Giáo án Hóa học 8 bài 10: Hóa trị

Kỹ năng Giúp học sinh có kĩ năng xác định hóa trị của một số hợp chất đơn giản.. Viết công thức hoá học của các chất sau: a Khí metan, biết trong phân tử có 1nguyên tử cacbon và 4 nguy

GIÁO ÁN HÓA HỌC LỚP 8 Bài 10: HOÁ TRỊ (TIẾT1)

I - Mục tiêu

1 Kiến thức

- Học sinh biết được hoá trị là gì? Cách xác định hoá trị

- Làm quen với hoá trị của một số nguyên tố thường gặp

2 Kỹ năng

Giúp học sinh có kĩ năng xác định hóa trị của một số hợp chất đơn giản

3 Thái độ

- Ham học hỏi, Tích cực, tìm tòi yêu thích môn học

II - Chuẩn bị

1 Chuẩn bị của thầy

- Giáo án

- Bảng phụ

2 Chuẩn bị của trò

Ôn lại bài công thức hoá học

III - Tiến trình dạy học

1 - ổn định tổ chức: (1 phút)

Kiểm tra sĩ số

2 - Kiểm tra bài cũ (Kiểm tra 15’)

1 Thế nào là đơn chất, Hợp chât,Viết công thức hoá học chung của đơn chất, hợp chất Nêu ýnghĩa của công thức hoá học

2 Viết công thức hoá học của các chất sau:

a) Khí metan, biết trong phân tử có 1nguyên tử cacbon và 4 nguyên tử Hidro

b) Nhôm oxit, biết trong phân tử có 2 nguyên tử Nhôm và 3 nguyên tử ôxi

Đáp án-Biểu điểm:

1 ( 5 điểm)

- Đơn chất là những chất tạo lên từ một nuyên tố hoá học CTHH: An

-Hợp chất là những chất tạo nên từ hai nguyên tố hoá học trở lên AxBy…

Ý nhĩa: CTHH cho biết: + nguyên tố tạo nên chất

+ Số nguyên tử của mỗi nguyên tố trong 1 phân tử chất

+ Phân tử khối của chất

2 ( 5 điểm)

a CH4

b Al2O3

3 - Bài mới

a) Mở bài: (1 phút)

Như ta đã biết nguyên tử có khả năng liên kết với nhau Hóa trị là con số biểu thị khả năng đó Biết được hóa trị ta sẽ hiểu và viết đúng cũng như lập được công thức hóa học của hợp chất Chúng ta sẽ tìm hiểu trong bài hôm nay

b) Các hoạt động dạy học:

Hoạt động 1: Cách xác định hoá trị của một nguyên tố

(22 phút)

- GV: Người ta quy ước gán cho H hoá

trị 1 Một nguyên tử của nguyên tố khác

liên kết được với bao nhiêu nguyên tử

hiđro thì nói nguyên tố đó có hoá trị

bằng bấy nhiêu

I Hoá trị của một nguyên tố được xác định bằng cách nào?

1 Cách xác định

VD: Từ công thức HCl, NH3

- GV: Yêu cầu học sinh tiến hành thảo

luận nhóm và cho biết hoá trị của S, C

trong các chất sau: CH4, H2S

- GV: Yêu cầu học sinh giải thích tại sao

lại xác định được các hoá trị đó

- GV: Nhận xét bổ xung

- GV: Người ta còn dựa vào khả năng

liên kết của nguyên tử nguyên tố khác

với oxi (hoá trị của oxi bằng hai đơn vị)

- GV: Lấy ví dụ minh hoạ

- GV: Yêu cầu học sinh xác định hoá trị

của kali, kẽm, lưu huỳnh trong các công

thức: K2O, ZnO, SO2

- GV: Yêu cầu các nhóm báo cáo kết

quả của nhóm mình

- GV: Giới thiệu cách xác định hoá trị

Người ta xác định được Cl hoá trị I, N hoá trị II

- HS: S có hoá trị II

C có hoá trị IV

- HS:

+ CH4: cacbon có hoá trị IV vì một nguyên tử cacbon liên kết được với 4 nguyên tử hiđro

+ H2S: Lưu huỳnh có hó trị II vì một nguyên tử lưu huỳnh có thể liên kết được với 2 nguyên tử hiđro

- HS: Các nhóm tiến hành thảo luận

- HS:

+ K2O: Kali có hoá trị I vì 2 nguyên tử kali liên kết với mọt nguyên tử oxi

+ ZnO: kẽm hoá trị II + SO2: lưu huỳnh có hoá trị IV

của một nhóm nguyên tử.

Ví dụ: Trong công thức H2SO4 ta xác

định được nhóm (SO4) hoá trị II vì

nhóm nguyên tử đó liên kết được với 2

nguyên tử hiđro

- GV: Yêu cầu học sinh thảo luận xác

định hoá trị của các nhóm nguyên tử

(PO4), (NO3), (CO2) trong các chất sau:

H3PO4, HNO3, H2CO3

- GV: Giới thiệu cho học sinh bảng 1,2

(SGK tr 42,43) và học thuộc hoá trị của

một số nguyên tố thường gặp

- GV: Từ những ví dụ mà chúng ta đã

nghiên cứu một em hãy cho biết hoá trị

là gì?

- GV: Nhận xét, bổ xung

- GV: Đưa ra kết luận

- HS: Tiến hành thảo luận nhóm

- HS:

+ H3PO4: Nhóm (PO4) có hoá trị III vì nhóm nguyên tử này liên kết được với 3 nguyên tử hiđro

+ HNO3: Nhóm (NO3) có hoá trị I

+ H2CO3: Nhóm (CO2) có hoá trị II

2 Kết luận

- HS: Trả lời

*Tiểu kết: Hoá trị là con số biểu thị khả

năng liên kết của nguyên tử nguyên tố này với nguyên tử nguyên tố khác

Hoạt dộng 2: - Củng cố: (5 phút)

Nhắc lại nội dung chính của tiết học

? Biết hoá trị của của hiđro là I, của oxi

là II Hãy xác định hoá trị của các

nguyên tố (hoặc nhóm nguyên tử tử)

trong các công thức sau:

a H2SO3

b MnO2

c PH3

GV: Gọi từng học sinh lên bảng trả lời

GV: Chuẩn kiến thức

HS: Đọc bài, ghi nhớ nội dung bài học HS: làm bài vào vở

HS: Làm bài và nhận xét bài làm của bạn

4 Dặn dò(1 phút)

Về học bài và làm các bài tập: 1,2,(SGK tr 37)

Về nhà học bài và xem trước phần II của bài

Bài 10: HOÁ TRỊ (TIẾT2)

I - Mục tiêu

1 Kiến thức

- Học sinh biết cách phát biểu quy tác hoá trị

- Dựa vào quy tắc hoá trị để:

+ Tính hoá trị của một nguyên tố

+ Lập công thức hoá học của hợp chất theo quy tắc hoá trị

2 Kỹ năng

Rèn luyện các kĩ năng: Tính hoá trị của nguyên tố; biết đúng hay sai cung như lập được công thức hoá học của hợp chất khi biết hoá trị

3 Thái độ

- Ham học hỏi, Tích cực, tìm tòi yêu thích môn học

II - Chuẩn bị

1 Chuẩn bị của thầy

- Giáo án

- Bảng phụ

2 Chuẩn bị của trò

Học nội dung bài cũ và xen trước nội dung của bài

III - Tiến trình dạy học

1 - ổn định tổ chức: (1 phút)

Kiểm tra sĩ số

2 - Kiểm tra bài cũ : (5 phút)

?Viết công thức hoá học chung của đơn chất, hợp chất Nêu ýnghĩa của công thức hoá học

3 - Bài mới

a) Mở bài: (1 phút)

Quy tắc hóa trị được phát biểu như thế nào và vận dụng quy tắc đó ra sao? Chúng ta sẽ tìm hiểu trong bài hôm nay

b) Các hoạt động dạy học:

Hoạt động 1: Quy tắc hoá trị

(32 phút)

- GV: Gọi học sinh nêu lại công thức

chung của hợp chất

- GV: giả sử

Hoá trị của nguyên tố A là a

Hoá trị của nguyên tố B là b

? Các nhóm hãy tiến hành thảo luận để

tìm các gái trị x a và y  b và mối liên

hệu giữa hai giá trị đó đối với các hợp

chất được ghi ở bảng sau:

Al2O3

P2O5

H2S

- GV: Giới thiệu hoá trị của nhôm,

photpho, lưu huỳnh trong các hợp chất

trên lần lượt là III, V, II

II Quy t¾c ho¸ trÞ

1 Quy t¾c:

- HS: C«ng thøc chung:

AxBy



- HS: C¸c nhãm tiÕn hµnh th¶o luËn

- HS: Lªn ®iÒn:

Al2O3 2 x III 3 x II

P2O5 2 x V 5 x II

- Giỏo viờn gọi đại diện một nhúm lờn

bảng điền vào bảng phụ

- GV: Yờu cầu học sinh so sỏnh tớch x 

a và y  b trong cỏc trường hợp trờn

- GV: Giới thiệu: đú là biểu thức của

quy tắc hoỏ trị

? Một em hóy nờu quy tắc hoỏ trị

- GV: Quy tắc này cũng đỳng với cả khi

A hoặc B là một nhúm nguyờn tử

Vớ dụ: Zn(OH)2

Ta cú: x  a = 1  II

y  b = 1  I

- HS: Rút ra đợc

x  a = y  b

- HS: Trong công thức hoá học, tích của chỉ số

và hoá trị của nguyên tố này bằng tích của chỉ số

và hoá trị của nguyên tố kia

*Tiểu kết: Trong công thức hoá học, tích của chỉ

số và hoá trị của nguyên tố này bằng tích của chỉ

số và hoá trị của nguyên tố kia

2 Vận dụng

a Tính hoá trị của một nguyên tố.

- HS: Quy tắc hoá trị

x  a = y  b > 1  a = 3  II > a = VI Vậy hoá trị của lu huỳnh trong hợp chất là : VI

- GV: Treo vớ dụ 1 lờn bảng

Vớ dụ 1: Tớnh hoỏ trị của lưu huỳnh

trong hợp chất SO3?

- GV: Gợi ý bằng cỏc cõu hỏi:

+ Viết lại biểu thức của quy tắc húa

trị

+ Xỏc định hoỏ trị của oxi, chỉ số của

lưu huỳnh, oxi trong biểu thức trờn

+ Tớnh a

- GV: Treo bài tập 1

Biết hoỏ trị của hiđro là I, của oxi là

II Hóy xỏc định hoỏ trị của cỏc nguyờn

tố (hoặc nhúm nguyờn tử) trong cỏc

cụng thức sau:

a H2SO4

b N2O5

c MnO2

- GV: Gọi học sinh lờn bảng chữa

- GV: Treo vớ dụ 2 lờn bảng

Vớ dụ 2: Lập cụng thức hoỏ học của

hợp chất tạo bởi nitơ IV và oxi

- GV: Hướng dẫn học sinh cỏc bước

giải:

+ Viết cụng thức dạng chung

+ Viết biểu thức quy tắc hoỏ trị

+ Chuyển thành lỉ lệ:

- HS: Thảo luận nhóm và làm bài tập số 1

- HS:

a áp dụng quy tắc hoá trị:

x  a = y  b (trong đó B là nhóm (SO3)) > 2  I = 1  b

.> b = II Vậu hóa trị của nhóm (SO3) là II

b Trong công thức N2O5 hoá trị của nitơ:

a x II V

2 5

c MnO2

Hoá trị của Mn là IV

b Lập công thức hoá học của hợp chất theo hoá trị.

- HS: Tiến hành thảo luận và làm theo các bớc

- HS: Lên bảng + Giả sử công thức của hợp chất cần lập là:

NxOy

+ Theo quy tắc hoá trị:

x  a = y  b > x  IV = y  II + Chuyển thành tỉ lệ:

2

1







IV

II a

b y x

x yb aa b''

+ ViÕt c«ng thøc ho¸ häc chung cña

hîp chÊt

- GV: Yªu cÇu häc sinh lµm theo tõng

b-íc

- GV: Gäi 2 häc sinh lªn b¶ng lµm

- GV: Gäi c¸c häc sinh kh¸c nhËn xÐt

- GV: NhËn xÐt híng dÉn l¹i c¸ch lµm

cho häc sinh

+ VËy c«ng thøc cÇn lËp lµ NO2

- HS: NhËn xÐt

Hoạt dộng 2: - Củng cố: (5 phút)

Cho học sinh đọc lại nội dung chính của

bài

Yêu cầu học sinh làm bài tập sau:

? Hãy cho biết các công thức sau

đúng hay sai? Hãy sửa lại công thức sai

cho đúng:

HS: Đọc bài, ghi nhớ nội dung bài học HS: làm bài vào vở

HS: Làm bài và nhận xét bài làm của bạn

e Al(NO3)3 f FeCl3 g Zn(OH)3 h Ba2OH

GV: Gọi từng học sinh lên bảng trả lời

HS: làm bài vào vở HS: Làm bài và nhận xét bài làm của bạn

Đáp án:

GV: Chuẩn kiến thức Các công thức đúng: c,f,e

HS: Hoàn thành bài tập vào vở

4 Dặn dò(1 phút)

- Làm các bài tập 5,6,7,8 (SGK tr 39

- Đọc bài đọc thêm

- Ôn lại các kiến thức đã học theo nội dung bài 11: Bài luyện tập 2