Tìm quỹ tích điểm M là một đường tròn.. + Tính tâm của đường tròn quỹ tích đó... Đường thẳng cắt mặt phẳng Oxy tại điểm B... giác ABC và vuông góc với mặt phẳng ABC có phương trình là
Trang 1Câu 1: (Chuyên Đại Học Vinh) Trong không gian Oxyz, một véctơ chỉ phương của
đường thẳng
x 2t: y 1 t
x x at: y y bt
cũng là một VTCP của .Cách giải:
Cách giải: Hình chiếu của M lên trục Oy là Q 0;2;0
Câu 3: (Chuyên Đại Học Vinh)Trong không gian Oxyz, cho hai mặt phẳng
: x 2y z 1 0 và : 2x 4y mz 2 0. Tìm m để hai mặt phẳng
và song song với nhau
A m 1 B Không tồn tại m C m 2 D m 2
Đáp án B
Trang 2 0 0 0
a x x b y y c z z 0
+) Hai vecto u; v
cùng thuộc một mặt phẳng thì mặt phẳng đó có VTPT là: n u, v Cách giải:
Mặt phẳng chưa điểm M và trục Ox nên nhận n OM; u O x
Kết hợp với đi qua điểm M 1;0; 1 : y y 0 0 y 0
Câu 5: (Chuyên Đại Học Vinh) Trong không gian Oxyz, cho đường thẳng
: x y z 2 0. Trong các đường thẳng sau, đường thẳng nào nằm trong mặt phẳng
, đồng thời vuông góc và cắt đường d?
Trang 3Câu 6:(Chuyên Đại Học Vinh) Trong không gian Oxyz, cho mặt phẳng
: x z 3 0 và điểm M 1;1;1 Gọi A là điểm thuộc tia Oz, B là hình chiếu của A lên Biết rằng tam giác MAB cân tại M Diện tích của tam giác MAB bằng
Trang 4
+) B AB tìm tọa độ điểm B theo a.
+) Tam giác MAB cân tại MMA MB, tìm a
+) Sử dụng công thức tính diện tích S MAB 1 MA; MB
A 9
Trang 5Đáp án B
Phương pháp:
+) Gọi M x; y; z tọa độ các véc tơ AM; BM
+) Gọi H, K lần lượt là hình chiếu của A,B lên , có AMH BMK
+) Tính sin các góc AMH; BMHKvà suy ra đẳng thức Tìm quỹ tích điểm M là một đường tròn
+) Tính tâm của đường tròn quỹ tích đó
334
Trang 6 Gọi là đường thẳng nằm trong mặt phẳng
, song song với d đồng thời cách d một khoảng bằng 3 Đường thẳng cắt mặt phẳng (Oxy) tại điểm B Độ dài đoạn thẳng AB bằng
lập được 1 phương trình 2 ẩn chứa a, b
+) Giải hệ phương trình tìm a,b => Toạn độ điểm B => Độ dài AB
Trang 7A 1
1
Đáp án B.
Gọi K AC BD. Gọi H là hình chiếu của K lên B’D Khi đó KH là
đường vuông góc chung của 2 đường thẳng AC và B’D
Câu 11: (Chuyên ĐH Sư Phạm Hà Nội) Trong không gian với hệ tọa độ Oxyz, cho các điểm A 0;1; 2 , B 2; 2;0 , C 2;0;1 Mặt phẳng (P) đi qua A, trực tâm H của tam
Trang 8giác ABC và vuông góc với mặt phẳng ( ABC) có phương trình là
14
Trang 9Phương trình mặt phẳng đoạn chắn của ABC là x y z 1
Trang 10 S : x2y2 z2 2x 6y 4z 2 0, mặt phẳng : x 4y z 11 0. Gọi P là mặt phẳng vuông góc với , P song song với giá của vecto v 1;6; 2 và P
tiếp xúc với (S) Lập phương trình mặt phẳng ( P )
Câu 19: (Chuyên Lam Sơn-Thanh Hóa 2018)Trong không gian với hệ trục tọa độ
Oxyz, điểm nào sau đây không thuộc mặt phẳng
cùng phương với vectơ nào sau đây?
phương với véc tơ u 8; 11; 23
Câu 21: (Chuyên Lam Sơn-Thanh Hóa 2018)Trong không gian với hệ tọa độ Oxyz,
Trang 11cho mặt cầu 2 2 2
S : x 1 y 2 z 3 16 và các điểm A 1;0; 2 , B 1; 2; 2 Gọi (P) là mặt phẳng đi qua hai điểm A, B sao cho thiết diện của mặt phẳng (P) với mặt cầu (S) có diện tích nhỏ nhất Khi viết phương trình (P) dưới dạng ax by cx 3 0.
Gọi O là hình chiếu của I trên mp P Ta có Smin d I; P max IOmax
Khi và chỉ khi IO IH với H là hình chiếu của I trên AB
Trang 12Do đó, 5 điểm O, A, B, C, D tạo thành tứ diện như hình vẽ bên
Vậy có tất cả 5 mặt phẳng cần tìm đó là:
Mặt phẳng OAC đi qua 3 điểm O, A, C
Bốn mặt phẳng là các mặt bên của tứ diện O.BCD đi qua 3 điểm trong 5 điểm O,
Gọi I là trung điểm của AB Ta có:I 1; 2;3 , AB 4;0;12
Mặt phẳng trung thực của đoạn thẳng AB có phương trình là:
Mặt phẳng (P) qua I và vuông góc với Oy là: P : y 2 0
P Oy E 0; 2;0 bán kính mặt cầu tâm I và tiếp xúc với trục Oy là:
2 2 2
R IE 1 0 2 2 3 0 10 Phương trình mặt cầu tâm I và tiếp xúc
Trang 13A. 1372.
686
524
343.9
Trang 14Ta có: b 2a 2; 4; 6
Câu 30:( Chuyên Vĩnh Phúc-Lần 3) Trong không gian với hệ trục tọa độ Oxyz cho hai điểm A l;0; 3 , B 3; 2; 5 Biết rằng tập hợp các điểm M trong không gian thỏa mãn đẳng thức AM2BM2 30 là một mặt cầu S Tọa độ tâm I và bán kính R của mặt cầu S là:
Trang 15Câu 33: (Chuyên Hạ Long-Quảng Ninh-1-2018 )
Trong không gian với hệ tọa độ Oxyz,cho mặt cầu có phương trình
Câu 34: (Chuyên Hạ Long-Quảng Ninh-1-2018 )
Trong không gian với hệ tọa độOxyz, cho hai điểm A 2;3; 4 và B 5;1;1 Tìm tọa độ véctơ AB.
Câu 35: (Chuyên Hạ Long-Quảng Ninh-1-2018 ) Trong không gian với hệ tọa độ
Oxyz, cho hai véctơ a2; 3;1 và b 1;0; 4
Trang 16Oxyz, cho tam giác ABC với A 1;0;0 , B 3; 2; 4 ,C 0;5; 4 Tìm tọa độ điểm M thuộc mặt phẳng Oxy sao cho MA MB 2MC
Trang 17Trong không gian Oxyz, điểm nào dưới đây nằm trên mặt phẳng P : 2x y z 2 0
Trang 18Gọi K là trực tâm của tam giác OAB
Và M là trung điểm của ABOMAB vì tam giác OAB cân
Mà H là trực tâm của tam giác ABCHKABC
Suy ra HKHM thuộc đường tròn đường kính KMH
Ta có trung điểm M của AB là
Trang 19
Vì AB 3 2 BC 3 2cos60 3 2
2ABC 60
Trang 20Vậy phương trình mặt cầu tâm cần tìm là 2 2 2
Câu 47:(Chuyên Lê Hòng Phong- Nam Định) Trong không gian với hệ tọa độ Oxyz, cho hình hộp ABCD.A’B’C’D’ có A 0; 0; 0 ,B 3; 0; 0 ,D 0;3; 0 ,D' 0;3; 3 Tọa độ trọng tâm của tam giác A’B’C’ là
Tọa độ trọng tâm G của A B C' ' là G2;1; 2
Câu 48: (Chuyên Lê Hòng Phong- Nam Định) Trong không gian với hệ tọa độ Oxyz, cho tứ diện ABCD với A 0; 0;3 ,B 0; 0; 1 ,C 1; 0; 1 và D 0;1; 1 Mệnh đề nào sau đây là sai?
Trang 21Áp dụng công thức trung điểm ta có
222
4
14
Trang 22cho ba điểm A 0;1;1 ,B 3; 0; 1 ,C 0;21; 19 và mặt cầu
65
Trang 23Đáp án B
Có AH x( o2; ; ); y z o o BC(1; 1;3); BH x y( ;o o2; )z o
Theo đề bài, có
411
113
1211
o o
o
o o
Câu 55: ( Chuyên Đại Học Vinh)Trong không gian với hệ tọa độ Oxyz ,cho tam giác
OAB có A 1; 1;0 , B 1;0;0 Tính độ dài đường cao kẻ từ O của tam giác OAB
Trang 25cho mặt phẳng P : x 2y 2z 2 0 và điểm I1;2; 1 Viết phương trình mặt cầu
S có tâm I và cắt mặt phẳng P theo giao tuyến là đường tròn có bán kính bằng 5
Trang 26Vì OA, OB, OC đôi một vuông góc với nhau 12 12 12 12
Câu 64: ( Chuyên Thái Bình-Thái Bình-Lần 2)Trong không gian với hệ tọa độ Oxyz
cho mặt cầu có phương trình:x2y2z22x 4y 6z 9 0. Mặt cầu có tâm I và bán kính R là:
A I 1; 2; 3 và R 5 B I 1; 2;3 và R 5
C I 1; 2;3 và R 5 D I 1; 2; 3 và R 5
Đáp án B
Tâm I 1; 2;3 ; R 1 4 9 9 5
Câu 65 :( Chuyên Thái Bình-Thái Bình-Lần 2) Trong không gian với hệ tọa độ Oxyz
cho I 1;0; 1 ; A 2; 2; 3 Mặt cầu (S) tâm I và đi qua điểm A có phương trình là:
Trang 27Đáp án D
Bán kính mặt cầu R IA 1 4 4 3.
Câu 66: ( Chuyên Thái Bình-Thái Bình-Lần 2) Trong không gian với hệ tọa độ Oxyz
cho H 2;1;1 Gọi (P) là mặt phẳng đi qua H và cắt các trục tọa độ tại A; B; C sao cho H
là trực tâm tam giác ABC Phương trình mặt phẳng (P) là:
Câu 67:: (Viên Khoa Học và Thương Mại Quốc Tế) Trong không gian với hệ tọa độ
Oxyz, hình chiếu vuông góc của A3; 2; 1 trên mặt phẳng Oxy là điểm
A H3; 2;0 B H0;0; 1 C H3; 2; 1 D H0; 2;0
Đáp án A
Hình chiếu vuông góc của điểm m x y z trên mặt phẳng ; ; Oxy là M x y' ; ;0
Cách giải: Hình chiếu vuông góc của A3; 2; 1 trên mặt phẳng Oxy là điểm H3; 2;0
Câu 68: (Viên Khoa Học và Thương Mại Quốc Tế) Trong không gian với hệ tọa độ
Oxyz, mặt phẳng P :2x3y z 2018 0 có vector pháp tuyến là:
Câu 69: (Viên Khoa Học và Thương Mại Quốc Tế) Trong không gian với hệ tọa độ
Oxyz, cho ba điểm A2;0;0 ; B 0;3;0 ; C 0;0; 4 , mặt phẳng ABC có phương
Trang 28Phương pháp: Sử dụng công thức viết phương trình mặt phẳng dạng đoạn chắn:
Mặt phẳng ABC đi qua các điểm A a ;0;0 ; B 0; ;0 ;b C 0;0;c có phương trình
Câu 70: (Viên Khoa Học và Thương Mại Quốc Tế)Trong không gian với hệ tọa độ
Oxyz, cho mặt phẳng P x y z: Tính khoảng cách d từ 5 0 M1;2;1 đến mặt
Câu 72: (Viên Khoa Học và Thương Mại Quốc Tế) Trong không gian với hệ tọa độ
Oxyz, cho hai điểm A3; 2;6 , B 0;1;0 và mặt cầu
Trang 29Câu 73: (Viên Khoa Học và Thương Mại Quốc Tế)Trong không gian với hệ tọa độ
Oxyz, cho mặt cầu 2 2 2
Trang 30 Véc tơ nào trong các véc tơ sau đây không là véc tơ chỉ
phương của đường thẳng d?
không làVTCP của đường thẳng d
Câu 75: (Chuyên Sư Phạm Hà Nội Lần 2)Trong không gian với hệ tọa độ Oxyz, cho điểm A 1; 2;3 và hai mặt phẳng P : 2x 3y 0 và Q : 3x 4y 0. Đường thẳng qua
A song song với hai mặt phẳng P ; Q có phương trình tham số là:
Trang 311và4
Đáp án A
Phương pháp : Cho hai mặt phẳng có phương trình lần lượt là :
Trang 32Câu 78: (Chuyên Sư Phạm Hà Nội Lần 2)Trong không gian với hệ tọa độ Oxyz, mặt
cầu (S) đi qua điểm O và cắt các tia Ox, Oy, Oz lần lượt tại các điểm A, B, C khác O thỏa
mãn tam giác ABC có trọng tâm là điểm G 2;4;8 Tọa độ tâm của mặt cầu (S) là
Phương pháp giải: Xác định tọa độ ba điểm A, B, C và gọi tâm I, sử dụng điều kiện cách
đều IA IB IC IO để tìm tọa độ tâm I của mặt cầu
Vậy tọa độ tâm mặt cầu là I 3;6;12
Câu 79: (Chuyên Sư Phạm Hà Nội Lần 2)Mặt phẳng trung trực của đoạn thẳng AB có
phương trình tổng quát là
A x y 2z 1 0 B x 2y 2z 0 C x 2y 2z 1 0 D x 2y 2z 0
Đáp án B
Phương pháp giải: Mặt phẳng trung trực của AB nhận AB
làm vectơ chỉ phương và đi qua trung điểm AB
Trang 33Vì P AB và P đi qua M => Phương trình P là x y 2z 0
Câu 80: (Chuyên Sư Phạm Hà Nội Lần 2) Trong không gian với hệ tọa độ Oxyz, cho điểm A 1; 2( ;3).Gọi S là mặt cầu chứa A, có tâm I thuộc tia Ox và bán kính 7 Phương trình mặt cầu (S) là
Gọi H là hình chiếu của A trên Ox H 2;0;0 AH0; 3; 4
Trang 34Câu 83: (Chuyên Lê Khiết – Quảng Ngãi – Lần 1) Trong không gian với hệ trục tọa độ Oxyz, cho mặt cầu (S) có phương trình x2y2z2 và điểm 9 M 1;-1;1 Mặt phẳng (P) đi qua M và cắt (S) theo giao tuyến là đường tròn có chu vi nhỏ nhất có phương trình là:
A x y z 1 0 B 2x y 3z 0 C x y z 3 0 D x y z 1 0
Đáp án C
Phương pháp:
Kiểm tra M nằm trong hay ngoài mặt cầu
Để giao tuyến là đường tròn có chu vi nhỏ nhất thì bán kính của đường tròn đó là nhỏ
nhất d O; P OI là lớn nhất M I
Cách giải:
x y z có tâm 9 O 0;0;0
Nhận xét: Dễ dàng kiểm tra điểm M nằm trong (S), do đó, mọi mặt phẳng
đi qua M luôn cắt (S) với giao tuyến là 1 đường tròn
Để giao tuyến là đường tròn có chu vi nhỏ nhất thì bán kính của đường
Trang 35 n AB (
AB 1;-2;3)
Khi đó, có một vectơ pháp tuyến là: n u , u 1 25; 1;1
Phương trình : 5x y z 9 0
Câu 85: (Chuyên Lê Khiết – Quảng Ngãi – Lần 1) Trong không gian với hệ trục tọa
độ Oxyz, cho 3 điểm M 1;1;1 , N 1;0;-2 , P 0;1;-1 Gọi G x ; y ; z là trực tâm tam 0 0 0
giác MNP Tính x0 z0
A 5 B 5
2 C
137
8z7
Câu 86: (Chuyên Lê Khiết – Quảng Ngãi – Lần 1) Trong không gian với hệ trục tọa
độ Oxyz, cho điểm A 2;1;3 Mặt phẳng (P) đi qua A và song song với mặt phẳng
Q : x 2 y3z có phương trình là2 0
Trang 36Đáp án B
Phương pháp:
- Đưa phương trình mặt phẳng (P) về dạng chỉ còn 1 tham số
- (P) cắt (S) theo giao tuyến là đường tròn có bán kính nhỏ nhất d I; P max, trong đó: I là tâm mặt cầu (S)
Trang 37Câu 92: ( Chuyên Tiền Giang-2018) Trong hệ tọa độ Oxyz, cho điểm A 2;1;1 và mặt phẳng P : 2x y 2z 1 0. Phương trình của mặt cầu tâm A và tiếp xúc với mặt phẳng (P) là
Trang 39a b c 2?
Đáp án D
Phương pháp :
Gọi Q : x y z a 0 a 3 là mặt phẳng song song với mặt phẳng (P).
Sử dụng công thức tính khoảng cách từ 1 điểm đến một mặt phẳng
Cách giải :
Gọi Q : x y z a 0 a 3 là mặt phẳng song song với mặt phẳng (P).
Trang 41Gọi M a; b;0 O xy d M; OM; u b2 2a2 6
2u
Gọi S là tập hợp tất cả các số m sao cho đường
thẳng d và 1 d chéo nhau và khoảng cách giữa chúng bằng 2 5
Trang 42Câu 102: (Cụm 5 trường chuyên) Trong không gian với hệ tọa độ Oxyz, cho ba điểm
Trang 43Phương pháp: Viết phương trình mặt phẳng (ABC) dạng đoạn chắn.
Cách giải: Phương trình mặt phẳng (ABC): x y z 1 x 4y 2z 8 0
là 1 VTPT nên có phương trình:
là 1 VTPT nên có phương trình: 6 x 1 2 y 3 z 4 0 6x 2y z 4 0.
Câu 106: (Chuyên Chu Văn An-2018) Trong không gian Oxyz, phương trình nào dưới đây là phương trình chính tắc của đường thẳng
Trang 44Cách giải: Mặt cầu (S) có tâm I 1;2;3 , bán kính R 5.
Mặt phẳng (P) cắt (S) theo một đường tròn (C) Tâm H của (C) là hình chiếu của H trên (P)
Trang 45Vậy có 4 mặt phẳng thỏa mãn yêu cầu bài toán.
Câu 109: (Chuyên Chu Văn An-2018) Trong không gian Oxyz, cho mặt cầu
S : x2y2 z2 2x 4y 6z 13 0 và đường thẳng d :x 1 y 2 z 1
Tọa độ điểm M trên đường thẳng d sao cho từ M kẻ được 3 tiếp tuyến MA, MB, MC đến mặt cầu (S) (A, B, C là các tiếp điểm) thỏa mãn AMB 60 ; 0 BMC 90 ; 0 CMA 120 0 có dạng
Phương pháp: Tính độ dài đoạn thẳng IM với I là tâm mặt cầu
Tham số hóa tọa độ điểm M, sau đó dựa vào độ dài IM để tìm điểm M
Cách giải : Mặt cầu (S) có tâm I 1; 2; 3 , bán kính R 3 3.
Đặt MA MB MC a.
Tam giác MAB đều AB a
Tam giác MBC vuông tại M BC a 2
Tam giác MCA có CMA 120 0 AC a 3
Xét tam giác ABC có AB2BC2 AC2 ABC vuông tại B
Trang 46Phương pháp giải: Viết phương trình đường thẳng vuông góc với mặt và đi qua điểm, tọa
độ giao điểm của đường thẳng và mặt phẳng chính là tọa độ hình chiếu của điểm
Vậy tọa độ điểm cần tìm là H 1;1; 1
Câu 111: (Chuyên Lê Quý Đôn- Quảng Trị -Lần 1)Trong không gian với hệ tọa độ Oxyz, tính khoảng cách từ điểm M 1; 2; 3 đến mặt phẳng P : x 2y 2z 2 0
Trang 47Vì điểm M thuộc d nên tham số hóa tọa độ điểm M, tính tổng MA2MB2 đưa về khảo sát hàm số để tìm giá trị nhỏ nhất
Câu 113: (Chuyên Lê Quý Đôn- Quảng Trị -Lần 1) Trong không gian với hệ tọa độ Oxyz, cho ba điểm A 1; 2;3 , B 3; 4; 4 ,C 2;6;6;
và I a; b;c là tâm đường tròn ngoại tiếp tam giác ABC Tính S a b c
Trang 48Tìm điểm N P sao cho S 2NA 2NB2 NC2đạt giá trị nhỏ nhất.
Trang 49Đáp án B
Câu 117: (Chuyên Phan Bội Châu- Nghệ An)Trong không gian với hệ tọa độ Oxyz, cho điểm M a; b;1 thuộc mặt phẳng P : 2x y z 3 0 Mệnh đề nào dưới đây là đúng?
Trang 50Xét mặt phẳng thiết diện đi qua tâm I, hai tiếp điểm M, N và cắt d tại H.
Khi đó IH chính là khoảng cách từ điểmI 1; 2;1 đến d.
Trang 51Đáp án B
Gọi H là hình chiếu của O trên P d O; P OH OM
Dấu bằng xảy ra khi và chỉ khi H M n P 1; 2;3 P : x 2y 3z 14 0
Mặt phẳng P cắt các trục tọa độ lần lượt tại A 14;0;0 , B 0;7;0 ,C 0;0; 14
từ giao điểm I của d với P đến bằng 42 Gọi M 5; b;c là hình chiếu vuông góc của I trên Giá trị của bc bằng
Đáp án B
Trang 52Hình chiếu vuông góc của điểm A 1; 2;3 trên mặt phẳng (Oxy) là điểm N 1; 2;0
Câu 125: ( Chuyên Sơn La- Lần 1) Trong không gian Oxyz, cho điểm A 1;3; 2 và