Có AB là hình chiếu vuông góc của SB trên mpABCD, nên góc giữa SB với mpABCD là góc... Từ đó suy ra AO là hình chiếu vuông góc của AD trên mpSAC, do đó góc giữa AC với... Và MN là đường
Trang 1BÀI TẬP TỔNG HỢP CHƯƠNG IV
Câu 1: Cho hình chĩp S.ABCD cĩ đáy ABCD là hình thang vuơng tại A và B
với AD2a, ABBC a Mặt phẳng (SAD) vuơng gĩc với mặt phẳng(ABCD) Hình chiếu vuơng gĩc của S trên AD là điểm H Các mặt phẳng(SAB) và (SCD) cùng hợp với đáy (ABCD) một gĩc bằng 600
a) Chứng minh rằng tam giác ACD vuơng và SH(ABCD)
hai mặt phẳng (SAD) và mp(ABCD) vuơng gĩc với
nhau theo giao tuyến AD, mà
Trang 2D O
góc với nhau theo giao tuyến SG, trong mp(SHG) dựng HI SG,I SG
a) Chứng minh BDSAC
b) Tính khoảng cách từ S đếnABCD và tính góc của SC vớiABCD
c) Gọi DM là đường cao SAC Chứng minh M là trung điểm của S
LỜI GIẢI
a) Vì ABCD là nữa lục giác đều nên nội tiếp trong
đường tròn tâm O đường kính AD
Có AC là hình chiếu vuông góc của SC trên
mp(ABCD), do đó SC,(ABCD) SCA 60 0
SAC
Trang 3C B
Do đó d AC,SD d AC,(Dx,SD) d A,(Dx,SD)
Trong mp(ABCD) dựng AMDx Dx(SAM)
theo giao tuyến SM, trong mp(SAM) dựng AN SM, N SM
Câu 3: Cho hình chópS.ABCD có đáy ABCD là hình thang vuông tại A và B.Biết AD2a, ABBC a, SAB ABCD ; SAD ABCD vàSA 2a.a) Chứng minh:SAABCD
b) Tính góc giữa đường thẳng SB vàABCD
c) Gọi O là trung điểm AC Chứng minh :SBO SAC
d) Tính khoảng cách giữa hai đường thẳng SB và CD
b) Có AB là hình chiếu vuông góc của SB trên
mp(ABCD), nên góc giữa SB với mp(ABCD) là góc
Trang 4a) Chứng minh:tam giác SCD là tam giác vuông.
b) Tính góc giữa đường thẳng AD và mặt phẳngSAC
Từ đó suy ra AO là hình chiếu vuông góc của
AD trên mp(SAC), do đó góc giữa AC với
Trang 5G M J I O
Trang 6O G F
c) Tính góc giữa đường thẳng SC và mặt phẳngABCD
d) Tính khoảng cách từ điểm G đến mặt phẳngSBC , với G là trọng tâm củatam giácSAD.
Trong SAC vuông tại A có SA a 2 0
Trang 7O S
a) Chứng minh:CISAB ; BC SAC
Trong SAO vuông tại A có AO a 22 2 2
Trang 8H O C
Trang 9O C
Trang 10Hình 2 x
O I
C B
e) Trong mp(ABCD) dựng Bx AC AC mp SB, B x
Từ đó có d AC,SB d AC,(SB, B x) d A,(SB, B x)
Câu 10: Cho hình chóp S.ABCD cóSAABCD , đáy ABCD là hình thang
AB CD vàAB 2CD, ABC vuông tại C,SAACCB a 2 và E là trungđiểm AB
a) Chứng minh:SCD SAD
b) Xác định và tính góc giữa SC vàSAB
c) Tính khoảng cách giữa AB và SC
LỜI GIẢI
Trang 11 vuông cân tại C Có
CE là đường trung tuyến của ABC CE là đường
Câu 11: Cho hình chóp S.ABCD có đáy ABCD là nửa lục giác đều với
ABBCCD a và AD 2a Tam giác SAD đều và nằm trong mặt phẳngvuông góc vớiABCD H là trung điểm cạnh AD (cho biết các tam giácAHB,BHC,CHD là các tam giác đều)
a) Chứng minh: SH vuông góc vớiABCD
Trang 13K G
D H
Trang 14Trong BHI vuông tại I, có a 0 a 3
3
vuông tại P
Trang 15K
D H
A
S
I J
Hình 2
Q
I H
D A
Câu 13: Cho hình chóp S.ABCD có đáy ABCD là hình thang vuông tại A và B.
tam giác đều
a) Chứng minh: các tam giác SAD, SBC vuông
b) Tính góc giữa hai mặt phẳng:SAD vàSBC
c) Tính khoảng cách giữa hai đường thẳng AD và SC
Trang 16Theo câu a) cóBC(SAB) mà BC(SBC) (SAB)(SBC), hai mặt phẳngnày vuông góc với nhau theo giao tuyến SB, trong mp(SAB) dựng
cao của tam giác đều SAB)
Trang 17I C H
B
S
J
Câu 14: Cho hình chóp S.ABCD có đáy ABCD là hình vuông cạnh bằng a Biết
tam giác SAB đều và nằm trong mặt phẳng vuông góc với đáy
a) Gọi H là trung điểm AB Chứng minh:SHABCD
b) Tính góc giữa đường thẳng SC và mặt phẳng ABCD
Trang 18I M
Câu 15: Cho hình chóp S.ABCD có đáy ABCD là hình thang vuông tại A và D,
a) Chứng minh 4 mặt bên của khối chóp là các tam giác vuông Tính khoảngcách từ A đến (SBC)
b) Tính góc giữa hai mặt phẳng (SCD) và (SBC)
c) Tính khoảng cách giữa hai đường thẳng AC và SB
LỜI GIẢI
a) Vì SA(ABCD) SAAB,SAAD SAB
và SAD là các tam giác vuông
Gọi E trung điểm của AB suy ra tứ giác ADCE
là hình vuông Xét ABC có CE là đường trung
tuyến và CE 1AB ABC
2
vuông tại C
Trang 19Hình 2
I
C D
góc với nhau theo giao tuyến SC, trong mp(SAC) dựng AM SC,M SC
b) Theo câu a) có CD(SAD) mà
góc với nhau theo giao tuyến SD, trong mp(SAD) dựng
Dựng AIBx,IBx Bx(SAI), mà Bxmp SB,Sx SB, B x (SAI),hai mặt phẳng này vuông góc với nhau theo giao tuyến SI, trong mp(SAI) dựng
Trang 20a) Chứng minh:BC SA Tính SA theo a, biết SO AB
b) Dựng OH AB tại H Chứng minh:SOH SAB
c) Tính khoảng cách từ O đến mp SAB theo a
, mà AB(SAB) (SAB)(SOH)
c) Hai mặt phẳng (SAB) và (SOH) vuông góc với nhau theo giao tuyến SH, trongmp(SOH) dựng OISH,I SH OI(SAB) Vậy d O,(SAB) OI
Trong BHO vuông tại H có 0 a 3
Trang 21G' G
K J
a) Chứng minh:SGG' SAB
b) Tính góc giữa hai mặt phẳng SGG' vàABCD
Trong SAJ vuông tại A có SA a 0
Trang 22N M
O C
B
S
I
Câu 18: Cho hình chóp S.ABCD có cạnh đáy bằng a, cạnh bên bằng a 2 Gọi
M là trung điểm của cạnh AB và O là tâm của đáy
a) Xác định hình chiếu vuông góc của M trên mặt phẳngSCD
b) Tính góc giữa hai mặt phẳng SMO và SCD
c) Tính khoảng cách giữa AB và SC
LỜI GIẢI
a) Vì O là tâm của đáy (ABCD) và S.ABCD là hình
chóp đều, nên SO(ABCD)
Gọi N trung điểm CD, dễ thấy 3 điểm M, O, N
thẳng hàng Và MN là đường trung bình của hình
mặt phẳng này vuông góc với nhau theo giao tuyến SN, trong mp(SMN) dựng
b) Do (SMO) (SMN) , theo câu a) đã chứng minh được (SMN)(SCD) Suy ragóc giữa hai mặt phẳng này bằng 900
OI14
22
Trang 23B C
C'
B'
A' H
a) Tính khoảng cách giữa 2 mặt đáy
b) Chứng minh rằng hai đường thẳng AA/ vàB C/ / vuông góc và tính khoảngcách giữa chúng
trọng tâm của tam giác ABC
a) Chứng minh:ABM SBC
b) Tính góc tạo bởi hai mặt phẳng SCG vàABC
Trang 24G H M
b) Gọi H trung điểm của AB thì (SCG) (SCH)
Trong mp(ABC) dựng AI CH,I CH CH SI
Câu 21: Cho hình chóp S.ABCD có đáy ABCD là hình chữ nhật với
AD2AB2a Tam giác SAD là tam giác đều và nằm trong mặt phẳng vuônggóc với mặt đáy (ABCD) Gọi H trung điểm của AD
Trang 25M C H
D S
Hình 2
O E
M N
C D
a) Vì SADđều nên SH AD, hai mặt phẳng
(SAD) và (ABCD) vuông góc với nhau theo giao
b) Tương tự có AB(SAD) nên SA là hình
chiếu vuông góc của SB trên mp(SAD)
d) Mặt phẳng đáy (ABCD) được vẽ lại ở hình 2
Gọi N trung điểm của BC, gọi E BD HM,O BD HN
Câu 22: Cho hình chóp S.ABCD có đáy ABCD là hình thang vuông tại A và B.
Biết BCAB2AD2a; SH(ABC) với H trung điểm của AB; mặt bên SAB
là tam giác đều
a) Chứng minh các tam giác SAD, SBC vuông
b) Tính góc giữa hai mặt phẳng (SAD) và (SBC)
c) Tính khoảng cách giữa hai đường thẳng AD và SC
d) Tính khoảng cách từ A đến mp(SCD)
Trang 26Hình 2
E
J D A
C
H B
Có hai mặt phẳng (SAB) và (SBC) vuông góc với nhau theo giao tuyến SB,dựng AGSB,G SB AG(SBC) Vậy d A,(SBC) AG Do tam giác SABđều nên AGa 3
Kết luận d A,(SBC) a 3
d) Dựng HJCD, J CD CD(SHJ)
góc với nhau theo giao tuyến SJ, dựng HK SJ, K SJ
Trang 27Câu 23: Cho hình chóp S.ABCD có đáy ABCD là hình vuông tâm O, cạnh a,
và G là trọng tâm của tam giác SAD
a) Chứng minh (SAO)(SBD); DESB
b) Tính góc giữa đường thẳng SC và mp(ADB)
c) Gọi là góc giữa mp(SBD) và (ABC) Tình tan
Có 12 12 12 12 12 72 AE a 42
7
Trang 28J I
Câu 24: Cho hình chóp S.ABCD có đáy ABCD là hình chữ nhật,
của SA và SB
a) Chứng minh rằng các mặt bên của hình chóp là các tam giác vuông
b) Tính góc giữa hai mặt phẳng (SCD) và (ABCD)
vậy SBC vuông tại B
Tương tự SCD vuông tại D
Trang 29G I
C
S
F
Câu 25: Cho hình chóp S.ABC có đáy ABC là tam giác đều cạnh 2a,
a) Chứng minh AI(SBC)
b) Tính góc hợp bởi đường thẳng SA và mp(SBC)
c) Tính khoảng cách từ điểm B đến mp(SAI)
d) Xác định đoạn vuông góc chung của hai đường thẳng SB và AC Tính
LỜI GIẢI
a) Vì ABC đều nên AI BC và AISB AI(SBC)
b) Có SI là hình chiếu vuông góc của SA trên
góc với nhau theo giao tuyến SI, dựng
Câu 26: Cho hình chóp S.ABCD có đáy ABCD là hình vuông tâm O, cạnh a,
tam giác SAB đều và nằm trong mặt phẳng vuông góc với (ABCD) Gọi H làtrung điểm của AB và M trung điểm của AD
a) Chứng minh SH(ABCD) và (SAB)(SAD)
b) Tính góc giữa BD và mp(SAD)
c) Chứng minh CD(SHO) và khoảng cách từ O đến mp(SCD)
d) Tính góc giữa hai mặt phẳng (SBM) và (ABCD)
Trang 30J
E M
O H
b) Hai mp(SAB) và mp(SAD) vuông góc với nhau theo giao tuyến SA Dựng
mp(SHO) dựng HISE,I SE HI(SCD) Vậy d H,(SCD) HI
Trong SHE có 2 2 2 2 2 2
HI7
Trang 31F M
B A
H
Trong HBCvuông tại B có
2 2
2 2
a
a 54
10aa4
Câu 27: Cho hình chóp S.ABCD có đáy ABCD là hình chữ nhật,
AB 2a, AD 3a Gọi H là điểm trên cạnh AD sao cho AHa,SH(ABCD)
và SH2a 2
a) Chứng minh CD(SAD) và tính góc giữa đường thẳng SC với mp(SAD).b) Gọi I trung điểm của CD Chứng minh ba mặt phẳng (SHB),(SHI),(ABCD)
vuông góc với nhau từng đôi một
c) Tính góc giữa hai mặt phẳng (SBI) và (ABCD)
d) AC và BH cắt nhau tại M Tính khoảng cách từ M đến mp(SBI)
b) Dễ dàng thấy SHB ABCD và SHI ABCD
Áp dụng Pitago cho các tam giác vuông ABH, DIH, BCI
Trang 32Từ đó ta có BH2HI2BI2 BHI vuông tại H.
a) Chứng minh mặt phẳng (SIJ) vuông góc với mp(SAB)
b) Xác định và tính góc giữa hai mặt phẳng (SCD) và (ABCD)
Trang 33L K
.c) Có (SIJ)(SCD) theo giao tuyến SJ, trong mp(SIJ) dựng IK SJ,K SJ
d) Trong mp(SCD) từ K dựng đường thẳng d AB CD Trong mp(AB,d) dựng
mp(SCD), nên SA,(SCD) ASL
Trang 34N
G M O
B S
Câu 29: Cho hình chóp tam giác đếu S.ABC có độ dài cạnh bên và cạnh đáy
đếu bằng a Gọi G là trọng tâm của tam giác ABC, M và N lần lượt là trungđiểm của AC và SB
a) Tính độ dài đường cao SG
b) Tính góc giữa cạnh bên SA và mp(ABC)
Trang 35Hình 2
N S
Câu 30: Cho hình chóp S.ABC có đáy ABC là tam giác vuông tại B, O là trung
điểm của AC, SA vuông góc với đáy (ABC), SAa 6 , ABBCa
a) Chứng minh (SAB)(SBC)
b) Tính góc giữa hai mặt phẳng (SAB) và (SAC), góc giữa SO và mặt phẳng(ABC)
Trang 36A C
S
H F K
Có AO là hình chiếu vuông góc của SO trên mp(ABC), nên
Câu 31: Cho hình chóp S.ABC có đáy ABC là tam giác vuông tại B Biết SA
vuông góc với đáy (ABC), SAa 2 ,AB a, BC 2a H là chân đường cao vẽthừ đỉnh B của tam giác ABC
a) Chứng minh tam giác SBC vuông
Trang 37K H
B A
a) Do SASBSC chân đường cao H của S trên
mp(ABCD) trùng với tâm đường tròn ngoại tiếp
ABC
Vì ABC vuông tại A nên tâm đường tròn
ngoại tiếp là trung điểm đoạn BC Suy ra H trung
điểm của BC
Trong mp(ABCD) dựng
Trang 38K I H
B A
.b) Có AB CD mà CD(SCD) AB (SCD)
Do đó: d AB,SC d AB,(SCD) d B,(SCD)
Trong mp(ABCD) dựng
, hai mặt phẳng này vuông góc với
nhau theo giao tuyến SI, trong mp(SHI) dựng
Câu 33: Cho hình chóp S.ABCD có đáy ABCD là hình bình hành có AB = a, BC = 2a,
góc ABC = 60, SA vuông góc với đáy (ABCD) góc giữa (SCD) và (ABCD) bằng 60
Trang 39Tính khoảng cách giữa hai đường thẳng AC và SD.
Kẻ Dx // AC Gọi EDxAB ABDxtại E
góc với nhau theo giao tuyến SE
B
S
H F
a 3 2a
a 60°
x
D
Trang 40Trong SAE có: 12 12 12 12 12 42
AF2
Câu 34: Cho hình chóp SABCD có đáy ABCD là hình chữ nhật và
AB = 2a , BC = a, các cạnh bên của hình chóp bằng nhau và bằng a 2 a) Tính khoảng cách từ S đến mặt phẳng (ABCD)
b) Gọi E và F lần lượt là trung điểm của các cạnh AB và CD, K là điểm
bất kỳ thuộc đoạn thẳng AD Chứng minh khoảng cách giữa hai đường thẳng EF
và SK không phụ thuộc vào vị trí K Hãy tính khoảng cách này theo a
Vì khoảng cách từ O đến mặt phẳng (SAD) không đổi nên khoảng cách giữa haiđường thẳng EF và SK cũng không đổi, nghĩa là khoảng cách này không phụ thuộcvào điểm K
Dựng OIAD I AD , có: ADSO và ADOI
: hai mặt phẳng này vuông góc với nhautheo giao tuyến SI
I
F E
O C
B
S
K H
Trang 41Trong SOIvuông tại O có:
Câu 35: Cho hình lăng trụ tam giác ABC.A'B'C' có tất cả các cạnh đáy đều bằng a,
góc giữa cạnh bên và mặt phẳng đáy bằng 600 Hình chiếu vuông góc của A trênmặt phẳng (A'B'C') là trung điểm H của cạnh B'C'
Tính khoảng cách hai đáy Tính góc giữa BC và AC' Tính góc giữa (ABB'A')
và mặt đáy
LỜI GIẢI
Tính khoảng cách hai đáy.
A'H là hình chiếu vuông góc của
AA' trên mặt phẳng (A'B'C'), nên góc
giữa AA' và mặt phẳng (A'B'C') là góc
Tính góc giữa (ABB'A') và mặt đáy.
Dựng C'D và HE cùng vuông góc với A'B' lần lượt tại D và E
Trang 42Vì HE là đường trung bình của tam giác C'DB' nên HE 1C' D a 3
Câu 36: Cho hình lập phương ABCD.A'B'C'D' có cạnh bằng a.
a) Chứng minh rằng khoảng cách từ các điểm B, C, D, A', B', D' đến đườngchéo AC' bằng nhau Tính khoảng cách đó
b) Chứng minh rằng B'D vuông góc với mặt phẳng (BA'C')
c) Chứng minh BC' vuông góc với mặt phẳng (A'B'CD)
d) Tính khoảng cách giữa hai mặt phẳng (BA'C') và (ACD')
e) Tính khoảng cách giữa hai đường thẳng BC' và CD'
f) Xác định và tính độ dài đoạn vuông góc chung của AB' và BC'
LỜI GIẢI
a) Vì ABCD.A'B'C'D' là hình lập phương nên
các tam giác sau là các tam giác vuông bằng
nhau và đều nhận AC' làm cạnh huyền:
ABC' , AA'C',
AD'C', ADC', AB'C'
Từ đó suy ra khoảng cách từ các điểm B, C,
D, A', B', D' đến đường chéo AC' bằng nhau
Gọi khoảng cách từ B đến AC' là h
Suy ra B'HBA'C' (1) , với H là tâm tam giác đều BA'C'
Tương tự ta có D.BA'C' là hình chóp đều DHBA'C' (2)
Từ (1) và (2) suy ra B' D BA'C'
O'
O
Q P
I J
B' A'
C'
B
A D'
K
Trang 43Ta có DCBCC' B' DCBC' (2)
Từ (1) và (2) suy ra BC'A' B'CD
d) Tính khoảng cách giữa hai mặt phẳng (BA'C') và (ACD').
Gọi O và O' lần lượt là tâm của hai mặt đáy ABCD và A'B'C'D'
Trong mp(BDD'B'), gọi G1DB' BO'
Vậy: B'G1BA'C'd B', BA'C' B'G1
Hoàn toàn tương tự: d D, ACD' DG2
Dễ dàng chứng minh được: (ACD') // (BA'C')
Từ đó suy ra G1G1 là khoảng cách giữa hai mặt phẳng (ACD') và (BA'C').Mặt phẳng (BDD'B') được vẽ lại ở hình 2
e) Tính khoảng cách giữa hai đường thẳng BC' và CD'
Có BC' và CD' lần lượt thuộc hai mặt phẳng (BA'C') và (ACD')
Theo câu d) có (BA'C') // (ACD') Vậy khoảng cách giữa BC' và CD' bằng
khoảng cách giữa hai mặt phẳng (ACD') và (BA'C') và bằng a 3
f) Xác định và tính độ dài đoạn vuông góc chung của AB' và BC'
Gọi I và J lần lượt là tâm của hai hình vuông BCC'B' và ADD'A'
Trang 44 PQ vuông góc với cả hai đường thẳng BC' và AB'.
Vậy: PQ là đoạn vuông góc chung của AB' và BC'
Câu 37: Cho hình chóp S.ABCD có đáy ABCD hình vuông cạnh a, mặt bên
(SAD) là tam giác đều và vuông góc với mặt phẳng đáy (ABCD) Gọi I, M, Flần lượt trung điểm của AD, AB, SB và K là giao điểm của BI và CM
a) Chứng minh mp(CMF) vuông góc với mp(SIB)
b) Tính BK và KF
c) Dựng và tính độ dài đoạn vuông góc chung của AB và SD
d) Tính khoảng cách giữa hai đường thẳng CM và SA
Trang 45Trong SIBvuông tại I:
( vì AE là đường cao SADđều )
d) Tính khoảng cách giữa hai đường thẳng CM và SA
Gọi N trung điểm của CD
Ta có: AN // CM CM // mp SAN (Vì AN mp (SAN))
Nên d(CM,SA) d(CM,mp(SAN)) d(K,mp SAN)) Do K CM
Gọi PANBI Ta có BIAN( vì AN // CM)
Vậy: ANmp SIP Từ I kẻ IQSP IQ d I,mp SAN
Thật vậy, vì IQ vuông góc với cả hai đường thẳng SP và AN cùng thuộc mp(SAN)
B M
N I