Chủ đề 3: TÍCH PHÂNI.. Về kiến thức: - Ôn tập định nghĩa, các tính chất của tích phân.. - Ôn tập các phương pháp tính tích phân 2.. Về kĩ năng - Nhận biết và vận dụng thành thạo công thứ
Trang 1Chủ đề 3: TÍCH PHÂN
I Mục tiêu
1 Về kiến thức:
- Ôn tập định nghĩa, các tính chất của tích phân
- Ôn tập các phương pháp tính tích phân
2 Về kĩ năng
- Nhận biết và vận dụng thành thạo công thức định nghĩa và tính chất của tích phân
- Nhận biết và tính được tích phân của hàm hợp là hàm bậc nhất
- Sử dụng thành thạo máy tính cầm tay trong việc tính tích phân dạng đơn giản
II Các dạng toán cơ bản
- Sử dụng công thức định nghĩa tích phân
-Sử dụng công thức tính chất của tích phân
- Tính tích phân hàm hợp là hàm bậc nhất
- Tính tích phân đơn giản
II Thời gian: 3 tiết
IV Tiến trình thực hiện
Tiết 1
I Lý thuyết:
- Định nghĩa tích phân: f x dx F x b F b F a
a b
a
- Các tính chất: Tc 1: ( ) ( )
kf x dx k f x dx
Tc 2:
[ ( ) ( )] ( ) ( )
f x g x dx f x dx g x dx
Tc 3: ( ) ( ) ( ) ( )
f x dx f x dx f x dx a c b
II Bài tập:
Dạng 1: Sử dụng công thức: f x dx F x b F b F a
a b
a
Bài tự luận:
Câu 1 Cho hàm số f(x) liên tục trên R, F(x) là một nguyên hàm của hàm số f(x) biết
F(2)= -1; F(5) = 0 Tính
5
2
( )
I f x dx.
Câu 2 Cho hàm số f(x) liên tục trên R, F(x) là một nguyên hàm của hàm số f(x) biết
F(0)= 2; F(2) = 4 Tính
2
0
( )
I f x dx.
Câu 3 Cho hàm số f(x) có đạo hàm trên đoạn [0;3], f(0) = 2 và f(3) = 7 Tính
Trang 2
3
0
'
I f x dx
Câu 4 Cho hàm số f(x) có đạo hàm trên đoạn [-1;2], f(-1) = 3 và f(2) = -4 Tính
2
1
'( )
I f x dx
Chú ý : f(x) là một nguyên hàm của f'(x)
- GV gọi HS đứng tại chỗ làm câu 1 sau đó gọi một HS khác lên bảng làm câu 2 Tương tự đối với câu 3 và 4
Bài trắc nghiệm:
Câu 1 Cho hàm số f(x) liên tục trên R, F(x) là một nguyên hàm của hàm số f(x) biết
F(-1)= 2; F(3) = 5 Tính
3
1
( )
I f x dx
A I = 4 B I = -3 C I = 7 D I = 3
Câu 2 Cho hàm số f(x) liên tục trên R, F(x) là một nguyên hàm của hàm số f(x) biết
F(3) = 1; F(-2) = 7 Tính
3
2
( )
I f x dx
A I = 6 B I = 5 C I = -6 D I = 8
Câu 3 Cho hàm số f(x) liên tục trên R, F(x) là một nguyên hàm của hàm số f(x) biết
9
0
( ) 9
f x dx
và F(0) = 3 Tính F(9)
A F(9) = -6 B F(9) = 6 C F(9) = 12 D F(9) = -12
Câu 4 (Đề thử nghiệm lần 2 BGD- 2017)Cho hàm số f x( ) có đạo hàm trên đoạn
1; 2, f(1) 1 và f(2) 2 Tính
2
1
'( )
I f x dx
2
I
Câu 5 Cho hàm số f(x) có đạo hàm trên đoạn [0;3], f(0) = 2 và f(3) = 7 Tính
3
0
'
I f x dx.
- Cho HS làm việc độc lập và GV gọi bất kì một vài HS đứng tại chỗ trả lời và giải thích kết quả
Dạng 2: Sử dụng công thức: b ( ) b ( )
kf x dx k f x dx
[ ( ) ( )] ( ) ( )
f x g x dx f x dx g x dx
Bài tự luận
Câu 1 Cho
3
2
f x dx
Tính: a/
3
2
2 ( )f x dx
; b/
3
2
3 ( )f x dx
Trang 3Câu 2 Cho
f x dx g x dx
5
1
3 ( ) 4 ( )f x g x dx
5
1
2 ( ) 5 ( ) 3f x g x dx
- Câu 1 gọi HS đứng tại chố trả lời
- Câu 2 gọi HS lên bảng trình bày một cách đơn giản VD câu a: I = 3.(-2)+4.3 = 6
Bài trắc nghiệm:
Câu 1 Cho
3
0
f x dx
Tính: I =
3
0
4 ( )f x dx
A I = 2 B I = 8 C I = -8 D I = -2
Câu 2 Cho
2
1
( ) 3 ( )
A I = 7 B I = 17 C I = 4 D I = 3
Câu 3 Cho
f x dx g x dx
3
1
2 ( ) 5 ( ) 1f x g x dx
A I = -1 B I = 0 C I = 2 D I = -2
Câu 4 Cho 3; 3 5 4
f x dx f x g x dx
b
a
g x dx
A.-1 B 13
5 C 0 D.1
- Cho HS làm việc độc lập hoặc theo cặp Gọi 1 vài HS bất kì trả lời đáp án và giải thích kết quả
Dạng 3: Sử dụng công thức: ( ) ( ) ( ) ;
f x dx f x dx f x dx a c b
Bài tự luận:
Câu 1 Cho
f x dx f x dx
5
1
( )
f x dx
Câu 2 Cho
6
3
( )
f x dx
- Gọi HS đứng tại chố đọc kết quả Có thể cho thêm 1 vài VD tương tự
- GV nên biểu diễn các đoạn lấy tích phân trên trục số để HS dễ hình dung
Bài trắc nghiệm:
Câu 1 Cho
3
2
( )
A I = 5 B I = 3 C I = -1 D I = 4
Trang 4Câu 2 Cho
f x dx a f x dx b
2
0
( )
f x dx
bằng
A - a - b B b - a C a + b D a - b
Câu 3 Cho 5; 2;
f x dx f x dx a d b
b
a
f x dx
A.-2 B 8 C 0 D.3
f x dx f x dx g x dx
5
2
4 f x g x dx
bằng
A.12 B 48 C 0 D.32
Tiết 2
1 Bài cũ:
Câu 1 Cho f 2 2, f 3 5 Tính
3
2
'
f x dx
f x dx g x dx
5
2
4 f x g x dx
f x dx f x dx
4
2
f x dx
f x dx f x dx
3
1
f x dx
- Cho HS làm và GV gọi một vài HS bất kỳ đọc kết quả và giải thích
2 Bài mới
Dạng 4: Sử dụng công thức hàm hợp
I Lý thuyết:
- Công thức: ( ) 1 (ax ) |
n
n m m
a
; F(x) là một nguyên hàm của f(x)
- Chú ý: Nếu ( ) ( ) 1.
a
II Bài tập:
Bài tự luận:
Câu 1 Cho
4
0
4
f x dx
2
0
2
f x dx
Câu 2 Cho
8
2
3
f x dx
1
1
f x dx
- Gọi HS đứng tại chỗ trả lời, chú ý đến hệ số a trong biểu thức cần tính
Trang 5- GV có thể ra một số câu tương tự và gọi HS bất kì trả lời nhanh
Bài trắc nghiệm
Câu 1.(Đề thử nghiệm lần 2 BGD- 2017)Cho
4
0
( ) 16
f x dx Tính
2
0
(2 )
I f x dx
Câu 2 Cho
2018
0
f x dx
1009
0
2
f x dx
A.62 B 8 C 16 D 4
Câu 3 Cho
2
1
f x dx
Khi đó
4
2
2
x
f dx
A.8 B 2 C 4 D 16
Câu 4 Cho
4
0
f x dx
0
2
2
f x dx
A.16 B -16 C - 4 D 4
Câu 5 Cho
5
2
f x dx
2
1
3 1
f x dx
A.1
3 B 1 C 9 D 3
Câu 6 Cho
2
4 3
f x dx
3
1
1
1 3
f x dx
A.1
3 B 1 C 9 D 3
Câu 7 Cho
4
1
f x dx
0
1
3 1
f x dx
A.-2 B 2 C - 18 D 18
- Chú ý: Câu 3,4 và Câu 7 HS dễ mắc sai lầm
x
Câu 4,7 GV nêu chú ý: nếu hệ số a < 0 kết quả đổi dấu do phải đổi cận
Tiết 3
1 Bài cũ: Cho
6
1
f x dx k
a/ Tính
2
1
5 4
f x dx
b/ Tính
1
2
2 4
f x dx
2 Bài mới:
Trang 6Dạng 5: Tính ( )
b
a
f x dx
, với a, b cho trước Bài trắc nghiệm:
Câu 1 Tính tích phân:
1
e
e
dx I
x
A I 0 B I 1 C I 2 D I 2
Câu 2 Tính tích phân: 3
0
cos sin x
I x dx
A 1 4
4
I B I 4 C I 0 D I 14
Câu 3 Tính tích phân
1
ln
e
I x xdx
A 1
2
I B
2 2 2
e C 2 1
4
e
I D
2 1 4
e
I
Câu 4 Tính tích phân
1
2 2 0
x
I x e dx
A
2 1
4
e
I B
2
4
4
I D
2 1 4
e
I
Câu 5 Tính tích phân
1
2 0
ln 1
I x x dx
2
I B ln 2 1
4
I C ln 2 1
2
I D ln 2 1
2
I
Câu 6 Tính tích phân
2
1
1
2 1
I dx
x
Câu 7 Tính tích phân:
2 2 4
sin
dx I
x
Câu 8 Đổi biến u lnx thì tích phân 2
1
1 ln
e
x dx x
A
0
1
1 u du
0
1
1 u e duu
C
0
1
1 u e du u
0
2 1
1 u e du u
Trang 7Câu 9 Đổi biến x2sint , tích phân
1
2
0 4
dx x
thành:
0
dt
6
0
tdt
6
0
dt t
3
0
dt
Câu 10 Đổi biến u sinx thì tích phân 2 4
0
sin cosx xdx
A
1
0
1
u u du
0
u du
1 4 0
u du
0
1
u u du
- GV hướng dẫn HS bấm máy tính rồi kiểm tra các kết quả
Chú ý: Đối với hàm lượng giác, cận tính bằng đơn vị radian, trước khi tính cần đưa
về chế độ R bằng cách bấm: SHIFT MODE 4
Củng cố: Phát phiếu kiểm tra 15' cho HS
Câu 1 Xét hàm số F x( ) là một nguyên hàm của hàm số f x( ) trên [ ]a b; Khẳng định
nào sau đây đúng?
A ( ) ( ) ( )
b
a
f x dx F a F b
b
a
F x dxf b f a
b
a
f x dx F b F a
b
a
F x dxf a f b
Câu 2 Mệnh đề nào sai
kf x dx k f x dx
; Với k là hằng số
kf x h x dx k f x dx h g x dx
kf x h x dx k h f x dx g x dx
D ( ) ( ) ( )
f x dx f x dx f x dx
, với a < c < b
Câu 3 Cho hàm số f(x) có đạo hàm trên đoạn [-1;3], f(-1) = 2 và f(3) = 5 Tính
3
1
( )
f x dx
Trang 8Câu 4 Cho
f x dx a f x dx b
2
1
( )
f x dx
bằng
A -a - b B b - a C a + b D a - b
Câu 5 Cho
6
3
f x x
6 2 3
d
I x f x x
A I 7 B I 56 C I 42 D I 18
Câu 6 Câu 21: Tính tích phân
2
1 2 1
dx I
x
Câu 7 Tính tích phân:
2 2 4
sin
dx I
x
Câu 8 Tính tích phân:
1
0
1
I x xdx
15
I B 4
15
I C 6
15
I D. 8
15
I
Câu 9 Cho 2 2
0
và usinx Mệnh đề nào dưới đây đúng?
1
2
0
d
I u u B
1
0
2 d
I u u C
0 2 1
d
D
1 2 0
d