Giải quyết việc làm cho người dân bị thu hồi đất tại huyện Phú Bình tỉnh Thái NguyênGiải quyết việc làm cho người dân bị thu hồi đất tại huyện Phú Bình tỉnh Thái NguyênGiải quyết việc làm cho người dân bị thu hồi đất tại huyện Phú Bình tỉnh Thái NguyênGiải quyết việc làm cho người dân bị thu hồi đất tại huyện Phú Bình tỉnh Thái NguyênGiải quyết việc làm cho người dân bị thu hồi đất tại huyện Phú Bình tỉnh Thái NguyênGiải quyết việc làm cho người dân bị thu hồi đất tại huyện Phú Bình tỉnh Thái NguyênGiải quyết việc làm cho người dân bị thu hồi đất tại huyện Phú Bình tỉnh Thái NguyênGiải quyết việc làm cho người dân bị thu hồi đất tại huyện Phú Bình tỉnh Thái NguyênGiải quyết việc làm cho người dân bị thu hồi đất tại huyện Phú Bình tỉnh Thái NguyênGiải quyết việc làm cho người dân bị thu hồi đất tại huyện Phú Bình tỉnh Thái Nguyên
Trang 1Số hóa bởi Trung tâm Học liệu http://www.lrc-tnu.edu.vn/
ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ VÀ QUẢN TRỊ KINH DOANH
TRẦN QUỐC HOA
GIẢI QUYẾT VIỆC LÀM CHO NGƯỜI DÂN
BỊ THU HỒI ĐẤT TẠI HUYỆN PHÚ BÌNH
TỈNH THÁI NGUYÊN
LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ Chuyên ngành: QUẢN LÝ KINH TẾ
THÁI NGUYÊN - 2014
Trang 2Số hóa bởi Trung tâm Học liệu http://www.lrc-tnu.edu.vn/
ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ VÀ QUẢN TRỊ KINH DOANH
TRẦN QUỐC HOA
GIẢI QUYẾT VIỆC LÀM CHO NGƯỜI DÂN
BỊ THU HỒI ĐẤT TẠI HUYỆN PHÚ BÌNH
TỈNH THÁI NGUYÊN
Chuyên ngành: QUẢN LÝ KINH TẾ
Mã số: 60.34.04.10
LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ
Người hướng dẫn khoa học: TS.TRẦN MINH YẾN
THÁI NGUYÊN - 2014
Trang 3Số hóa bởi Trung tâm Học liệu http://www.lrc-tnu.edu.vn/
i
LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan: số liệu và kết quả nghiên cứu trình bày trong luận văn này là trung thực và chƣa đƣợc sử dụng để bảo vệ một học vị nào Mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn này đã đƣợc cám ơn và thông tin trích dẫn trong luận văn đều đƣợc chỉ rõ nguồn gốc
Thái Nguyên, ngày 10 tháng12 năm
2014
Tác giả
Trần Quốc Hoa
Trang 4Số hóa bởi Trung tâm Học liệu http://www.lrc-tnu.edu.vn/
ii
LỜI CẢM ƠN
Trong quá trình nghiên cứu và viết luận văn tôi đã nhận được sự quan tâm giúp đỡ của nhiều tập thể, cá nhân trong và ngoài trường
Đặc biệt xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến TS Trần Minh Yến,
người đã tận tình hướng dẫn, định hướng và giúp đỡ tôi về chuyên môn trong suốt thời gian hoàn thành luận văn tốt nghiệp
Tôi xin chân thành cám ơn tập thể các thầy cô giáo trong phòng Đào tạo, trường đại học Kinh tế và Quản trị kinh doanh Thái Nguyên đã tạo điều kiện giúp đỡ tôi trong quá trình học tập, nghiên cứu để tôi thực hiện tốt luận văn này Đồng thời xin chân thành cám ơn các Sở, Ngành có liên quan của tỉnh Thái Nguyên; Huyện ủy - HĐND - UBND huyện, các phòng, ban chuyên môn và các xã của huyện Phú Bình đã tạo điều kiện thuận lợi trong quá trình công tác và học tập cũng như cơ sở nghiên cứu để tôi hoàn thành luận văn này một cách tốt nhất
Qua đây tôi cũng xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến gia đình, người thân, những người luôn ủng hộ, động viên tạo điều kiện cho tôi trong quá trình học tập, nghiên cứu và thực hiện đề tài Trong quá trình thực hiện, luận văn khó tránh khỏi những sai sót, rất mong nhận được những ý kiến đóng góp của quý thầy cô và bạn đọc để luận văn được hoàn thiện hơn
Xin chân thành cám ơn!
Thái Nguyên, ngày 10 tháng12 năm 2014
Tác giả
Trần Quốc Hoa
Trang 5Số hóa bởi Trung tâm Học liệu http://www.lrc-tnu.edu.vn/
iii
MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN i
LỜI CẢM ƠN ii
MỤC LỤC iii
DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT vi
DANH MỤC CÁC BẢNG vii
MỞ ĐẦU 1
1 Tính cấp thiết của đề tài 1
2 Mục tiêu nghiên cứu 2
3 Đối tượng nghiên cứu và phạm vi nghiên cứu 2
4 Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài 3
5 Bố cục của luận văn 3
Chương 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ GIẢI QUYẾT VIỆC LÀM CHO NGƯỜI DÂN BỊ THU HỒI ĐẤT 4
1.1 Cơ sở lý luận về giải quyết việc làm cho người dân bị thu hồi đất 4
1.1.1 Một số khái niệm cơ bản 4
1.1.2 Tầm quan trọng của việc thu hồi đất để phát triển kinh tế - xã hội ở Việt Nam 7
1.1.3 Tác động của thu hồi đất đến đời sống của người bị thu hồi đất 8
1.1.4 Các hoạt động giải quyết việc làm cho người lao động bị thu hồi đất 10
1.1.5 Các yếu tố ảnh hưởng đến giải quyết việc làm cho người dân bị thu hồi đất 11
1.2 Cơ sở thực tiễn giải quyết việc làm cho người dân bị thu hồi đất 19
1.2.1 Kinh nghiệm của một số nước trong khu vực 19
1.2.2 Kinh nghiệm của một số địa phương trong nước 23
1.2.3 Thực trạng giải quyết việc làm cho người dân bị thu hồi đất tại Việt Nam 26
Trang 6Số hóa bởi Trung tâm Học liệu http://www.lrc-tnu.edu.vn/
iv
1.2.4 Công tác giải quyết việc làm cho người dân bị thu hồi đất tại
tỉnh Thái Nguyên 28
1.2.5 Bài học rút ra cho việc giải quyết việc làm cho người dân bị thu hồi đất huyện Phú Bình 29
Chương 2 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 30
2.1 Câu hỏi nghiên cứu 30
2.2 Phương pháp nghiên cứu 30
2.2.1 Phương pháp điều tra cơ bản 31
2.2.2 Phương pháp thống kê, phân tích, tổng hợp số liệu điều tra (sử dụng phần mềm Microsoft Excel) 31
2.2.3 Phương pháp chuyên gia 32
2.2.4 Phương pháp tổng hợp, so sánh, đánh giá 32
2.2.5 Phương pháp tham khảo, kế thừa các tài liệu liên quan đến đề tài 32
2.3 Các chỉ tiêu nghiên cứu 32
Chương 3 KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN 33
3.1 Khái quát về đặc điểm tự nhiên, kinh tế - xã hội huyện Phú Bình, tỉnh Thái Nguyên 33
3.1.1 Đặc điểm tự nhiên 33
3.1.2 Đặc điểm kinh tế - xã hội 36
3.2 Tình hình giải quyết việc làm cho người dân bị thu hồi đất 51
3.2.1 Tình hình chung về công tác thu hồi đất tại huyện Phú Bình từ năm 2010 - 2013 51
3.2.2 Chính sách về giải quyết việc làm cho người dân bị thu hồi đất trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên 54
3.2.3 Kết quả giải quyết việc làm cho người dân bị thu hồi đất trên địa bàn huyện Phú Bình 60
3.3 Đánh giá chung 73
3.3.1 Kết quả đạt được 73
3.3.2 Những hạn chế, yếu kém và nguyên nhân của hạn chế trong giải quyết việc làm cho người dân bị thu hồi đất ở huyện Phú Bình 74
Trang 7Số hóa bởi Trung tâm Học liệu http://www.lrc-tnu.edu.vn/
v
CHO NGƯỜI DÂN BỊ THU HỒI ĐẤT 77
4.1 Quan điểm, định hướng, mục tiêu về giải quyết việc làm cho người dân bị thu hồi đất tại huyện Phú Bình 77
4.1.1 Quan điểm 78
4.1.2 Định hướng 78
4.1.3 Mục tiêu 78
4.2 Giải pháp 79
4.2.1 Giải pháp về tổ chức và thực hiện chính sách bồi thường giải phóng mặt bằng 79
4.2.2 Giải pháp về giải quyết việc làm cho người dân bị thu hồi đất 80
4.3 Kiến nghị 83
4.3.1 Đối với Trung ương 83
4.3.2 Đối với địa phương 84
4.3.3 Đối với các các Chủ đầu tư (Doanh nghiệp) 89
4.3.4 Đối với người bị thu hồi đất 89
KẾT LUẬN 91
TÀI LIỆU THAM KHẢO 93
PHỤ LỤC 100
Trang 8Số hóa bởi Trung tâm Học liệu http://www.lrc-tnu.edu.vn/
Trang 9Số hóa bởi Trung tâm Học liệu http://www.lrc-tnu.edu.vn/
vii
DANH MỤC CÁC BẢNG
Bảng 3.1 Hiện trạng, cơ cấu sử dụng các loại đất huyện Phú Bình đến
01/01/2014 35
Bảng 3.2 Cơ cấu lao động trong độ tuổi lao động ở Phú Bình, Thái Nguyên năm 2012 37
Bảng 3.3 Cơ cấu LLLĐ huyện Phú Bình theo trình độ văn hóa năm 2010 - 2013 38
Bảng 3.4 Cơ cấu LLLĐ huyện Phú Bình theo trình độ chuyên môn kỹ thuật năm 2012 - 2013 39
Bảng 3.5 Giá trị và tốc độ tăng trưởng GTSX trên địa bàn huyện Phú Bình giai đoạn 2008 - 2013 45
Bảng 3.6 GTSX bình quân đầu người trên địa bàn huyện Phú Bình 46
Bảng 3.7 Chuyển dịch cơ cấu GTSX theo ngành Phú Bình 47
Bảng 3.8 Tình hình thu hồi đất và giải phóng mặt bằng thực hiện các dự án đầu tư trên địa bàn huyện Phú Bình từ 2010 - 2013 51
Bảng 3.9 Nghề nghiệp chính của lao động vùng thu hồi đất năm 2010 61
Bảng 3.10 Cơ cấu lao động trong tuổi lao động chia theo thành phần kinh tế năm 2012 của huyện Phú Bình 62
Bảng 3.11 Thu hồi đất nông nghiệp và nhu cầu đào tạo nghề, giải quyết việc làm cho lao động bị thu hồi đất 65
Bảng 3.12 Tổng hợp kinh phí bồi thường hỗ trợ GPMB 67
Bảng 3.13 Kết quả phỏng vấn chi tiết về thu hồi đất và bồi thường hỗ trợ 68
Bảng 3.14 Phương thức sử dụng tiền các hộ dân tại Nhà máy may TNG 69
Bảng 3.15 Trình độ văn hóa, chuyên môn của số người trong độ tuổi lao động 69
Bảng 3.16 Tình hình lao động và việc làm của các hộ dân bị thu hồi đất tại Dự án Nhà máy may TNG 71
Bảng 3.17 Về học vấn, giáo dục của các hộ dân bị thu hồi đất tại Dự án Nhà máy may TNG 71
Trang 10Số hóa bởi Trung tâm Học liệu http://www.lrc-tnu.edu.vn/
viii Bảng 3.18 Thu nhập bình quân của các hộ dân bị thu hồi đất tại Dự án
Nhà máy may TNG 72
Trang 11Số hóa bởi Trung tâm Học liệu http://www.lrc-tnu.edu.vn/
1
MỞ ĐẦU
1 Tính cấp thiết của đề tài
Đất đai là tài nguyên vô cùng quý giá đối với mỗi quốc gia Là điều kiện tồn tại và phát triển của nền sản xuất xã hội, của bản thân con người và là điều kiện sinh tồn của động, thực vật
Cùng với sự phát triển nhanh chóng của nền kinh tế quốc dân trong quá trình thực hiện sự nghiệp Công nghiệp hóa, hiện đại hóa (CNH, HĐH) đất nước, trong những năm qua các địa phương trong cả nước đã thu hồi hàng ngàn
ha đất bao gồm cả đất ở và đất nông nghiệp để sử dụng vào mục đích quốc phòng, an ninh, lợi ích quốc gia, lợi ích công cộng, mục đích phát triển kinh tế Thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ và tái định cư để giải phóng mặt bằng (GPMB) thực hiện các dự án, công trình là một khâu quan trọng, then chốt là điều kiện quyết định để triển khai thực hiện các dự án Thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ và tái định cư là một vấn đề hết sức nhạy cảm và phức tạp liên quan đến mọi mặt đời sống kinh tế, xã hội và cộng đồng dân cư, ảnh hưởng trực tiếp tới lợi ích của Nhà nước, của Chủ đầu tư, đặc biệt với các hộ gia đình cá nhân bị Nhà nước thu hồi đất nhất là đất sản xuất nông nghiệp (thu hồi tư liệu sản xuất đặc biệt, phương tiện sống của người sản xuất nông nghiệp)
Các địa phương đã ban hành và thực hiện các nội dung yêu cầu của chính sách thường, hỗ trợ và tái định cư theo quy định của Nhà nước như: hỗ trợ ổn định đời sống, sản xuất; hỗ trợ chuyển đổi nghề và tạo việc làm, giải quyết việc làm Song tình trạng thiếu việc làm, thất nghiệp, không chuyển đổi được nghề nghiệp sau khi bị Nhà nước thu hồi đất đã làm cho cuộc sống, nhất
là đối với người nông dân còn gặp nhiều khó khăn Nguyên nhân này một phần
do nhiều nơi thực hiện chính sách bồi thường, hỗ trợ và tái định cư, đào tạo nghề và giải quyết việc làm cho hộ dân bị thu hồi đất chưa hợp lý Bên cạnh
đó, bản thân những người dân bị thu hồi đất còn thụ động trông chờ vào Nhà
Trang 12Số hóa bởi Trung tâm Học liệu http://www.lrc-tnu.edu.vn/
2 nước, chưa tích cực tự đào tạo để đáp ứng nhu cầu chuyển đổi nghề nghiệp
Phú Bình là huyện thuần nông, nhu cầu thu hồi đất, đầu tư phát triển kinh tế xã hội trong thời gian tới là rất cao; cộng đồng dân cư bị thu hồi đất sản xuất ngày càng nhiều, tình trạng thất nghiệp hoặc thiếu việc làm dễ xẩy
ra, thu nhập của một bộ phận dân cư giảm sút, nhiều vấn đề xã hội nảy sinh Vấn đề giải quyết việc làm gặp nhiều khó khăn, bất cập Xuất phát từ thực tế
nêu trên, tôi quyết định chọn việc nghiên cứu: “Giải quyết việc làm cho
người dân bị thu hồi đất tại huyện Phú Bình tỉnh Thái Nguyên” làm đề tài
luận văn tốt nghiệp Thạc sĩ Kinh tế
2 Mục tiêu nghiên cứu
2.1 Mục tiêu chung
Luận văn nghiên cứu vấn đề giải quyết việc làm cho các hộ dân sau khi
bị Nhà nước thu hồi đất sản xuất nông nghiệp Từ đó đề xuất một số giải pháp giải quyết việc làm cho người dân bị thu hồi đất trên địa bàn huyện Phú Bình nói riêng và cho tỉnh Thái Nguyên nói chung, góp phần ổn định đời sống cho những người dân bị thu hồi đất trên địa bàn
- Đề xuất một số giải pháp giải quyết việc làm cho người dân bị thu hồi đất sản xuất nông nghiệp hiện tại và trong những năm tới
3 Đối tượng nghiên cứu và phạm vi nghiên cứu
3.1 Đối tượng nghiên cứu: Luận văn tập trung nghiên cứu vấn đề giải
quyết việc làm cho những người dân bị Nhà nước thu hồi đất sản xuất nông nghiệp trên địa bàn huyện Phú Bình, tỉnh Thái Nguyên
3.2 Phạm vi nghiên cứu
- Phạm vi về nội dung: Nghiên cứu những vấn đề lý luận và thực tiễn
về giải quyết việc làm của người dân sau khi bị Nhà nước thu hồi đất, đồng
Trang 13Luận văn đầy đủ ở file: Luận văn full