng x Đồ thị biểu diễn
li độ sóng của M và N cùng theo thời gian t như
hình vẽ Biết t1 = 0,05 s Tại thời điểm t2, khoảng
cách giữa hai phần tử chất lỏng tại M và N có giá
trị gần giá trị nào nhất sau đây?
+ Phương trình dao động của hai phần tử M, N là : cm.
Khoảng cách giữa hai phần tử MN:
Đáp án A
Câu 31(THPT CHUYÊN ĐH VINH HK I 2018): Khi một sóng cơ học truyền từ không khí
vào nước thì đại lượng nào sau đây không đổi?
A Tần số của sóng B Biên độ sóng C Tốc độ truyền sóng D
Bước sóng
Khi sóng truyền từ không khí vào nước thì tần số của sóng là không đổi
Đáp án A
Câu 32(THPT CHUYÊN ĐH VINH HK I 2018): Một sợi dây đang có sóng dừng ổn định
Bước sóng của sóng truyền trên dây là Hai điểm nút liên tiếp cách nhau
Trang 12A B 0,75 C 0,5 D 0,25.+ Hai điểm nút liên tiếp nhau trên dây khi có sóng dừng cách nhau nửa bước sóng.
Đáp án C
Câu 33(THPT CHUYÊN ĐH VINH HK I 2018): Một nguồn âm phát ra sóng âm có tần số
420 Hz truyền trong không khí với bước sóng 80 cm Tốc độ truyền âm trong không khí là
m/s
Tốc độ truyền sóng v = λf = 336 m/s
Đáp án B
Câu 34(THPT CHUYÊN ĐH VINH HK I 2018): Trong sóng cơ học, tốc độ truyền sóng là
A tốc độ cực tiểu của các phần tử môi trường truyền sóng.
B tốc độ cực đại của các phần tử môi trường truyền sóng.
C tốc độ chuyển động của các phần tử môi trường truyền sóng.
D tốc độ lan truyền dao động trong môi trường truyền sóng.
Trong sóng cơ học, tốc độ truyền sóng là tốc độ lan truyền dao động trong một môi trường truyền sóng
Đáp án D
Câu 35(THPT CHUYÊN ĐH VINH HK I 2018): Trong hệ SI đơn vị đo cường độ âm là
dB
Đơn vị đo cường độ âm là W/m2
Đáp án D
Câu 36(THPT CHUYÊN ĐH VINH HK I 2018): Trong thí nghiệm giao thoa trên mặt
độ dao động của sóng tổng hợp tại M (với MA = d1 và MB = d2) là
Trang 13
+ Biên độ sóng tổng hợp
Đáp án C
Câu 37(THPT CHUYÊN ĐH VINH HK I 2018): Chọn câu sai khi nói về sóng dừng xảy ra
trên sợi dây:
A hai điểm đối xứng nhau qua điểm nút luôn dao động cùng pha.
B Khoảng cách giữa điểm nút và điểm bụng liền kề là một phần tư bước sóng.
C Khoảng thời gian giữa hai lần liên tiếp dây duỗi thẳng là nửa chu kì.
D Hai điểm đối xứng nhau qua điểm bụng luôn dao động cùng pha.
Trong hiện tượng sóng dừng trên dây, hai điểm đối xứng nhau qua một nút luôn dao động ngược pha → A sai
Đáp án A
Câu 38(THPT CHUYÊN ĐH VINH HK I 2018): Một sóng ngang truyền trong một môi
trường thì phương dao động của các phần tử môi trường
A trùng với phương truyền sóng B vuông góc với phương truyền
sóng
+ Sóng ngang là sóng có phương dao động của các phần tử môi trường vuông góc với
phương truyền sóng
Đáp án B
Câu 39(THPT CHUYÊN ĐH VINH HK I 2018): Trên một sợi dây có sóng dừng, điểm
bụng M cách nút gần nhất N một đoạn 10 cm Khoảng thời gian giữa hai lần liên tiếp trung điểm P của đoạn MN có cùng li độ với M là 0,1 s Tốc độ truyền sóng trên dây là
Câu 40(THPT CHUYÊN ĐH VINH HK I 2018): Trong một thí nghiệm giao thoa sóng trên
mặt chất lỏng, hai nguồn A và B cách nhau 10 cm và dao động theo phương trình uA = uB = 4cos(20πt) mm Sóng từ hai nguồn lan truyền trên mặt chất lỏng với tốc độ 40 cm/s Gọi Ax
là đường thẳng trên mặt chất lỏng và vuông góc với AB Tại điểm M trên Ax có một cực đại giao thoa, trên đoạn thẳng AM không có cực đại nào khác Khoảng cách AM là
Trang 14Câu 41(THPT CHUYÊN ĐH VINH HK I 2018): Thực hiện giao thoa trên chất lỏng với
hai nguồn S1 và S2 giống nhau cách nhau 13 cm Phương trình dao động tại A và B là uA = uB
= 2cos(40πt) cm Tốc độ truyền sóng trên mặt chất lỏng là v = 0,8 m/s Biên độ sóng không đổi Số điểm dao động với biên độ cực đại trên đoạn S1S2 là
Đáp án A
Câu 42(THPT CHUYÊN ĐH VINH HK I 2018): Một sóng âm truyền trong một môi
trường Biết cường độ âm tại một điểm gấp 100 lần cường độ âm chuẩn của âm đó thì mức cường độ âm tại điểm đó là
Đáp án C
Câu 43(THPT LƯƠNG THẾ VINH-ĐỒNG NAI LẦN 1 2018): Một sợi dây căng ngang
đang có sóng dừng Sóng truyền trên dây có bước sóng λ Khoảng cách giữa hai điểm bụng liên tiếp là
+ Khoảng cách giữa hai bụng sóng liên tiếp là nửa bước sóng 0,5λ
Trang 15 Đáp án C
Câu 44(THPT LƯƠNG THẾ VINH-ĐỒNG NAI LẦN 1 2018): Trên mặt nước nằm ngang
có hai nguồn kết hợp S1 và S2 dao động theo phương thẳng đứng, cùng pha, với cùng biên độ
a, xem biên độ không đổi trong qua trình truyền sóng Khi có sự giao thoa hai sóng đó trên mặt nước thì dao động của phần tử nước tại trung điểm của đoạn S1S2 có biên độ bằng
Với hai nguồn cùng pha thì trung điểm của S1S2 dao động với biên độ cực đại 2a
Đáp án B
Câu 45(THPT LƯƠNG THẾ VINH-ĐỒNG NAI LẦN 1 2018): Trong hiện tượng phản xạ
sóng, tại điểm phản xạ luôn có sóng phản xạ
A cùng pha với sóng tới B ngược pha với sóng tới.
chu kì với sóng tới
+ Sóng phản xạ luôn cùng tần số với sóng tới
Đáp án C
Câu 46(THPT LƯƠNG THẾ VINH-ĐỒNG NAI LẦN 1 2018): Trên mặt nước nằm ngang
có hai nguồn kết hợp M và N dao động theo phương thẳng đứng, cùng pha, biết tần số của sóng bằng 40 Hz và có sự giao thoa sóng trong đoạn MN Trên đoạn MN, hai điểm dao động
có biên độ cực đại gần nhau nhất cách nhau 1,5 cm Tốc độ truyền sóng trong môi trường nàybằng
A tốc độ chuyển động nhiệt của các phần tử môi trường truyền sóng.
B tốc độ lan truyền dao động trong môi trường truyền sóng.
C tốc độ dao động của các phần tử môi trường truyền sóng.
D tốc độ cực đại của các phần tử môi trường truyền sóng.
Trong sóng cơ, tốc độ truyền sóng là tốc độ lan truyền dao động trong một môi trường
Đáp án B
Trang 16Câu 48(THPT LƯƠNG THẾ VINH-ĐỒNG NAI LẦN 1 2018): Trên mặt nước nằm ngang
có hai nguồn kết hợp S1 và S2 dao động theo phương thẳng đứng, cùng pha Cực tiểu giao thoa nằm tại những điểm có hiệu đường đi của hai sóng từ hai nguồn tới đó bằng
A số nguyên chẵn lần nửa bước sóng B số nguyên lẻ lần một phần tư bước
Câu 49(THPT LƯƠNG THẾ VINH-ĐỒNG NAI LẦN 1 2018): Khi sóng cơ truyền từ
không khí vào nước thì đại lượng nào sau đây không đổi?
+ Khi sóng cơ truyền qua các môi trường khác nhau thì tần số của sóng luôn không đổi
Đáp án D
Câu 50(THPT LƯƠNG THẾ VINH-ĐỒNG NAI LẦN 1 2018): Một sóng ngang truyền
trên sợi dây rất dài với tốc độ là 4 m/s và tần số sóng có giá trị từ 20 Hz đến 30 Hz Biết hai phần tử tại hai điểm trên dây cách nhau 25 cm luôn dao động ngược pha nhau Tần số sóng trên dây là
Câu 51(THPT LƯƠNG THẾ VINH-ĐỒNG NAI LẦN 1 2018): Trên mặt nước nằm ngang
có hai nguồn kết hợp S1 và S2 dao động theo phương thẳng đứng, cùng pha với cm Biết tần số sóng là 15 Hz, tốc độ truyền sóng trên mặt nước là 30 cm/s Số điểm dao động vớibiên độ cực đại trên đoạn S1S2 là
Trang 17Số cực đại giao thoa trên S1S2 là: → có 9 điểm.
Đáp án D
Câu 52(THPT LƯƠNG THẾ VINH-ĐỒNG NAI LẦN 1 2018): Trong một thí nghiệm về
giao thoa sóng nước, hai nguồn kết hợp dao động cùng pha đặt tại hai điểm A và B cách nhau
16 cm Sóng truyền trên mặt nước với bước sóng 3 cm Xét hai điểm C, D trên mặt nước sao cho ABCD là hình vuông Trên BD số điểm mà tại đó phần tử nước dao động với biên độ cựcđại là
Câu 53(THPT CHUYÊN VĨNH PHÚC 2018): Sóng cơ truyền được trong các môi trường
A lỏng, khí và chân không B chân không, rắn và lỏng.
C khí, chân không và rắn D rắn, lỏng và khí.
Đáp án D
+ Sóng cơ truyền được trong môi trường rắn, lỏng và khí
Câu 54(THPT CHUYÊN VĨNH PHÚC 2018): Sóng siêu âm có tần số
C lớn hơn 20000 Hz D trong khoảng từ 16 Hz đến 20000 Hz Đáp án C
+ Sóng siêu âm có tần số lớn hơn 20000 Hz
Câu 55(THPT CHUYÊN VĨNH PHÚC 2018): Tai ta phân biệt được hai âm có độ cao (trầm
– bổng) khác nhau là do hai âm đó có
A tần số khác nhau B biên độ âm khác nhau.
C cường độ âm khác nhau D độ to khác nhau.
Đáp án A
+ Các âm có độ cao khác nhau là do tần số của chúng khác nhau
Trang 18Câu 56(THPT CHUYÊN VĨNH PHÚC 2018): Một sóng cơ có biên độ A và bước sóng λ
Quãng đường sóng truyền đi được trong một phần tám chu kì là
Đáp án D
+ Quãng đường sóng truyền đi được trong một phần tám chu kì
Câu 57(THPT CHUYÊN VĨNH PHÚC 2018): Một sóng cơ học có tần số f = 1000 Hz lan
truyền trong không khí Sóng đó được gọi là
Đáp án A
+ Sóng này có tần số nằm trong khoảng từ 16 Hz đến 20000 Hz nên gọi là âm thanh
Câu 58(THPT CHUYÊN VĨNH PHÚC 2018): Để đo tốc độ truyền sóng v trên một sợi dây
đàn hồi AB, người ta nối đầu A vào một nguồn dao động có tần số f = 100 Hz ± 0,02 % Đầu
B được gắn cố định Người ta đo khoảng cách giữa hai điểm trên dây gần nhất không dao động với kết quả d = 0,02 m ± 0,82 % Tốc độ truyền sóng trên sợi dây AB là
Sai số tương đối của phép đo
Câu 59(THPT CHUYÊN VĨNH PHÚC 2018): Tại mặt nước có hai nguồn sóng kết hợp S1,
S2 cách nhau 12 cm, dao động đồng pha nhau với tần số 20 Hz Điểm M cách S1, S2 lần lượt 4,2 cm và 9 cm Biết tốc độ truyền sóng trên mặt nước là 32 cm/s Để M thuộc vân cực tiểu thì phải dịch chuyển S2 theo phương S1S2 ra xa S1 một khoảng tối thiểu bằng
Trang 19+ Dịch chuyển S2 ra xa một đoạn , để đoạn này là nhỏ nhất thì khi đó M phải nằm trên cựctiểu thứ 4.
Ta có
Câu 60(THPT CHUYÊN VĨNH PHÚC 2018): Ở bề mặt một chất lỏng có hai nguồn phát
sóng kết hợp S1 và S2 cách nhau 20 cm Hai nguồn này dao động theo phương thẳng đứng có phương trình lần lượt là u1 = 5cos40πt (mm) và u2 = 5cos(40πt + π) mm Tốc độ truyền sóng trên mặt chất lỏng là 80 cm/s Xét các điểm trên S1S2, gọi I là trung điểm của S1S2, M nằm cách I một đoạn 3 cm sẽ dao động với biên độ
Đáp án C
+ Bước sóng của sóng
Khi xảy ra hiện tượng giao thoa sóng nước với hai nguồn kết hợp ngược pha Trung điểm
I của đoạn thẳng nối hai nguồn là một cực tiểu giao thoa (có thể xem gần đúng là một nút như hiện tượng sóng dừng)
Biên độ dao động của điểm M cách bụng I một đoạn d là:
Câu 61(THPT CHUYÊN VĨNH PHÚC 2018): Hai nguồn sóng giống nhau S1, S2 có biên
độ 2 cm đặt lần lượt tại hai điểm A, B cách nhau 40 cm Cho bước sóng bằng 0,6 cm Điểm Cthuộc miền giao thoa cách B một đoạn 30 cm dao động với biên độ cực đại Giữa C và đườngtrung trực của đoạn AB còn có 2 dãy cực đại khác Nếu dịch chuyển nguồn S1 đến điểm C thì tại A biên độ dao động của sóng là
+ Nếu dịch chuyển nguồn A đến C thì điểm A sẽ dao động với biên độ:
Câu 62(THPT CHUYÊN VĨNH PHÚC 2018): Một sóng cơ lan truyền trên một sợi dây với
chu kì T, biên độ A Ở thời điểm t = 0, li độ của các phần tử tại B và C tương ứng là
mm và mm; phần tử tại trung điểm D của BC có tốc độ dao động cực đại Ở thời điểm t1
Trang 20thì tốc độ dao động của phần tử tại C và B bằng nhau và bằng tốc độ dao động cực đại, tốc độ của phần tử tại D bằng không Biên độ sóng là
Đáp án C
+ Biểu diễnn các vị trí tương ứng, tại các thời điểm trên đường tròn
Từ hình vẽ, ta có
Câu 63(THPT CHUYÊN VĨNH PHÚC 2018): Hai nguồn sóng kết hợp A và B trên mặt
chất lỏng dao động theo phương trình uA = acos(100πt); uB = bcos(100πt) Tốc độ truyền
sóng trên mặt chất lỏng 1 m/s I là trung điểm của AB M là điểm nằm trên đoạn AI, N là
điểm nằm trên đoạn IB Biết IM = 3 cm và IN = 5,5 cm Số điểm nằm trên đoạn MN có biên
độ cực đại và cùng pha với I (không tính I) là
(b) Sóng cơ truyền trong chất rắn luôn là sóng dọc
(c) Sóng cơ truyền trong chất lỏng luôn là sóng ngang
(d) Tốc độ truyền sóng phụ thuộc vào bản chất môi trường truyền sóng
(e) Bước sóng là khoảng cách giữa hai điểm mà dao động tại hai điểm đó cùng pha
(f) Bước sóng là khoảng cách giữa hai điểm gần nhau nhất mà dao động tại hai điểm đó cùng pha.(g) Những phần tử của môi trường trên cùng một hướng truyền sóng và cách nhau một số
nguyên lần bước sóng thì dao động cùng pha
Số phát biểu đúng là:
Trang 21+ Các phần tử môi trường cùng một phương truyền sóng cách nhau một số nguyên lần bước sóng luôn dao động cùng pha (g) đúng.
có 2 phát biểu đúng
Câu 65(THPT CHUYÊN NGUYỄN HUỆ-HÀ NỘI LẦN 1 2018): Để đo tốc độ âm trong
gang, nhà vật lí Pháp Bi-ô đã dùng một ống gang dài 951,25 m Một người đập một nhát búa vào một đầu ống gang, một người ở đầu kia nghe thấy tiếng gõ, một tiếng truyền qua gang và một truyền qua không khí trong ống gang; hai tiếng ấy cách nhau 2,5 s Biết tốc độ âm trong không khí là 340 m/s Tốc độ âm trong gang là bao nhiêu
Câu 66(THPT CHUYÊN NGUYỄN HUỆ-HÀ NỘI LẦN 1 2018): Một nguồn âm P phát ra
âm đẳng hướng Hai điểm A, B nằm cùng trên một phương truyền sóng có mức cường độ âm lần lượt là 40 dB và 30 dB Điểm M nằm trong môi trường truyền sóng sao cho ∆AMB vuông cân ở A Mức cường độ âm tại M là:
A 37,54 dB B 32,46 dB C 35,54 dB D 38,46 dB.
Đáp án B
+ Gọi O là vị trí đặt nguồn âm Ta có:
Để đơn giản cho tính toán,
Trang 22+ Từ hình vẽ, ta có
Mức cường độ âm tại M:
Câu 67(THPT CHUYÊN NGUYỄN HUỆ-HÀ NỘI LẦN 1 2018): Một sóng dọc truyền
dọc lò xo với tần số 15 Hz, biên độ 4 cm thì thấy khoảng cách gần nhất giữa hai điểm B và C trên lò xo trong quá trình dao độngg̣ là 16 cm Vi g̣trí cân bằng của B và C cách nhau 20 cm và nhỏ hơn nửa bước sóng Tốc độ truyền sóng là:
: Đáp án A
+ Khoảng cách giữa hai điểm B và C:
khi
+ Độ lệch pha giữa hai dao động:
Câu 68(THPT CHUYÊN NGUYỄN HUỆ-HÀ NỘI LẦN 1 2018): Tại mặt thoáng của một
chất lỏng có hai nguồn phát sóng kết hợp A và B cách nhau 8 cm Cho A, B dao động điều hòa, cùng pha, theo phương vuông góc với mặt chất lỏng Bước sóng của sóng trên mặt chất lỏng là 1 cm Gọi M, N là hai điểm thuộc mặt chất lỏng sao cho MN = 4 cm và AMNB là hình thang cân Để trên đoạn MN có đúng 5 điểm dao động với biên độ cực đại thì diện tích lớn nhất của hình thang có thể là:
Đáp án A
Số điểm dao động với biên độ cực đại trên AB
Để diện tích AMNB là lớn nhất thì M phải nằm trên cực đại ứng với
Mặc khác
Diện tích hình thang
Trang 23Câu 69(THPT CHUYÊN NGUYỄN HUỆ-HÀ NỘI LẦN 1 2018): Người ta sử dụng máy
phát dao động với tần số f có thể thay đổi được để tạo sóng dừng trên một sợi dây đàn hồi haiđầu cố định Biết tốc độ truyền sóng trên dây tỉ lệ thuận với căn bậc hai của lực căng dây Khilực căng dây là F1, thay đổi tần số dao động của máy phát thì nhận thấy trên dây xuất hiện sóng dừng với hai giá trị liên tiếp của tần số f1 và f2 thỏa mãn f2 – f1 = 32 Hz Khi lực căng dây là F2 = 4F1 và lặp lại thí nghiệm như trên thì hiệu hai tần số liên tiếp cho sóng dừng trên dây là:
là 4,2 cm và 9 cm Tốc độ truyền sóng trên mặt nước là 32 cm/s Muốn M là một điểm dao động với biên độ cực tiểu thì phải dịch chuyển nguồn tại B dọc đường nối A, B từ vị trí ban đầu ra xa nguồn A một đoạn nhỏ nhất là:
Đáp án C
+ Xét tỉ số
Vậy ban đầu điểm M nằm trên cực đại thứ 3
Dịch chuyển S2 ra xa một đoạn , để đoạn này là
nhỏ nhất thì khi đó M phải nằm trên cực tiểu thứ 4
Ta có
Câu 71(THPT CHUYÊN LAM SƠN-THANH HÓA 2018): Công thức liên hệ giữa tần số,
tốc độ truyền sóng và bước sóng là
Trang 24Đáp án A
Câu 72(THPT CHUYÊN LAM SƠN-THANH HÓA 2018): Trong hiện tượng giao thoa
sóng trên mặt nước, khoảng cách giữa hai cực đại liên tiếp nằm trên đường nối hai tâm sóng bằng
C một nửa bước sóng D một phần tư bước sóng
: Đáp án C
+ Trong hiện tượng giao thoa sóng nước khoảng cách giữa hai cực đại liên tiếp trên đoạn thẳng nối hai nguồn là một nửa bước sóng
Câu 73(THPT CHUYÊN LAM SƠN-THANH HÓA 2018): Một dây đàn hồi dài 60 cm
phát ra một âm có tần số f = 100 Hz, ta thấy có 4 nút kể cả 2 nút ở hai đầu dây Tốc độ truyền sóng trên dây bằng
Đáp án A
+ Điều kiện để có sóng dừng trên dây với đầu cố định , trong đó n là số bó sóng
Câu 74(THPT CHUYÊN LAM SƠN-THANH HÓA 2018): Độ cao của âm là một đặc
trưng sinh lý tương ứng với đặc trưng vật lý nào dưới đây của âm?
A Tần số B Cường độ C Mức cường độ D Đồ thị dao động Đáp án A
+ Độ cao là đặc trưng sinh lý của âm tương ứng với tần số
Câu 75(THPT CHUYÊN LAM SƠN-THANH HÓA 2018): Ở mặt chất lỏng có hai nguồn
sóng A, B cách nhau 18 cm, dao động theo phương thẳng đứng với phương trình là uA = uB = acos20πt (với t tính bằng s) Tốc độ truyền sóng của mặt chất lỏng là 50 cm/s Gọi M là điểm
ở mặt chất lỏng gần A nhất sao cho phần tử chất lỏng tại M dao động với biên độ cực đại và cùng pha với nguồn A Khoảng cách AM là
Đáp án A
Trang 25+ Điều kiện để M cực đại và cùng pha với nguồn A
Câu 76(THPT CHUYÊN LAM SƠN-THANH HÓA 2018): Một nguồn sóng cơ dao động
điều hòa theo phương trình x = Acos(10πt + 0,5π) cm Khoảng cách giữa hai điểm gần nhau nhất trên phương truyền sóng mà tại đó dao động của phần tử môi trường lệch pha nhau
1200 là 3 m Tốc độ truyền sóng là
Đáp án C
Câu 77(THPT CHUYÊN THÁI BÌNH LẦN 2 2018): Một sợi dây căng ngang đang có
sóng dừng Sóng truyền trên dây có bước sóng λ Khoảng cách giữa hai bụng liên tiếp là
Đáp án C
+ Khi xảy ra sóng dừng trên dây thì khoảng cách giữa hai bụng sóng liên tiếp là nửa bước
Câu 78(THPT CHUYÊN THÁI BÌNH LẦN 22018): Khi một sóng cơ truyền từ không khí
vào nước thì đại lượng nào sau đây không đổi?
A Bước sóng B Biên độ sóng C Tốc độ truyền sóng D Tần số của sóng Đáp án D
+ khi sóng cơ lan truyền qua các môi trường truyền sóng khác nhau thì tần số của sóng là ko đổi
Câu 79(THPT CHUYÊN THÁI BÌNH LẦN 22018): Một sóng cơ truyền dọc theo trục Ox
= 3 s, ở điểm có x = 25 cm, phần tử sóng có li độ là
Trang 26A –5 cm B –2,5 cm C 2,5 cm D 5,0 cm.
Đáp án B
+ Ta có
Câu 80(THPT CHUYÊN THÁI BÌNH LẦN 22018): Tại điểm O đặt hai nguồn âm điểm
giống hệt nhau phát ra âm đẳng hướng có công suất không đổi Điểm A cách O một đoạn d
m Trên tia vuông góc với OA tại A lấy điểm B cách A một khoảng 6 m Điểm M thuộc đoạn
AB sao cho AM = 4,5 m Thay đổi d để góc có giá trị lớn nhất, khi đó mức cường độ
âm tại A là LA = 40 dB Để mức cường độ âm tại M là 50 dB thì cần đặt thêm tại O bao nhiêu nguồn âm nữa?
: Đáp án C
+ Hệ thức liên hệ giữa cường độ dòng điện I chạy trong mạch gồm nguồn điện có suất điện động E, điện trở trong r nối tiếp với mạch ngoài có điện trở R
Câu 81(THPT CHUYÊN THÁI BÌNH LẦN 22018): Trong thí nghiệm giao thoa trên mặt
nước, hai nguồn sóng kết hợp A và B dao động cùng pha, cùng tần số, cách nhau AB = 8 cm tạo ra hai sóng kết hợp có bước sóng λ = 2 cm Một đường thẳng (Δ) song song với AB và cách AB một khoảng là 2 cm, cắt đường trung trực của AB tại điểm C Khoảng cách ngắn nhất từ C đến điểm dao động với biên độ cực tiểu trên (Δ) là
Đáp án A
Câu 82(THPT CHUYÊN THÁI BÌNH LẦN 22018): Tần số của âm cơ bản và họa âm do
một dây đàn phát ra tương ứng bằng với tần số của sóng cơ để trên dây đàn có sóng dừng Trong các họa âm do dây đàn phát ra, có hai họa âm ứng với tần só 2640 Hz và 4400 Hz Biết
âm cơ bản của dây đàn có tần số nằm trong khoảng từ 300 Hz đến 800 Hz Trong vùng tần số của âm nghe được từ 16Hz đến 20 kHz, có tối đa bao nhiêu tần số của họa âm (kể cả âm cơ bản) của dây đàn này?
Đáp án D
Trang 27→ Vận tốc của vật cm
Câu 83(THPT CHUYÊN ĐH VINH-NGHỆ AN 2018): Khoảng cách giữa hai điểm trên
phương truyền sóng gần nhau nhất và dao động cùng pha với nhau gọi là:
A bước sóng B tốc độ truyền sóng C độ lệch pha D chu kỳ.
Đáp án A
+ Khoảng cách giữa hai điểm gần nhau nhất trên cùng một phương truyền sóng, dao động cùng pha nhau gọi là một bước sóng
Câu 84(THPT CHUYÊN ĐH VINH-NGHỆ AN 2018): Sóng cơ có tần số 80 Hz lan truyền
trong một môi trường với vận tốc 4 m/s Dao động của các phần tử vật chất tại hai điểm trên một phương truyền sóng cách nguồn sóng những đoạn lần lượt là 31 cm và 33,5 cm, lệch pha nhau góc:
Đáp án C
+ Độ lệch pha giữa hai phần tử
Câu 85(THPT CHUYÊN ĐH VINH-NGHỆ AN 2018): Tại một vị trí trong môi trường
truyền âm, một sóng âm có cường độ I Biết cường độ âm chuẩn là I0 Mức cường độ âm L của sóng âm này tại vị trí đó được tính bằng công thức:
Đáp án A
+ Mức cường độ âm tại vị trí có cường độ âm I được xác định bằng biểu thức
Câu 86(THPT CHUYÊN ĐH VINH-NGHỆ AN 2018): Trên một sợi dây dài 0,9 m có sóng
dừng Kể cả hai nút ở hai đầu dây thì trên dây có 10 nút sóng Biết tần số của sóng truyền trêndây là 200 Hz Sóng truyền trên dây có tốc độ là:
Đáp án D
+ Điều kiện để có sóng dừng với hai đầu cố định với n là số bó hoặc bụng sóng Trên dây có 10 nút sóng
Trang 28Câu 87(THPT CHUYÊN ĐH VINH-NGHỆ AN 2018): Một sóng cơ lan truyền dọc theo
trục Ox Phương trình dao động của phần tử tại một điểm trên phương truyền sóng là u = 4cos(20πt – π) (u tính bằng mm, t tính bằng s) Biết tốc độ truyền sóng bằng 60 cm/s Bước sóng của sóng này là:
Đáp án C
+ Từ phương trình sóng, ta có
Bước sóng của sóng
Câu 88(THPT CHUYÊN ĐH VINH-NGHỆ AN 2018): Khi có sóng dừng trên một sợi dây
đàn hồi, khoảng cách ngắn nhất giữa hai nút sóng bằng
A một nửa bước sóng B một số nguyên lần bước sóng.
Đáp án A
+ Khi có sóng dừng trên một sợi dây đàn hồi, khoảng cách ngắn nhất giữa hai nút sóng là mộtnửa bước sóng
Câu 89(THPT CHUYÊN ĐH VINH-NGHỆ AN 2018): Một sóng cơ truyền dọc theo trục
Ox với phương trình u = 2cos(40πt - 2πx) mm Biên độ của sóng này là:
Đáp án C
+ Từ phương trình sóng, ta có
Câu 90(THPT CHUYÊN ĐH VINH-NGHỆ AN 2018): Sóng siêu âm:
A truyền được trong chân không.
B không truyền được trong chân không.
C truyền trong nước nhanh hơn trong sắt.
D truyền trong không khí nhanh hơn trong nước.
Đáp án B
+ Sóng âm không truyền được trong chân không.
Câu 91(THPT CHUYÊN ĐH VINH-NGHỆ AN 2018): Điều kiện để hai sóng cơ khi gặp
nhau, giao thoa được với nhau là hai sóng phải xuất phát từ hai nguồn dao động:
A cùng tần số, cùng phương và có hiệu số pha không đổi theo thời gian.
B cùng biên độ và có hiệu số pha không đổi theo thời gian.
C có cùng pha ban đầu và cùng biên độ.
D cùng tần số, cùng phương.
Trang 29+ Hai âm có cùng độ cao là hai âm có cùng tần số.
Câu 93(THPT CHUYÊN ĐH VINH-NGHỆ AN 2018): Một nguồn âm điểm S phát âm
đẳng hướng với công suất không đổi trong một môi trường không hấp thụ và không phản xạ
âm Lúc đầu, mức cường độ âm do S gây ra tại điểm M là L dB Khi cho S tiến lại gần M thêm một đoạn 60 m thì mức cường độ âm tại M lúc này là L + 6 dB Khoảng cách từ S đến
Câu 94(THPT CHUYÊN ĐH VINH-NGHỆ AN 2018): Tại mặt nước, hai nguồn kết hợp
đặt ở A và B cách nhau 68 mm, dao động điều hòa cùng tần số, cùng pha theo hướng vuông góc với mặt nước Trên đoạn AB, hai phần tử nước dao động với biên độ cực đại có vị trí cân bằng cách nhau một đoạn ngắn nhất là 10 mm Điểm C là vị trí cân bằng của phần tử ở mặt
lớn nhất bằng:
: Đáp án C
+ Khi xảy ra giao thoa, trên đoạn AB các cực đại giao
thoa liên tiếp có vị trí cân bằng cách nhau một đoạn
Số dãy cực đại giao thoa
Có 7 dãy cực đại ứng với
Trang 30Để BC lớn nhất thì C nằm trên dãy cực đại ứng với
Câu 95(THPT CHUYÊN BẮC NINH LẦN 22018): Hai nguồn phát sóng kết hợp A và B
trên mặt chất lỏng dao động theo phương trình uA = Acos100πt; uB = Bcos100πt Tốc độ truyền sóng trên mặt chất lỏng là 1 m/s, I là trung điểm của AB M là điểm nằm trên đoạn AI,
N là điểm nằm trên đoạn IB Biết IM = 5 cm và IN = 6,5 cm Số điểm nằm trên đoạn MN có biên độ cực đại cùng pha với I là
Trên MN có 5 điểm cực địa và cùng pha với I
Câu 96(THPT CHUYÊN BẮC NINH LẦN 22018): Một sóng cơ lan truyền trong môi
trường liên tục từ điểm M đến điểm N cách M một đoạn 7λ/3 cm (λ là bước sóng) Sóng truyền với biên độ A không đổi Biết phương trình sóng tại M có dạng uM = 3cos2πt(uM tính bằng cm, t tính bằng giây) Vào thời điểm t1 tốc độ dao động của phần tử M là 6π cm/s thì tốc
độ dao động của phần tử N là
: Đáp án A
+ Tốc độ dao động của các phần tử môi trường
+ Độ lệch pha dao động giữa M và N:
+ Taị thời điểm điểm M có tốc độ
Biễu diễn các dao động tương ứng trên đường tròn, ta thu được
Trang 31Câu 97(THPT CHUYÊN BẮC NINH LẦN 22018): Tốc độ truyền âm trong một môi
trường sẽ
A có giá trị cực đại khi truyền trong chân không.
B giảm khi khối lượng của môi trường tăng.
C có giá trị như nhau với một môi trường.
D tăng khi độ đàn hồi của môi trường càng lớn.
: Đáp án D
+ Tốc độ truyền âm của môi trường tang khi độ đàn hồi của môi trường càng lớn
Câu 98(THPT CHUYÊN BẮC NINH LẦN 22018): Một sóng truyền trên mặt nước có
bước sóng λ = 2 m, khoảng cách giữa hai điểm gần nhau nhất trên cùng một phương truyền sóng dao động cùng pha nhau là
Đáp án C
+ Khoảng cách gần nhau nhất trên cùng phương truyền sóng dao động cùng pha là
Câu 99(THPT CHUYÊN BẮC NINH LẦN 22018): Về sự truyền sóng cơ, phát biểu nào
sau đây là đúng?
A Chỉ truyền được trong môi trường không khí.
B Trong môi trường rắn, lỏng, khí.
C Trong môi trường chân không.
D Chỉ truyền được trên vật rắn và mặt thoáng chất lỏng.
Đáp án B
+ Sóng cơ lan truyền được trong môi trường rắn, lỏng và khí
Câu 100(THPT CHUYÊN LÊ QUÝ ĐÔN-ĐIỆN BIÊN 2018): Khi có sóng dừng trên một
sợi dây đàn hồi, khoảng cách từ một bụng đến nút gần nó nhất bằng:
A một số nguyên lần bước sóng B một phần tư bước sóng.
Đáp án B
+ Khi có sóng dừng trên dây, khoảng cách từ một bụng đến một nút gần nó là một phần tư bước sóng
Câu 101(THPT CHUYÊN LÊ QUÝ ĐÔN-ĐIỆN BIÊN 2018): Giao thoa ở mặt nước với
hai nguồn sóng kết hợp đặt tại A và B dao động điều hòa cùng pha theo phương thẳng đứng
Trang 32Sóng truyền ở mặt nước có bước sóng λ Cực tiểu giao thoa nằm tại những điểm có hiệu đường đi của hai sóng từ hai nguồn tới đó bằng:
Đáp án C
Câu 102(THPT CHUYÊN LÊ QUÝ ĐÔN-ĐIỆN BIÊN 2018): Bước sóng là:
A quãng đường sóng truyền đi trong một chu kì.
B khoảng cách giữa hai bụng sóng.
C quãng đường sóng truyền trong 1 s.
D khoảng cách giữa hai điểm có li độ bằng không.
Đáp án A
+ Bước sóng là quãng đường mà sóng truyền đi được trong một chu kì
Câu 103(THPT CHUYÊN LÊ QUÝ ĐÔN-ĐIỆN BIÊN 2018): Lượng năng lượng được
sóng âm truyền trong một đơn vị thời gian qua một đơn vị diện tích đặt vuông góc với
phương truyền âm gọi là:
A mức cường độ âm B độ to của âm C năng lượng âm D cường độ âm : Đáp án D
+ Lượng năng lượng sóng truyền đi được trong một đơn vị thời gian qua một đơn vị diện tích đặt vuông góc với phương truyền sóng gọi là cường độ âm
Câu 104(THPT CHUYÊN LÊ QUÝ ĐÔN-ĐIỆN BIÊN 2018): Tại nguồn O, phương trình
dao động của sóng là u = acosωt , gọi λ là bước sóng, v là tốc độ truyền sóng Hai điểm M, N nằm trên phương truyền sóng cách nhau một đoạn d sẽ dao động lệch pha nhau một góc:
: Đáp án A
+ Độ lệch pha giữa hai điểm cách nhau một đoạn d trên cùng một phương truyền sóng
Câu 105(THPT CHUYÊN LÊ QUÝ ĐÔN-ĐIỆN BIÊN 2018): Khi một sóng cơ truyền từ
không khí vào nước thì đại lượng nào sau đây không đổi?
A tần số của sóng B tốc độ truyền sóng C bước sóng D biên độ sóng.
Trang 33Đáp án A
+ Khi sóng cơ truyền qua các môi trường thì tần số của sóng là không đổi
Câu 106(THPT CHUYÊN LÊ QUÝ ĐÔN-ĐIỆN BIÊN 2018): Một sóng cơ học lan truyền
trên một phương truyền sóng với tốc độ v = 50 cm/s Sóng truyền từ O đến M, biết phương trình sóng tại điểm M là uM = 5cos(50πt - π) cm M nằm sao O và cách O một đoạn 0,5 cm thìphương trình sóng tại O là:
Đáp án D
O gần nguồn hơn nên sẽ dao động sớm pha hơn M một góc
Câu 107(THPT CHUYÊN LÊ QUÝ ĐÔN-ĐIỆN BIÊN 2018): Một sóng lan truyền với tốc
độ v = 200 m/s có bước sóng λ = 4 m Chu kì dao động của sóng là:
A T = 0,02 s B T = 0,2 s C T = 50 s D T = 1,25 s Đáp án A
+ Chu kì dao động của sóng
Câu 108(THPT CHUYÊN LÊ QUÝ ĐÔN-ĐIỆN BIÊN 2018): Cho cường độ âm chuẩn
I0 = 10-12 W/m2 Một âm có mức cường độ 80 dB thì cường độ âm là:
A 10-20 W/m2 B 3.10-5 W/m2 C 10-4 W/m2 D 10-6 W/m2
Đáp án C
+ Mức cường độ âm tại vị trí có cường độ âm I được xác định bởi
Câu 109(THPT CHUYÊN LÊ QUÝ ĐÔN-ĐIỆN BIÊN 2018): Một dao động có phương
trình u = Acos40πt , trong đó t tính bằng s Sau thời gian 1,7 s thì sóng tạo ra bởi dao động này sẽ truyền được quãng đường bằng bao nhiêu lần bước sóng:
Trang 34Câu 110(THPT CHUYÊN LÊ QUÝ ĐÔN-ĐIỆN BIÊN 2018): Một sợi dây căng giữa hai
điểm cố định cách nhau 75 cm Người ta tạo ra sóng dừng trên dây Hai tần số gần nhau nhất cùng tạo ra sóng dừng trên dây là 150 Hz và 200 Hz Vận tốc truyền sóng trên dây đó bằng:
Đáp án A
+ Hai tần số liên tiếp trên dây cho sóng dừng, tương ứng với sóng dừng hình thành trên dây với n và bó sóng Ta có:
với là tần số nhỏ nhất gây ra sóng dừng trên dây (tương ứung với một bó sóng)
Câu 111(THPT CHUYÊN LÊ QUÝ ĐÔN-ĐIỆN BIÊN 2018): Hai nguồn kết hợp A, B
cách nhau 10 cm dao động theo phương trình u = Acos100πt mm trên mặt thoáng của thủy ngân, coi biên độ không đổi Xét về một phía đường trung trực của AB ta thấy vân bậc k đi qua điểm M có hiệu số MA – MB = 1 cm và vân bậc k + 5 cùng tính chất dao động với vân bậc k đi qua điểm N có NA – NB = 30 mm Tốc độ truyền sóng trên mặt thủy ngân là:
Câu 112(THPT CHUYÊN LÊ QUÝ ĐÔN-ĐIỆN BIÊN 2018): Một nguồn âm điểm S phát
âm đẳng hướng với công suất không đổi trong một môi trường không hấp thụ và không phản
xạ âm Lúc đầu, mức cường độ âm do S gây ra tại điểm M là L dB Khi cho S tiến lại gần M
Trang 35thêm một đoạn 60 m thì mức cường độ âm tại M lúc này là L + 6 dB Khoảng cách từ S đến
M lúc đầu là:
Đáp án A
+ Ta có
Câu 113(THPT CHUYÊN LÊ QUÝ ĐÔN-ĐIỆN BIÊN 2018): Sóng cơ lan truyền từ
nguồn O dọc theo một đường thẳng với biên độ không đổi Ở thời điểm t = 0, tại O có
phương trình u0 = Acosωt cm Một điểm cách nguồn một khoảng bằng một nửa bước sóng có
li độ 5 cm ở thời điểm bằng 0,5 chu kì Biên độ của sóng là:
Đáp án C
đang xét cùng pha với O
Câu 114(THPT CHUYÊN LÊ QUÝ ĐÔN-ĐIỆN BIÊN 2018): Quan sát sóng dừng trên
một sợi dây đàn hồi người ta thấy khoảng thời gian giữa hai thời điểm gần nhất mà dây duỗi thẳng là 0,2 s, khoảng cách giữa hai chỗ luôn đứng yêu liền nhau là 10 cm Tốc độ truyền sóng trên dây là:
Đáp án D
+ Khoảng thời gian giữa hai lần gần nhất sợi dây duỗi thẳng là
+ Khoảng cách giữa hai chỗ đứng yên (hai nút sóng) liên tiếp là
Vận tốc truyền sóng
Câu 115(THPT CHUYÊN LÊ QUÝ ĐÔN-ĐIỆN BIÊN 2018): Trên sợi dây dài có sóng
ngang hình sin truyền qua Hình dạng của một đoạn dây tại hai thời điểm t1 và t2 có dạng như hình vẽ bên Trục Ou biểu diễn li độ của các phần tử M và N ở các thời điểm Biết t2 – t1 bằng0,05 s, nhỏ hơn một chu kì sóng Tốc độ cực đại của một phần tử trên dây bằng?
Trang 36A 34 cm/s B 3,4 m/s C 4,25 m/s D 42,5 cm/s Đáp án A
Câu 116(THPT CHUYÊN TRẦN PHÚ-HẢI PHÒNG LẦN 12018): Đại lượng nào sau
đây không phải là đặc trưng vật lý của âm?
A Cường độ âm B Mức cường độ âm C Độ cao của âm D Tần số âm Đáp án C
+ Độ cao không phải là đặc trung vật lý của âm
Câu 117(THPT CHUYÊN TRẦN PHÚ-HẢI PHÒNG LẦN 12018): Khoảng cách ngắn
nhất giữa hai điểm trên cùng một phương truyền sóng cơ, dao động ngược pha bằng:
A Hai lần bước sóng B Một phần tư bước sóng.
Trang 37Đáp án D
+ Khoảng cách ngắn nhất giữa hai điểm dao động ngược pha trên cùng một phương truyền sóng là nửa bước sóng
Câu 118(THPT CHUYÊN TRẦN PHÚ-HẢI PHÒNG LẦN 12018): Một dây AB dài 90
cm có hai đầu A, B cố định Dây được kích thích để trên dây có sóng dừng với khoảng cách giữa vị trí cân bằng của hai bụng ở xa nhất cách nhau 75 cm Số bụng sóng trên dây là:
Câu 119(THPT CHUYÊN TRẦN PHÚ-HẢI PHÒNG LẦN 12018): Một sóng cơ truyền
trên sợi dây đàn hồi rất dài với biên độ sóng là 8 mm Tại một thời điểm, phần tử trên sợi dây cùng lệch khỏi vị trí cân bằng 4 mm và chuyển động ngược chiều Biết khoảng cách gần nhất tính theo phương truyền sóng của hai phần tử có tính chất như trên là 8 cm Tính tỉ số giữa tốc độ dao động cực đại của một phần tử trên sợi dây với tốc độ truyền sóng
Đáp án B
+ Ta biểu diễn dao động của hai phần tử dây cùng có li độ + 4
mm nhưng chuyển động ngược chiều nhau trên đường tròn
+ Tỉ số
Câu 120(THPT CHUYÊN TRẦN PHÚ-HẢI PHÒNG LẦN 12018): Sóng âm khi truyền
trong chất rắn có thể là sóng dọc hoặc sóng ngang và lan truyền với tốc độ khác nhau Tại trung tâm phòng chống thiên tai nhận được hai tín hiệu sóng từ một vụ động đất cách nhau một khoảng thời gian 240 s Biết tốc độ truyền sóng ngang và tốc độ truyền sóng dọc trong lòng đất có giá trị lần lượt là 5 km/s và 8 km/s Tâm chấn động cách nơi nhận tín hiệu một khoảng:
Đáp án A
+ Gọi d là khoảng cách từ tâm chấn động đến nơi nhận tín hiệu, ta có:
km
Trang 38Câu 121(THPT CHUYÊN TRẦN PHÚ-HẢI PHÒNG LẦN 12018): Trong thí nghiệm
giao thoa sóng trên mặt chất lỏng, hai nguồn kết hợp S1, S2 cùng pha, cùng biên độ, cách nhau9,5 cm Khoảng cách gần nhất giữa vị trí cân bằng của hai phần tử trên mặt nước dao động với biên độ cực đại thuộc đoạn nối S1, S2 là 1 cm Trên mặt nước vẽ một đường tròn sao cho
vị trí nguồn S1, S2 ở trong đường tròn đó Trên đường tròn ấy có bao nhiêu điểm có biên độ dao động cực đại?
Đáp án C
+ Khoảng cách gần nhất giữa hai điểm cực đại trên đoạn là
+ Mỗi dãy cực đại cắt đường tròn tại 2 điểm → có 18 điểm cực đại trên đường tròn
Câu 122(THPT CHUYÊN TRẦN PHÚ-HẢI PHÒNG LẦN 12018): Trên một sợi dây đàn
hồi với hai đầu dây là O và B cố định đang có sóng dừng với chu kỳ T thỏa mãn hệ thức: 0,5
s < T < 0,61 s Biên độ dao động của bụng sóng là Tại thời điểm t1 và thời điểm t2 =
t1 + 2 s hình ảnh của sợi dây đều có dạng như hình vẽ Cho tốc độ truyền sóng trên dây là 0,15 m/s Khoảng cách cực đại giữa 2 phần tử bụng sóng liên tiếp trong quá trình hình thành
sóng dừng gần giá trị nào nhất?
Đáp án A
+ Với khoảng thời gian của chu kì thỏa mãn
ứng với hơn 3 chu kì+ Kết hợp với biểu diễn dao động trên đường tròn ta có:
+ Hai bụng sóng liên tiếp cách nhau nửa bước sóng và dao động ngược pha nên khoảng cách lớn nhất giữa chúng là
Trang 39Câu 123(THPT CHUYÊN HẠ LONG-QUẢNG NINH LẦN 1 2018): Mối liên hệ giữa bước
sóng λ , vận tốc truyền sóng v, chu kỳ T và tần số f của một sóng là
Đáp án D
+ Mối liên hệ giữa bước sóng , vận tốc truyền sóng v, tần số sóng f và chu kì T là
Câu 124(THPT CHUYÊN HẠ LONG-QUẢNG NINH LẦN 1 2018): Khi có sóng dừng
trên một sợi dây đàn hồi thì khoảng cách giữa hai bụng sóng liên tiếp theo phương dọc theo sợi dây bằng
A một phần tư bước sóng B nửa bước sóng.
: Đáp án B
+ Khoảng cách giữa hai bụng sóng liên tiếp là nửa bước sóng
Câu 125(THPT CHUYÊN HẠ LONG-QUẢNG NINH LẦN 1 2018): Tại một vị trí trong
môi trường truyền âm, một sóng âm có cường độ âm I Biết cường độ âm chuẩn là I0 Mức cường độ âm L của sóng âm này tại vị trí đó được tính bằng công thức
Đáp án C
+ Mức cường độ âm tại vị trí có cường độ âm I được xác định bằng biểu thức
Câu 126(THPT CHUYÊN HẠ LONG-QUẢNG NINH LẦN 1 2018): Cường độ âm tại
một điểm trong môi trường truyền âm là 10-4 W/m2 Biết cường độ âm chuẩn là 10-12 W/m2 Mức cường độ âm tại điểm đó bằng
Đáp án C
+ Mức cường độ âm tại vị trí có cường độ âm I là
Trang 40Câu 127(THPT CHUYÊN HẠ LONG-QUẢNG NINH LẦN 1 2018): Một sợi dây dài 160
cm được cố định ở 2 đầu Sóng truyền trên sợi dây có bước sóng 8 cm và tạo ra hình ảnh sóng dừng Số bụng sóng trong hình ảnh sóng dừng trên là
Đáp án B
+ Điều kiện để có sóng dừng với hai đầu cố định , với n là số bụng sóng
Câu 128(THPT CHUYÊN HẠ LONG-QUẢNG NINH LẦN 1 2018): Tại vị trí O trong
một nhà máy, một còi báo cháy (được coi như một nguồn điểm) phát sóng âm với công suất không đổi Từ bên ngoài một thiết bị xác định mức cường độ âm chuyển động thẳng biến đổi đều từ M hướng đến O theo hai giai đoạn với vận tốc ban đầu bằng không và gia tốc có độ lớn 3,75 m/s2 cho biết khi dừng lại tại N (cổng nhà máy) Biết NO = 15 m và mức cường độ
âm do còi phát ra tại N lớn hơn mức cường độ âm tại M là 20 dB Cho rằng môi trường truyền âm là đẳng hướng và không hấp thụ âm Thời gian thiết bị đó chuyển động từ M đến N
có giá trị gần giá trị nào nhất
Câu 129(THPT CHUYÊN HẠ LONG-QUẢNG NINH LẦN 1 2018): Trên mặt nước nằm
ngang, tại hai điểm S1, S2 cách nhau 9,8 cm, người ta đặt hai nguồn sóng cơ kết hợp, dao động điều hòa theo phương thẳng đứng có tần số 15 Hz và luôn cùng pha Biết tốc độ truyền sóng trên mặt nước là 30 cm/s, coi biên độ sóng không đổi khi truyền đi Số điểm dao động với biên độ cực tiểu giữa hai nguồn S1, S2 là
Đáp án D
+ Bước sóng của sóng