Kiến thức : - Củng cố tính chất hóa học cơ bản của hiđrocacbon thơm.. Kĩ năng : - Viết các PTHH minh họa tính chất hóa học của một số hiđrocacbon thơm.. Chuẩn bị của HS : - Nắm vững kiến
Trang 1GIÁO ÁN GIẢNG DẠY MÔN HÓA HỌC LỚP 11
LUYỆN TẬP HIĐROCACBON THƠM
I MỤC TIÊU:
1 Kiến thức :
- Củng cố tính chất hóa học cơ bản của hiđrocacbon thơm
- So sánh tính chất hóa học của hiđrocacbon thơm với anken, ankan
2 Kĩ năng :
- Viết các PTHH minh họa tính chất hóa học của một số hiđrocacbon thơm
- Giải bài toán hóa học về hiđrocacbon thơm
- Rèn kĩ năng trình bày ý kiến trước tập thể, phân bố thời gian hợp lý
3 Thái độ :
- Tập trung bài giảng, nghiêm túc giải bài tập
II CHUẨN BỊ:
1 Chuẩn bị của GV:
- Phiếu học tập
2 Chuẩn bị của HS :
- Nắm vững kiến thức bài cũ và soạn phếu học tập
III HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC:
1 Ổn định tình hình lớp : 1ph
2 Kiểm tra bài cũ kết hợp trong quá trình dạy.
3 Vào bài mới :
Giới thiệu bài:
“ Tiết trước các em đã học về benzen và một số hiđrocacbon thơm khác Để nắm vững hơn về các tính chất của benzen và các hiđrocacbon thơm, chúng ta vào bài luyện tập hiđrocacbon thơm.”
Tiến trình bài dạy:
Thời
gian
Hoạt động của GV Hoạt động của HS Nội dung
2ph Hoạt động 1: Kiến thức cần nắm vững ( SGK)
+ Để làm được các
bài tập các em cần
nắm vững CTCT và
các tính chất đặc
I.Kiến thức cần nắm vững:
SGK
Trang 2trưng của các chất.
Chúng ta hệ thống lại
các kiến thức cơ bản
+ GV yêu cầu HS
nhắc lại CTCT và các
phản ứng hóa học đặc
trưng của benzen và
stiren
CH CH2
+ Benzen có phản ứng đặc trưng là phản ứng thế, khó tham gia phản ứng cộng
+ Stiren có tính chất của vòng benzen và anken: thế, cộng, trùng hợp và oxi hóa
Hoạt động 2:Dạng bài tập viết CTCT, gọi tên, viết các phương trình phản ứng.
+ GV yêu cầu HS
thảo luận hoàn thành
nội dung trong phiếu
học tập số1 trong
5ph: tổ 3,4 ( câu 1),
tổ 1,2 ( câu 2,3)
+ GV tóm tắt các đề
bài tập lên bảng
+ GV hướng dẫn sơ
qua từng bài tập, sau
đó gọi bất kì HS
trong tổ lên hoàn
thành phần BT của tổ
mình
+ HS thảo luận nhóm
để hoàn thành phần BT
của tổ
+ Theo dõi hướng dẫn của GV sau đó lên hoàn thành bài tập
+ Tổ 3,4 lên hoàn thành bài tập 1
Bài tập1:
C8H8, C8H10 : a.Viết các CTCT và gọi tên
b.Viết PTPƯ (nếu có) khi cho các đồng phân trên tác dụng với ddBr2,
HBr
Bài giải:
*C 8 H 8:
CH CH2
stiren (vinylbenzen)
*C 8 H 10
3
CH3 etylbenzen 1,2-dimetylbenzen
(o-xilen)
Trang 3CH2 CH3 CH
3
CH3
etylbenzen 1,2-dimetylbenzen
(o-xilen)
CH CH2
Br2
CH CH2
Br Br
dd
CH CH2
HBr
CH CH3 Br
SPC
Hoạt động 3: Dạng bài tập nhận biết
+ GV yêu cầu HS
viết CTCT của 4 chất
trên Sau đó dựa vào
tính chất hóa học đặc
trưng của từng chất
hướng dẫn HS nhận
biết
+ GV hỏi phản ứng
đặc trưng của
ank-1-in
+ Stiren có tính chất
gì ở nhánh vinyl khác
với toluen
+ GV yêu cầu HS
viết các PTPƯ xảy ra
CH3
CH CH2
CH C (CH 2 ) 3 CH 3
; ; benzen stiren toluen
hex-1-in
+ Phản ứng đặc trưng của ank-1-in là phản ứng thế bằng ion kim loại
+ Stiren có thể làm mất màu ddKMnO4 ở nhiệt
độ thường, không cần đun nóng như với touen
+ Tổ 2 lên làm bài tập 2
Bài tập 2:
benzen stiren toluen
Hex-1-in dd
AgNO 3
tủa vàng ddKMn
o4
màu ở t o
thường
Mất màu khi đun nóng
CH C (CH2)3 CH3 AgNO3 NH3 CAg C (CH2)3 CH3 NH4NO3 vang nhat
KMnO4
Trang 42 KMnO4
COOK
MnO2 KOH nau den H2O tim
t o
2
Hoạt động 4: Tính khối lượng các chất có tính đến hiệu suất.
+ GV hướng dẫn HS
trước khi gọi lên
bảng
Chú ý hiệu suất:
*Đối với chất sản
phẩm :
mlt 100%
*Đối với chất tham
gia:
mtt 100%
+ HS viết ptpư theo công thức cấu tạo và thu gọn
+ Chú ý hướng dẫn về bài toán có liên quan đến hiệu suất
+ Tổ 1 lên làm bài tập
4
Bài tập 3:
Toluen HNO3 H2SO4d
d 80% 2,4,6-trinitrotoluen
toluen
CH3
NO 2
NO 2
O 2 N
CH 3
1 2 3 4 5 6
2,4,6-trinitrotoluen
H2O 3
3 HO NO 2H2SO4d
C 6 H 5 CH 3 HNO 3 C 6 H 2 CH 3 (NO 2 ) 3 H2O
a Vì hiệu suất chỉ đạt 80% nên khối lượng TNT thực tế thu
được là:
mTNT= (56,75x80):100 = 45,4kg
b mHNO3 =(47,25x80):100=37,8kg
Hoạt động 5: Củng cố
-GV phát phiếu học
tập số 2 và yêu cầu
HS hoàn thành nhanh
trong 5ph HS nào
hoàn thành thì lên
nộp và GV cho điểm
-GV sửa bài tập trong
phiếu học tập
+ HS đọc nhanh và hoàn thành phiếu học tập số 2
Câu 1: C Câu 2: C Câu 3: A
m = mC + mH = 0,6x12+0,4x2 =8,0(g)
4 Dặn dò : HS về nhà xem bài và chuẩn bị bài hệ thống hóa về hiđrocacbon
IV NỘI DUNG PHIẾU HỌC TẬP :
Phiếu học tập số 1 :
Trang 5Bài tập 1:
Viết CTCT và gọi tên các hiđrocacbon thơm có công thức phân tử C8H10, C8H8 Trong
số các đồng phân đó, đồng phân nào phản ứng được với : dung dịch brom,
hiđrobromua Viết các phương trình phản ứng xảy ra
Bài tập 2: Trình bày phương pháp hóa học phân biệt các chất lỏng sau: benzen, stiren, toluen, hex-1-in.( Trình bày theo sơ đồ hoặc bảng).Viết các phương trình phản ứng xảy ra
Bài tập 3:
Cho 23kg toluen tác dụng với hỗn hợp axit HNO3 đặc, dư ( xúc tác H2SO4 đặc) thu
được 2,4,6-trinitrotoluen(TNT) Giả sử hiệu suất của toàn bộ quá trình là 80% Hãy tính:
a Khối lượng TNT thu được
b Khối lượng HNO3 đã phản ứng
Phiếu học tập số 2:
Câu 1: Hiđrocacbon (X) có công thức phân tử C8H10 không làm mất màu nước brom, khi
bị hiđro hóa thì chuyển thành 1,4-đimetylhexan.Công thức cấu tạo của (X) là :
A.
CH CH2
B
CH3
CH3
C
CH3
CH3
D
CH3
CH3
Câu 2: Chất có thể tham gia phản ứng với tất cả các chất sau :ddBr2, ddKMnO4, H2(Ni,t0), HBr là:
A Metylbenzen B.Toluen C stiren D etylbenzen Câu 3: Đốt cháy hoàn toàn m (g) hỗn hợp X gồm hexan; toluen và benzen sau phản ứng thu được 0,6 mol CO2 và 0,4 mol H2O Giá trị m là:
A.8,0 B.7,6 C.8,8 D.10,4
V RÚT KINH NGHIỆM , BỔ SUNG:
Trang 6