Khai thác dịch vụ biểu diễn văn hóa cồng chiêng tây nguyên trong việc phát triển sản phẩm du lịch tại đà lạt

I- Tên đề tài: Khai thác dịch vụ biểu diễn văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên trong việc phát triển sản phẩm du lịch tại Đà Lạt II- Nhiệm vụ và nội dung: Thực hiện đề tài “Khai thác dịch v

TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHỆ TP HCM

Cán bộ hướng dẫn khoa học: PGS TS Lê Anh Tuấn

Luận văn Thạc sĩ được bảo vệ tại Trường Đại học Công nghệ TP HCM ngày14 tháng 10 năm 2017

Thành phần Hội đồng đánh giá Luận văn Thạc sĩ gồm:

(Ghi rõ họ, tên, học hàm, học vị của Hội đồng chấm bảo vệ Luận văn Thạc sĩ)

2 PGS TS Phạm Trung Lương Phản biện 1

Xác nhận của Chủ tịch Hội đồng đánh giá Luận văn sau khi Luận văn đã được sửa chữa (nếu có)

Chủ tịch Hội đồng đánh giá LV

NHIỆM VỤ LUẬN VĂN THẠC SĨ

Họ tên học viên: Đỗ Thị Lê Lam .Giới tính: Nữ Ngày, tháng, năm sinh: 15/09/1984 Nơi sinh: Thành phố Đà Lạt, tỉnh Lâm Đồng Chuyên ngành: Quản trị Dịch vụ Du lịch và Lữ hành MSHV: 1541890016

I- Tên đề tài:

Khai thác dịch vụ biểu diễn văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên trong việc phát triển sản phẩm du lịch tại Đà Lạt

II- Nhiệm vụ và nội dung:

Thực hiện đề tài “Khai thác dịch vụ biểu diễn văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên trong việc phát triển sản phẩm du lịch tại Đà Lạt” từ 15/02/2017 đến 31/08/2017

Nội dung: Nghiên cứu thực trạng khai thác dịch vụ biểu diễn văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên phục vụ du lịch ở Đà Lạt và đề xuất một số giải pháp nhằm khai thác hiệu quả dịch vụ biểu diễn văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên để phát triển sản phẩm du lịch

ở Đà Lạt

III- Ngày giao nhiệm vụ: 15/02/2017

IV- Ngày hoàn thành nhiệm vụ: 31/08/2017

V- Cán bộ hướng dẫn: (Ghi rõ học hàm, học vị, họ, tên): PGS TS Lê Anh Tuấn

CÁN BỘ HƯỚNG DẪN KHOA QUẢN LÝ CHUYÊN NGÀNH

(Họ tên và chữ ký) (Họ tên và chữ ký)

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi.Các số liệu, kết quả nêu trong Luận văn là trung thực và chƣa từng đƣợc ai công bố trong bất kỳ công trình nào khác

Tôi xin cam đoan rằng mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện Luận văn này

đã đƣợc cảm ơn và các thông tin trích dẫn trong Luận văn đã đƣợc chỉ rõ nguồn gốc

Học viên thực hiện Luận văn

(Ký và ghi rõ họ tên)

Đỗ Thị Lê Lam

đề cương đến khi hoàn thiện luận văn

Tôi xin chân thành cảm ơn TS Nguyễn Quyết Thắng, Trưởng Khoa Quản trị

Du lịch - Nhà hàng - Khách sạn, Trường Đại học Công nghệ TP Hồ Chí Minh và

TS Trần Văn Thông, Trưởng Khoa Quản trị Du lịch và Khách sạn, Trường Đại học Kinh tế tài chính TP Hồ Chí Minh về những lời khuyên, góp ý và sự chia sẻ tài liệu của các Thầy trong quá trình tôi thực hiện luận văn Ngoài ra, tôi xin gửi lời cảm ơn đến các giảng viên từ Đại học Công nghệ TP Hồ Chí Minh và các trường đại học khác đã cung cấp cho chúng tôi những kiến thức quý giá trong suốt khóa học này

Trong quá trình thu thập tài liệu, dữ liệu cho nghiên cứu này, tôi đã nhận được

sự giúp đỡ, hỗ trợ của các cán bộ Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Lâm Đồng và phòng Văn hóa huyện Lạc Dương, đặc biệt là bà Nguyễn Thị Nguyên, Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Lâm Đồng và ông Cao Anh Tú, Trưởng phòng quản

lý Văn hóa huyện Lạc Dương tỉnh Lâm Đồng

Ngoài ra, tôi xin gửi lời cảm ơn đến các chủ Câu lạc bộ biểu diễn văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên và các bạn bè đã giúp đỡ tôi trong quá trình điều tra thu thập số liệu

Cuối cùng, tôi xin bày tỏ lòng biết ơn đến bố mẹ và gia đình về những động viên của họ đã giúp tôi yên tâm trong công tác và học tập

Một lần nữa, tôi xin chân thành cảm ơn tất cả

Đỗ Thị Lê Lam

TÓM TẮT

Sau gần 20 năm được giới thiệu đến khách du lịch, dịch vụ biểu diễn văn hóa Cồng chiêng Tây Nguyên đã đóng góp vào sự đa dạng hóa dịch vụ du lịch ở Đà Lạt Tuy nhiên, sự phát triển của nó chưa tương xứng với yêu cầu của ngành du lịch ở

Đà Lạt nói chung và của khách du lịch nói riêng

Xuất phát từ thực tế đó, tác giả đã thực hiện đề tài “Khai thác dịch vụ biểu diễn văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên trong việc phát triển sản phẩm du lịch tại Đà Lạt”

Đề tài đã nêu lên ba câu hỏi nghiên cứu:

1 Lý thuyết nào liên quan đến việc khai thác dịch vụ biểu diễn Văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên trong việc phát triển sản phẩm du lịch?

2 Thực trạng việc cung cấp dịch vụ biểu diễn văn hóa Cồng chiêng Tây Nguyên phục vụ khách du lịch ở Đà Lạt như thế nào?

3 Những giải pháp nào có thể giúp khai thác hiệu quả dịch vụ biểu diễn văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên trong phát triển sản phẩm du lịch tại Đà Lạt? Luận văn đã phân tích các kết quả liên quan đến hoạt động du lịch tại Đà Lạt

và dịch vụ biểu diễn văn hóa Cồng chiêng Tây Nguyên cũng như thảo luận một số vấn đề trong lĩnh vực dịch vụ này Bằng cách sử dụng công cụ SERVQUAL, nghiên cứu đã phân tích mong đợi và cảm nhận của khách du lịch đối với dịch vụ biểu diễn văn hóa Cồng chiêng Tây Nguyên dựa trên các số liệu thu thập từ khảo sát

Luận văn đề xuất một số giải pháp đề nghị nhằm phát triển sản phẩm du lịch ở

Đà Lạt thông qua việc khai thác hiệu quả dịch vụ biểu diễn văn hóa Cồng chiêng Tây Nguyên; nêu lên những đóng góp và hạn chế của đề tài Đề tài cũng tạo tiền đề tốt cho những nghiên cứu sâu hơn trong lĩnh vực này

After approximately 20 years being introduced to tourists, Gong performance has contributed to the diversity of tourism services in Da Lat city Nevertheless, its development is not commensurate with the requirements of the tourism industry in

Da Lat in general and tourists in particular

From that fact, the author has carried out the thesis "Exploitation of cultural Gong performances of Tay Nguyen in the development of tourism products in Da Lat" The thesis raises three research questions:

1 What is the theory related to the exploitation of the Highland Gong culture performance service in the development of tourism products?

2 What is the status quo of providing Gong performance service to tourists in

The thesis introduces some suggestions for developing tourism product in Da Lat by effectively exploit Gong performance service; points out some contributions and limitations of the research It also creates a good precedent for further studies in this field

MỤC LỤC

PHẦN MỞ ĐẦU 1

1 Đặt vấn đề và tính cấp thiết của đề tài 1

1.1 Đặt vấn đề 1

1.2 Tính cấp thiết của đề tài 1

2 Mục tiêu và câu hỏi nghiên cứu 3

2.1 Mục tiêu nghiên cứu 3

2.2 Câu hỏi nghiên cứu 4

3 Đối tượng nghiên cứu 4

4 Phạm vi nghiên cứu 4

5 Phương pháp nghiên cứu 5

6 Lược khảo về tài liệu nghiên cứu 6

7 Ý nghĩa nghiên cứu của đề tài 8

8 Kết cấu của luận văn 8

Chương 1: CƠ SỞ LÝ THUYẾT 9

1.1 Khái niệm và đặc điểm của sản phẩm du lịch 9

1.1.1 Khái niệm sản phẩm du lịch 9

1.1.2 Đặc điểm của sản phẩm du lịch 10

1.2 Phát triển sản phẩm du lịch 13

1.2.1 Mục tiêu phát triển sản phẩm du lịch 14

1.2.2 Một số nguyên tắc phát triển sản phẩm du lịch 15

1.2.3 Các yếu tố ảnh hưởng đến phát triển sản phẩm du lịch 17

1.3 Khai thác dịch vụ biểu diễn văn hóa nghệ thuật phát triển sản phẩm du lịch 18

1.3.1 Vai trò của biểu diễn văn hóa nghệ thuật trong phát triển sản phẩm du lịch 18

1.3.2 Mối liên hệ giữa việc khai thác dịch vụ biểu diễn văn hóa nghệ thuật với phát triển sản phẩm du lịch 19

1.3.3 Các yếu tố cấu thành chất lượng dịch vụ biểu diễn văn hóa nghệ thuật 20

1.3.4 Kinh nghiệm khai thác dịch vụ biểu diễn văn hóa dân tộc để phát triển

du lịch trên thế giới và ở một số địa phương trong nước 22

1.4 Mô hình đánh giá chất lượng dịch vụ biểu diễn văn hóa nghệ thuật truyền thống 26

Tiểu kết chương 28

Chương 2: THỰC TRẠNG KHAI THÁC DỊCH VỤ BIỂU DIỄN VĂN HÓA CỒNG CHIÊNG TÂY NGUYÊN PHỤC VỤ DU LỊCH TẠI ĐÀ LẠT 29

2.1 Các vấn đề cơ bản về dịch vụ biểu diễn Văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên 29

2.1.1 Khái quát về không gian Văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên 29

2.1.2 Đặc trưng của Không gian Văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên 32

2.2 Dịch vụ biểu diễn văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên 41

2.3 Các thành phần của dịch vụ biểu diễn Văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên 42 2.3.1 Không gian dịch vụ biểu diễn văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên 42

2.3.2 Diễn viên biểu diễn 44

2.3.3 Chương trình biểu diễn 45

2.3.4 Tổ chức và quản lý hoạt động biểu diễn văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên 46

2.4 Khai thác dịch vụ biểu diễn văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên để phát triển sản phẩm du lịch ở Đà Lạt 48

2.4.1 Kết quả hoạt động kinh doanh du lịch của Đà Lạt giai đoạn

2012-2016 48

2.4.2 Thực trạng sử dụng dịch vụ biểu diễn Văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên trong các sản phẩm du lịch 51

2.4.3 Kết quả kinh doanh dịch vụ biểu diễn Văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên ở Đà Lạt 54

2.5 Đánh giá của khách du lịch về dịch vụ biểu diễn Văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên 56

2.5.1 Thông tin chung về mẫu điều tra 56

2.5.2 Kết quả mong đợi và cảm nhận của khách du lịch đối với dịch vụ biểu diễn văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên 61

2.5.3 Kết quả về giá của dịch vụ biểu diễn Văn hóa cồng chiêng Tây

Nguyên 70

2.5.4 Công tác tổ chức và quản lý dịch vụ biểu diễn Văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên 71

2.5.5 Đánh giá chung của khách du lịch về dịch vụ biểu diễn Văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên 72

2.6 Đánh giá chung 73

Tiểu kết chương 76

Chương 3: GIẢI PHÁP VÀ KIẾN NGHỊ ĐỀ XUẤT 78

3.1 Căn cứ của đề xuất 78

3.1.1 Căn cứ lý thuyết 78

3.1.2 Căn cứ thực tiễn 79

3.2 Đề xuất các giải pháp và kiến nghị 80

3.2.1 Giải pháp về bảo tồn 80

3.2.2 Giải pháp về phát triển sản phẩm du lịch 84

3.2.3 Giải pháp về đào tạo và phát triển nguồn nhân lực 87

3.2.4 Giải pháp về tăng cường hoạt động quảng bá, xúc tiến 89

3.2.5 Giải pháp về tăng cường quản lý 91

3.3 Đóng góp của đề tài 92

3.4 Những hạn chế của đề tài và hướng nghiên cứu tiếp theo 94

Tiểu kết chương 94

KẾT LUẬN 95 TÀI LIỆU THAM KHẢO I PHỤ LỤC V

4 Sở VHTTDL Sở Văn hóa, Thể Thao và Du lịch

5 SPSS Statistical Package for the Social Sciences:

Phần mềm máy tính phục vụ công tác phân tích thống kê

7 UNESCO United Nations Educational Scientific and

Cultural Organization: Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn hóa của Liên hiệp quốc

8 VHCCTN Văn hóa Cồng chiêng Tây Nguyên

DANH MỤC CÁC BẢNG

Bảng 2.1 Các điểm/nhóm biểu diễn giao lưu văn hóa cồng chiêng 44Bảng 2.2 Số lượng khách du lịch đến Đà Lạt từ 2012 đến 2016 49Bảng 2.3 Tốc độ tăng trưởng lượng khách du lịch đến Đà Lạt từ 2012 - 2016 50Bảng 2.4 Khách du lịch thưởng thức dịch vụ biểu diễn Văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên tại Đà Lạt 53Bảng 2.5 Số buổi biểu diễn và doanh thu dịch vụ biểu diễn Văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên ở Đà Lạt giai đoạn 2014 đến 2016 55Bảng 2.6 Thông tin chung về mẫu điều tra 56Bảng 2.7 So sánh đánh giá của khách du lịch về các nhân tố của chất lượng dịch

vụ 653 Bảng 2.8 So sánh chất lượng mong đợi và chất lượng cảm nhận ……… 65 Bảng 2.9 Cảm nhận chung của khách du lịch về dịch vụ biểu diễn văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên ở Đà Lạt 73

DANH MỤC CÁC SƠ ĐỒ, BIỂU ĐỒ

Sơ đồ 1.1 Mô hình Servqual 26

Sơ đồ 1.2 Các nhân tố của chất lượng dịch vụ 28

Biểu đồ 2.1 Tỷ lệ khách du lịch thưởng thức dịch vụ biểu diễn VHCCTN theo độ tuổi 581Biểu đồ 2.2 Tỷ lệ khách du lịch thưởng thức dịch vụ biểu diễn Văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên theo mục đích chuyến đi 58Biểu đồ 2.3 Tỷ lệ khách du lịch thưởng thức dịch vụ biểu diễn Văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên theo nghề nghiệp 59 Biểu đồ 2.4 Tỷ lệ khách du lịch thưởng thức dịch vụ biểu diễn Văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên theo nghề nghiệp 60

có di sản thiên nhiên thế giới Vịnh Hạ Long, vườn quốc gia Phong Nha-Kẻ Bàng, quần thể di tích cố đô Huế, phố cổ Hội An, thánh địa Mỹ Sơn, di sản văn hóa phi vật thể Nhã nhạc cung đình Huế, không gian văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên và hàng ngàn di tích lịch sử-văn hóa được công nhận trên cả nước Đây là những điều kiện thuận lợi giúp ngành Du lịch phát triển ngày càng mạnh hơn

Ngày 25 tháng 11 năm 2005, UNESCO đã quyết định công nhận “Không gian văn hóa Cồng chiêng Tây Nguyên” của Việt Nam là kiệt tác truyền khẩu và di sản phi vật thể của nhân loại Đây là niềm tự hào không chỉ của đồng bào các tộc người Tây Nguyên mà còn là tài sản vô giá của dân tộc Việt Nam, và trở thành tài sản chung của cả nhân loại Nói đến cồng chiêng Tây Nguyên, ai trong chúng ta cũng cảm thấy thích thú và mong muốn được thưởng thức, được tìm hiểu đặc biệt là trong những chuyến du lịch lên với vùng đất Tây Nguyên Việc đưa hoạt động biểu diễn văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên vào phục vụ khách du lịch, phát triển du lịch

là điều cần thiết, giúp cho việc quảng bá hình ảnh, văn hóa của vùng đất Tây Nguyên đến du khách, bè bạn gần xa

1.2 Tính cấp thiết của đề tài

Thành phố Đà Lạt, tỉnh lỵ của tỉnh Lâm Đồng từ lâu đã được biết đến như là một thành phố du lịch nổi tiếng bởi khí hậu mát mẻ, tài nguyên du lịch tự nhiên và

nhân văn phong phú Những tài nguyên du lịch hấp dẫn lân cận như Vườn quốc gia Bidoup-Núi Bà, Thung lũng Vàng, hồ Đankia, núi Lang Biang… cùng các phong tục tập quán, lễ hội truyền thống của 43 tộc người anh em ở Lâm Đồng góp phần thu hút lượng khách du lịch ngày càng nhiều đến với Đà Lạt Trong quá trình phát triển của Du lịch Đà Lạt, cồng chiêng Tây Nguyên cũng đã được một số đơn vị kinh doanh du lịch đưa vào biểu diễn phục vụ khách du lịch

Ở Đà Lạt, các loại hình dịch vụ giải trí chưa thật sự phong phú, nhưng việc thưởng thức biểu diễn văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên cũng đã được nhiều du khách lựa chọn Biểu diễn văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên đóng góp phần quan trọng trong phát triển du lịch và du lịch văn hóa ở vùng đất Tây Nguyên nói chung

và Đà Lạt nói riêng Cồng chiêng Tây Nguyên mang sắc thái địa phương rõ nét bởi

vì nó gắn chặt với đời sống văn hóa tinh thần của bà con các tộc người nơi đây Biểu diễn văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên đã trở thành một yếu tố được khai thác phát triển sản phẩm du lịch độc đáo phục vụ nhu cầu giải trí cho khách du lịch đồng thời góp phần bảo tồn, gìn giữ và phát huy giá trị văn hóa truyền thống của địa phương Như tầm quan trọng của nó, kể từ khi bắt đầu được đưa vào biểu diễn phục

vụ du khách, loại hình dịch vụ này đang tìm hướng phát triển phù hợp

Từ trước đến nay, đã có nhiều công trình nghiên cứu, bài báo viết về cồng chiêng Tây Nguyên nhưng tiếp cận cồng chiêng Tây Nguyên dưới góc độ là một dịch vụ biểu diễn phục vụ phát triển sản phẩm du lịch là điều khá mới mẻ Thực tế, việc khai thác các dịch vụ biểu diễn đã được quan tâm triển khai phục vụ khách du lịch, tuy vậy, vấn đề làm thế nào khai thác hiệu quả dịch vụ biểu diễn văn hóa cồng chiêng, đa dạng hóa các sản phẩm du lịch là vấn đề cần được triển khai nghiên cứu một cách hệ thống

Xuất phát từ những lý do trên, tác giả lựa chọn và thực hiện đề tài luận văn

thạc sĩ “Khai thác dịch vụ biểu diễn văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên trong việc phát triển sản phẩm du lịch tại Đà Lạt”

Với mục đích hiểu được gốc rễ của vấn đề một cách sâu sắc để có thể đề xuất các giải pháp khả thi Nghiên cứu này góp phần vào việc thảo luận tiếp tục trong cách thức tổ chức dịch vụ biểu diễn văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên phục vụ khách du lịch, đồng thời là việc cải thiện chất lượng dịch vụ Một sự hiểu biết thấu đáo về các yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng dịch vụ, cảm nhận và phản hồi của khách du lịch về dịch vụ là rất quan trọng và cần thiết cho các giải pháp tích cực

2 Mục tiêu và câu hỏi nghiên cứu

2.1 Mục tiêu nghiên cứu

- Mục tiêu tổng quát:

Mục tiêu nghiên cứu của đề tài là tìm hiểu thực trạng khai thác dịch vụ biểu diễn văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên tại Đà Lạt nhằm tìm ra các giải pháp đề xuất khai thác có hiệu quả hơn dịch vụ biểu diễn cồng chiêng Tây Nguyên để phát triển sản phẩm du lịch ở Đà Lạt

+ Đề xuất các giải pháp và kiến nghị nhằm tăng cường khai thác dịch vụ biểu diễn văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên trong phát triển sản phẩm du lịch tại Đà Lạt

2.2 Câu hỏi nghiên cứu

Câu hỏi nghiên cứu liên quan đến việc giải thích các vấn đề nghiên cứu về sự cần thiết cho việc điều tra (Zikmund, 1997, trang 88) Các câu hỏi nghiên cứu có thể được tiếp cận như sau:

- Lý thuyết nào liên quan đến việc khai thác dịch vụ biểu diễn Văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên trong việc phát triển sản phẩm du lịch?

- Thực trạng việc cung cấp dịch vụ biểu diễn văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên phục vụ khách du lịch ở Đà Lạt như thế nào?

- Những giải pháp nào có thể giúp khai thác hiệu quả dịch vụ biểu diễn văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên trong phát triển sản phẩm du lịch tại Đà Lạt?

3 Đối tượng nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu của đề tài là hoạt động khai thác dịch vụ biểu diễn các loại hình văn hóa nghệ thuật phục vụ phát triển sản phẩm du lịch

4 Phạm vi nghiên cứu

- Phạm vi nội dung:

Khai thác dịch vụ biểu diễn văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên trong phát triển sản phẩm du lịch

- Phạm vi không gian nghiên cứu:

Các địa điểm tổ chức biểu diễn văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên ở thành phố

Đà Lạt và huyện Lạc Dương (xã Lát, Núi Langbiang)

- Phạm vi thời gian nghiên cứu:

Số liệu thứ cấp được sử dụng liên quan đến đề tài nằm trong giai đoạn từ 2012

đến 2016 và các số liệu sơ cấp điều tra, khảo sát năm 2017

5 Phương pháp nghiên cứu

- Phương pháp thu thập và xử lý tài liệu:

Đây là phương pháp được sử dụng xuyên suốt và chủ yếu trong quá trình thực hiện đề tài Để có nguồn thông tin đầy đủ về không gian văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên và các vấn đề liên quan đến đề tài nghiên cứu, tác giả đã tiến hành thu thập thông tin và các tài liệu từ nhiều nguồn khác nhau như các tài liệu từ Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Lâm Đồng, các bài viết trên các tạp chí khoa học, sách báo, mạng internet … Các số liệu thu thập được thông qua các bảng hỏi được tổng hợp

và phân tích bằng phần mềm SPSS để tính giá trị trung bình làm cơ sở cho các nhận định và giải pháp đề nghị

- Phương pháp điều tra xã hội học:

Bảng hỏi được thiết kế để điều tra mong đợi, cảm nhận và đánh giá của du khách đối với dịch vụ biểu diễn văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên ở Đà Lạt

5 bảng hỏi được thiết kế ban đầu được sử dụng điều tra thử sau đó về điều chỉnh, bổ sung các biến để phù hợp với nội dung nghiên cứu 250 bảng hỏi được phát điều tra ngẫu nhiên ở các câu lạc bộ cung cấp dịch vụ biểu diễn VHCCTN trong đó 16 bảng trả lời không hợp lệ nên bị loại bỏ Đề tài áp dụng tính cỡ mẫu trong phân tích nhân tố khám phá, tỷ lệ quan sát /biến đo lường ít nhất là 5:1, tốt nhất trong khoảng tỷ lệ 5:1-10:1 Tỷ lệ được chọn trong đề tài vào khoảng 9:1 Điều tra ngẫu nhiên về khách du lịch tại các điểm du lịch đảm bảo tính khách quan, đại diện cho khách du lịch đến Đà Lạt

- Phương pháp chuyên gia:

Theo Dillon và cộng sự (1993, trang 134), phương pháp nghiên cứu định tính bao gồm các kỹ thuật thu thập thông tin từ một số ít người được hỏi về suy nghĩ, cảm xúc và quan điểm của mình mà khó thực hiện với toàn bộ dân số Một phương pháp phổ biến trong số này là phương pháp chuyên gia Trong nghiên cứu này, bảng

hỏi khảo sát sẽ là phương pháp quan trọng để có được dữ liệu cho việc phân tích và đánh giá Tuy nhiên, phương pháp chuyên gia cũng là một phương pháp để hỗ trợ các mục tiêu trên và tăng cường độ tin cậy của nghiên cứu Một nhóm nhỏ những người tham gia bao gồm đại diện của Ban quản lý tổ chức dịch vụ (Phòng quản lý văn hóa huyện Lạc Dương, Phòng Quản lý di sản Sở VHTTDL Lâm Đồng), Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Lâm Đồng, công ty du lịch ở Đà Lạt, nhà cung cấp dịch vụ

và các chuyên gia từ trường Cao đẳng Du lịch Đà Lạt trao đổi trong một cuộc thảo luận không có cấu trúc về thực trạng và chất lượng của dịch vụ biểu diễn văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên ở Đà Lạt

6 Lược khảo về tài liệu nghiên cứu

Nghiên cứu về khai thác giá trị văn hóa truyền thống để phát triển du lịch, phát triển sản phẩm du lịch cũng đã được nhiều tác giả thực hiện như Quản Minh Phương (2013) với đề tài “Khai thác giá trị văn hóa truyền thống các dân tộc thiểu

số phục vụ phát triển du lịch tại huyện Bát Xát, tỉnh Lào Cai”; Trần Thị Minh (2012) với đề tài “Khai thác các giá trị văn hóa của nghệ thuật múa rối nước ở vùng đồng bằng Bắc Bộ Việt Nam phục vụ phát triển du lịch”; Lê Ngọc Quỳnh Mai (2015) với đề tài “Khai thác văn hóa ẩm thực phục vụ phát triển du lịch tại quận Hoàn Kiếm, Hà Nội”

Cồng chiêng Tây Nguyên đã được đề cập tương đối cụ thể trong các nghiên cứu của nhiều tác giả Nguyễn Phước Hiền (2014) đã nêu được giá trị văn hóa của cồng chiêng Tây Nguyên, phân tích tác động của du lịch đối với văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên và phân tích vấn đề bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên trong du lịch

Bên cạnh đó, Nguyễn Chí Bền (2011) đã khẳng định Không gian văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên chứa đựng những giá trị nổi bật ngang tầm kiệt tác sáng tạo của nhân loại; văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên bắt rễ từ truyền thống văn hóa truyền thống lịch sử của cộng đồng có liên quan và cồng chiêng đóng vai trò là phương tiện khẳng định cộng đồng và bản sắc văn hóa dân tộc của cộng đồng các dân tộc ít

người ở Tây Nguyên Cư dân các dân tộc ít người ở Tây Nguyên đã đạt đến những hiểu biết sâu và có các kỹ thuật điêu luyện trong việc sử dụng cồng chiêng trong văn hóa và âm nhạc của mình Cồng chiêng Tây Nguyên có giá trị như một bằng chứng độc đáo của đặc trưng truyền thống văn hóa và khẳng định những nỗ lực đưa Không gian văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên là di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại đã được đền bù xứng đáng

Lê Thị Kim Dung (2009) đã giới thiệu về không gian văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên, phân tích những giá trị văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên và những thách thức của thời kỳ hội nhập đối với văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên

Các nghiên cứu của các tác giả đề cập đến nguồn gốc của cồng chiêng Tây Nguyên, lễ hội cồng chiêng Tây Nguyên, không gian văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên, bảo tồn và phát huy giá trị truyền thống của văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên Bên cạnh đó, các nghiên cứu chủ yếu giới thiệu các giá trị về nhạc cụ cồng chiêng, về tình hình sử dụng và phát huy âm nhạc cồng chiêng của một số các dân tộc ở Tây Nguyên dưới những góc độ khác nhau Song, đa phần các tác giả thường nghiên cứu văn hóa cồng chiêng từ cách tiếp cận đơn ngành hoặc đưa ra một số định hướng ở dạng ghi chép, mô tả, giới thiệu về nghệ thuật cồng chiêng

Như vậy, đề tài dưới góc độ khai thác giá trị văn hóa của cồng chiêng Tây Nguyên trong việc đa dạng hóa và phát triển sản phẩm du lịch của một địa phương riêng biệt vẫn chưa có nghiên cứu cụ thể Đề tài “Khai thác dịch vụ biểu diễn văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên trong việc phát triển sản phẩm du lịch tại Đà Lạt” là

đề tài mới, chưa được đề cập một cách cụ thể trong các nghiên cứu trước đây

Dựa vào những nghiên cứu của các tác giả đã thực hiện, đề tài tiếp tục nghiên cứu về văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên, thực trạng hoạt động biểu diễn văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên phục vụ khách du lịch ở Đà Lạt và giải pháp khai thác dịch vụ này trong việc phát triển sản phẩm du lịch tại địa phương

7 Ý nghĩa nghiên cứu của đề tài

Ý nghĩa lý luận: Hệ thống hóa được các vấn đề lý luận liên quan đến khai thác phát huy giá trị văn hóa truyền thống trong phát triển sản phẩm du lịch hiện nay

Ý nghĩa thực tiễn: Đề tài có một ý nghĩa lớn đó là không chỉ nhằm tôn vinh các giá trị của văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên - một biểu tượng độc đáo của Tây Nguyên, di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại mà còn góp phần vào việc tìm ra định hướng tiếp tục trong cách thức tổ chức dịch vụ biểu diễn văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên nhằm phát triển sản phẩm du lịch ở Đà Lạt một cách hiệu quả, bền

vững

8 Kết cấu của luận văn

Ngoài phần mở đầu, bố cục của luận văn gồm có 3 chương Chương 1 đề cập đến các vấn đề lý thuyết như khái niệm và đặc điểm của sản phẩm du lịch, khai thác dịch vụ biểu diễn văn hóa nghệ thuật phát triển du lịch; Mối liên hệ giữa việc khai thác dịch vụ biểu diễn văn hóa nghệ thuật dân tộc và phát triển sản phẩm du lịch; Các yếu tố cấu thành chất lượng dịch vụ biểu diễn văn hóa nghệ thuật trong việc phát triển sản phẩm du lịch tại Đà Lạt; Kinh nghiệm của việc phát triển biểu diễn dịch vụ văn hóa dân tộc ở một số địa phương trong nước và tổng quan các đề tài nghiên cứu trước đây Chương 2 giới thiệu về thực trạng khai thác dịch vụ biểu diễn văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên phục vụ du lịch ở Đà Lạt Và chương 3 đưa

ra tóm tắt về kết quả nghiên cứu và một số giải pháp và kiến nghị đề xuất cũng như nêu những đóng góp và hạn chế của đề tài cùng hướng nghiên cứu tiếp theo

Chương 1: CƠ SỞ LÝ THUYẾT

1.1 Khái niệm và đặc điểm của sản phẩm du lịch

1.1.1 Khái niệm sản phẩm du lịch

Theo các tác giả Trương Sỹ Quý và Hà Quang Thơ (2010, trang 12): “Sản phẩm du lịch là sự kết hợp giữa những dịch vụ và phương tiện vật chất trên cơ sở khai thác những tiềm năng du lịch nhằm cung cấp cho du khách một khoảng thời gian thú vị, một kinh nghiệm du lịch trọn vẹn và sự hài lòng”

Theo Điều 4 Luật Du lịch 2005: “Sản phẩm du lịch là tập hợp các dịch vụ cần thiết để thoả mãn nhu cầu của khách du lịch trong chuyến đi du lịch” Theo điều 3 Luật Du lịch 2017 thì “Sản phẩm du lịch là tập hợp các dịch vụ trên cơ sở khai thác giá trị tài nguyên du lịch để thỏa mãn nhu cầu của khách du lịch” (Quốc Hội, 2005) Như vậy, sản phẩm du lịch bao gồm các yếu tố hữu hình (hàng hóa vật chất)

và các yếu tố vô hình (dịch vụ, sự tiện nghi) để cung cấp cho khách du lịch Sản phẩm du lịch bao gồm 2 thành phần quan trọng: Tài nguyên du lịch; các dịch vụ và hàng hoá du lịch Tài nguyên du lịch bao gồm tài nguyên du lịch thiên nhiên và tài nguyên du lịch nhân văn Các dịch vụ gồm vận chuyển, lưu trú, ăn uống, vui chơi giải trí…và trong các dịch vụ đó thì có một số hàng hóa được cung cấp cho du khách

Để có thể thu hút khách đến với một địa phương, một vùng hay một đất nước nào đó thì sản phẩm du lịch độc đáo, khác biệt phải được tạo ra Các doanh nghiệp kinh doanh du lịch muốn có được sản phẩm du lịch độc đáo, khác biệt thì phải dựa trên cơ sở đầu tiên, quan trọng nhất đó là điểm đến có tài nguyên du lịch hay không Dựa trên tài nguyên du lịch đặc trưng của từng nơi, các doanh nghiệp sẽ triển khai các dịch vụ và hàng hóa cụ thể, phù hợp để có thể thỏa mãn tốt nhất nhu cầu của khách du lịch Các giá trị văn hóa truyền thống được coi là tài nguyên nhân văn để khai thác, phát triển sản phẩm du lịch phục vụ khách du lịch

Sản phẩm du lịch bao gồm những hàng hóa và dịch vụ kết hợp nhau.Bất kỳ sản phẩm du lịch nào cũng nhằm thỏa mãn nhu cầu của khách du lịch Để đáp ứng nhu cầu đa dạng, phong phú của khách, sản phẩm du lịch có thể là sản phẩm đơn lẻ,

có thể là sản phẩm tổng hợp do một đơn vị cung ứng trọn gói hay do nhiều đơn vị kinh doanh cùng tham gia cung ứng

Sản phẩm đơn lẻ là sản phẩm do các nhà cung ứng đưa ra nhằm thoả mãn một nhu cầu cụ thể của khách Ví dụ dịch vụ lưu trú (khách sạn, homestay…), dịch vụ vận chuyển, dịch vụ biểu diễn văn hóa truyền thống…

Tuy nhiên, người đi du lịch không chỉ để thỏa mãn bởi một dịch vụ mà trong chuyến đi du lịch của họ phải được thỏa mãn nhiều nhu cầu do những sản phẩm đó tạo nên, hay nói cách khác là họ đòi hỏi phải có sản phẩm tổng hợp Sản phẩm tổng hợp là sản phẩm phải thỏa mãn đồng thời một nhóm nhu cầu, mong muốn của khách du lịch, có thể do một nhà cung ứng hoặc do nhiều nhà cung ứng cung cấp Việc phối hợp các bộ phận hợp thành một sản phẩm du lịch hoàn chỉnh cung ứng tốt cho khách du lịch là quá trình phức tạp và đa dạng

Sản phẩm du lịch về cơ bản là không có hình thái cụ thể (vô hình).Thực ra nó

là một chuỗi các trải nghiệm, tiêu dùng các dịch vụ được cung ứng bởi các nhà cung cấp hơn là một món hàng cụ thể, mặc dù trong cấu thành sản phẩm du lịch có hàng hóa Sản phẩm du lịch là không cụ thể, do đó không thể đặt ra vấn đề nhãn hiệu như hàng hóa và cũng vì vậy mà sản phẩm du lịch rất dễ bị sao chép, người ta có thể dễ dàng sao chép những chương trình du lịch, bắt chước cách bài trí phòng đón tiếp hay qui trình phục vụ đã được nghiên cứu công phu Mặt khác, do tính chất không

cụ thể nên khách hàng không thể kiểm tra chất lượng sản phẩm trước khi mua và vì

vậy, rất nhiều người chưa từng đi du lịch sẽ phân vân khi chọn sản phẩm du lịch Ngoài ra, cũng do đặc điểm này mà vấn đề quảng cáo trong du lịch đóng vai trò quan trọng và phải khác với quảng cáo cho những hàng hóa vật chất

1.1.2.2 Tính không đồng nhất

Vì được tạo thành chủ yếu từ dịch vụ nên sản phẩm du lịch khó tiêu chuẩn hóa được, khó đưa ra một quy chuẩn nhất định Cùng một sản phẩm dịch vụ nhưng chất lượng có thể không giống nhau khi:

- Cung cấp bởi những nhân viên khác nhau

- Cung cấp cho những khách hàng khác nhau

- Cung cấp tại những thời gian, địa điểm khác nhau

Trong một nhà hàng hay khách sạn, mặc dù có cùng tiêu chuẩn dịch vụ nhưng đánh giá của khách hàng sẽ khác nhau là do mỗi khách hàng được phục vụ bởi một hoặc một nhóm nhân viên khác nhau Nhân viên trong cùng đơn vị có thể có trình

độ chuyên môn như nhau nhưng thái độ phục vụ, tinh thần trách nhiệm đối với công việc khác nhau sẽ tác động đến sự cảm nhận khác nhau về chất lượng dịch vụ giữa các khách hàng Trong một số trường hợp, cùng một tiêu chuẩn dịch vụ, cùng một nhân viên nhưng phục vụ nhiều đối tượng khách hàng.Mỗi khách hàng có một đánh giá, một cảm nhận khác nhau chất lượng sản phẩm, về thái độ phục vụ của nhân viên.Điều này cho thấy chất lượng sản phẩm du lịch cung cấp cho khách phụ thuộc vào tính cách, sở thích, trạng thái tâm lý của mỗi khách hàng.Chất lượng sản phẩm du lịch cung cấp cho du khách cũng sẽ được cảm nhận khác nhau tùy vào từng thời điểm, không gian khác nhau Vào những lúc đông khách hay vào thời điểm vắng khách, vào ngày đẹp trời hay ngày nóng bức thì cũng sẽ ảnh hưởng đến việc đánh giá chất lượng sản phẩm của du khách cũng như sự linh hoạt trong phục

vụ của đơn vị kinh doanh

1.1.2.3 Tính đồng thời giữa sản xuất và tiêu dùng

Việc tiêu dùng và sản xuất sản phẩm du lịch (dịch vụ) xảy ra trên cùng một không gian và thời gian Vì sản phẩm du lịch gắn liền với yếu tố tài nguyên du lịch,

mà như chúng ta biết muốn phát triển du lịch thì phải có tài nguyên du lịch và tài nguyên du lịch không thể di dời đi nơi khác (cố định về không gian), vì thế khách phải tìm đến nếu muốn tiêu dùng sản phẩm du lịch Đồng thời, sản phẩm du lịch đa phần là dịch vụ, mà đã là dịch vụ thì chỉ khi nào khách tiêu dùng thì lúc đó cơ sở kinh doanh mới cung cấp, hay nói cách khác lúc đó dịch vụ mới được sản xuất Với đặc điểm này thì khách du lịch không thể kiểm tra được chất lượng sản phẩm trước khi mua và muốn tiêu dùng thì phải đến nơi sản xuất

1.1.2.4 Tính mau hỏng và không dự trữ được

Sản phẩm du lịch chủ yếu là dịch vụ như dịch vụ vận chuyển, dịch vụ lưu trú, dịch vụ ăn uống…Vì thế không thể sản xuất trước, lưu kho và bán từ từ cho khách.Nói cách khác,sản phẩm du lịch không thể dự trữ được và mau hỏng Số lượng buồng trong khách sạn, số chỗ ngồi trong nhà hàng nếu không thể bán vào ngày hôm nay thì khách sạn, nhà hàng sẽ mất doanh thu chứ không thể cộng thêm tất cả số buồng và chỗ ngồi đó vào số buồng và số chỗ ngồi của doanh nghiệp ngày hôm sau được Chính vì vậy, làm sao để tối đa hóa công suất theo từng ngày là điều

mà các doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ du lịch luôn quan tâm và cố gắng khai thác

1.1.2.5 Các đặc điểm khác

Ngoài bốn đặc điểm chính trên thì sản phẩm du lịch còn có các đặc điểm cần được luận giải

a Sản phẩm du lịch do nhiều nhà cung cấp tham gia cung ứng

Nhằm thỏa mãn nhu cầu trong suốt cuộc hành trình của khách, từ nhu cầu thiết yếu cho đến nhu cầu thứ yếu, đòi hỏi phải có nhiều loại hình dịch vụ vận chuyển, lưu trú, ăn uống, tham quan Để có thể đáp ứng được tất cả các nhu cầu của du khách một cách đầy đủ nhất, đa dạng nhất vào mọi thời điểm thì phải có nhiều nhà kinh doanh tham gia vào việc cung ứng sản phẩm du lịch cho khách

b Việc tiêu dùng sản phẩm du lịch mang tính thời vụ

Do nhu cầu du lịch thay đổi thường xuyên, lúc thì cầu du lịch quá cao nhưng

có lúc thì quá thấp, trong khi đó cung du lịch tương đối ổn định trong thời gian dài

Từ đó nảy sinh độ chênh lệch giữa cung và cầu du lịch, đó chính là tính thời vụ trong việc tiêu dùng sản phẩm du lịch Đặc điểm này gây khó khăn đối với nhà kinh doanh du lịch: làm sao để độ chênh lệch giữa cung và cầu ở mức thấp nhất vào mùa cao điểm, làm sao để giải quyết mọi vấn đề về lao động, doanh thu, sử dụng hiệu quả cơ sở vật chất vào mùa thấp điểm Những đơn vị kinh doanh du lịch muốn đạt được hiệu quả như mong muốn phải hiểu được đặc điểm của sản phẩm du lịch để tổ chức hoạt động kinh doanh, bố trí nhân sự

1.2 Phát triển sản phẩm du lịch

Phát triển sản phẩm du lịch hiện nay không chỉ chú trọng đến phát triển về quy

mô, số lượng các dịch vụ du lịch chuyển trọng tâm sang nâng cao chất lượng sản phẩm du lịch, hoàn thiện các sản phẩm du lịch Các loại hình sản phẩm du lịch ngày càng được đa dạng hóa, cơ cấu dịch vụ du lịch tăng lên, chiếm tỷ trọng cao trong tổng cơ cấu kinh tế chung

Phát triển sản phẩm du lịch có thể tiếp cận theo nhiều hướng khác nhau như:

- Các yếu tố thu hút và phục vụ khách bao gồm cơ sở hạ tầng (đường sá, điện nước, thông tin liên lạc, các loại phương tiện vận chuyển khách), cơ sở vật chất kỹ thuật phục vụ khách (các cơ sở lưu trú, ăn uống, giải trí, mua sắm ), nhân viên phục vụ và cơ sở vật chất và tiện nghi khác; đặc biệt là vấn đề tiếp thị, quảng cáo và xây dựng hình ảnh cho điểm đến

- Theo một hướng tiếp cận khác, phát triển sản phẩm du lịch bao gồm phát triển những điểm tham quan, các hoạt động và các dịch vụ đa dạng phục vụ khách Trong hai cách tiếp cận trên, cách thứ nhất đóng một vai trò quyết định đến việc phát triển sản phẩm du lịch tại các điểm đến du lịch

Mặt khác, phát triển sản phẩm du lịch của một điểm đến không chỉ phục vụ cho khách du lịch quốc tế, khách du lịch nội địa mà cả đáp ứng nhu cầu của cộng đồng dân cư xung quanh

Phát triển sản phẩm du lịch là một quá trình mà trong đó các giá trị của một địa điểm cụ thể được sử dụng tối đa để đáp ứng nhu cầu của khách du lịch trong nước, khách du lịch quốc tế và người dân địa phương

+ Điều kiện về tổ chức: Có cơ quan quản lý nhà nước về du lịch; hệ thống các thể chế quản lý, các chính sách và cơ chế quản lý cũng như các tổ chức và doanh nghiệp chuyên trách về du lịch để thực hiện các hoạt động kinh doanh du lịch

+ Điều kiện về hệ thống kết cấu hạ tầng xã hội: Hệ thống đường sá, nhà

ga, sân bay, bến cảng, đường sắt, công viên, mạng lưới thương nghiệp, hệ thống thông tin viễn thông, hệ thống điện

+ Điều kiện về cơ sở vật chất kỹ thuật du lịch: đảm bảo thoả mãn các nhu cầu của khách du lịch về ăn, ở, đi lại, như khách sạn, nhà hàng, hệ thống phương tiện vận chuyển, các khu giải trí, cửa hàng, công viên, đường sá, hệ thống cấp thoát nước, mạng lưới điện, trong khu vực cơ sở du lịch Cơ sở vật chất kỹ thuật du lịch đóng vai trò quan trọng trong việc khai thác các tài nguyên du lịch, giữ vai trò quan trọng trong quá trình sản xuất và tiêu thụ sản phẩm du lịch

+ Điều kiện về kinh tế: Việc đảm bảo nguồn vốn để duy trì và phát triển

du lịch cũng như thiết lập các mối quan hệ kinh tế với đối tác trong việc cung ứng hàng hoá và dịch vụ đủ về số lượng đảm bảo về chất lượng Từ đó tạo điều kiện tăng nguồn thu cho các tổ chức du lịch và cho địa phương

- Nâng cao hiệu quả kinh doanh du lịch: Phát triển sản phẩm du lịch góp phần

đa dạng hóa các loại hình sản phẩm du lịch, cung cấp cho khách du lịch những trải nghiệm thú vị đồng thời mang lại lợi ích kinh tế cho doanh nghiệp du lịch và cộng đồng dân cư địa phương tại điểm đến

- Phát triển sản xuất, kinh doanh: Phát triển sản phẩm du lịch đồng thời kéo theo sự phát triển của các ngành phụ trợ khác, kích thích sự phát triển các hoạt động sản xuất hàng hóa, kinh doanh dịch vụ tại điểm đến

- Tạo thêm nhiều việc làm cho cộng đồng dân cư địa phương: Phát triển sản phẩm du lịch tại một địa phương góp phần giải quyết việc làm cho nhiều lao động trực tiếp cũng như gián tiếp, giúp thay đổi sinh kế hoặc tạo nguồn thu nhập thêm đáng kể cho dân cư địa phương

1.2.2 Một số nguyên tắc phát triển sản phẩm du lịch

Để phát triển sản phẩm du lịch nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh trong quá trình hội nhập của du lịch Việt Nam với khu vực và quốc tế, việc tập trung xây dựng chiến lược phát triển sản phẩm du lịch, phát triển quy mô sản phẩm du lịch đồng thời chú trọng nâng cao chất lượng sản phẩm du lịch cần dựa trên cơ sở một số nguyên tắc phát triển như sau:

- Nguyên tắc đặc sắc, đảm bảo tính cạnh tranh: Khai thác các nét đặc trưng của thiên nhiên, văn hóa của cộng đồng địa phương là nền tảng để tạo ra sức hấp dẫn của các sản phẩm du lịch Các tài nguyên du lịch tự nhiên và tài nguyên du lịch nhân văn đặc trưng riêng có của mỗi địa phương là nguồn “nguyên liệu đầu vào” đặc biệt để xây dựng và phát triển một hay nhiều sản phẩm du lịch độc đáo Các sản phẩm du lịch này mang những đặc điểm độc đáo mà những nơi khác khó có thể có được Cần phải trân trọng tính đa dạng của thiên nhiên, xã hội, môi trường của điểm

đến, đảm bảo nhịp độ, quy mô và loại hình phát triển du lịch, để bảo vệ tính đa dạng của văn hóa địa phương Lồng ghép các hoạt động du lịch vào các hoạt động của cộng đồng dân cư, ngăn ngừa sự thay thế các ngành nghề truyền thống lâu đời bằng các ngành nghề hiện đại, khuyến khích các đặc tính riêng của từng vùng, từng miền Phát triển du lịch phù hợp với văn hóa bản địa, phúc lợi xã hội, nhu cầu của sự phát triển, đảm bảo quy mô, tiến độ của các loại hình du lịch nhằm gia tăng sự hiểu biết lẫn nhau giữa du khách và dân cư sở tại

- Nguyên tắc phù hợp với nhu cầu khách: Bất kỳ một hàng hóa, sản phẩm, dịch vụ nào muốn tồn tại và phát triển đều phải đảm bảo nguyên tắc phù hợp với nhu cầu của khách hàng Tìm hiểu nhu cầu, xu hướng của khách du lịch và nghiên cứu thị trường để tìm ra nguồn khách, thị trường mục tiêu, từ đó xây dựng các sản phẩm du lịch phù hợp nhằm đẩy mạnh và phát triển kinh doanh du lịch

- Nguyên tắc lợi ích kinh tế: Bất cứ đầu tư xây dựng và phát triển các sản phẩm du lịch nào cũng cần phải xét đến những tác động của nó đối với nền kinh tế Với tính đặc thù liên ngành, phát triển không phải chỉ riêng du lịch mà kéo theo nhiều lĩnh vực khác, trong lĩnh vực du lịch, việc hỗ trợ cho ngành nghề khác không chỉ các doanh nghiệp lớn mà các doanh nghiệp vừa và nhỏ là những đơn vị được hỗ trợ nhiều, dẫn đến hỗ trợ kinh tế cho địa phương Nói cách khác, ngành Du lịch làm nền cho sự đa dạng hóa bằng kinh tế bằng hoạt động trong nhiều lĩnh vực Đầu tư cho du lịch, không chỉ là sản phẩm du lịch, khu dự án, còn là sơ sở hạ tầng du lịch,

cơ sở hạ tầng địa phương, mang lại lợi ích cho nhiều thành phần kinh tế nhân dân sở tại

- Nguyên tắc bảo tồntài nguyên và bền vững: Khi khai thác tài nguyên du lịch cần bảo đảm nguyên tắc bảo tồn và gìn giữ môi trường, duy trì sự cân bằng sinh thái, nghiêm cấm việc phá hoại cảnh quan môi trường nhất là các tài nguyên du lịch

có giá trị đặc biệt Phát triển sản phẩm du lịch cần ngăn chặn sự phá hoại tới nguồn tài nguyên thiên nhiên, môi trường, nhân văn, phát triển và thực thi chính sách môi trường hợp lý trên các lĩnh vực của du lịch Thực thi nguyên tắc phòng ngừa, tôn trọng các nhu cầu của người dân địa phương, bảo vệ và ủng hộ việc thừa hưởng di

sản văn hóa dân tộc, triển khai các hoạt động du lịch có trách nhiệm và đạo đức, kiên quyết bài trừ các hoạt động du lịch trái thuần phong mỹ tục

1.2.3 Các yếu tố ảnh hưởng đến phát triển sản phẩm du lịch

Thực tế có rất nhiều yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến phát triển việc sản phẩm

du lịch tại điểm đến, cụ thể gồm 3 yếu tố cơ bản, quan trọng sau đây:

- Cơ sở hạ tầng, các dịch vụ bổ trợ và môi trường dân cư: Sản phẩm du lịch không phải chỉ là một hoạt động được thực hiện riêng rẽ mà là một quá trình gắn kết với nhau của nhiều sản phẩm, hàng hóa do các chủ thể tại điểm đến cung cấp cho khách Một sản phẩm du lịch trong một điểm đến là tập hợp của nhiều trải nghiệm

mà khách có thể nhận được không chỉ là các cơ sở lưu trú để ở, các nhà hàng để ăn, uống, các điểm tham quan, các bảo tàng, công viên, nhà hàng, rạp chiếu phim, cửa hàng mua sắm… mà bao gồm cả các phương tiện vận chuyển, sự giao tiếp với cộng đồng dân cư, cách ứng xử của các cấp chính quyền Vì thế, phạm vi và quy mô của sản phẩm du lịch là những gì thu hút khách du lịch đến và phục vụ khách với chất lượng cao

- Chính sách phát triển du lịch của một điểm đến:Chính sách phát triển du lịch phải được nằm trong các ưu tiên của chiến lược phát triển kinh tế - xã hội của đất nước, vùng hoặc tỉnh, thành phố trong đó có ngành Du lịch Việc xác định cơ hội phát triển sản phẩm du lịch phải phù hợp với các chiến lược này

- Thị trường khách du lịch: Phát triển sản phẩm du lịch phải được xác định dựa trên sự hiểu biết về thị trường du lịch, xu hướng và thị hiếu khách du lịch Vì vậy, nghiên cứu thị trường, phát triển sản phẩm và tiếp thị là một sự kết nối liên tục trong quá trình phát triển sản phẩm du lịch Sự liên kết giữa thị trường và sản phẩm phải tuân theo các quy luật cơ bản của thị trường, đó là các quy luật cung - cầu, quy luật cạnh tranh và quy luật giá trị

1.3 Khai thác dịch vụ biểu diễn văn hóa nghệ thuật phát triển sản phẩm

ở hầu hết các cuộc liên hoan, sự kiện du lịch, hội thi, hội diễn… những tiết mục văn nghệ dân gian mô phỏng là chủ đạo, là hình thức sáng tạo chủ yếu, thu hút đông đảo

du khách và công chúng

Khi các tài nguyên du lịch tự nhiên đang dần trở nên phổ biến và quen thuộc thì các sản phẩm du lịch sử dụng các tài nguyên đó cũng dễtrở nên đơn điệu Để du lịch phát triển mạnh trở thành ngành kinh tế mũi nhọn thì bên cạnh các tài nguyên

du lịch thiên nhiên cần khai thác nguồn tài nguyên mới, đặc biệt là văn hóa Giữa du lịch và biểu diễn các giá trị văn hóa dân tộc có mối quan hệ chặt chẽ hữu cơ tác động qua lại với nhau Phát triển du lịch tại những nơi có nhiều giá trị văn hóa truyền thống là điều kiện tốt để phát triển kinh tế xã hội ở địa phương đó theo hướng tích cực và bền vững Ngược lại, các giá trị văn hóa truyền thống đặc sắc

cũng tạo nên sức hấp dẫn mới lạ thu hút khách du lịch và có những tác động mạnh

mẽ trở lại đối với du lịch trong mục tiêu phát triển chung

1.3.2 Mối liên hệ giữa việc khai thác dịch vụ biểu diễn văn hóa nghệ thuật với phát triển sản phẩm du lịch

Muốn phát triển du lịch dựa trên việc khai thác biểu diễn văn hóa truyền thống cần có những cơ sở nhất định được coi là tiền đề Một trong những tiền đề quyết định đó chính là văn hóa Sự tồn tại lâu bền của văn hóa truyền thống chính là yếu

tố quyết định cho sự phát triển du lịch gắn với cộng đồng bản địa Văn hóa truyền thống được cộng đồng tạo dựng và gìn giữ, trao truyền liên tục cho các thế hệ tiếp theo Nó được xem như là một phần giá trị vốn cho phát triển du lịch

Ngược lại, phát triển du lịch là một trong những biện pháp cơ bản hữu hiệu giúp cho công tác bảo tồn văn hóa đạt hiệu quả cao Phát triển du lịch góp phần quảng bá văn hóa, hình ảnh của địa phương thông qua sự trải nghiệm của du khách

và ấn tượng của họ về văn hóa địa phương Hoạt động du lịch biến các di sản văn hóa bản địa thành hàng hóa, phát triển các giá trị của văn hóa theo hướng tích cực, nâng các giá trị văn hóa lên một tầm cao mới không chỉ góp phần nâng cao đời sống tinh thần mà còn nâng cao đời sống vật chất cho cộng đồng địa phương

Với hoạt động biểu diễn các loại hình văn hóa nghệ thuật truyền thống; âm thanh, hình ảnh trực quan sinh động được hiện lên rõ nét; thể hiện nét hùng tráng nhưng cũng không kém phần lãng mạn, giúp cho khán giả thấy được bức tranh cuộc sống sinh hoạt hàng ngày của người dân

Du lịch là đại sứ văn hóa, là cầu nối du khách nước ngoài đến với Việt Nam cũng như khách du lịch từ các địa phương trong cả nước Những địa danh, danh lam, thắng cảnh đẹp và hấp dẫn, những món ăn ngon, những dịch vụ tốt, và đặc biệt

là những nét văn hóa độc đáo riêng có của địa phương là những tiêu chí thu hút khách du lịch Vì vậy, biểu diễn văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên cũng là một trong số các yếu tố thu hút khách, thúc đẩy nhu cầu du lịch

1.3.3 Các yếu tố cấu thành chất lượng dịch vụ biểu diễn văn hóa nghệ thuật

Parasuraman và cộng sự, (1985, trang 47) đưa ra danh sách 10 yếu tố quyết định chất lượng dịch vụ bao gồm: Độ tin cậy, khả năng đáp ứng, năng lực, sự tiếp cận, tính lịch sự, giao tiếp, uy tín, an ninh, sự thấu hiểu và yếu tố hữu hình Ông và các đồng nghiệp thừa nhận sự tồn tại của sự chồng chéo giữa 10 yếu tố quyết định này

Cho đến năm 1988, Parasuraman và các đồng nghiệp đã đề xuất năm yếu tố quyết định dịch vụ trong mô hình SERVQUAL dựa trên 10 yếu tố quyết định ban đầu mà họ đưa ra năm 1985:

- Hữu hình: Các tiện nghi vật chất, thiết bị và diện mạo con người:

+ Thiết bị hiện đại

+ Tiện nghi hấp dẫn

+ Diện mạo chuyên nghiệp và dễ thương của nhân viên

+ Nguyên liệu tốt để phục vụ

- Sự tin cậy: Là khả năng thực hiện dịch vụ đã hứa hẹn một cách đáng tin cậy

và chính xác Yếu tố này có thể được phân biệt bằng các biến sau:

+ Cung cấp dịch vụ như đã hứa

+ Tập trung vào giải quyết vấn đề của khách hàng

+ Cung cấp dịch vụ nhanh chóng

+ Cung cấp dịch vụ đúng giờ

+ Duy trì các bản ghi dịch vụ hoàn hảo

- Tính đáp ứng: Thiện chí giúp đỡ khách hàng và cung cấp dịch vụ nhanh chóng Cụ thể, có các biến bao gồm:

+ Thông báo thời gian dịch vụ đến khách hàng

+ Dịch vụ nhanh chóng cho khách hàng

+ Sẵn sàng giúp đỡ khách hàng

+ Sẵn sàng đáp ứng các nhu cầu của khách

- Sự đảm bảo: Kiến thức và tính lịch sự của nhân viên và khả năng của họ trong việc tạo ra sự tin tưởng và sự tự tin Đặc biệt là:

+ Nhân viên là người tạo ra và củng cố lòng tin của khách hàng

+ Khách hàng cảm thấy an toàn khi giao dịch

+ Tính lịch sự của nhân viên

+ Nhân viên có đủ kiến thức dịch vụ để trả lời các câu hỏi của khách hàng

- Sự cảm thông: Quan tâm, chú ý đến từng cá nhân khách hàng Bao gồm các khía cạnh sau:

+ Quan tâm đến từng cá nhân khách hàng

+ Nhân viên phải thể hiện sự quan tâm khi giao tiếp với khách hàng + Chú ý đến những mối quan tâm của khách hàng

+ Hiểu các nhu cầu của khách hàng

+ Thời gian phục vụ thuận tiện

Bảy nhân tố nguyên gốc bao gồm giao tiếp, sự tin cậy, an ninh, năng lực, tính lịch sự, sự thấu hiểu và khả năng tiếp cận được bao gồm trong hai yếu tố sau cùng trên đây (sự đảm bảo và sự cảm thông) do đó, mặc dù SERVQUAL chỉ có năm nhân tố riêng biệt, chúng bao gồm các khía cạnh của tất cả mười nhân tố nguyên gốc ban đầu (Parasuraman và cộng sự, 1998, trang 23-24)

Ngoài các nhân tố ảnh hưởng đến chất lượng dịch vụ, một số yếu tố ảnh hưởng đến dịch vụ biểu diễn văn hóa nghệ thuật trong việc phát triển sản phẩm du lịch bao gồm:

- Cơ sở vật chất, địa điểm biểu diễn: Nơi biểu diễn có dễ dàng tiếp cận không; diện tích, không gian biểu diễn được bố trí như thế nào; các công trình, tiện nghi bổ trợ có đảm bảo phục vụ khách không

- Nhạc công và diễn viên: Khả năng biểu diễn của các nhạc công, diễn viên như thế nào; thái độ của họ có thân thiện, dễ mến không

- Chương trình biểu diễn: Kết cấu chương trình biểu diễn như thế nào; số lượng và chủng loại các tiết mục có đa dạng, có làm toát lên được bản sắc văn hóa

truyền thống không; các tiết mục biểu diễn có đảm bảo tính chân xác của văn hóa truyền thống hay không; thời lượng của buổi biểu diễn có hợp lý không

- Tổ chức và quản lý hoạt động biểu diễn: Công tác quản lý của buổibiểu diễn như thế nào; có đảm bảo an toàn, thoải mái cho du khách trải nghiệm hay không

- Bản thân khách du lịch: Mục đích của khách tham gia thưởng ngoạn dịch vụ biểu diễn văn hóa truyền thống là gì; khách du lịch có nhiệt tình và thích thú khi tham gia giao lưu văn hóa truyền thống hay không; nếu du khách thực sự yêu thích dịch vụ thì đây là một kênh quảng bá dịch vụ cực kỳ hiệu quả

Các công ty du lịch: Dịch vụ biểu diễn văn hóa truyền thống phát triển một phần cũng nhờ vào các công ty du lịch - những đơn vị tổ chức đưa dịch vụ biểu diễn văn hóa truyền thống vào trong các tour du lịch

1.3.4 Kinh nghiệm khai thác dịch vụ biểu diễn văn hóa dân tộc để phát triển du lịch trên thế giới và ở một số địa phương trong nước

1.3.4.1 Biểu diễn văn hóa nghệ thuật truyền thống Hàn Quốc

Tác giả Trịnh Lê Anh và Đặng Thúy Quỳnh (2017) đã chia sẻ kinh nghiệm về biểu diễn văn hóa nghệ thuật truyền thống của Hàn Quốc: “Ghé qua Hàn Quốc khách du lịch sẽ ngỡ ngàng bởi “Miso Show” bởi đây là một trong những chương trình biểu diễn hội tụ tất cả những vẻ đẹp tinh tế nhất của nghệ thuật biểu diễn Hàn Quốc Chương trình biểu diễn tái hiện lần lượt các điệu múa truyền thống, những loại nhạc cụ tiêu biểu và trò chơi dân gian, những tích truyện cổ dân gian Hàn Quốc Đây là món quà mà người Hàn Quốc rất hãnh diện khi giới thiệu với bạn bè quốc tế trong những hội nghị diễn ra tại Seoul Kể cả khi chưa có điều kiện tham quan đầy đủ đất nước con người của điểm đến thì với những show trình diễn công phu này, du khách hoàn toàn có thể có một hiểu biết đầy đủ về nơi họ đặt chân đến, ngầm gợi cầu cho sự trở lại thăm thú và trải nghiệm những lần tiếp theo”

1.3.4.2 Dịch vụ biểu diễn Ca Huế trên sông Hương tại thành phố Huế

Sau hơn 20 năm được đưa vào khai thác phục vụ khách du lịch đến Huế, dịch

vụ biểu diễn ca Huế nói chung, biểu diễn ca Huế trên sông Hương nói riêng đã phát huy được vai trò to lớn của mình trong việc đa dạng hóa sản phẩm du lịch ở Huế Loại hình dịch vụ văn hóa truyền thống độc đáo này đã thu hút một lượng lớn khách

du lịch trong nước và quốc tế tham gia thưởng thức Số lượng khách du lịch thưởng thức dịch vụ ca Huế trên sông Hương trong tổng số khách du lịch đến Huế không ngừng tăng qua các năm Theo số liệu từ Sở VHTTDL Thừa Thiên Huế và Ban quản lý dịch vụ thuyền du lịch, năm 2006, có khoảng 14,81% số khách du lịch đến Huế thưởng thức ca Huế trên sông Hương Con số này năm 2008 đạt 16,60% và tăng lên 18,75% vào năm 2010 và năm 2011 là 19,34% tương ứng với 310.204 lượt khách thưởng thức Dịch vụ biểu diễn ca Huế trên sông Hương đã làm cho sản phẩm du lịch ở thành phố Huế đa dạng hơn; thay đổi sinh kế cho một lượng lớn người dân trước đây sống bằng nghề khai thác cát sạn và đánh bắt thủy sản trên sông Hương; tăng nguồn thu đáng kể cho du lịch Thừa Thiên Huế; và góp phần bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống đặc sắc của ca Huế

1.3.4.3 Dịch vụ biểu diễn múa rối nước ở đồng bằng Bắc bộ

Múa rối nước được hình thành từ lâu đời và phát triển cực thịnh vào thời kỳ thế kỷ XI-kỷ nguyên Đại Việt Múa rối nước thu hút mọi tầng lớp, độ tuổi, thành phần khán giả Nói đến múa rối nước là nói đến Việt Nam Múa rối nước chứa đựng các giá trị tiềm ẩn đặc sắc về văn hóa nghệ thuật, thẩm mỹ và lịch sử trong đó giá trị văn hóa nghệ thuật được thể hiện qua các yếu tố cấu thành và đặc trưng của nghệ thuật múa rối nước

Chính vì khả năng truyền cảm lôi cuốn lòng người, rối nước hiện nay vẫn đang được duy trì cả ở sân khấu múa rối truyền thống (với 14 phường rối nước dân gian) và sân khấu múa rối chuyên nghiệp (04 nhà hát múa rối) và các điểm tham quan, bảo tồn (Bảo tàng, các khu du lịch sinh thái) Các đơn vị này đều được đánh giá tốt về mặt chuyên môn và có chỗ đứng trong lòng khán giả So với các nghệ

thuật dân gian truyền thống khác, múa rối nước có duyên nhiều hơn với du lịch bởi múa rối nước vượt qua được rào cản ngôn ngữ để đến với du khách

Để khai thác tốt hơn nữa loại hình nghệ thuật này phục vụ phát triển du lịch, một số vấn đề được đặt ra liên quan đến cơ cấu tổ chức-quản lý; vấn đề cơ sở vật chất-kỹ thuật; nhân lực; xây dựng sản phẩm du lịch; tuyên truyền quảng bá và thu hút du khách; bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa của nghệ thuật múa rối nước trong

du lịch Hiện nay, với sự quản lý của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch cùng với các

cơ quan chuyên môn, các đơn vị quản lý Nhà nước tại địa phương, múa rối nước và

du lịch có được sự quan tâm thuận lợi Ngoài ra múa rối nước còn nhận được sự quan tâm hơn nữa từ phía các tổ chức xã hội, tổ chức phi chính phủ, có điều kiện bảo tồn và phát huy giá trị của mình

Vấn đề nhân lực đang là thực trạng không nhỏ, đặc biệt là tại các sân khấu múa rối nước truyền thống Với kho tàng nội dung phục vụ rối nước phong phú, mỗi phường rối có từ 15 - 20 tiết mục Tuy nhiên, việc trùng lặp các tiết mục tương đối phổ biến làm giảm tính đặc sắc đối với du khách Các đơn vị rối, ngoài việc tìm tòi học lại các vốn cổ qua thời gian bị thất truyền, việc làm mới mình bằng sự khác biệt về kỹ thuật biểu diễn, cập nhật tính thời đại kết hợp với truyền thống nhằm đem lại sự hấp dẫn khác biệt

Một vấn đề quan trọng của việc bảo tồn và phát triển được nghệ thuật múa rối nước chính là việc làm thế nào để quảng bá múa rối nước đến với công chúng Hiện nay, các cơ quan Nhà nước có quan tâm đến công tác tuyên truyền quảng bá nghệ thuật múa rối nước thông qua việc tổ chức và tham gia các liên hoan Các đơn vị múa rối ngoài việc đầu tư đến việc xây dựng sản phẩm du lịch khác biệt, họ còn tự mình xây dựng trang thông tin điện tử, in ấn tờ rơi, chủ động liên hệ đối tác và tổ chức các gánh rối di động đem các tiết mục đi khắp các vùng miền

Múa rối nước đang có vị thế quan trọng thể hiện sức hấp dẫn, chỗ đứng vững chắc trong lòng khán giả, đặc biệt là khách du lịch Định hướng phát triển bền vững, phát triển gắn với bảo tồn được ưu tiên chú trọng hàng dầu Bởi với xuất phát điểm

từ trong dân gian, thì nghệ thuật dân gian truyền thống được bảo tồn tốt nhất trong chính môi trường tự nhiên, xã hội nơi sinh ra nghệ thuật ấy Đó chính là các làng quê, với những ngày hội quê hương; với cây đa giếng nước, sân đình trong không gian thiêng của lễ và nô nức của hội Vai trò của Du lịch là đưa du khách đến gần hơn với không khí ấy, theo một cách nào đó

1.3.5 Một số bài học kinh nghiệm về khai thác giá trị văn hóa nghệ thuật truyền thống trong phát triển du lịch

- Thứ nhất là phải tôn trọng tính chân xác của văn hóa nghệ thuật truyền thống, không thương mại hóa bất chấp giá trị truyền thống, làm thay đổi hình thức hoặc/và nội dung của các hoạt động văn hóa truyền thống nhằm chạy theo sở thích của khách du lịch Luôn tôn trọng giá trị văn hóa truyền thống, tôn trọng khán giả thông qua việc sử dụng đúng và đủ các loại nhạc cụ, đạo cụ, trang phục biểu diễn; thực hiện đúng các tiết mục, chương trình biểu diễn đã được đăng ký và cấp phép

- Thứ hai là phải đảm bảo các yếu tố về cơ sở vật chất kỹ thuật và nguồn nhân lực Cơ sở hạ tầng, cơ sở vật chất kỹ thuật cũng là yếu tố rất quan trọng trong việc phục vụ khách du lịch khi khai thác các giá trị văn hóa nghệ thuật truyền thống Đảm bảo khả năng tiếp cận thuận lợi, sức chứa của không gian phục vụ khách Ngoài ra, nguồn nhân lực cũng là yếu tố cực kỳ quan trọng cần được quan tâm Nguồn nhân lực ở đây bao gồm cả diễn viên biểu diễn lẫn những người tham gia phục vụ khách Diễn viên biểu diễn phải có am hiểu sâu về loại hình văn hóa nghệ thuật đang được biểu diễn phục vụ khách du lịch đồng thời có khả năng biểu diễn thành thục

- Thứ ba là tăng cường công tác tuyên truyền quảng bá kết hợp bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa nghệ thuật truyền thống

1.4 Mô hình đánh giá chất lượng dịch vụ biểu diễn văn hóa nghệ thuật truyền thống

Mô hình SERVQUAL mô tả chất lượng dịch vụ như là sự sai lệch giữa mong đợi và cảm nhận của khách hàng về dịch vụ Trong mô hình này, những người được hỏi phải trả lời các câu hỏi liên quan đến cả mong đợi và cảm nhận (Parasuraman và cộng sự, 1988) Sự khác biệt giữa mong đợi và cảm nhận của khách hàng được xem như là khoảng cách quyết định cảm nhận của khách về chất lượng dịch vụ

Mô hình này giúp đánh giá chất lượng dịch vụ cũng như thực trạng của dịch

vụ biểu diễn văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên phục vụ du lịch tại Đà Lạt

Sơ đồ 1.1 Mô hình Servqual

Cảm nhận

(Dịch vụ cảm nhận)

Chất lượng dịch vụ cảm nhận

Các nhân tố bên ngoài ảnh hưởng mong đợi

Khoảng cách 5

SERVQUAL

Dimensions

khách hàng như là chất lượng dịch vụ cảm nhận (Kumar và cộng sự, 2009, trang 214) và đề tài tập trung vào khoảng cách này, sự sai lệch giữa mong đợi và cảm nhận của khách du lịch đối với dịch vụ biểu diễn văn hóa cồng chiêng ở Đà Lạt Mặc dù mô hình SERVQUAL vẫn còn bị các nhà nghiên cứu chỉ trích về tính ứng dụng của nó (Buttle, 1996; Cronin và Taylor, 1992), nó vẫn được coi là phù hợp trong ngữ cảnh của dịch vụ biểu diễn văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên

Mô hình này được sử dụng để làm cơ sở đánh giá chất lượng dịch vụ biểu diễn văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên ở Đà Lạt thông qua mong đợi và cảm nhận của khách du lịch đối với dịch vụ này để thấy rõ hơn thực trạng việc khai thác dịch vụ Nghiên cứu trước tiên tiếp cận chất lượng dịch vụ từ quan điểm và cảm nhận của khách du lịch và năm nhân tố được Parasuraman và cộng sự (1988) đề xuất bao gồm Hữu hình, Sự tin cậy, Sự đáp ứng, Sự đảm bảo và Sự cảm thông được sử dụng

để đo lường chất lượng dịch vụ

22 biến của mô hình SERVQUAL không được giữ nguyên gốc ban đầu trong nghiên cứu này, chúng được điều chỉnh và bổ sung để phù hợp với ngữ cảnh, và tổng số biến là 28 để đo lường sự thỏa mãn của khách du lịch và chất lượng dịch vụ Các biến được xây dựng dựa theo 5 yếu tố của mô hình SERVQUAL và căn cứ vào thực tế điều kiện thực hiện dịch vụ biểu diễn VHCCTN của các đơn vị cung cấp dịch vụ từ cơ sở vật chất kỹ thuật đến nội dung chương trình, cách thức tổ chức, các điều kiện vệ sinh an toàn và các dịch vụ bổ sung khác Các biến đo lường được tổng hợp như sơ đồ sau đây

Sơ đồ 1.2 Các nhân tố của chất lượng dịch vụ

Nguồn: Tham khảo theo Parasuraman và cộng sự, 1985

Tiểu kết chương

Trên cơ sở lý thuyết chung về văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên, chúng ta đã

có cái nhìn tổng quát về đặc điểm của văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên và dịch vụ biểu diễn văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên Dịch vụ biểu diễn văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên có mối liên hệ tương hỗ với phát triển du lịch tại Đà Lạt Các yếu tố ảnh hưởng đến dịch vụ biểu diễn văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên trong việc phát triển du lịch tại Đà Lạt cũng đã được đề cập để làm cơ sở cho nghiên cứu Một số kinh nghiệm về khai thác dịch vụ biểu diễn văn hóa dân tộc ở một số địa phương trong nước cũng được kể đến bao gồm dịch vụ biểu diễn ca Huế trên sông Hương ở thành phố Huế và dịch vụ biểu diễn múa rối nước ở đồng bằng Bắc Bộ Để phục vụ

đề tài, tác giả đã tìm hiểu các nghiên cứu trước đây liên quan đến không gian văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên và văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên trong hoạt động

du lịch của các địa phương ở Tây Nguyên

Biểu diễn dịch vụ

Chất lượng dịch vụ cảm nhận

Sự hài lòng của khách du lịch

Chất lượng dịch vụ