Phân tích, so sánh hiệu quả kinh tế sau khi lắp đặt hệ thống lọc sóng hài SVC cho các nhà máy thép, ximang
Trang 1Hi u qu kinh t khi l p đ t h th ng l c sóng hài SVC
B- Gi i thi u h th ng SVC
H th ng SVC là h th ng có ch c n ng bù và l c sóng hài, kh c ph c hi n t ng dao đ ng đi n áp
do các nhà máy thép, ximang gây ra trong quá trình ho t đ ng c a nó Có nhi u ý ki n cho r ng đ th c
hi n bù và l c sóng hài ch c n s d ng h th ng đ n gi n là h th ng FC có c u t o chính là t đi n k t
h p v i kháng đi n v i chi phí đ u t r t nh Tuy v y, đây là quan đi m hoàn toàn sai l m do không
hi u k v nguyên lý ho t đ ng c a các nhà máy thép và nguyên lý ho t đ ng c a h th ng FC c ng nh
h th ng SVC
Nhà máy thép là m t ph t i l n và luôn thay đ i trong th i gian ng n tu thu c vào quá trình n u
ch y kim lo i Do đó l ng công su t ph n kháng c n cung c p cho nhà máy c ng thay đ i nhanh trong
th i gian ng n S thay đ i công su t ph n kháng quá nhanh d n đ n các h th ng bù thông th ng ho c
h th ng FC s không k p ph n ng d n đ n hi n t ng bù quá (bù m t l ng công su t ph n kháng quá
l n so v i yêu c u) đi u này d n đ n hi n t ng quá đi n áp làm cháy các thi t b H th ng SVC v i
c u t o g m 2 b ph n chính là h th ng TCR và h th ng FC v i th i gian ph n ng d i 10ms do v y hoàn toàn ph n ng k p v i s thay đ i c a ph t i
- H th ng FC bao g m t đi n và kháng đi n, có ch c n ng bù công su t ph n kháng và l c sóng hài sinh ra b i lò h quang và b TCR
- H th ng TCR bao g m kháng đi n cùng h th ng van thysistor và b đi u khi n, có ch c n ng tiêu
A- L i nói đ u
V i ông ch c a nhà máy thép, vi c s d ng v n đ u t hi u qu là quan tâm chính Vì v y, b t kì
vi c đ u t nào v ngu n đi n luôn luôn ph i xem xét đánh giá v l i ích kinh t mà nó mang l i C ng
nh v y, v i vi c đ u t thi t b nâng cao ch t l ng đi n n ng SVC, m i quan tâm chính c a các nhà
đ u t là hi u qu kinh t mang l i khi quy t đ nh đ u t l p đ t h th ng SVC cho nhà máy c a mình Sau đây chúng tôi s phân tích c th v hi u qu c a vi c l p đ t h th ng SVC đ i v i ngành đi n
c ng nh đ i v i chính các nhà máy thép
Trang 2Đ i d i n c a P O N O V O t i V i t N a m
L ê M n h H o à – 0 9 3 6 9 8 8 2 1 2 m a i l : m a n h h o a 2 0 9 @ g m a i l c o m
W e b s i t e : w w w p o n o v o c o m c n
Page 2
th công su t ph n kháng (khi h th ng FC bù th a) ho c cung c p công su t ph n kháng khi h
th ng FC bù thi u đ đ m b o l ng công su t ph n kháng cung c p đúng v i yêu c u c a ph t i
C- L i ích c a vi c l p đ t h th ng SVC
1- L i ích c a bên cung c p đi n và các khách hàng khác
Nâng cao h s công su t
H th ng SVC cung c p công su t ph n kháng làm t ng h s công su t cos i u này giúp t ng kh n ng truy n t i đi n trên h th ng đ ng dây t i đi n Do đó gi m th i gian làm vi c n ng n c a các nhà máy phát đi n
L c sóng hài Sóng hài là m t d ng nhi u không mong mu n sinh ra b i các ph t i phi tuy n nh lò
đi n h quang, các b đi u ch nh….Nó nh h ng x u đ n các thi t b đi n khác c ng nh
s truy n tín hi u thông tin liên l c trên đ ng dây Sóng hài gây phát nóng các thi t b đi n làm h ng cách đi n d n đ n gây cháy các thi t b nh cháy máy bi n áp 110kV (v i máy
bi n áp 110kV có giá hàng tri u USD) H th ng SVC s l c toàn b sóng hài gây ra b i các nhà máy thép giúp b o v các thi t b đi n trong tr m bi n áp
Kh c ph c nh p nháy đi n áp
S thay đ i công su t ph n kháng li n t c cùng v i s thay đ i c a chi u dài dòng h quang trên đi n c c trong quá trình ho t đ ng c a lò đi nlà nguyên nhanh chính gây ra hi n
t ng nh p nháy đi n áp Nh p nháy đi n áp c ng nh s không n đ nh c a đi n áp là nguyên nhân chính d n đ n các thi t b b o v đóng c t li n t c gây nh h ng đ n vi c v n hành l i đi n c ng nh nh h ng đ n các h tiêu th đi n khác Nó làm gi m tu i th c a thi t b đi n H th ng SVC v i th i gian ph n ng d i 10ms s đáp ng k p th i s thay
đ i c a ph t i giúp đi n áp trên thanh cái chính luôn c đ nh
2- Hi u qu c a vi c l p đ t h th ng SVC v i nhà máy thép
Nâng cao h s công su t c a nhà máy Các nhà máy thép th ng có h s cos th p d i 0.7 do v y bên đi n l c luôn yêu c u nhà máy ph i nâng h s cos trên 0.9 nêu không s b ph t ti n cos H th ng SVC cung
c p công su t ph n kháng giúp nâng cao h s công su t cos c a nhà máy, luôn đ m b o trên 0.9
T ng kh n ng truy n t i công su t có ích
T đ th ta th y, n u s d ng h th ng SVC công su t có ích s đ c t ng lên đáng k (kho ng 15%) Dao đ ng đi n áp gi m xu ng khi không t i ch còn 5-6% (khi không có SVC là 11%)
Trang 3
Gi m th i gian n u ch y kim lo i
V i cùng m t nhà máy, khi s d ng h th ng SVC công su t tác d ng s t ng lên mà không ph i thay th b t kì thi t b nào đi u này đã đem l i l i ích kinh t cho nhà máy Không nh ng v y, vi c công su t có ích đ c t ng c ng giúp cho th i gian n u ch y kim
lo i đ c gi m xu ng gi ng nh bi u đ bên d i
Trang 4Đ i d i n c a P O N O V O t i V i t N a m
L ê M n h H o à – 0 9 3 6 9 8 8 2 1 2 m a i l : m a n h h o a 2 0 9 @ g m a i l c o m
W e b s i t e : w w w p o n o v o c o m c n
Page 4
S thay đ i tích c c th i gian n u ch y kim lo i có th đ c tính toán d dàng nh sau:
Tm: Th i gian n u ch y kim lo i (phút) Wliq: Kh i l ng thép l ng (t n)
scr: H s s n l ng, thép l ng / s t ph li u E: N ng l ng tiêu th (kWh/t n)
Srated: Công su t đ nh m c c a máy bi n áp lò đi n (MVA) ut: H s s d ng công su t (Pth c t / Pđ nh m c)
V i s đ trên công su t có ích khi không có h th ng SVC là 59MW, khi có h th ng SVC
là 73MW t đó ta d dàng tính toán đ c th i gian n u ch y kim lo i nh sau:
1 = 135 0.9 ×
465 × 60 × 10
59 × 0.85 = 83.4 ú
2 = 135 0.9 ×
465 × 60 × 10
73 × 0.85 = 67.4 ú
V y theo k t qu này, th i gian n u ch y kim lo i đã gi m kho ng 16 phút
V i nhà máy không có h th ng SVC, th i gian n u thép trong m t chu trình là 145 phút Khi l p đ t h th ng SVC, công su t có ích t ng lên 73MW giúp gi m th i gian n u thép trong 1 chu trình ch còn 129 phút (gi m 16 phút) do v y trong 1 ngày có th s s n xu t
đ c nhi u m thép h n Theo tính toán s thép s n xu t thêm trong m t n m t ng đ ng
v i 50 000 t n thép nh vào vi c gi m th i gian n u ch y c a t ng m
Ti t ki m đi n c c, gi m s hao mòn đi n c c
Nh vào vi c gi m th i gian n u ch y kim lo i, s tiêu th đi n c c c a lò h quang c ng
đ c gi m V i các lò h quang s d ng đi n c c gi ng nhau và cùng công su t, khi l p thêm h th ng SVC thì s hao mòn đi n c c gi m t 15% đ n 20% t ng đ ng v i 0.5kg/t n thép
Ti t ki m n ng l ng
V i vi c th i gian n u ch y kim lo i trong t ng chu kì gi m, cùng s n đ nh khi ho t
đ ng c a lò h quang T n hao trên lò h quang c ng nh các thi t b khác (qu t đi n, h
Ti t ki m g ch ch u l a
Lò h quang ho t đ ng n đinh, th i gian n u ch y kim lo i gi m s giúp ti t ki m v t
li u ch u l a Theo tính toán kho ng 0.8 đ n 1 kg cho 1 t n thép
Trang 53- T ng k t:
T nh ng phân tích trên, chúng tôi đ a ra k t lu n v hi u qu khi s d ng h th ng SVC cho các nhà máy thép nh sau:
th ng SVC
Có h th ng SVC
T ng n ng su t s n xu t
- Th i gian n u ch y kim lo i trong 1 chu kì
- S m thép đ c n u trong m t ngày (v i nhà máy thép có lò 135 t n)
- Công su t c a nhà máy trong 1 n m (325 ngày)
- 145 phút
- 10 m
- 435 000 t n
- 129 phút
- 11 m
- 485 000 t n Khi s d ng h th ng SVC, m i n m nhà máy s t o ra thêm 50,000 t n thép V i giá thành 40
usd/t n, nhà máy s t ng doanh thu thêm 2,000,000 usd/n m
Ti t ki m đi n c c
T ng l ng đi n c c ti t ki m trong 1 n m là 242,500kg V i giá thành c a đi n c c h quang là
L ng đi n n ng ti t ki m 1 n m t ng đ ng v i 9,700MWh V i giá đi n là 0.03usd/kWh, s ti n ti t
V y t ng h p s ti n nhà máy ti t ki m đ c khi s d ng h th ng SVC trong 1 n m là 3,140,000 usd/n m Trong khi đó, t ng v n đ u t cho h th ng SVC là 4,000,000 usd (trong 15 tháng) thì sau
1 n m nhà máy s hoàn toàn thu h i v n đ u t và có lãi trong các n m ti p theo Bên c nh đó h
th ng SVC s giúp nhà máy ho t đ ng n đ nh, không gây nh h ng đ n đ n v đi n l c và các h tiêu th đi n khác