Nội quy lớp học là những quy định do các em tự đề ra để cả lớp cùng thực hiện nhằm phát huy vai trò tự quản của tất cả học sinh trong lớp.. Chẳng hạn, quy định “đi học đúng giờ” sau 1 th
Trang 1PGD&ĐT GÒ CÔNG TÂYCỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM TRƯỜNG TH THÀNH CÔNG Độc lập- Tự do- Hạnh phúc
Thành Công, ngày 25 tháng 8 năm 2017.
BÁO CÁO CHUYÊN ĐỀ
“DẠY HỌC THEO MÔ HÌNH TRƯỜNG HỌC MỚI (EN)
KHỐI 5”
NỘI DUNG BÁO CÁO
- Mô hình Vnen đổi lại là : “ Mô hình trường TH mới (EN).
I CÁCH VỖ TAY CHÀO THẦY CÔ:
- Cách vỗ tay : to, vừa, nhỏ khác mô hình cũ
+ Vỗ tay theo tiếng mưa rơi để chào
+ Vỗ tay theo nhịp: 2,3; 1,2,3; 1,2,3,4; 2,3,…
- Khi có giáo viên dự giờ cho 2 học sinh đứng cửa lớp khoanh tay đoán chào thầy cô bước vào kết hợp với vỗ tay.Khi thầy cô vào hết thì CTHĐTQ cho cà lớp đứng dậy chào thầy cô
II.TỔ CHỨC LỚP HỌC THEO MÔ HÌNH TRƯỜNG HỌC MỚI (EN):
a Tổ chức lớp học:
- Thành lập hội đồng tự quản học sinh: Qua 3 bước
Bước 1: Trước ngày bầu cử: HS tự ứng cử, đề cử để chuẩn bị bầu cử.
Bước 2: Bầu cử: Tranh cử, bầu cử, kiểm phiếu, ra mắt chủ tịch hội đồng tự quản và 2
phó chủ tịch và hứa trước lớp
Bước 3: Thành lập các ban
Tùy theo tình hình thực tế tình trường mà lựa chọn các ban phù hợp nhưng tốt nhất
là 4 ban.Trong một nhóm sẽ có đầy đủ 4 học sinh của 4 ban Chia nhóm ngẫu nhiên cho học sinh điếm từ 1- 6, có thể đặt tên nhóm là tên địa phương, dòng sông, con vật,
từ có ý nghĩa,…
- Số lượng học sinh trong mỗi nhóm là 6 em
- Tổ chức hội đồng tự quản gồm: 1 chủ tịch, 2 phó chủ tịch, 4 ban ( ban học tập, ban nềnếp, ban văn nghệ+ vệ sinh, ban thể dục)
1 Ban Học tập: Có nhiệm vụ phát đồ dùng và mời các nhóm trưởng lên phát vở và đồ dùng học tập Kiểm tra bài cũ (điều khiển lớp sửa bài) của các bạn, kiểm tra và nhắc nhở việc truy bài của nhóm, báo cáo với cô giáo vào đầu giờ Trong tiết học ngoài nhiệm vụ học tập của mình phải quan sát bao quát nhóm để cuối mỗi tiết học nhận xét đánh giá tình hình học tập của nhóm
Ngoài ra, tùy từng bài mà giáo viên có thể để ban học tập thay cô giáo kiểm tra lại kiến thức đã học vào đầu tiết học
2 Ban nề nếp: Nhắc nhở các bạn trong nhóm ý thức đi học đúng giờ, mặc đúng trang phục, đeo khăn quàng (nếu là Đội viên) khi đến lớp Nhắc nhở các bạn ý thức giữ trật
tự, tự quản trong các tiết học, tự học, trật tự khi di chuyển học các môn ít tiết như: vi tính, thể dục,… Ngoài ra ban trật tự còn nhắc nhở các bạn giữ trật tự khi tham dự các buổi lễ như: lễ chào cờ đầu tuần, lễ khai giảng, …
3 Ban Thể dục và vệ sinh:
- Có nhiệm vụ theo dõi vệ sinh chung của cả nhóm Đầu mỗi buổi học phải phân công làm vệ sinh lần lượt cho các bạn trong nhóm và kiểm tra bạn nào chưa thực hiện hoặc thực hiện chưa tốt Cuối mỗi buổi học cũng phải kiểm tra lại xem bạn nào thực
Trang 2hiện vệ sinh chưa tốt để kịp thời nhắc nhở các bạn thực hiện tốt Nhắc nhở các bạn trựcnhật đúng lịch, thực hiện tốt vệ sinh khu vực của tổ, lớp mình, nhắc nhở việc giữ gìn
vệ sinh môi trường , nhắc nhở các bạn bỏ rác đúng quy định và biết phân loại rác,…
- Có nhiệm vụ theo dõi phần tập thể dục giữa giờ và các tiết học thể dục xem bạn nào thực hiện tốt, bạn nào thực hiện chưa tốt Đồng thời chọn và cùng tập luyện với các bạn khi tham gia các phong trào thể dục thể thao của trường, hướng dẫn các bạn chơi các trò chơi dân gian ,…
4 Ban Văn nghệ: Tổ chức cho các bạn hát, múa, chơi trò chơi vào đầu tiết học và cuối tiết học.Tổ chức văn nghệ vào tiết sinh hoạt hoặc các ngày lễ kỉ niệm của lớp Có thể lồng ghép chơi trò chơi để ôn lại kiến thức cũ
* Lưu ý: Tiêu chí chọn nhóm trưởng và các ban như sau:
+ Phải nhanh nhẹn, năng nổ
VD: Sơ đồ cộng đồng là giáo duc cho học sinh về An toàn giao thông
1.Hội đồng tự quản ( Để ngay trung tâm lớp học, không để quá cao)
Chỉnh lại sơ đồ hội đồng tự quản phải thêm lớp vào, ví dụ: Sơ đồ hội đồng tự quản lớp
51
2 Nội quy lớp: Bảng nội quy ngoài những quy định cố định chúng ta cần thêm vào
những nội quy theo chủ đề tháng có thể tháo gỡ được ( làm bằng bông hoa có thể tháo
gỡ được) Nội quy lớp học là những quy định do các em tự đề ra để cả lớp cùng thực hiện nhằm phát huy vai trò tự quản của tất cả học sinh trong lớp Nội quy lớp học do các em tạo ra vì thế các em sẽ có trách nhiệm, tự giác thực hiện Nội quy lớp không cần phải nhiều nội dung và có thể thay đổi trong quá trình học, những nội dung nào cả lớp thấy tất cả các bạn đã thực hiện tốt rồi thì được thay thế nội dung khác mà các bạn trong lớp còn hạn chế Chẳng hạn, quy định “đi học đúng giờ” sau 1 tháng tất cả các bạn đã thực hiện tốt nhưng các bạn còn quên chuẩn bị đồ dung học tập thì HĐTQ trong buổi sinh hoạt lớp thống nhất thay “đi học đúng giờ” thành “ chuẩn bị đầy đủ đồ dùng học tập
VD: Tháng 5 chủ đề Kính yêu Bác Hồ chúng ta có thể thêm nội quy “ Học theo 5 điều Bác hồ dạy”, nội qui học sinh phải thuộc
3 Góc học tập (để đồ dùng học tập) Gồm các góc: Góc Toán, góc Tiếng Việt, góc Tự
nhiên xã hội, góc môn nào để vào môn đó , sắp xếp phải gọn gàng, ngăn nắp
4 Góc thư viện (Trưng bày khoảng 100 quyển sách) gồm SGK, STK, Truyện thiếu
nhi, …Cách trình bày như thư viện trường vận động học sinh tặng cho lớp
5 Góc cảm xúc: Học sinh viết cảm nhận của mình về các môn học trong ngày Viết từ
1 đến 2 câu trở lên không bắt buột cả lớp viết, mỗi ngày chỉ viết 1, 2 em Giáo viên chuẩn bị giấy, học sinh viết ở nhà hoặc ở lớp vào thời gian rãnh
6 Sơ đồ cộng đồng: Là công cụ chính nhầm giáo dục ATGT Chúng ta có thể dùng kí
hiệu dấu chấm mờ trên sơ đồ cộng đồng thay cho việc cắt nhà hay dán ảnh học sinh và không dùng tên là sơ đồ cộng đồng mà thay bằng tên khác
VD: Con đường đến trường,…Chú ý học sinh trong lớp phải biết tất cả nhà các bạn mình ở đâu? ( mỗi tuần hỏi vài em thì sau 1 tháng sẽ thuộc)
Trang 37 Hộp thư kết bạn
8 Góc cộng đồng: Các thông tin về mùa vụ, nghề thủ công đặc trưng, phong tục tập
quán, văn hóa lễ hội, trang phục đặc sắc, khí hậu đặc trưng của địa phương xã,
phường, huyện thị, tỉnh Trưng bày các sản phẩm người dân làm ra ở địa phương hoặctrong tỉnh, có thể là hình ảnh, vật thật, mô hình
Góc cộng đồng trưng bày các sản phẩm người dân làm ra ở địa phương hoặc trong tỉnh
Chú ý : Điều em muốn nói, ngày em đến trường, mỗi ngày đến trường là một niềm vui, 10 bước học tập.
III. MÔN TỰ NHIÊN XÃ HỘI DẠY THEO MÔN HÌNH TRƯỜNG TIỂU HỌC MỚI:
- Qui định một tiết dạy từ 30 đến 45 phút.(dạy 45 phút thì xuống khá)
- Lớp 2 chỉ 1 tiết/tuần; Lớp 3: 2 tiết /tuần.
A Sách giáo khoa:
1.Cấu trúc, nội dung: Gồm ba chủ đề: Con người và sức khỏe, Xã hội, Tự nhiên Nội
dung của mỗi bài học được tích hợp cao hơn nên mỗi bài thường được dạy trong 2 hoặc 3 tiết.Vì vậy số lượng bài giảm đi Sắp xếp thứ tự một số bài học so với SGK có
sự thay đổi
2.Cách trình bày của tài liệu: Kích thước: lớn hơn và dày hơn Hệ thống kênh hình:
phong phú,đa dạng,hình ảnh sinh động, màu sắc tươi sáng hấp dẫn HS học tập.Kênh hình không chỉ là minh họa mà là nguồn thông tin phong phú,sinh động để HS tìm tòi,khám phá Hệ thống kênh chữ: mục tiêu bài, các chỉ dẫn học, hệ thống câu hỏi,các đoạn thông tin,các tình huống học tập
- Có tính mở hơn: tạo nhiều cơ hội hơn cho HS được sáng tạo và vận dụng
5 Đặc điểm nổi bật của tài liệu học tập TNXH lớp 2, 3:
- Sách giáo khoa theo phương pháp mới là cuốn 3/1có tính tương tác cao với HS, GV, PHHS
- Tạo cơ hội cho phụ huynh và cộng đồng phối hợp chặt chẽ với GV giúp đỡ HS một cách thiết thực trong học tập; tham gia giám sát việc học tập của con em mình
Trang 4- Tài liệu có sự tích hợp nội dung và quá trình dạy học (bao gồm cả phương pháp và
hình thức tổ chức dạy học) góp phần đổi mới PPDH
- Tài liệu chú trọng đến việc hướng dẫn học sinh tự học
- Có “tính mở” phù hợp với điều kiện vùng miền, đáp ứng được sự phân hóa đối
tượng học sinh
-Tạo nhiều cơ hội cho HS được sử dụng vốn hiểu biết của mình, được phát triển tư duy, sáng tạo cũng như vận dụng những kiến thức, kĩ năng học ở trường vào cuộc sốngthực của HS
- Thể hiện quan điểm tích hợp các nội dung giáo dục
- Phối hợp sử dụng các yếu tố của mô hình EN
B Phương Pháp hoạt động dạy học:
1 Hoạt động cá nhân(Việc 1): Tự đọc yêu cầu và làm độc lập
2 Hoạt động nhóm đôi (Việc 2) Khi thấy cá nhân xong, nhóm trưởng yêu cầu hoạt
động nhóm đôi ( Hai bạn ngồi cạnh nhau trao đổi nhau về yêu cầu hoạt động)
3 Hoạt động nhóm lớn (6 HS) (Việc 3) Khi thấy nhóm đôi xong, nhóm trưởng cho
hoạt động nhóm lớn, xong nhóm trưởng cho cả nhóm ù de (cho có khí thế) và cấm mặtcười (Nếu các nhóm của lớp chưa xong thì nhóm trưởng yêu cầu các bạn sang hoạt động kế tiếp)
4.Hoạt động cả lớp(Việc 4): Khi giáo viên thấy các nhóm cấm mặt cười thì tiến hành
sang hoạt động cả lớp, giáo viên dùng thước gõ nhẹ trên bàn giáo viên hoặc dùng phách, nhịp song lan để gõ thì học sinh biết là tiến hành sang hoạt động cả lớp
Không sử dụng bông hoa tiến độ nữa Lúc này, tất cả học sinh quay nhìn bảng lớp
tiến hành trình bày, nhận xét,bổ sung, giáo viên nhận xét, chốt kiến thức (trở về
phương pháp truyền thống) Xong yêu cầu cả lớp sang hoạt động kế tiếp hoặc chủ tịch hội đồng tự quản cũng được
Lưu Ý:
- Nội dung dạy học không thay đổi, chỉ thay đổi phương pháp
- Phương pháp dạy học có đổi mới là không làm theo logo
- Bất kì một hoạt động nào thì học sinh cũng làm theo 4 bước là cá nhân, nhóm đôi, nhóm lớn , cả lớp
- Sau khi cả lớp thực hiện xong một hoạt động thì giáo viên sẽ chốt lại kiến thức cho
cả lớp( không kết luận riêng cho từng nhóm)
- Trong tiết thực hành giáo viên có thể cho học sinh kết luận để tiết học thêm sinh động
- Giáo viên chú ý tư thế ngồi của học sinh khi hoạt động cả lớp đó là quay lên bảng lớp
và giáo viên không phải sử dụng bông hoa tiến độ
4 Cấu tạo một bài học
- Mục tiêu: giúp HS đọc và học xong phải biết mục tiêu Đối với bài có 2tiết dạy trở
lên, phải chia tiết dạy theo mục tiêu bài.Ví dụ bài có 2 mục tiêu dạy 2tiết thì 1 tiết là 1 mục tiêu Nếu 3 mục tiêu mà 2 tiết dạy thì dạy theo thống nhất của tổ chuyên môn họp
- Các hoạt động học tập:
+Hoạt động cơ bản: Trải nghiệm kiến thức cũ kết hợp tìm tòi kiến thức mới (Bài
mới)
+Hoạt động thực hành: Vận dụng kiến thức cơ bản vừa tìm được để luyện tập thực
hành vào thực tế (Luyện Tập) không dạy qua loa nên cho thêm bài tập để học sinh thực hành
+Hoạt động ứng dụng: Làm việc với người thân Nếu khó giáo viên hướng dẫn cho
học sinh để về nhà làm, hướng dẫn cuối tiết dạy sau phần củng cố
Trang 55 Quy trình dạy học: Có 5 bước
Bước 1: Gợi động cơ, hứng thú
Bước 2: Trải nghiệm
Bước 3: Phân tích, khám phá, rút ra bài học
Bước 4: Thực hành, củng cố
Bước 5: Vận dụng
6 Tiến trình một tiết dạy:
- Vỗ tay chào thầy cô: Chủ tịch hội đồng cho lớp vỗ tay theo tiếng mưa rơi Kết thúc làmưa to
- Chủ tịch mời nhóm trưởng lấy Đồ dùng học tập
1 Ổn định: Hát, trò chơi có liên quan đến nội dung bài học ( Để giới thiệu bài.) 2.Kiểm tra bài cũ: Nếu có liên quan bài mới, cách tiến hành như phương pháp cũ.
3 Bài mới:
- Chủ tịch cho lớp khởi động (hoặc ban văn nghệ)
- Mời giáo viên nhận xét hoạt động khởi động
- Giới thiệu ghi tựa bài lên bảng Ví dụ: Bài 12: Lá cây (tiết), bài 12 ghi phấn trắng, Lá
cây (tiết 1) ghi phấn đỏ
- HS ghi tựa vào vở (cho học sinh ghi thứ và môn trước)
- Chủ tịch mời nhóm trưởng lấy Đồ dùng học tập
- Chủ tịch yêu cầu các bạn đọc thầm mục tiêu, gọi 1-2 bạn đọc to mục tiêu (Không chia sẻ mục tiêu)
- GV chốt mục tiêu, định hướng nội dung bài học Ví dụ: hôm nay cô và các em tìm hiểu HĐ1, HĐ2, HĐ3, các hoạt động còn lại tiết sau học tiếp
- GV hoặc chủ tịch mời cả lớp vào hoạt động cơ bản
- Hoạt động 1:
- Nhóm trưởng mời các bạn nghe mình đọc yêu cầu hoạt động
- Yêu cầu các bạn làm việc
+ Cá nhân (Đọc thầm chỉ ngón tay vào sách hoặc que chỉ)
+ Nhóm đôi.( 2 bạn ngồi gần nhau trao đổi với nhau xong, thì 1 bạn trả lời, bạn kia nghe, nhận xét, bổ sung và ngược lại)
+ Nhóm lớn (Nhóm trưởng hỏi lại cá nhân trong nhóm trả lời, nhận xét, bổ sung đi đến thống nhất cả nhóm, khi không còn ý kiến thì cắm mặt cười)
+ Cả lớp (Tất cả các nhóm giơ thẻ mặt cười thì giáo viên dùng thước gõ nhẹ trên bàn giáo viên hoặc dùng phách, nhịp song lan để gõ thì học sinh biết là tiến hành sang hoạtđộng cả lớp và tất cả ngồi quay lên bảng lớp Yêu cầu 1 nhóm trình bày, nhóm khác nhận xét,bổ sung, giáo viên chốt ( đối với kiến thức mới) kết hợp lồng ghép giáo dục
và mở rộng kiến thức nếu có) Ngoài ra có thể nhờ HS chốt nếu là tiết thực hành hoặc tiết ôn để tiết học thêm sinh động GV có thể chốt bằng bảng phụ, bằng lời, sơ đồ, …
- Các hoạt động 1, 2,… GV thực hiện tương tự
4 Củng cố:
- GV hỏi lại các kiến thức liên quan đến bài học Qua bài học này em học được những
gì ?( 2,3 em nêu) , nhận xét, bổ sung, tuyên dương
Trang 6- Tuyên bố kết thúc tiết học: Tiết học chúng ta đến đây là hết.
*NHỮNG ĐIỂM CẦN LƯU ÝKHI DẠY MÔN TNXH:
- Nếu nhóm nào thực hiện xong yêu cầu trong khi nhóm khác chưa thực hiện xong thì nhóm đó thực hiện yêu cầu tiếp theo
- Yêu cầu cuối nếu nhóm nào thực hiện xong yêu cầu trong khi nhóm khác chưa thực hiện xong thì nhóm trưởng sẽ lấy câu hỏi phụ do giáo viên chuẩn bị sẵn trên cây học tập cho các thành viên trong nhóm làm Nội dung câu hỏi phụ liên quan đến bài học, cách tiến hành cũng như các hoạt động học,nếu làm xong yêu cầu sửa thì GV nói giờ
ra chơi cô sẽ sửa hoặc tiết phụ đạo, bồi dưỡng nếu có
- Nếu 1 bài dạy 2 hoặc 3 tiết thì khi đọc mục tiêu cho học sinh đọc hết, khi giới thiệu bài xong giáo viên định hướng mục tiêu bài dạy tiết 1 Khi dạy tiếp tiết 2 cũng cho họcsinh đọc hết mục tiêu xong hỏi tiết 1 ta đã học mục tiêu nào rồi? Giáo viên yêu cầu nhận xét, bổ sung, tuyên dương, nếu thiếu GV nhắc lại
- Trong giảng dạy giáo viên nên đặt câu hỏi mở cho học sinh giỏi sau khi các em trả lời bằng câu hỏi vì sao em biết? Ví dụ dạy bài lá cây của môn TNXH lớp 3như sau: Ở nhà cha mẹ các em dùng lá cây để làm gì? Em thấy chưa? Hoặc yêu cầu học sinh nêu những loại lá cây nào có lợi cho sức khỏe, lá cây nào gây chết người? (lá gây chết người như lá)
- Khi dạy giáo viên có thể cho học sinh tìm thêm 1 số hình ảnh ngoài thực tế để giúp
HS khắc sâu kiến thức bài học hơn Ví dụ khi dạy bài lá cây ngoài lá trong sách ra, cácnhóm có thể tìm thêm lá khác trong sách thì khi nhóm trình bày cần phải có thêm 1 bạn khác cầm lá cây đưa cho cả lớp xem, khi chốt xong giáo viên mở rộng cho xem lá khác bằng tranh, lá thật hoặc dùng máy chiếu cho học sinh xem
- Không bắt buộc tiết học nào cũng nêu cảm xúc, HS có thể viết cảm xúc ở nhà
- Giáo viên tuyên dương trong từng hoạt động, không tuyên dương khi hoàn thành xong bài dạy
- Không soạn bài môn Toán, Tiếng Việt, TNXH, Khoa học, Lịch sử& Địa lí, các môn còn lại đều soạn bài
IV.MÔN KHOA HỌC, LỊCH SỬ & ĐẠ LÍ LỚP 4, 5:
A.MÔN KHOA HỌC:
a.Mục tiêu:
- Hiểu những đặc điểm của dạy học theo tài liệu Hướng dẫn học Khoa học, Lịch Địa lí lớp 4-5
sử Biết cách tổ chức lớp học, cách thức dạy học môn học để đạt được mục tiêu
- Phân tích, bình giá được các hoạt động của một bài học và một hoạt động dạy học cụthể
- Phòng ngừa sai phạm khi tổ chức dạy học theo tài liệu Hướng dẫn học
b Hướng dẫn học theo chủ đề:
- Môn Khoa học lớp 4 dạy học theo 3 chủ đề: Chủ đề “Con người và sức khỏe”; Chủ
đề “Vật chất và năng lượng”; Chủ đề “Thực vật và động vật”
- Môn Khoa học lớp 5 dạy học theo 4 chủ đề: Chủ đề “Con người và sức khỏe”; Chủ
đề “Vật chất và năng lượng”; Chủ đề “Thực vật và động vật”; Chủ đề “Môi trường và tài nguyên thiên nhiên”
c.Các phương pháp đặc trưng của môn khoa học:
Các PPDH chủ yếu: quan sát, thảo luận, điều tra… Đối tượng quan sát ở đây không chỉ trong tài liệu học mà các sự vật hiện tượng của môi trường xung quanh, HS thảo luận và liên hệ thực tế các hiện tượng môi trường xảy ra trong cuộc sống hàng ngày của các em
Trang 71.Phương pháp quan sát:
- Là cách sử dụng các giác quan để tri giác trực tiếp, có mục đích các sự vật, hiện
tượng diễn ra trong tự nhiên và trong cuộc sống
* Lưu ý:
Đối tượng quan sát ở lớp học VNEN có thể là tranh ảnh, sơ đồ,… trong tài liệu HDH Ngoài ra đối tượngquan sát có thể là mô hình, vật thật có ở trường, hoặc do GV và HS chuẩn bị Khi quan sát vật thật cần khuyến kích HS sử dụng các giác quan khác nhau
để giúp HS hình thành khái niệm, biểu tượng một cách chính xác
- Quy trình quan sát: ở lớp học VNEN, với vai trò hỗ trợ, GV không trực tiếp tổ chức
hoạt động nhằm chỉ dẫn cho HS cách quan sát mà HS sẽ quan sát theo hệ thống các lệnh có trong hướng dẫn học Tuy nhiên các lệnh không chỉ dẫn chi tiết trình tự quan sát, vì vậy GV cần rèn luyện cho HS kĩ năng quan sát theo trình tự nhất định:
+ Xác định mục tiêu quan sát
+ Quan sát từ tổng thể đến chi tiết, từ ngoài vào trong
+ Có so sánh, đưa ra nhận xét, thắc mắc đặt câu hỏi khi quan sát
2.Phương pháp thí nghiệm:
Phương pháp thí nghiệm được dùng để nghiên cứu về các sự vật, hiện tượng, các quá trình xảy ra trong thế giới tự nhiên nhằm giúp HS có hiểu biết về nguyên nhân của các hiện tượng, mối quan hệ, tính quy luật của các sự vật, hiện tượng
*Lưu ý: Ở lớp học, HS tiến hành thí nghiệm theo các bước chỉ dẫn trong HDH GV
cần rèn luyện cho HS:
- Biết mục đích làm thí nghiệm
- Biết quy trình tiến hành thí nghiệm
- Có thói quen dự đóan kết quả của thí nghiệm
- Biết đưa ra nhận xét, suy luận về các mối liên quan trong quá trình dẫn đến kết quả thí nghiệm
- Sắp xếp thời gian cần thiết để tiến hành thí nghiệm
Cần chú ý tính vừa sức đối với HS và tính an toàn khi thực hiện thí nghiệm.
B Môn Lịch Sử & Địa Lí:
1 LỊCH SỬ
a.Mục tiêu:
- Quan trọng của dạy học Lịch sử ở tiểu học là giúp HS có một số kiến thức cơ bản về các sự kiện, nhân vật lịch sử tiêu biểu, tương đối có hệ thống theo dòng thời gian lịch
sử Việt Nam từ buổi đầu dựng nước đến nay
- Bước đầu rèn luyện cho HS kĩ năng thu thập và xử lý thông tin, phân tích tổng hợp rút ra những nhận định lịch sử
b.Các phương pháp đặc trưng của môn Lịch Sử & Địa Lí:
1 Phương pháp tái hiện lịch sử:
- Phương pháp dùng lời nói để trình bày sự kiện (miêu tả, tường thuật, kể chuyện …)
- Phương pháp sử dụng tài liệu HDH (kênh chữ, kênh hình,…)
- Phương pháp sử dụng đồ dùng trực quan (sa bàn, vật mô phỏng,…)
- Những sản phẩm của công nghệ thông tin (video, )
Nhóm phương pháp này sẽ giúp cho HS tái hiện lại lịch sử và hình thành biểu tượng lịch sử
Trang 82 Nhận thức lịch sử: Nhóm này gồm các phương pháp nêu vấn đề và giải quyết vấn
đề,… Trên cơ sở những sự kiện lịch sử cụ thể được tái hiện một cách sinh động những vấn đề được đặt ra và quá trình giải quyết vấn đề sẽ giúp các em nhận thức được lịch
sử (nguyên nhân, kết quả, ý nghĩa,…) Phương pháp này cần được sử dụng một cách đơn giản, nhẹ nhàng, phù hợp với trình độ nhận thức của các em
2 ĐỊA LÍ:
a.Mục tiêu:
Quan trọng của dạy học Địa lí ở Tiểu học là hình thành cho HS một số biểu tượng, khái niệm địa lí và bước đầu hình thành, rèn luyện kĩ năng sử dụng bản đồ, kĩ năng phân tích số liệu…
* Hoạt động của thầy: Thầy chủ động, linh hoạt điều chỉnh dựa vào trình độ của HS
( họp tổ thống nhất), hỗ trợ học sinh xem hoạt động nào mình trực giảng dạy, hoạt động nào không cần
* Hoạt động của trò: Chủ động, tích cực tự đọc tài liệu, tự thực hiện các hoạt động,
tự tìm kiếm sự hỗ trợ từ bạn cùng cặp, cùng nhóm, tìm kiếm sự hỗ trợ của giáo
*Cách thức đánh giá : Việc kiểm tra, đánh giá kết quả học tập của HS phải được tiến
hành thường xuyên, ngoài kiểm tra định kì ( 4 kì), đánh giá cá nhân, đánh giá cặp, đánh giá nhóm, đánh giá phiếu, để biết tồn tại và tiến bộ để giúp đỡ từng em
m Các việc GV cần làm để tổ chức cho HS thực hiện một hoạt động học tập theo tài liệu:
1.Chuẩn bị cho hoạt động:
- Chuẩn bị tài liệu
Trang 9- Cần phải làm thêm những đồ dùng dạy học gì?Tận dụng những đồ dùng dạy học nào
đã có sẵn?
2 Nắm chắc mục tiêu của hoạt động:
GV cần biết ý nghĩa, lợi ích của mỗi HĐ tạo được kĩ năng gì giúp HS nghe- nói, đọc, viết Có như thế, GV mới có thể chủ động, linh hoạt điều chỉnh HĐ mà không làm sai lạc mục tiêu
3 Tiến hành hoạt động:
*Phát lệnh cho HS thực hiện hoạt động
- HS nắm yêu cầu của hoạt động (lệnh của HĐ)
- HS tự đọc thầm yêu cầu
*Chỉ dẫn thực hiện hoạt động
- HS hiểu cách tiến hành hoạt động
- HS thực hiện theo yêu cầu, cùng trao đổi
* Kiểm soát, hỗ trợ HS thực hiện hoạt động
- HS thực hiện hoạt động và được giúp đỡ kịp thời để hoàn thành hoạt động
- GV quan sát HS, giúp đỡ kịp thời nếu cần, HS tự thực hiện, thực hiện với sự giúp đỡ của thầy cô và các bạn
Đây là việc kiểm soát quá trình thực hiện hoạt động của HS, là khâu khó kiểm soát nhất của một hoạt động học tập
C.Hoạt động thực hành:
- Nghiên cứu một bài học cụ thể
- Thảo luận cách tổ chức các hoạt động học của một tiết học
- Tiến hành trình bày, dạy thử 1-2 HĐ
- Nhận xét và trao đổi về bài học đã trải nghiệm
Địa lí: Bài HĐSX của người dân ở đồng bằng Bắc Bộ (tr107/t1).
Khoa học: Dùng thuốc an toàn (tr29)
Lịch sử: Buổi đầu thời Nguyễn (Từ năm 1802-1858) (tr46/t2)
GÓP Ý 1.Địa lí
- Nhóm trưởng kiểm tra hoạt động ứng dụng, đính tranh, giới thiệu bài, viết vào vở, đọc mục tiêu và chia sẻ mục tiêu
- GV định hướng mục tiêu
- Mỗi Hoạt động: Cá nhân, nhóm đôi, nhóm lớn, giáo viên chốt ý, kết hợp giáo dục
- Trình chiếu ảnh để học sinh khai thác
- Học sinh ghi nội dung bài học thì ghi cá nhân, nhóm đôi, nhóm lớn giáo viên chốt ý, kết hợp giáo dục
- Củng cố nội dung có liên quan bài học
- Bài này giải quyết 3 mục tiêu, chỉ để lại mục tiêu là: Nêu công việc cần phải làm trong quá trình sản xuất lúa gạo
2 Lịch sử:
Tiêt 2: Khởi động, giới thiệu bài, chia sẻ mục tiêu, CTHĐTQ tổ chức trò chơi
- Mỗi Hoạt động: Cá nhân, nhóm đôi, nhóm lớn, giáo viên chốt ý, kết hợp giáo dục
3 Khoa Học: ( tiết 1)
Trang 10-Kiểm tra hoạt động ứng dụng (nhóm trưởng)
- Khởi động nội dung có liên quan bài học, không có thì thôi
- Đính tranh, giới thiệu bài, viết vào vở, đọc mục tiêu và chia sẻ mục tiêu
- Mỗi Hoạt động: Cá nhân, nhóm đôi, nhóm lớn, giáo viên chốt ý, kết hợp giáo dục
D.
MỘT SỐ ĐIỀU CẦN LƯU Ý:
- Chọn vị trí đứng dễ quan sát toàn lớp, ưu tiên quan sát những HS được dự tính gặp khó khăn
- Linh hoạt di chuyển vị trí quan sát, kịp thời trợ giúp HS
- Kích thích HS chủ động, kịp thời phát tín hiệu yêu cầu trợ giúp
- Phát huy sự kiểm soát và trợ giúp giữa HS-HS trong nhóm
-Tìm cách đáp ứng sự phân hóa, cá thể hóa HS, tận dụng hết lợi thế của hình thức tổ chức lớp học EN, cụ thể:
- Tương tác Thầy - trò không “bình quân chủ nghĩa” mà có sự khác biệt giữa các nhóm, giữa các HS: dành sự giúp đỡ nhiều hơn cho nhóm, HS cần trợ giúp
- Không cứng nhắc về thời gian cho mỗi hoạt động trên từng HS
- Phân hóa nội dung, cách thức trình bày, tăng yêu cầu cho nhóm khá, HS khá, giảmyêu cầu cho nhóm yếu, HS yếu
- Điều chỉnh thành viên nhóm, tăng cường sự hỗ trợ trò-trò, tìm biện pháp để bảo đảmlợi ích cho cả HS giúp bạn và HS được bạn giúp
- Hoạt động ứng dụng: Cùng đồng nghiệp chia sẻ các cách phòng ngừa sai phạm khi tổchức dạy học theo tài liệu Hướng dẫn học Khoa học, Lịch sử- Địa lí lớp 4-5
Đ.TIẾN TRÌNH TIẾT DẠY:
1 Chào
2.CTHĐTQ mời nhóm trưởng lấy đồ dùng học tập.
3.CTHĐTQ cho khởi động hoặc ban văn nghệ.
4.GV nhận xét hoạt động khởi động+ giới thiệu bài mới.
5.Viết tựa bài vào vở, HS tự mở sách đọc mục tiêu, chia sẻ mục tiêu, chủ tịch báo, GV chốt mục tiêu.
6 GV mời vào hoạt động cơ bản( chủ tịch mời cũng được)
+ Yêu cầu 1: CN-NĐ-NL- GV chốt bài( có nhiều hình thức như tổ chức trò chơi, bảng phụ hoặc phiếu bài tập) lồng ghép giáo dục, cho xem hình ảnh nếu có.
+ Các yêu cầu còn lại tiến hành tương tự
+ Ở yêu cầu cuối tiết học có một vài nhóm thực hiện xong thì nhóm trưởng sẽ lấy câu hỏi phụ do giáo viên chuẩn bị sẵn trên cây học tập cho các thành viên trong nhóm làm.
7.Củng cố: Các kiến thức có liên quan nội dung bài học.( GV)
-CTHĐTQ yêu cầu bạn nêu cảm xúc tiết học.
- GV nêu cảm xúc tiết học.
- Nhận xét tiết học.
* Lưu Ý:
- Khi cô chốt thì GV mời sang hoạt đông mới
- Nếu trong nhóm, nhóm trưởng mời
V.HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC
Trang 11Phần 1 Tổng quan về mô hình trường học mới (EN)
1.Mô hình trường học mới viết tắt là EN ?
- EN là viết tắt của cụm từ tiếng Tây Ban Nha Escuela Nueva, nghĩa là Trường học kiểu mới
- EN là một mô hình giáo dục đã được cải tiến và khắc phục được những hạn chế của giáo dục truyền thống Nó phù hợp với vùng nông thôn và đang được mở rộng cho tất
cả các vùng khác của Colombia
- EN như là một mô hình giáo dục tích hợp, trong đó tập trung vào các nhân tố chính là
học sinh, giáo viên, cán bộ quản lý và cha mẹ học sinh (cộng đồng)
2 Đặc điểm của Mô hình trường học mới (EN)
Mô hình trường học mới (EN) có những đặc điểm sau:
-Là một quá trình cải cách mang tính hệ thống
-Học tập diễn ra thông qua đối thoại và tương tác lẫn nhau Học tập mang tính hợp tác
và phù hợp với từng cá nhân học sinh đây là bản chất của EN
-Quá trình học tập tích cực, hợp tác, lấy trẻ em làm trung tâm và có sự tham gia của tất
cả mọi người
-Chương trình học phù hợp với cuộc sống hàng ngày của trẻ em
-Thời khóa biểu linh hoạt, hệ thống đánh giá kết quả học tập và khuyến khích học tập
3 Học sinh của EN sẽ hình thành, rèn luyện các kỹ năng:
- Kỹ năng làm việc nhóm
- Kỹ năng phân tích, phê phán
- Tăng cường lòng tự trọng và khả năng tự định hình bản thân
- Xu hướng dân chủ và bình đẳng cũng như đạo đức trong công việc
- Các kỹ năng học thuật và kỹ năng sống gắn liền với quyền công dân, sức khỏe, môi trường và di sản văn hóa
- Quá trình học tập tự định hướng cho phép học sinh tự quyết định tiến độ học tập của chính bản thân mình cũng như tham gia một cách tích cực vào quá trình học tập
4 Giáo viên của EN :
- Hoàn thiện thực tiễn giảng dạy thông qua quá trình đào tạo tập trung, thực tế và hiệu quả
- Khuynh hướng tích cực đối với giáo dục
- Hỗ trợ lẫn nhau thông qua các tiểu trung tâm BD hoặc chu trình học tập của giáo viên
- Cơ hội lãnh đạo trong phạm vi nhà trường và cộng đồng xung quanh
Phần 2 MÔ HÌNH TRƯỜNG HỌC MỚI ViỆT NAM (EN)
1 Thế nào Mô hình trường học mới Việt Nam (EN)
Mô hình trường học mới Việt Nam gọi tắt là Mô hình VNEN là mô hình dựa trên đặc điểm, nội dung của mô hình trường mới ( EN) nhưng được xây dựng lại phù hợp với mục tiêu phát triển và đặc điểm của giáo dục Việt Nam Đây là mô hình nhà
trường tiên tiến, hiện đại, là bước đột phá đổi mới toàn diện từ phương pháp dạy, phương pháp học đến phương pháp đánh giá làm tiền đề cho giai đoạn triển khai chương trình, sách giáo khoa phổ thông mới sau năm 2015
2 Đặc điểm cơ bản của Mô hình VNEN :
Trang 12Mô hình VNEN có 6 đặc điểm cơ bản
- Phương pháp giảng dạy lấy học sinh làm trung tâm
- Tăng cường tiếng Việt cho học sinh và tổ chức cho học sinh học cả ngày
- Xây dựng tài liệu Hướng dẫn học tập dùng chung cho giáo viên, học sinh và cha mẹ các em
- Đổi mới cách thức tổ chức, quản lý lớp học
- Duy trì Chiến lược tập huấn, bồi dưỡng giáo viên và cán bộ quản lý
- Xây dựng mối liên hệ chặt chẽ, tương tác giữa nhà trường và cộng đồng
3 Quy trình 5 bước dạy học theo mô hình VNEN :
- Bước 1 Tạo hứng thú cho HS:
- Bước 2 Tổ chức cho HS trải nghiệm
- Bước 3 Phân tích - Khám phá - Rút ra kiến thức mới
- Bước 4 Thực hành - Củng cố bài học
- Bước 5 Ứng dụng
QUY TRÌNH 10 BƯỚC HỌC TẬP CỦA HỌC SINH
1 Chúng em làm việc nhóm ( nhóm trưởng lấy tài liệu và đồ dùng)
2 Em đọc tên bài học và viết vào vở
7 Chúng em đánh giá cùng thầy, cô giáo
8 Em thực hiện hoạt động ứng dụng ( với sự giúp đỡ của gia đình, người lớn )
9 Kết thúc bài, em viết vào bảng đánh giá
10 Em đã học xong bài mới em hoặc em phải học lại phần nào
3 Tài liệu Hướng dẫn học tập (HDHT)
Đặc điểm: Cho HS học cả ngày; Thiết kế các hoạt động học tập theo các môđun; Cungcấp kiến thức kết hợp hướng dẫn phương pháp học và phương pháp tư duy; Nội dung học lồng ghép qui trình học; Dùng chung và sử dụng nhiều năm
4 Những điểm đáng lưu ý của trường học EN
- Đổi mới Hoạt động Giáo dục (tự GD)
- Đổi mới Sư phạm
-Chuyển từ Hoạt động DẠY của GV thành Hoạt động HỌC của HS
- Giữ nguyên: Nội dung SGK; chuẩn KT, KN
- Đổi mới: Tổ chức lớp học và PPDH (Tích hợp) Kế hoạch dạy học (Điều chỉnh hợp lí) Thời lượng dạy học (2 buổi/ngày)
5.Bài học thiết kế theo mô hình VNEN
A Hoạt động Cơ bản
Trang 13Giúp HS trải nghiệm, tìm tòi, khám phá, phát hiện kiến thức, thông qua hoạt động HS
hoạt động theo nhóm, cặp, cá nhân (hoặc hướng dẫn của GV nếu cần thiết)
1.Yêu cầu chung về hđgd trong mô hình vnen
1 Mục tiêu và nội dung vẫn phải phù hợp với chương trình hiện hành
2 PPDH và hình thức tổ chức phải phát huy tính tích cực, chủ động, tự giác của HS;tăng cường khả năng tự GD, tự khám phá và tự đánh giá cho HS; tăng cường sự tươngtác giữa HS-GV và HS-HS
3 Thiết kế và tổ chức HĐGD phải khoa học, phong phú, đa dạng, linh hoạt, sáng tạo,phù hợp với đặc điểm tâm- sinh lý và nhu cầu của HS; phù hợp với đặc trưng từng lĩnhvực, với văn hóa địa phương và điều kiện thực tế của lớp, trường, địa phương.( xemthêm mẫu thiết kế kế hoạch HĐGD
4 Theo chương trình GDTH hiện hành mỗi tuần có 9 tiết HĐGD: HĐGD đạo đức, mỹthuật, âm nhạc, thủ công 1 tiết/tuần; HĐGD thể chất 2 tiết/tuần, HĐGD theo chủ đề 3tiết/tuần
5.Đánh giá là khâu quan trọng của HĐGD nhằm: xđ thực trạng, mức độ đạt được củaHS; Giúp HS nhận ra được sự tiến bộ; mức độ năng lực HS; GV điều chỉnh nội dung
và cách tổ chức HĐGD Vì thế GV cần tổ chức HS tự đánh giá, HS đánh giá lẫn nhau,
GV đánh giá
2 Điều chỉnh HĐGD theo mô hình trườngTH mới:
- Khi thực hiện mô hình trường tiểu học mới EN các môn học Tiếng Việt, Toán, TNXH SGK được biên soạn lại thành các động: HĐ cơ bản, HĐ thực hành và HĐ ứng dụng trên cơ sở giữ nguyên nội dung chương trình sách giáo khoa và chuẩn KT, KN hiện hành Tuy nhiên chỉ đổi mới : Hình thức tổ chức lớp học và PPDH theo hướng tích hợp; kế hoạch dạy học được điều chỉnh hợp lý; Thời lượng dạy học 2b/ngày vì thếkhông quá mới đối với GV
- Các môn ĐĐ, ÂN, MT, TC, TD trong mô hình EN đươc coi là HĐGD, mặc dù biên soạn, thiết kế lại nhưng các môn học đó trên cơ bản SGV cũng đã được thiết kế theo hướng tổ chức các hoạt động giáo dục vì thế khi chuyển sang mô hình EN GV chỉ điềuchỉnh lại tên goi các hoạt động theo mô hình EN và hình thức tổ chức HĐ, không nặng
về kiến thức, hướng vào phát triển các kỹ năng cần thiết, phát triển năng lực, gd kĩ năng sống cho hs
- Hiện tại các môn học này được đánh giá bằng nhận xét khi chuyển sang mô hình trường học mới EN vẫn tiếp tục đánh giá như cũ nhưng nhẹ nhàng hơn, không nặng
nề, nhồi nhét, áp đặt Việc đánh giá mục đích động viên là chính, giúp HS tự tin, hứng thú, tiến bộ trong học tập Quá trình đánh giá : Tự đánh giá ( bản thân, nhóm, tổ), GV đánh giá
Trang 14-Tóm lại: Phải điều chỉnh chuyển đổi các môn này theo mô hình EN để phù hợp, bình đẳng với các môn TV, Toán , TNXH.
3.Nguyên tắc điều chỉnh
- Giữ nguyên mục tiêu, chương trình môn học
- Giữ nguyên nội dung SGV, Vở BT học sinh
- Tăng cường khả năng tự học của HS
- Sử dụng và kết hợp các PPDH tích cực
- Đa dạng hoá các HĐ và hình thức dạy học
- Thay đổi điều kiện dạy học phù hợp, tự nhiên
- Thay đổi cách đánh giá, kết hợp đánh giá của GV và tự đánh giá của HS Khuyến khích và tăng cường sự đánh giá của HS
4.Yêu cầu khi điều chỉnh
- Đảm bảo đúng nguyên tắc và lựa chọn cách thức tổ chức các hoạt động phù hợp, nhẹ nhàng, tự nhiên, hiệu quả
- Tạo điều kiện tốt nhất để HS được hđ nhiều, chủ động tìm tòi, khám phá, chiếm lĩnh, trãi nghiệm hoàn thành, nắm chắc KT,KN theo yêu cầu bài học
- Tạo hứng thú, niềm tin cho HS để các em tích cực và say mê khi tham gia các hđ
5.Cấu trúc bài học theo mô hình trườngTH mới EN
Có 3 hoạt động :
- Hoạt động cơ bản: Giúp HS trãi nghiệm, tìm tòi, khám phá, phát hiện kiến thức,thông qua hoạt động HS hđ theo nhóm, cặp, cá nhân
- Hoạt động thực hành: Giúp hs áp dụng kiến thức, rèn kỹ năng
- Hoạt động ứng dụng: vận dụng kiến thức vào thực tế, cùng sự giúp đỡ của cha mẹ,người lớn
6 Các HĐGD ĐĐ, ÂN, MT, TC, TD được điều chỉnh theo hướng tích hợp với chủ điểm của môn tiếng việt.
- HS: Đươc giáo dục toàn diện trong cùng 1 chủ điểm, dễ dàng tìm hiểu, khai thác,chiếm lĩnh kiến thức mới, tích cực, chủ động, sáng tạo hơn
- GV: dễ dàng lồng ghép các gd, mở rộng kiến thức cho hs ; tìm TBDH, các môn học
bổ trợ cho nhau VD: Môn MT hỗ trợ tranh ảnh cho môn TV, ĐĐ…
A HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC
- Có những hiểu biết ban đầu về mô số chuẩn mực, hành vi đạo đức và hành vi ứng xử
VH, bổn phận và trách nhiệm trong các mối quan hệ với bản thân, GĐ,NT,XH và môitrường tự nhiên
- Từng bước hình thành KN nhận xét, đánh giá hành vi của bản thân và người xungquanh; lựa chọn và thực hiện hành vi phù hợp
- Hình thành thái độ tự trọng, tự tin; thương yêu, tôn trọng người khác; yêu cái đúng,cái thiện, cái tốt; không đồng tình cái ác, cái sai, cái xấu
* Mục tiêu: Hiểu biết ban đầu về một số giá trị sống cơ bản, chuẩn mực hành vi đđ
pháp luật phù hợp trong các mối quan hệ
- Có kỹ năng nhận xét, đánh giá đối với những quan niệm, hành vi, việc làm có liênquan đến chuẩn mực đã học; kỹ năng lựa chọn và thực hiện các hành vi ứng xử phùhợp với chuẩn mực trong các tình huống đơn giản