ĐÁNH GIÁ ẢNH HƯỞNG CỦA VIỆC CHO ĂN CEFALEXIN VÀ COLISTIN LIỀU CAO LÊN KHẢ NĂNG TĂNG TRƯỞNG VÀ HẤP THU DƯỠNG CHẤT CỦA CÁ TRA (Pangasianodon hypophthalmus Sauvage, 1878)

NӜI DUNG I: KHҦO SÁT ҦNH HѬӢNG CӪA CEFALEXIN VÀ COLISTIN LI ӄU CAO LÊN KHҦ NĂNG TĂNG TRѬӢNG VÀ Tӌ Lӊ SӔNG CӪA CÁ 4.2.2 Tăng trѭӣng vӅ trӑng lѭӧng 37 N ӜI DUNG II: ҦNH HѬӢNG CӪA CEFALEXI

BӜ GIÁO DӨC VÀ ĈÀO TҤO

TR ѬӠNG ĈҤI HӐC NÔNG LÂM TP.HCM

ĈÁNH GIÁ ҦNH HѬӢNG CӪA VIӊC CHO ĂN CEFALEXIN

VÀ COLISTIN LIӄU CAO LÊN KHҦ NĂNG TĂNG TRѬӢNG

VÀ HҨP THU DѬӤNG CHҨT CӪA CÁ TRA

(Pangasianodon hypophthalmus Sauvage, 1878)

Sinh viên thӵc hiӋn: TRҪN THANH LѬU NGUYӈN THӎ THU THÚY

Ngành: NUÔI TRӖNG THӪY SҦN Niên khoá: 2004 – 2008

Tháng 10/2008

ĈÁNH GIÁ ҦNH HѬӢNG CӪA VIӊC CHO ĂN CEFALEXIN VÀ COLISTIN LIӄU CAO LÊN KHҦ NĂNG TĂNG TRѬӢNG VÀ HҨP THU DѬӤNG CHҨT CӪA CÁ TRA (Pangasianodon hypophthalmus

Sauvage, 1878)

Tác giҧ

TRҪN THANH LѬU NGUY ӈN THӎ THU THÚY

Khóa luұn ÿѭӧc ÿӋ trình ÿӇ hoàn tҩt yêu cҫu cҩp bҵng Kӻ Sѭ Nuôi Trӗng Thӫy Sҧn

Giáo viên hѭӟng dүn:

NGÔ VĂN NGӐC

TÓM T ҲT

ĈӅ tài “Ĉánh giá ҧnh hѭӣng cӫa viӋc cho ăn Cefalexin và Colistin liӅu cao lên khҧ năng tăng trѭӣng và hҩp thu dѭӥng chҩt cӫa cá tra (Pangasianodon

hypophthalmus Sauvage, 1878)” ÿѭӧc tiӃn hành nhҵm tìm hiӇu sӵ tác ÿӝng cӫa kháng

sinh liӅu cao lên khҧ năng tăng trѭӣng, sӭc sӕng và khҧ năng hҩp thu dѭӥng chҩt cӫa

cá tra trong ÿiӅu kiӋn nuôi giai ÿһt trong ao ÿҩt

ĈӅ tài ÿѭӧc thӵc hiӋn tӯ 13/05/2008 ÿӃn 27/08/2008 tҥi Trҥi Thӵc NghiӋmThӫy Sҧn, Trѭӡng Ĉҥi Hӑc Nông Lâm TP Hӗ Chí Minh Thí nghiӋm ÿѭӧc bӕ trí hoàn toàn ngүu nhiên vӟi mӝt yӃu tӕ là thӭc ăn và các ÿiӅu kiӋn khác nhѭ môi trѭӡng sӕng,choăn, quҧn lý và chăm sóc là nhѭ nhau

Thí nghiӋm trên cá tra (Pangasianodon hypophthalmus) vӟi trӑng lѭӧng trung bình cӫa cá bҳt ÿҫu thí nghiӋm là 8,31 ± 0,17 g và chiӅu dài trung bình là 8,17 ± 0,09

cm, TN gӗm năm nghiӋm thӭc (NT) và ÿѭӧc lһp lҥi ba lҫn (tѭѫng ӭng là 3 lô)

LiӅu lѭӧng kháng sinh tăng dҫn theo tӯng NT nhѭ sau:

™ NghiӋm thӭc 0 (NT 0): không bә sung cefalexin và colistin

™ NghiӋm thӭc I (NT I): bә sung 2 ppt cefalexin và 2 ppt colistin

™ NghiӋm thӭc II (NT II): bә sung 4 ppt cefalexin và 4 ppt colistin

™ NghiӋm thӭc III (NT III): bә sung 6 ppt cefalexin và 6 ppt colistin

™ NghiӋm thӭc IV (NT IV): bә sung 8 ppt cefalexin và 8 ppt colistin KӃt quҧ nghiên cӭu cho thҩy:

- Mұt ÿӝ vi khuҭn trong ÿѭӡng ruӝt cӫa cá giҧm hҷn khi cá ăn kháng sinh và tăng trӣ lҥi khi không cho ăn kháng sinh Cө thӇ là khi cá ăn kháng sinh thì mұt ÿӝ vi khuҭn ÿѭӡng ruӝt NT 0 là 6,03 x 105; NT I là 5,63 x 105; NT II là 5,07 x 105; NT III là 3,83 x 105 và NT IV là 2,5 x 105 CFU/g

- ViӋc bә sung kháng sinh vào thӭc ăn ÿã làm biӃn ÿәi các nӃp gҩp trong ruӝt

cá tra ChiӅu dài nӃp gҩp trung bình cӫa cá NT 0 ÿӅu lӟn hѫn cӫa cá ӣ NT I; NT II; NT III và NT IV Ngoài ra, sӕ lѭӧng nӃp gҩp trong ruӝt cӫa cá có cho ăn kháng sinh cNJng thҩp hѫn so vӟi cá không cho ăn kháng sinh

- Cá tra ӣ NT IV có ÿӝ tiêu hóa (ĈTH) protein và lipid thҩp nhҩt, lҫn lѭӧt là 79,19 và 24,91% KӃ ÿӃn là NT III (83,26 và 36,93%); NT II (83,97 và 41,9%); NT I (80 và 32,49%) Cuӕi cùng, NT có ĈTH cao nhҩt là cá cӫa NT 0 vӟi ĈTH protein là 87,57% và ĈTH lipid là 55,15%

- ViӋc bә sung 8 g cefalexin và 8 g colistin cho mӛi kg thӭc ăn (NT IV) cho thҩy các chӍ sӕ tăng trѭӣng (tăng trӑng, tӕc ÿӝ tăng trѭӣng ÿһc biӋt) cӫa cá tra ÿҥtÿѭӧc thҩp nhҩt, cá có trӑng lѭӧng trung bình là 60,48 g và cao nhҩt là NT không bәsung kháng sinh (NT 0), cá có trӑng lѭӧng trung bình là 80,32 g

- Tӹ lӋ sӕng cӫa cá tra ӣ NT 0 ÿҥt cao nhҩt (89,05%); kӃ ÿӃn là NT III (86,19%); NT I (84,28 %); NT II (82,38 %) và thҩp nhҩt là NT IV chӍ ÿҥt 81,43%

Dӵa trên kӃt quҧ ÿҥt ÿѭӧc thì viӋc bә sung cefalexin và colistin vào thӭc ăn ÿãҧnh hѭӣng xҩu ÿӃn khҧ năng tăng trѭӣng cӫa cá tra, thông qua viӋc giҧm khҧ năng hҩpthu dѭӥng chҩt trong thӭc ăn

C ҦM TҤ

Chúng tôi xin gӣi lòng biӃt ѫn chân thành ÿӃn:

Ban Giám HiӋu Trѭӡng Ĉҥi Hӑc Nông Lâm Tp Hӗ Chí Minh;

Ban Chӫ NhiӋm Khoa Thӫy Sҧn;

Quý thҫy cô ӣ trѭӡng, ÿһc biӋt là thҫy cô Khoa Thӫy Sҧn ÿã hӃt lòng dìu dҳt, truyӅn ÿҥt cho chúng tôi nhӳng kiӃn thӭc và nhӳng kinh nghiӋm thұt quý báu

Ĉһc biӋt là thҫy Ngô Văn Ngӑc ÿã giҧng dҥy, hѭӟng dүn, truyӅn ÿҥt nhӳng kiӃn thӭc quý báu ÿӇ chúng tôi hoàn thành khóa luұn này

Các anh nhân viên Trҥi Thӵc NghiӋm Thӫy Sҧn, Khoa Thӫy Sҧn, Trѭӡng ĈҥiHӑc Nông Lâm Tp Hӗ Chí Minh ÿã giúp ÿӥ chúng tôi trong thӡi gian thӵc hiӋn khóa luұn

Anh NguyӉn Tҩn Lành: cán bӝ kӻ thuұt cӫa công ty GreenFeed ÿã tұn tình tҥomӑi ÿiӅu kiӋn thuұn lӧi và hѭӟng dүn chúng tôi trong suӕt thӡi gian thӵc hiӋn ÿӅ tài

Chúng con xin cҧm ѫn cha mҽ và nhӳng ngѭӡi thân trong gia ÿình ÿã tҥo mӑiÿiӅu kiӋn cho chúng con trong suӕt quá trình theo hӑc tҥi trѭӡng

Cuӕi cùng, chúng tôi xin gӣi lòng biӃt ѫn ÿӃn các bҥn sinh viên trong và ngoài lӟp ÿã ÿӝng viên giúp ÿӥ chúng tôi trong suӕt thӡi gian thӵc hiӋn ÿӅ tài

Do kiӃn thӭc chuyên môn còn hҥn chӃ, thӡi gian thӵc hiӋn ÿӅ tài có hҥn nên khóa luұn này không thӇ tránh khӓi sai sót Vì vұy, chúng tôi rҩt mong ÿѭӧc sӵ ÿónggóp ý kiӃn cӫa quý thҫy cô và các bҥn ÿӇ khóa luұn ÿѭӧc hoàn thiӋn hѫn

Xin chân thành cҧm ѫn!

M ӨC LӨC

Trang Trang tӵa i Tóm tҳt ii Cҧm tҥ iv Mөc lөc v Danh sách các chӳ viӃt tҳt ix

Danh sách ÿӗ thӏ và hình ҧnh x

Danh sách các bҧng xii

CHѬѪNG 1 MӢ ĈҪU

CHѬѪNG 2 TӘNG QUAN TÀI LIӊU

2.1.1 Vӏ trí phân loҥi và phân bӕ 3

2.5.3 HiӋn tѭӧng kháng thuӕc cӫa vi khuҭn gây bӋnh 14

CHѬѪNG 3 VҰT LIӊU VÀ PHѬѪNG PHÁP NGHIÊN CӬU

3.2.2 HӋ thӕng giai thí nghiӋm 17

3.2.3 Dөng cө và nguyên liӋu thí nghiӋm 18

3.2.4 Thӭc ăn 20 3.2.5 Nguӗn nѭӟc 21

3.3.1 Nӝi dung I: Xác ÿӏnh tӕc ÿӝ tăng trѭӣng 21

3.3.2 Nӝi dung II: KiӇm tra nӃp gҩp cӫa ruӝt cá 21

3.3.3 Nӝi dung III: Khҧo sát hӋ vi khuҭn trong ÿѭӡng ruӝt 22

3.3.4 Nӝi dung IV: Xác ÿӏnh ÿӝ tiêu hóa thӭc ăn 23

3.5.6 Khҧo sát hӋ vi khuҭn ÿѭӡng ruӝt 28

CHѬѪNG 4 KӂT QUҦ VÀ THҦO LUҰN

4.1.1 NhiӋt ÿӝ 30

4.1.4 Hàm lѭӧng amonia tәng sӕ 33

NӜI DUNG I: KHҦO SÁT ҦNH HѬӢNG CӪA CEFALEXIN VÀ COLISTIN

LI ӄU CAO LÊN KHҦ NĂNG TĂNG TRѬӢNG VÀ Tӌ Lӊ SӔNG CӪA CÁ

4.2.2 Tăng trѭӣng vӅ trӑng lѭӧng 37

N ӜI DUNG II: ҦNH HѬӢNG CӪA CEFALEXIN VÀ COLISTIN LIӄU CAO

LÊN NӂP GҨP CӪA RUӜT CÁ

NӜI DUNG III: ҦNH HѬӢNG CӪA CEFALEXIN VÀ COLISTIN LIӄU CAO

LÊN H ӊ VI KHUҬN ĈѬӠNG RUӜT CӪA CÁ

N ӜI DUNG IV: KHҦO SÁT ҦNH HѬӢNG CӪA CEFALEXIN VÀ COLISTIN

LIӄU CAO LÊN ĈӜ TIÊU HÓA PROTEIN VÀ LIPID TRONG THӬC ĂN

4.8 Thành Phҫn Sinh Hóa cӫa Thӭc Ăn và Phân Cá ӣ Các NghiӋm Thӭc 56

Phө lөc 1: Các yӃu tӕ chҩt lѭӧng nѭӟc trong quá trình thí nghiӋm

Phө lөc 2: Trӑng lѭӧng và chiӅu dài trung bình cӫa cá qua các lҫn kiӇm tra

Phө lөc 3: ChiӅu cao nӃp gҩp trong ruӝt cá qua các lҫn kiӇm tra

Phө lөc 6: KӃt quҧ xӱ lý thӕng kê vӅ chiӅu dài và trӑng lѭӧng cӫa cá ӣ các NT Phө lөc 7: KӃt quҧ xӱ lý thӕng kê vӅ mӭc tăng trѭӣng trung bình cӫa cá TN Phө lөc 8: KӃt quҧ xӱ lý thӕng kê vӅ tӹ lӋ sӕng cӫa cá TN

Phө lөc 9: KӃt quҧ xӱ lý thӕng kê vӅ chiӅu cao nӃp gҩp trong ruӝt cá TN Phө lөc 10: KӃt quҧ xӱ lý thӕng kê vӅ mұt ÿӝ vi khuҭn trong ruӝt cá TN Phө lөc 11: KӃt quҧ xӱ lý thӕng kê vӅ ÿӝ tiêu hóa

BKC Benzyl Konium Chloride

ppt Part per thousand

SGR Tӕc ÿӝ tăng trѭӣng ÿһc biӋt (Specific Growth Rate)

W Trӑng lѭӧng (weight)

T Thӡi gian (time)

ADC Ĉӝ tiêu hóa tҥm thӡi (Apparent Disgestibility Coefficient)

DANH SÁCH ĈӖ THӎ VÀ HÌNH ҦNH

Ĉӗ thӏ 4.1 BiӃn ÿӝng nhiӋt ÿӝ trong quá trình thí nghiӋm 31

Ĉӗ thӏ 4.2 Dao ÿӝng pH trong quá trình thí nghiӋm 32

Ĉӗ thӏ 4.3 BiӃn ÿӝng oxy hòa tan trong quá trình thí nghiӋm 32

Ĉӗ thӏ 4.4 BiӃn ÿӝng amonia trong quá trình thí nghiӋm 34

Ĉӗ thӏ 4.5 Tӕc ÿӝ tăng chiӅu dài cӫa cá ӣ các nghiӋm thӭc 36

Ĉӗ thӏ 4.6 Trӑng lѭӧng trung bình cӫa cá thí nghiӋm qua các lҫn kiӇm tra 38

Ĉӗ thӏ 4.7 Mӭc tăng trӑng tuyӋt ÿӕi cӫa cá ӣ các nghiӋm thӭc 40

Ĉӗ thӏ 4.8 Mұt ÿӝ vi khuҭn trong ruӝt cá cӫa các NT qua ba lҫn kiӇm tra 50

Hình 2.4 Cҩu trúc hóa hӑc cӫa colistin sulfate 9

Hình 4.1 Cá tra cӫa 5 nghiӋm thӭc sau 12 tuҫn thí nghiӋm 39

Hình 4.2 NӃp gҩp cӫa ruӝt cá NT 0 khi kiӇm tra lҫn thӭ nhҩt 44

Hình 4.3 NӃp gҩp cӫa ruӝt cá NT 0 khi kiӇm tra lҫn thӭ hai 44

Hình 4.4 NӃp gҩp cӫa ruӝt cá NT I khi kiӇm tra lҫn thӭ nhҩt 45

Hình 4.5 NӃp gҩp cӫa ruӝt cá NT I khi kiӇm tra lҫn thӭ hai 45

Hình 4.6 NӃp gҩp cӫa ruӝt cá NT II khi kiӇm tra lҫn thӭ nhҩt 46

Hình 4.7 NӃp gҩp cӫa ruӝt cá NT II khi kiӇm tra lҫn thӭ hai 46

Hình 4.8 NӃp gҩp cӫa ruӝt cá NT III khi kiӇm tra lҫn thӭ nhҩt 47

Hình 4.9 NӃp gҩp cӫa ruӝt cá NT III khi kiӇm tra lҫn thӭ hai 47

Hình 4.10 NӃp gҩp cӫa ruӝt cá NT IV khi kiӇm tra lҫn thӭ nhҩt 48

Hình 4.11 NӃp gҩp cӫa ruӝt cá NT IV khi kiӇm tra lҫn thӭ hai 48

Hình 4.12 KӃt quҧ ÿӏnh danh Yersinia ruckeri trên mүu cá 54

Hình 4.13 KӃt quҧ ÿӏnh danh Vibrio metchnikoviii trên mүu nѭӟc 55

DANH SÁCH CÁC B ҦNG

Bҧng 3.1 Sѫ ÿӗ bӕ trí thí nghiӋm 17

Bҧng 3.3 KӃt quҧ LDC và di ÿӝng ÿѭӧc ÿӑc trên chai môi trѭӡng LDC 29

Bҧng 4.1 Các yӃu tӕ CLN trong quá trình thí nghiӋm 30

Bҧng 4.2 ChiӅu dài trung bình (cm) cӫa cá qua các lҫn kiӇm tra 35

Bҧng 4.3 Tăng trѭӣng vӅ chiӅu dài cӫa cá trong quá trình thí nghiӋm 36

Bҧng 4.4 Trӑng lѭӧng trung bình (g) cӫa cá thí nghiӋm qua các lҫn kiӇm tra 37

Bҧng 4.5 Mӭc tăng trӑng cӫa cá thí nghiӋm 39

Bҧng 4.6 Tӹ lӋ sӕng cӫa cá ӣ các nghiӋm thӭc 41

Bҧng 4.7 ChiӅu cao trung bình cӫa nӃp gҩp ruӝt cá qua các lҫn kiӇm tra 42

Bҧng 4.8 Mұt ÿӝ vi khuҭn trong ruӝt cá qua các lҫn kiӇm tra (CFU/g) 49

Bҧng 4.9 Mұt ÿӝ vi khuҭn trong nѭӟc ao qua các lҫn kiӇm tra 51

Bҧng 4.10 KӃt quҧ ÿӏnh danh vi khuҭn 53 Bҧng 4.11 Thành phҫn sinh hóa trong thӭc ăn và trong phân cá cӫa các NT 56

Bҧng 4.12 Ĉӝ tiêu hóa protein và lipid cӫa cá trong các nghiӋm thӭc 57

doÿó cҫn thiӃt phҧi ÿѭӧc bә sung bҵng viӋc nuôi trӗng thӫy sҧn

Nhӳng năm gҫn ÿây, ngành nuôi trӗng thӫy sҧn ÿã có bѭӟc phát triӇn nhanh chóngӣ khҳp nѫi trên thӃ giӟi Ĉһc biӋt ӣ nѭӟc ta, phong trào nuôi cá tra ÿã phát triӇnvѭӧt mӭc, cҫn phҧi có mӝt mұt ÿӝ lӟn con giӕng ÿӇ cung cҩp cho các vө nuôi Trong khi con giӕng thu ngoài tӵ nhiên ngày càng khan hiӃm thì công tác sҧn xuҩt giӕngnhân tҥo là lӵa chӑn hàng ÿҫu và ÿã ÿem lҥi lӧi nhuұn rҩt lӟn ĈӇ có ÿѭӧc hiӋu quҧcao trong sҧn xuҩt, ngѭӡi nuôi ÿã áp dөng mӑi biӋn pháp nhҵm nâng cao năng suҩtnhѭ nuôi thâm canh vӟi mұt ÿӝ cao ĈiӅu này ÿã làm cho môi trѭӡng nѭӟc ngày càng

bӏ ô nhiӉm nên cá nuôi rҩt dӉ bӏ mҳc bӋnh

Do sӵ hiӇu biӃt cӫa ngѭӡi dân vӅ kháng sinh và cách sӱ dөng còn hҥn chӃ, và vì lӧi nhuұn trѭӟc mҳt mà ngѭӡi dân ÿã sӱ dөng kháng sinh liӅu cao ÿӇ trӏ bӋnh vӟimong muӕn rút ngҳn thӡi gian ÿiӅu trӏ và tăng tӍ lӋ sӕng Ĉһc biӋt, trong giai ÿoҥnѭѫng cá giӕng, ngѭӡi nuôi ÿã sӱ dөng thuӕc vӟi nӗng ÿӝ cao ÿӃn hàng chөc lҫn làm ҧnh hѭӣng xҩu ÿӃn chҩt lѭӧng con giӕng, và khiӃn viӋc ÿiӅu trӏ bӋnh cho cá giai ÿoҥnnuôi thѭѫng phҭm càng trӣ nên kém hiӋu quҧ vì có thӇ vi khuҭn ÿã kháng vӟi nhiӅuloҥi kháng sinh sӱ dөng trѭӟc ÿó (NguyӉn Ĉӭc HiӅn, 2008) Bên cҥnh ÿó, viӋc sӱdөng kháng sinh vӟi liӅu cao hѫn khuyӃn cáo ÿã làm ҧnh hѭӣng ÿӃn tӕc ÿӝ tăngtrѭӣng cӫa vұt nuôi, gây nguy hҥi cho môi trѭӡng và cho cҧ con ngѭӡi

Theo De Silva và ctv (1995), các chҩt kháng sinh có thӇ ҧnh hѭӣng ÿӃn sӵ hҩpthu dѭӥng chҩt trong thӭc ăn thông qua nhӳng sӵ thay ÿәi vӅ mһt sinh lý hӑc trong ruӝt hoһc thông qua tѭѫng tác vұt lý hay hóa hӑc giӳa thuӕc và vұt chҩt ÿѭӧc ăn vào

Do ÿó, ÿӅ tài “ Ĉánh giá ҧnh hѭӣng cӫa viӋc cho ăn cefalexin và colistin liӅucao lên khҧ năng tăng trѭӣng và hҩp thu dѭӥng chҩt cӫa cá tra (Pangasianodon

hypophthalmus Sauvage, 1878)” ÿѭӧc chúng tôi thӵc hiӋn nhҵm ÿánh giá tác hҥi cӫa

viӋc dùng kháng sinh liӅu cao trong quá trình ѭѫng nuôi cá tra giӕng

1.2 Mөc Tiêu Khóa Luұn

Khóa luұn ÿѭӧc thӵc hiӋn nhҵm các mөc tiêu:

- Ĉánh giá ҧnh hѭӣng cӫa viӋc cho ăn cefalexin và colistin liӅu cao lên tӕc ÿӝtăng trѭӣng cӫa cá tra trong ÿiӅu kiӋn nuôi trong giai;

- Phân lұp và ÿӏnh danh hӋ vi khuҭn cӝng sinh trong ruӝt cӫa cá tra có và không

có sӱ dөng kháng sinh;

-Ĉánh giá ҧnh hѭӣng cӫa viӋc cho ăn cefalexin và colistin liӅu cao lên các nӃpgҩp trong ruӝt cá tra;

- Khҧo sát ÿӝ tiêu hóa các thành phҫn dinh dѭӥng trong thӭc ăn vӟi viӋc không

và có bә sung cefalexin và colistin liӅu cao

Ch ѭѫng 2

TӘNG QUAN TÀI LIӊU

2.1 Mӝt Sӕ Ĉһc ĈiӇm Sinh Hӑc cӫa Cá Tra

2.1.1 Vӏ trí phân loҥi và phân bӕ

Cá tra có vӏ trí phân loҥi nhѭ sau:

Ngành: Chordata (có dây sӕng)

Ngành phө: Vertebrata (có xѭѫng sӕng)

Lӟp: Pisces Bӝ: Siluriformes Hӑ: Pangasiidae Giӕng: Pangasianodon

Loài: Pangasianodon hypophthamus (Sauvage, 1878)

Tên tiӃng Anh: Sutchi River Catfish

Tên Khѫ-me: Trey pra

Tên Lào: Pa suay kheo, pa suay

Tên Thái: Pla saa whai, pla suey

Tên tiӃng ViӋt: Cá tra

Theo NguyӉn Văn Hҧo (2005), cá tra là loài ÿһc trѭng và phә biӃn ӣ lѭu vӵcsông Mêkong Ӣ ViӋt Nam, cá tra phân bӕ trên Sông TiӅn, Sông Hұu thuӝc vùng ĈӗngBҵng Sông Cӱu Long Trên thӃ giӟi, cá tra phân bӕ ӣ Inÿônêxia, Malaixia, Thái Lan, Lào, Campuchia

2.1.2 Ĉһc ÿiӇm hình thái

Cá tra có thân dài, dҽp bên vӅ phía ÿuôi, ÿҫu và mõm hѫi dҽp bҵng Mҳt nҵmhai bên và nӱa trѭӟc ÿҫu Có hai ÿôi râu Vây lѭng và vây ngӵc có gai cӭng mang răngcѭa ӣ mһt sau, vây mӥ nhӓ, vây ÿuôi phân thùy nông, mút cuӕi nhӑn và tѭѫng ÿѭѫngnhau Thân màu xám, phҫn lѭng thүm hѫn phҫn bөng (NguyӉn Văn Hҧo, 2005)

Hình 2.1: Hình dҥng ngoài cá tra

2.1.3 Ĉһc ÿiӇm sinh thái

NhiӋt ÿӝ: nhiӋt ÿӝ thích hӧp cho cá tăng trѭӣng dao ÿӝng trong khoҧng 26 –

300C Cá tra là loài chӏu lҥnh kém vì chúng là mӝt trong nhӳng loài ÿһc trѭng ӣ vùng nhiӋt ÿӟi Ӣ 150C thì cѭӡng ÿӝ bҳt mӗi cӫa cá giҧm, nhѭng cá vүn sӕng; ӣ 390C thì cá

sӁ bѫi lӝi không bình thѭӡng

pH: cá có khҧ năng chӏu ÿӵng pH tӯ 5 – 11, nhѭng pH thích hӧp cho cá phát triӇn là 6,5 – 7,5 Ӣ pH = 5, cá có biӇu hiӋn mҩt nhӟt, các ÿôi râu teo dҫn, hoҥt ÿӝng chұm chҥp Khi pH = 11, cá sӁ hoҥt ÿӝng lӡ ÿӡ và mҩt nhӟt

Ôxy hòa tan (DO): cá tra chӏu ÿѭӧc hàm lѭӧng ôxy hòa tan thҩp do cá có cѫquan hô hҩp phө là bóng khí và da Do ÿó, cá có thӇ nuôi ÿѭӧc trong các ao nѭӟc tù, nѭӟc bҭn, nѫi có nhiӅu chҩt hӳu cѫ hay nuôi trong bè mұt ÿӝ dày

Khҧ năng chӏu mһn: cá tra là loài sӕng chӫ yӃu ӣ nѭӟc ngӑt, không sӕng ÿѭӧc ӣvùng nѭӟc mһn Nhѭng cá có khҧ năng sӕng trong vùng nѭӟc lӧ, cá có khҧ năng chӏuÿѭӧc ÿӝ mһn là 10‰ (Mai Ĉình Yên và ctv., 1992)

2.1.4 Ĉһc ÿiӇm sinh trѭӣng

Cá tra có tӕc ÿӝ tăng trѭӣng tѭѫng ÿӕi nhanh, khi còn nhӓ cá tăng nhanh vӅchiӅu dài Cá sau khi nӣ và tiêu hӃt noãn hoàng có chiӅu dài tӯ 1 – 1,5 cm Sau 14 ngày ѭѫng, cá có thӇ ÿҥt ÿѭӧc chiӅu dài trung bình tӯ 2 – 2,3 cm và có trӑng lѭӧngtrung bình là 0,25 g Cá ѭѫng 5 tuҫn tuәi có chiӅu dài tӯ 5 – 6 cm và trӑng lѭӧng tӯ1,28 – 1,5 g/con Sau mӝt năm nuôi, cá có thӇ ÿҥt trӑng lѭӧng 1,5 kg; sau 3 – 4 năm,

cá ÿҥt 4 kg Tuy nhiên, tӕc ÿӝ tăng trѭӣng cӫa cá tùy thuӝc rҩt nhiӅu vào mұt ÿӝ, chҩtlѭӧng và mұt ÿӝ thӭc ăn ÿѭӧc cung cҩp

Trong tӵ nhiên có thӇ gһp cá tra 20 tuәi, dài 150 cm và nһng 18 kg (Phҥm VănKhánh, 1996; trích bӣi NguyӉn Văn Hҧo, 2005)

2.1.5 Ĉһc ÿiӇm dinh dѭӥng

Cá tra là loài háu ăn, ăn tҥp thiên vӅ ÿӝng vұt Ӣ giai ÿoҥn cá bӝt và cá hѭѫngthì cá tra thích ăn mӗi sӕng, nhѭng trong quá trình phát triӇn cá thӇ thì cá tra dҫn dҫnthích ăn mӗi chӃt và có phә thӭc ăn rӝng hѫn

Dҥ dày cӫa cá phình to có dҥng hình chӳ U và co giãn ÿѭӧc Ruӝt cá tra ngҳn, không gҩp khúc lên nhau mà dính vào màng treo ruӝt ngay dѭӟi bóng khí và tuyӃnsinh dөc Dҥ dày to và ruӝt ngҳn là ÿһc ÿiӇm cӫa cá ăn tҥp thiên vӅ ÿӝng vұt

Khi nuôi trong ao bè thì cá tra có thӇ thích nghi vӟi nhiӅu loҥi thӭc ăn có hàm lѭӧng protein thҩp do con ngѭӡi cung cҩp nhѭ: cám vөn, bí ÿӓ, ngô, thӭc ăn chӃ biӃn, phân lӧn, gà, vӏt… Ĉһc ÿiӇm này có ý nghƭa quan trӑng trong viӋc nuôi thѭѫng phҭmloài cá này

2.1.6 Ĉһc ÿiӇm sinh sҧn

Ngoài tӵ nhiên, vào khoҧng tháng 1 – 4, cá có tұp tính di cѭ ngѭӧc dòng sông Mêkong sang Campuchia ÿӇ tìm bãi sinh sҧn Bãi ÿҿ tұp trung chӫ yӃu ӣ khu vӵc

khoҧng 3 – 4 tuәi, trӑng lѭӧng trung bình 5 – 6 kg/con vӟi chiӅu dài tӕi thiӇu là 60 cm

Cá tra cùng tuәi thì cá cái thѭӡng có trӑng lѭӧng lӟn hѫn cá ÿӵc tӯ 30 – 40%

Cá tra không có cѫ quan sinh dөc phө nên nhìn hình dáng bên ngoài thì khó phân biӋt ÿѭӧc ÿӵc, cái Sӭc sinh sҧn cӫa cá tra khoҧng 139.000 – 150.000 trӭng/kg cá cái HӋ sӕ thành thөc cӫa cá tra cái trong tӵ nhiên là 3 – 12,57 %; cӫa cá tra ÿӵc là 0,83 – 2,1 %

2.2 Sѫ Lѭӧc vӅ Kháng Sinh Cefalexin và Colistin

2.2.1 Cefalexin

Theo NguyӉn Nhѭ Pho (2006), kháng sinh cefalexin thuӝc phân nhóm beta – lactamine, nҵm trong nhóm cefalosporine thӃ hӋ mӝt

Hình 2.2: Cҩu trúc hóa hӑc cӫa cefalexin (nguӗn: www.gandfyd.org)

Lӏch sӱ: Vào nhӳng nӽm 1970, cephalosporine thѭӡng dùng gӗm cephalexin dҥng uӕng và hai thuӕc dùng ngoài ÿѭӡng uӕng là cephaloridine và cephalothin Năm

1973 có thêm cephazolin CNJng trong khoҧng thӡi gian này, viӋc viӃt tên gӕccephalosporine ÿѭӧc thay ÿәi tӯ “ceph” thành “cef” (www.thuoc-suckhoe.com)

Kháng sinh cephalosporine ÿѭӧc phân loҥi không chһt chӁ thành các “thӃ hӋ”dӵa vào phә tác dөng và thӡi gian công bӕ thuӕc Nói chung, thӃ hӋ mӝt là các cephalosporine lâu ÿӡi nhҩt và có phә tác dөng tѭѫng tӵ nhau Khi cefoxitin và cephamandol ÿѭӧc công bӕ, chúng có nhӳng tiӃn bӝ ÿһc biӋt, vѭӧt trӝi so vӟi tҩt cҧ

các thuӕc cNJ, vì vұy ÿѭӧc coi là thuӕc thӃ hӋ hai Tuy vұy, cefoxitin và cephamandol

không thay thӃ ÿѭӧc cho nhau Các thuӕc thӃ hӋ ba có phә tác dөng vӟi vi khuҭn gram

âm vѭӧt trӝi hѫn cҧ hai nhóm kia

Sӵ phân bӕ và phә kháng khuҭn cӫa cefalexin: Nói chung, các cephalosporine

thӃ hӋ mӝt có hoҥt tính mҥnh chӕng lҥi các vi khuҭn gram dѭѫng hiӃu khí và kém tác

dөng vӟi vi khuҭn gram âm, phân bӕ vào các mô trӯ dӏch não tӫy

Bҧng 2.1: Phә kháng khuҭn cӫa cefalexin

Clostridium Staphylocoques

penicilinase

Staphylocoques Penicilinase Streptocoques Corynebacterium

Pasteurella

Salmonella

E coli Klebsiella

Pseudomonas aeruginosa Proteus

Hình 2.3: Sӵ phân bӕ cӫa cefalexin

Cѫ chӃ tác dөng: Tҩt cҧ các beta-lactam ÿӅu có nhӳng ÿiӇm giӕng nhau trong

cѫ chӃ tác dөng ĈiӅu quan trӑng là chúng phҧi xâm nhұp vào màng tӃ bào vi khuҭn

qua kênh vұn chuyӇn và gҳn vӟi protein liên kӃt penicillin Protein liên kӃt penicillin

ÿa dҥng ӣ các loài vi khuҭn khác nhau, chӏu trách nhiӋm nhiӅu bѭӟc trong quá trình

tәng hӧp màng tӃ bào vi khuҭn và có hàng trӽm ÿӃn hàng ngàn phân tӱ trong mӝt tӃ

bào Hoҥt tính nӝi tҥi cӫa beta-lactam phө thuӝc vào khҧ nӽng tiӃp cұn và gҳn vӟi

Má u

cuӕi cùng dүn ÿӃn dung giҧi tӃ bào bҵng các enzyme tӵ dung giҧi màng tӃ bào vi khuҭn (ví dө autolysin) Còn chѭa rõ mӕi quan hӋ giӳa protein liên kӃt penicillin và autolysin, nhѭng có lӁ là kháng sinh nhóm beta-lactam ҧnh hѭӣng ÿӃn mӝt chҩt ӭc chӃautolysin nào ÿó (www.thuoc-suckhoe.com)

Sӵ ÿӅ kháng thuӕc: Kháng sinh cefalexin thuӝc nhóm cefalosporine thӃ hӋ mӝt,không bӅn vӟi enzyme cefalosporinase Vì vұy, mӝt sӕ loҥi vi khuҭn có thӇ tiӃt ra các enzyme này làm chҩt xúc tác cho sӵ thӫy phân các phân tӱ có vòng beta – lactamin, do

ÿó gây bҩt hoҥt kháng sinh Các vi khuҭn này chӫ yӃu là nhӳng vi khuҭn gram âm nhѭ

Pseudomonas earuginosa, Enterobacter spp., Bacteriodes spp….Do cѫ chӃ này mà

nhiӅu liӋu pháp mӟi cho thuӕc ÿѭӧc quan tâm, nhѭ các tác nhân ӭc chӃ beta-lactamase ÿһc hiӋu (acid clavunic, sulbactam) ÿã ÿѭӧc phát triӇn nhҵm thiӃt lұp lҥi hiӋu lӵc cӫacác kháng sinh này Ngoài ra, nhiӅu tác nhân khác có thӇ làm giҧm hoҥt tính cӫa kháng sinh beta-lactam, bao gӗm mұt ÿӝ quҫn thӇ vi khuҭn và thӡi gian nhiӉm trùng Các yӃu

tӕ nhѭ ÿӝ pH, acid không tác ÿӝng tӟi cephalosporin ӣ mӭc ÿӝ nhѭ các kháng sinh amynoglycosid (www.thuoc-suckhoe.com)

Ĉӝ tan: Các muӕi colistin tan vô hҥn trong nѭӟc Ӣ 200C, 1 mL nѭӟc có thӇ hòa tan ÿѭӧc 1 g colistin Các muӕi colistin không tan trong ether, acetone và cloroform,

khó tan trong cӗn CNJng ӣ 200C, 10.000 mL cӗn mӟi có thӇ hòa tan ÿѭӧc 1 g colistin (Lynn G Friedlander và Dieter Arnold, 2006)

Hình 2.4: Cҩu trúc hóa hӑc cӫa colistin sulfate (nguӗn: www.chemblink.com)

Theo Lynn G Friedlander và Dieter Arnold (2006), colistin là kháng sinh ÿѭӧctìm thҩy ÿҫu tiên bӣi Koyama và các cӝng sӵ ÿѭӧc ÿһt tên là colimycine, ÿѭӧc tách tӯdung dӏch vi khuҭn Bacillus polymyxa và Bacillus colistin Colistin là mӝt trong nhӳngkháng sinh thuӝc hӑ Polymyxin

Phә kháng khuҭn: Theo Storm và ctv (1977), colistin có hiӋu quҧ cao ÿӕi vӟicác vi khuҭn gram âm nhѭ Escherichia coli, Pseudomonas aeruginosa, Salmonella

spp., Haemophilus spp., Shigella spp., Pasteurella spp., Brucella spp., Aerobacter aerogenes, và Bordetella bronchiseptica.Ĉӕi vӟi vi khuҭn gram dѭѫng thì ít nhҥy cҧmhѫn Tuy nhiên, chúng cNJng có tác dөng ÿӕi vӟi mӝt sӕ loҥi vi khuҭn nhѭ

Staphylococcus spp., Bacillus spp., Streptococcus pyogenes và Corynebacterium spp

(trích bӣi Dieter Arnold, 2006)

B ҧng 2.2: Phә kháng khuҭn cӫa colistin

Clostridium Staphylocoques

penicilinase

Staphylocoques Penicilinase Streptocoques Corynebacterium

Pasteurella

Salmonella

E coli Klebsiella

Pseudomonas aeruginosa Proteus

Cѫ chӃ tác dөng: Colistin tҥo liên kӃt vӟi lipid trên màng bào tѭѫng, làm xáo

trӝn chӭc năng thҭm thҩu cӫa màng bào tѭѫng, khiӃn các chҩt có trong bào tѭѫng nhѭ

Mg2+, K+, Ca2+ thoát ra ngoài (NguyӉn Nhѭ Pho, 2006)

2.3 Cҩu Trúc Ruӝt Cá

Ruӝt là thành phҫn cӫa hӋ tiêu hóa nҵm kӃ sau dҥ dày Ruӝt là mӝt ӕng thҷng

có cҩu trúc ÿѫn giҧn, nӕi tӯ van môn vӏ ÿӃn van chұu – manh tràng cӫa hұu môn,

ÿѭӡng kính tѭѫng ÿӕi nhӓ và ÿѭӧc chia làm hai phҫn là ruӝt trѭӟc và ruӝt sau Ranh

giӟi giӳa ruӝt trѭӟc và ruӝt sau không thӇ phân biӋt ÿѭӧc bҵng mҳt thѭӡng, mà chӍ có

thӇ phân biӋt tùy theo cҩu tҥo tә chӭc hӑc cӫa nó

Cҩu tҥo cӫa ruӝt gӗm ba lӟp:

- Trong cùng là lӟp màng nhày

- Giӳa là lӟp cѫ trѫn

- Ngoài cùng là màng quánh

Ĉӝ dài cӫa ruӝt thay ÿәi tùy theo loài cá, thѭӡng là do tұp tính ăn cӫa cá:

- Ruӝt ngҳn: có ӣ cá ăn ÿӝng vұt ChiӅu dài cӫa ruӝt bҵng 1/4 hay 1/3 so vӟi

chiӅu dài thân Ruӝt thѭӡng thҷng hoһc uӕn khúc có ӣ cá lóc, cá rô…

- Ruӝt dài: có ӣ cá ăn thӵc vұt ChiӅu dài cӫa ruӝt bҵng tӯ 2 - 5 lҫn so vӟi chiӅu

dài thân, có khi bҵng 15 lҫn chiӅu dài thân, có ӣ cá ÿӕi, cá trҳm cӓ…

- Ruӝt trung bình: có ӣ cá ăn tҥp Ruӝt dài hѫn ruӝt cá ăn ÿӝng vұt nhѭng ngҳn

hѫn ruӝt cá ăn thӵc vұt, có ӣ cá tra, rô phi, chép…

Bên trong ruӝt cá có nhiӅu nӃp gҩp sâu do màng nhày lӗi ra nhҵm gia tăng diӋntích bӅ mһt Ĉһc biӋt nhѭ ӣ cá nhám, các nӃp gҩp này tҥo thành van xoҳn ӕc ÿӇ làm tăng diӋn tích hҩp thu vì ruӝt cá sөn thѭӡng ngҳn.

Các tӃ bào tiӃt ÿѭӧc tҥo thành ӣ ÿáy cӫa nӃp gҩp, di chuyӇn lên ÿӍnh và thҧichҩt tiӃt Ӣ cá không có các vi nhung mao nhѭ ӣ ÿӝng vұt hӳu nhNJ

Ruӝt sau tұn cùng bҵng trӵc tràng Ӣ trӵc tràng có tuyӃn trӵc tràng chӍ tiӃt dӏch nhӡn chӭ không tiӃt dӏch tiêu hóa

Ӣ mӝt sӕ loài cá còn có thêm manh tràng là phҫn phát triӇn cӫa ruӝt ÿӇ làm tăngdiӋn tích bӅ mһt cӫa ruӝt, nhӡ vұy mà bә sung thêm chӭc năng tiêu hóa và hҩp thu cho ruӝt Mұt ÿӝ cӫa manh tràng và sӵ sҳp xӃp thay ÿәi tùy theo loài cá, ӣ mӝt sӕ loài cá manh tràng còn ÿѭӧc dùng làm ÿһc ÿiӇm phân loҥi (Trҫn Trӑng Chѫn, 1998)

2.4 HӋ Vi Khuҭn Ĉѭӡng Ruӝt

HӋ vi khuҭn ӣ ruӝt gӗm hai loҥi: vi khuҭn có lӧi và vi khuҭn có hҥi Hai loҥi vi khuҭn này ӣ trҥng thái cân bҵng nhau và vi khuҭn có lӧi chiӃm tӍ lӋ ѭu thӃ hѫn ӣnhӳng cá thӇ khӓe mҥnh Các vi khuҭn có lӧi trong ruӝt tҥo ra các chҩt có lӧi chӫ yӃunhѭ vitamin hoһc các acid hӳu cѫ ÿѭӧc ruӝt hҩp thu ӣ niêm mҥc ruӝt, ӣ gan Các acid hӳu cѫ này có tác dөng ӭc chӃ sӵ tăng trѭӣng cӫa các tác nhân gây bӋnh ӣ ruӝt

Mӝt sӕ vi khuҭn khác ӣ ruӝt tҥo ra các sҧn phҭm có hҥi cho vұt chӫ nhѭ các chҩt ÿӝc Mӝt khi các vi khuҭn này chiӃm ѭu thӃ trong ruӝt thì các dѭӥng chҩt cҫnthiӃt không ÿѭӧc sҧn xuҩt và nӗng ÿӝ các chҩt có hҥi tăng lên Các chҩt này có thӇkhông có tác ÿӝng có hҥi ngay lұp tӭc trên vұt chӫ nhѭng ÿѭӧc xem là các yӃu tӕ gây các bӋnh gan, thұn, stress, khҧ năng miӉn dӏch kém

Các vi khuҭn ÿѭӡng ruӝt thѭӡng sӕng ӣ ӕng tiêu hoá cӫa ngѭӡi và ÿӝng vұt, có thӇ gây bӋnh hoһc không gây bӋnh Ngoài ra chúng có thӇ sӕng ӣ bên ngoài vұt chӫ(ÿҩt, nѭӟc) và trong thӭc ăn

Các vi khuҭn thuӝc hӑ vi khuҭn ÿѭӡng ruӝt Enterobacteriaceae là nhӳng trӵckhuҭn Gram âm không sinh nha bào Mӝt sӕ giӕng vi khuҭn thѭӡng không di ÿӝng

(Klebsiella, Shigella), mӝt sӕ vi khuҭn khác di ÿӝng nhӡ có lông xung quanh thân tӃ

Các vi khuҭn ÿѭӡng ruӝt hiӃu khí, kӏ khí tùy tiӋn, phát triӇn ÿѭӧc trên các môi trѭӡng nuôi cҩy thông thѭӡng

Trên các môi trѭӡng ÿһc, các khuҭn lҥc cӫa các vi khҭn ÿѭӡng ruӝt thѭӡng nhҹn, bóng (dҥng S) Tính chҩt này có thӇ biӃn ÿәi sau nhiӅu lҫn nuôi cҩy liên tiӃpthành các khuҭn lҥc có bӅ mһt khô và xù xì (dҥng R)

Các khuҭn lҥc cӫa các vi khuҭn có vӓ nhѭ Klebsiella là khuҭn lҥc nhҫy, lӟn hѫnkhuҭn lҥc dҥng S và có xu hѭӟng hoà lүn vào nhau

Các vi khuҭn thuӝc hӑ Enterobacteriaceae lên men glucose, có sinh hѫi hoһckhông sinh hѫi, oxidase âm tính, catalase dѭѫng tính, khӱ nitrate thành nitrite Lên men hoһc không lên men mӝt sӕ ÿѭӡng (ví dө lactose) Có hay không có mӝt sӕenzyme nhѭ urease, tryptophanase Khҧ năng sinh ra H2S khi dӏ hóa protein, acid amin hoһc các dүn chҩt có lѭu huǤnh

Có thӇ phân loҥi các vi khuҭn thuӝc hӑ Enterobacteria thành 13 giӕng chính nhѭ sau:

Trong các giӕng kӇ trên thì các giӕng có ý nghƭa nhҩt trong y hӑc là:

Escherichia, Shigella, Salmonella, Enterobacter, Proteus và Yersinia còn các giӕng

khác ít ý nghƭa hѫn

2.5 Tác D өng Tiêu Cӵc cӫa ViӋc Dùng Thuӕc Kháng Sinh trong Nuôi Trӗng Thӫy Sҧn

2.5.1 Tác ÿӝng ÿӃn môi trѭӡng sinh thái

Khi dùng kháng sinh ÿӇ phòng và trӏ bӋnh nhiӉm khuҭn trong nuôi trӗng thӫysҧn bҵng các phѭѫng pháp cho ăn và cho vào môi trѭӡng, mӝt phҫn không nhӓ kháng sinh không ÿѭӧc vұt nuôi hҩp thө và ÿѭӧc ÿào thҧi ra môi trѭӡng nuôi; tӯ ÿó lan ra môi trѭӡng xung quanh và gây nên các tác hҥi ÿáng kӇ

Kháng sinh oxytetracyclin ÿѭӧc dùng rҩt phә biӃn trong nuôi trӗng thӫy sҧnchӫ yӃu bҵng phѭѫng pháp trӝn vào thӭc ăn Tuy nhiên, chӍ có khoҧng 7 – 9% khӕilѭӧng kháng sinh ÿã dùng ÿѭӧc cá hҩp thө, còn lҥi hѫn 90% sӁ ÿѭӧc ÿào thҧi ra môi trѭӡng (Cravedi, 1987; trích bӣi Bùi Quang TӅ và ctv., 2004)

Dѭ lѭӧng kháng sinh tӗn tҥi trong các trҫm tích ÿã làm giҧm mұt ÿӝ hӋ vi sinh vұt làm nhiӋm vө phân hӫy chҩt hӳu cѫ trong trҫm tích, nên làm giҧm lѭӧng muӕiphosphateÿѭӧc tҥo ra tӯ sӵ phân hӫy chҩt hӳu cѫ bҵng con ÿѭӡng sinh hӑc, làm chұmquá trình tӵ làm sҥch vùng nѭӟc và tăng quá trình phân hӫy yӃm khí làm sҧn sinh ra nhiӅu khí ÿӝc cho thӫy vӵc

Dѭ lѭӧng kháng sinh trong trҫm tích có thӇ làm giҧm 40 – 50% mұt ÿӝ vi khuҭn trong nӅn ÿáy và giҧm tӟi 90% hàm lѭӧng phosphate ӣ chҩt trҫm tích (Hansen, 1992; trích bӣi Bùi Quang TӅ và ctv., 2004)

2.5.2 Ҧnh hѭӣng tӟi vұt nuôi

Nhӳng loҥi kháng sinh dùng trong thӫy sҧn ngoài tác dөng tiêu diӋt các tác nhân gây bӋnh còn có nhӳng tác ÿӝng tiêu cӵc ÿӃn sӭc khӓe cӫa vұt nuôi Hҫu hӃt các loҥi thuӕc ÿӅu có tác dөng hai mһt tích cӵc và tiêu cӵc, ÿһc biӋt là khi dùng nӗng ÿӝcao hay thӡi gian sӱ dөng thuӕc kéo dài

Sau khi dùng kháng sinh trӝn vào thӭc ăn cho tôm cá ăn, kháng sinh có thӇ gây ÿӝc cho gan, thұn, tiêu diӋt nhӳng vi khuҭn có lӧi trong ÿѭӡng ruӝt, làm giҧm ÿi khҧnăng thèm ăn cӫa vұt nuôi, gây hiӋn tѭӧng chұm lӟn, còi cӑc ӣ ÿàn cá nuôi thѭѫngphҭm và ҧnh hѭӣng ÿӃn sӵ phát triӇn tuyӃn sinh dөc cӫa cá bӕ mҽ

Theo Bùi Quang TӅ và ctv (2004), trong nghӅ sҧn xuҩt tôm sú giӕng ӣ ViӋtNam, ÿӇ phòng bӋnh nhiӉm khuҭn, ngѭӡi ta thѭӡng dùng nhiӅu loҥi kháng sinh liên tөc trong suӕt quá trình ѭѫng ҩp Do ÿó, khi thҧ tôm giӕng này ra ao nuôi thѭѫngphҭm thì chúng sӁ mүn cҧm hѫn vӟi các loҥi tác nhân gây bӋnh.

2.5.3 Hi Ӌn tѭӧng kháng thuӕc cӫa vi khuҭn gây bӋnh

HiӋn tѭӧng kháng thuӕc cӫa vi khuҭn có thӇ ӣ nhiӅu dҥng khác nhau, bao gӗm: Kháng thuӕc tӵ nhiên: do bҧn chҩt cӫa vi khuҭn ÿã có thӇ kháng vӟi mӝt hay nhiӅu loҥi kháng sinh nào ÿó Ĉây là hiӋn tѭӧng bҩt khҧ kháng vì nó thuӝc vӅ bҧn chҩtcӫa vi khuҭn

Kháng thuӕc nguyên phát: Khi dùng kháng sinh A ÿӇ tiêu diӋt mӝt quҫn thӇ vi khuҭn X, bҧn chҩt vi khuҭn này không có khҧ năng kháng thuӕc tӵ nhiên vӟi kháng sinh A, nên ÿa phҫn các tӃ bào vi khuҭn ÿӅu bӏ tiêu diӋt Tuy nhiên, trong ÿó có mӝt sӕ

ít tӃ bào vi khuҭn lҥi có khҧ năng sӕng sót, ÿó là kháng thuӕc nguyên phát Các tӃ bào

vi khuҭn sӕng sót có thӇ sҧn sinh ra các chӫng vi khuҭn kháng thuӕc

Kháng thuӕc thӭ phát: dѭӟi tác ÿӝng thѭӡng xuyên, lһp lҥi nhiӅu lҫn và kéo dài cӫa mӝt loҥi kháng sinh nào ÿó, kháng sinh này sӁ tác ÿӝng vào vұt chҩt di truyӅn làm xuҩt hiӋn gen kháng thuӕc và gen này di truyӅn cho thӃ hӋ sau Ngoài ra, còn có sӵtrao ÿәi gen kháng thuӕc giӳa mӝt tӃ bào vi khuҭn có gen kháng thuӕc và mӝt tӃ bào chѭa có gen kháng thuӕc

Mӝt dòng vi khuҭn ÿã kháng kháng sinh có thӇ truyӅn gen kháng thuӕc là plasmid và hiӋn tѭӧng kháng thuӕc có nguy cѫ xҧy ra ӣ hҫu hӃt các loҥi kháng sinh ÿãdùng trong nuôi trӗng thӫy sҧn (Brown, 1989; trích bӣi Bùi Quang TӅ và ctv., 2004)

2.5.4 Ҧnh hѭӣng ÿӃn sӭc khӓe con ngѭӡi

Ҧnh hѭӣng trѭӟc tiên và trӵc tiӃp là lên sӭc khӓe cӫa nhӳng ngѭӡi tham gia nuôi trӗng thӫy sҧn, khi hҵng ngày hӑ tiӃp xúc vӟi hóa chҩt và kháng sinh nhѭng hҫunhѭ không có dөng cө bҧo hӝ tӕi thiӇu Ҧnh hѭӣng này có thӇ không nhұn thҩy ngay tӭc thӡi mà thѭӡng kéo dài vӅ sau mӟi thҩy rõ tác hҥi

ViӋc dùng kháng sinh còn có thӇ tӗn lѭu dѭ lѭӧng thuӕc trong cѫ, trong nӝitҥng cӫa vұt nuôi Do ÿó, khi sӱ dөng các vұt nuôi này làm thӵc phҭm, chúng sӁ ҧnh

hѭӣng ÿӃn sӭc khӓe con ngѭӡi Mһt khác, dѭ lѭӧng thuӕc trong thӏt ÿӝng vұt thӫy sҧn

có thӇ tác ÿӝng gián tiӃp làm hҥ thҩp giá trӏ thѭѫng phҭm, thu hҽp thӏ trѭӡng tiêu thө

và vô tình ҧnh hѭӣng tӟi nghӅ nuôi trӗng thӫy sҧn cӫa quӕc gia

Kháng sinh không ÿѭӧc hҩp thu và thҧi ra môi trѭӡng, các kháng sinh này tiӃpxúc vӟi vi khuҭn gây bӋnh ӣ ngѭӡi vӟi nӗng ÿӝ thҩp Ĉây là nguy cѫ cho hiӋn tѭӧngkháng thuӕc cӫa các vi khuҭn gây bӋnh ӣ ngѭӡi và ÿӝng vұt trên cҥn

Ch ѭѫng 3

VҰT LIӊU VÀ PHѬѪNG PHÁP NGHIÊN CӬU

3.1 Th ӡi Gian và Ĉӏa ĈiӇm Thӵc HiӋn

ĈӅ tài ÿã ÿѭӧc thӵc hiӋn tӯ ngày 13 tháng 05 năm 2008 ÿӃn ngày 27 tháng 08 năm 2008 tҥi Trҥi Thӵc NghiӋm Thӫy Sҧn, Trѭӡng Ĉҥi Hӑc Nông Lâm Tp Hӗ Chí Minh

3.2 Vұt LiӋu và Trang ThiӃt Bӏ

3.2.1 Ĉӕi tѭӧng nghiên cӭu

Ĉӕi tѭӧng nghiên cӭu là cá tra (Pangasianodon hypophthalmus) có trӑng lѭӧng

trung bình là 8,31 ± 0,17 g và có chiӅu dài trung bình là 8,17 ± 0,09 cm Cá ÿѭӧcthuҫn dѭӥng trong ao 1 tuҫn Sau ÿó, cá ÿѭӧc lӑc ÿӅu cӥ ÿӇ bӕ trí thí nghiӋm Chӑnnhӳng cá thӇ khӓe mҥnh, không dӏ tұt hay sây sát

Hình 3.1: Cá tra thí nghiӋm

3.2.2 HӋ thӕng giai thí nghiӋm

Thí nghiӋm sӱ dөng 15 giai có kích thѭӟc 1 x 1 x 1 m, ÿѭӧc ÿһt trӵc tiӃp trong

ao 600 m2vӟi mӵc nѭӟc tӯ 1,2 – 1,5 m Sѫ ÿӗ bӕ trí thí nghiӋm ÿѭӧc trình bày tóm tҳtqua Bҧng 3.1

NT IV.2

NT 0.2

NT I.3

NT IV.1

NT 0.3

NT II.2

NT 0.1

NT III.2

NT IV.3

NT I.1

NT II.1

NT I.2Chú thích:

NT I.1: Lô 1 cӫa NT I NT III.1: Lô 1 cӫa NT III

NT I.2: Lô 2 cӫa NT I NT III.2: Lô 2 cӫa NT III

NT I.3: Lô 3 cӫa NT I NT III.3: Lô 3 cӫa NT III

NT II.1: Lô 1 cӫa NT II NT IV.1: Lô 1 cӫa NT IV

NT II.2: Lô 2 cӫa NT II NT IV.2: Lô 2 cӫa NT IV

NT II.3: Lô 3 cӫa NT II NT IV.3: Lô 3 cӫa NT IV

Hình 3.2: Giai nuôi cá tra thí nghiӋm

Trѭӟc khi bӕ trí, ao ÿѭӧc tháo cҥn, dùng vôi bӝt (CaCO3) tҭy trùng diӋt tҥp vӟiliӅu 7 – 10 kg/100m2 Sau ÿó phun BKC (Benzyl Konium Chloride) vӟi liӅu 20 ppm Phѫi nҳng mӝt ngày trѭӟc khi cҩp nѭӟc vào ao

3.2.3 Dөng cө và nguyên vұt liӋu dùng trong thí nghiӋm

Trong TN này, các loҥi dөng cө và nguyên vұt liӋu ÿѭӧc sӱ dөng bao gӗm:

™ Ao ÿҩt có diӋn tích 600 m2

™ NhiӋt kӃ thӫy ngân, DO test, pH test, NH3 test

™ Cân ÿiӋn hai sӕ lҿ ÿӇ cân cá ӣ các lҫn kiӇm tra và cân kháng sinh cҫn dùng trong thí nghiӋm

™ Cân ÿӗng hӗ (1 kg) ÿӇ cân thӭc ăn

™ Thau nhӵa, vӧt, rә, giҩy kҿ ô ly dùng ÿӇ ÿo chiӅu ÿài cá ӣ mӛi ÿӧt kiӇm tra

™ Dao, kéo, nhíp gҳp dùng giҧi phүu thu phân cá ÿӇ xác ÿӏnh ÿӝ tiêu hóa

™ Máy ҧnh kƭ thuұt sӕ

™ Máy xay nhuyӉn thӭc ăn, máy ép viên thӭc ăn, máy sҩy thӭc ăn ÿӇ làm thӭc

ăn cho thí nghiӋm xác ÿӏnh ÿӝ tiêu hóa

™ Ӕng nghiӋm, ÿƭa petri, ÿèn cӗn, tӫ cҩy, tӫ hҩp, test dùng ÿӏnh danh trӵckhuҭn gram âm do công ty Nam Khoa sҧn xuҩt

™ Máy lҳc, môi trѭӡng nuôi cҩy Nutrient Agar (NA)

™ Hóa chҩt sӱ dөng: Vôi bӝt (CaCO3), BKC (Benzyl Konium Chloride), Sanmolt – F cӫa công ty Biostadt India Limited sҧn xuҩt dùng ÿӇ khӱ trùng nѭӟc ao và sát khuҭn cá sau khi kiӇm tra

™ Chromium sesquioxide (Cr2O3) do Trung Quӕc sҧn xuҩt dùng làm chҩt ÿánh dҩu bә sung vào thӭc ăn ÿӇ xác ÿӏnh ÿӝ tiêu hóa

™ Men tiêu hóa, vitamin C dùng ÿӇ bә sung vào thӭc ăn nhҵm làm tăng sӭc ÿӅkháng và tăng khҧ năng tiêu hóa thӭc ăn

™ Kháng sinh cefalexin vӟi tên thѭѫng mҥi là Vime® – Cicep và colistin nguyên liӋu ÿѭӧc mua tӯ Công Ty Cә Phҫn Sҧn Xuҩt Kinh Doanh Vұt Tѭ và ThuӕcThú Y

Hình 3.3: Máy ép thӭc ăn viên

1 %, sau ÿó ép viên và ÿem sҩy ӣ nhiӋt ÿӝ 600C.

Thӭc ăn ÿѭӧc lѭu mүu ÿӇ phân tích hàm lѭӧng protein, lipid tҥi Bӝ Môn Dinh Dѭӥng thuӝc Khoa Chăn Nuôi Thú Y, Trѭӡng Ĉҥi Hӑc Nông Lâm Tp Hӗ Chí Minh

Cr2O3 ÿѭӧc phân tích tҥi Trung Tâm Công NghӋ Sau Thu Hoҥch thuӝc ViӋn Nghiên Cӭu Nuôi Trӗng Thӫy Sҧn II

Hình 3.5: Thӭc ăn ÿѭӧc sӱ dөng trong thí nghiӋm

xay nhuyӉn

Thӭc ăn có

3.2.5 Ngu ӗn nѭӟc

Nguӗn nѭӟc sӱ dөng trong suӕt quá trình thí nghiӋm ÿѭӧc bѫm trӵc tiӃp tӯ HӗĈҩt, qua lѭӟi lӑc cho vào ao, không qua ao lҳng

3.3 Phѭѫng Pháp Bӕ Trí Thí NghiӋm

Nghiên cӭu ÿѭӧc thӵc hiӋn bao gӗm bӕn nӝi dung chính:

3.3.1 N ӝi dung I: Xác ÿӏnh tӕc ÿӝ tăng trѭӣng

Thí nghiӋm gӗm có 5 nghiӋm thӭc (NT) theo liӅu lѭӧng cefalexin và colistin Mӛi NT lһp lҥi 3 lҫn (tѭѫng ӭng vӟi 3 lô) và ÿѭӧc bӕ trí hoàn toàn ngүu nhiên trong 15 giai LiӅu lѭӧng kháng sinh tăng dҫn theo tӯng NT nhѭ sau:

™ NT 0: không bә sung cefalexin và colistin

™ NT I: bә sung 2 ppt cefalexin và 2 ppt colistin

™ NT II: bә sung 4 ppt cefalexin và 4 ppt colistin

™ NT III: bә sung 6 ppt cefalexin và 6 ppt colistin

™ NT IV: bә sung 8 ppt cefalexin và 8 ppt colistin

Cá dùng bӕ trí TN cùng mӝt ÿàn và lӑc ÿӇ phân cӥ thұt ÿӅu

Mӛi lô bӕ trí 70 cá thӇ, do cá ÿѭӧc thuҫn dѭӥng trѭӟc khi bӕ trí nên trong 2 ngày ÿҫu cho cá ӣ 5 NT ăn thӭc ăn viên bình thѭӡng (không có kháng sinh) ÿӇ cá quen vӟi ÿiӅu kiӋn thí nghiӋm Tӯ ngày thӭ ba trӣ ÿi, cho cá ӣ các NT ăn thӭc ăn thí nghiӋm(có kháng sinh) liên tөc trong 8 ngày Sau ÿó, cá ӣ các NT ÿѭӧc chuyӇn sang ăn thӭc

ăn bình thѭӡng (không có kháng sinh) ÿӃn tuҫn thӭ sáu Bҳt ÿҫu tuҫn thӭ bҧy, cho cá

ăn thӭc ăn thí nghiӋm lҫn thӭ hai nhѭ lҫn ÿҫu và liên tөc trong 8 ngày Cuӕi cùng cho

cá ăn thӭc ăn viên bình thѭӡng cho ÿӃn khi kӃt thúc thí nghiӋm

3.3.2 Nӝi dung II: KiӇm tra nӃp gҩp cӫa ruӝt cá

Trong quá trình thí nghiӋm, chúng tôi tiӃn hành thu mүu cá ӣ các lô ÿӇ làm tiêu bҧn kiӇm tra nӃp gҩp cӫa ruӝt cá Mүu ÿѭӧc thu vào hai thӡi ÿiӇm là:

- Sau khi cho cá ăn kháng sinh lҫn ÿҫu tiên

TiӃn hành thu ngүu nhiên mӛi giai mӝt cá thӇ, mә lҩy ruӝt non mӝt ÿoҥnkhoҧng 2cm Ĉoҥn ruӝt non thu cách dҥ dày khoҧng 1cm Sau ÿó, mүu ÿѭӧc cӕ ÿӏnhbҵng formol 10% Mүu ÿѭӧc gӣi làm tiêu bҧn tҥi Phòng Vi ThӇ Giҧi Phүu BӋnh Lý cӫa BӋnh ViӋn Tӯ DNJ Các tiêu bҧn ÿѭӧc quan sát và chөp hình trên kính hiӇn vi vӟi

ÿӝ phóng ÿҥi là 40 và 100 lҫn

3.3.3 Nӝi dung III: Khҧo sát hӋ vi khuҭn trong ÿѭӡng ruӝt

Trong thí nghiӋm này, chúng tôi tiӃn hành thu mүu ba lҫn nhѭ sau:

3

; 10-4; 10-5 lҩy 0,1 mL trang vào hai ÿƭa petri có chӭa môi trѭӡng Nutrient Agar (NA)

vàÿem ӫ ӣ 300C tӯ 18 – 24 giӡ Sau ÿó, tiӃn hành phân lұp và làm thuҫn các khuҭn lҥcriêng lҿ căn cӭ vào kích thѭӟc, hình dҥng và màu sҳc riêng biӋt cӫa chúng, bҵng cách mӛi khuҭn lҥc ÿѭӧc cҩy ria lên hai ÿƭa petri vӟi môi trѭӡng tѭѫng tӵ môi trѭӡng nuôi cҩy ban ÿҫu (NA)

Sau khi làm thuҫn các khuҭn lҥc, chúng tôi tiӃn hành ÿӏnh danh vi khuҭn qua các bѭӟc sau:

™ Nhuӝm Gram: nhҵm phân biӋt hai nhóm vi khuҭn dӵa vào phҧn ӭng vӟithuӕc nhuӝm NӃu vi khuҭn có màu tím thì ÿó là vi khuҭn gram dѭѫng và nӃu vi khuҭn

có màu hӗng thì là vi khuҭn gram âm

™ Thӱ oxidase: nhҵm xác ÿӏnh sӵ hiӋn diӋn cӫa enzyme oxidase cӫa vi khuҭn Lҩy mӝt khuҭn lҥc riêng lҿ rӗi chҩm vào ÿƭa giҩy ÿѭӧc tҭm hóa chҩt thӱ (do Công ty Nam Khoa sҧn xuҩt) và nѭӟc muӕi sinh lý, ÿӇ yên trong vòng 15 giây NӃutrên ÿƭa giҩy có màu tím thì kӃt quҧ là dѭѫng tính và không có màu là kӃt quҧ âm tính

™ Thӱ catalase: nhҵm xác ÿӏnh sӵ hiӋn diӋn cӫa enzyme catalase cӫa mӝt

sӕ vi khuҭn hô hҩp kӷ khí tùy ý Lҩy mӝt giӑt thuӕc thӱ catalase cho lên lame kính rӗidùng pipet pasteur lҩy khuҭn lҥc hòa vào thuӕc thӱ Trong vòng 10 giây, nӃu có bӑtkhí xuҩt hiӋn thì kӃt quҧ dѭѫng tính và không có bӑt khí là kӃt quҧ âm tính

™ Quan sát hình thái: ÿѭӧc xác ÿӏnh bҵng cách quan sát kӃt quҧ nhuӝmgram nhѭ hình dҥng vi khuҭn (cҫu, que, xoҳn…), cách sҳp xӃp các vi khuҭn (ÿѫn, ÿôi,chuӛi…)

™ Di ÿӝng: phҧn ӭng di ÿӝng ÿѭӧc xác ÿӏnh trên môi trѭӡng bán rҳn (do Công ty Nam Khoa sҧn xuҩt) Khi vi khuҭn mӑc trên môi trѭӡng này và làm mӡÿѭӡng cҩy là có khҧ năng di ÿӝng

™ Ĉӏnh danh: sӱ dөng bӝ ÿӏnh danh vi khuҭn gӗm 14 thӱ nghiӋm sinh hóa ÿӏnh danh trӵc khuҭn gram âm (IDS 14GNR) Sau khi có code ÿӏnh danh thì tiӃn hành tra bҧng code ÿӏnh danh ÿӇ xác ÿӏnh tên vi khuҭn

Mӛi lҫn tiӃn hành bҳt cá, mә lҩy ruӝt ÿӇ phân lұp và ÿӏnh danh vi khuҭn trong ÿѭӡng ruӝt, chúng tôi ÿӅu tiӃn hành thu mүu nѭӟc ao ÿӇ phұn lұp và ÿӏnh danh vi khuҭn trong nѭӟc ao

3.3.4 N ӝi dung IV: Xác ÿӏnh ÿӝ tiêu hóa thӭc ăn

Sau khi kӃt thúc thí nghiӋm xác ÿӏnh ÿӝ tăng trѭӣng (nӝi dung I), cá cӫa thí nghiӋm này ÿѭӧc giӳ lҥi ÿӇ thӵc hiӋn thí nghiӋm xác ÿӏnh ÿӝ tiêu hóa cӫa cá ӣ các NT (nӝi dung IV) Cá ÿѭӧc cho ăn thӭc ăn viên nәi 3 ngày ÿӇ giҧm strees do cân ÿo lúc cuӕi nӝi dung I Sau ÿó, cá ÿѭӧc chuyӇn sang ăn thӭc ăn viên chìm có chӭa chҩt ÿánh dҩu cromic oxyde (Cr2O3) trong 1 tuҫn

Trѭӟc khi bӕ trí thí nghiӋm, thӭc ăn viên nәi ÿѭӧc xay thұt nhuyӉn, trӝn 1%

Cr2O3 làm chҩt ÿánh dҩu và ÿѭӧc trӝn thұt ÿӅu, ép viên rӗi sҩy khô Mүu ÿѭӧc lѭu giӳ

ÿӇ phân tích thành phҫn hóa hӑc

Cá ÿѭӧc cho ăn 3 lҫn/ngày vào 7 giӡ; 12 giӡ và 17 giӡ vӟi lѭӧng ăn 10% trӑng lѭӧng thân

(3 cm) Sau khi thu xong, ÿem phân sҩy khô ӣ nhiӋt ÿӝ 600C Phân ÿѭӧc ÿem phân tích protein, lipid, ÿӝ ҭm và Cr2O3.

3.4 Cho Ăn

Ngày cho cá ăn ba lҫn vào buәi sáng lúc 7 giӡ; 12 giӡ và buәi chiӅu lúc 17 giӡ vӟi khҭu phҫn 10% trӑng lѭӧng thân và giҧm xuӕng còn 7% trӑng lѭӧng thân vào tháng cuӕi thí nghiӋm Khi cho ăn thì bӓ thӭc ăn vào khung ÿһt trong giai (nӝi dung I)

và cho vào sàng cho ăn (nӝi dung IV) ÿӇ tránh thҩt thoát thӭc ăn Hҵng ngày, theo dõi hoҥt ÿӝng bҳt mӗi cӫa cá ÿӇ ÿiӅu chӍnh lѭӧng thӭc ăn kӏp thӡi

3.5 Các ChӍ Tiêu Theo Dõi

3.5.1 Các chӍ tiêu môi trѭӡng

Trong suӕt quá trình thí nghiӋm, chúng tôi thѭӡng xuyên theo dõi cá và khҧosát các yӃu tӕ thӫy lý hóa cӫa nѭӟc ao Các yӃu tӕ thӫy lý hóa ÿѭӧc theo dõi trong suӕtquá trình thí nghiӋm là:

NhiӋt ÿӝ: ÿo 1 tuҫn/lҫn vào buәi sáng và chiӅu bҵng nhiӋt kӃ thӫy ngân

DO, pH, NH3: ÿo 1 tuҫn/lҫn vào buәi sáng và chiӅu bҵng các test kit

Ĉӏnh kǤ thay nѭӟc 1 tuҫn/lҫn, mӛi lҫn thay tӯ 1/3 – 1/2 lѭӧng nѭӟc trong ao

3.5.2 Ki Ӈm tra tăng trѭӣng

ĈӇ theo dõi sӵ tăng trѭӣng cӫa cá, chúng tôi tiӃn hành kiӇm tra ÿӏnh kǤ 2 tuҫn/lҫn bҵng cách ÿo chiӅu dài và cân trӑng lѭӧng cӫa cá Mӛi lҫn bҳt ngүu nhiên 30 con/lôÿӇ kiӇm tra

ChiӅu dài ÿѭӧc ÿo bҵng giҩy kҿ ô li và ÿѫn vӏ tính là centimet (cm)

Trӑng lѭӧng ÿѭӧc cân bҵng cân ÿiӋn hai sӕ lҿ, ÿѫn vӏ tính là gram (g)

Sӱ dөng nѭӟc ÿá ÿӇ hҥ nhiӋt ÿӝ nѭӟc xuӕng 18 – 200C; nhӡ vұy, cá giҧm hoҥtÿӝng nên viӋc cân ÿo ÿѭӧc dӉ dàng và nhanh chóng hѫn Sau khi cân ÿo xong, cá ÿѭӧcsát trùng bҵng Sanmolt – F trѭӟc khi thҧ trӣ lҥi các lô thí nghiӋm

3.5.2.1 T ăng tr˱ͧng v͉ chi͉u dài

TӍ lӋ tăng chiӅu dài tѭѫng ÿӕi (%) = (L2 - L1) x 100/L1

Tăng chiӅu dài tuyӋt ÿӕi (cm/ngày) = (L2 - L1) / (T2 - T1)

Trong ÿó: L1 là chiӅu dài cá lúc thí nghiӋm (cm)

L2 là chiӅu dài cá cuӕi ÿӧt thí nghiӋm (cm)

T1 là thӡi ÿiӇm ÿҫu thí nghiӋm

T2 là thӡi ÿiӇm cuӕi thí nghiӋm

3.5.2.2 Tăng tr˱ͧng v͉ tr͕ng l˱ͫng

Tӕc ÿӝ tăng trѭӣng ÿһc biӋt (%/ngày) (Specific growth rate)

SGR = (LnW2 – LnW1) x 100 / t

Tӹ lӋ tăng trӑng tѭѫng ÿӕi (%) = (W2 – W1) x 100 / W1

Tăng trӑng tuyӋt ÿӕi (g/ngày) = (W2 – W1) / (t2 – t1)

Trong ÿó: W1 là trӑng lѭӧng cá khi thí nghiӋm (g)

W2 là trӑng lѭӧng cá cuӕi thí nghiӋm (g) LnW1 là logarit nepe cӫa trӑng lѭӧng cá ÿҫu thí nghiӋm

LnW2 là logarit nepe cӫa trӑng lѭӧng cá cuӕi thí nghiӋm

t là thӡi gian thí nghiӋm

t1 là thӡi ÿiӇm ÿҫu thí nghiӋm

t2 là thӡi ÿiӇm cuӕi thí nghiӋm

3.5.4 Ĉӝ tiêu hóa thӭc ăn

Theo Lê Thanh Hùng (2000), ÿӝ tiêu hóa thӭc ăn là khҧ năng tiêu hóa và hҩpthө loҥi thӭc ăn ÿó

Phѭѫng pháp ÿo gián tiӃp ÿӝ tiêu hóa thông qua viӋc sӱ dөng chҩt ÿánh dҩutrӝn vào thӭc ăn ÿѭӧc sӱ dөng phә biӃn hѫn Chҩt ÿánh dҩu không ÿѭӧc tiêu hóa và hҩp thө nên tӍ lӋ nӗng ÿӝ chҩt ÿánh dҩu trong phân và trong thӭc ăn chính là ÿӝ tiêu hóa thӭc ăn theo ÿӏnh nghƭa trên

Ĉӝ tiêu hóa tәng cӝng ÿѭӧc tính theo công thӭc:

Vӟi a: % chҩt dinh dѭӥng có trong thӭc ăn

c: % chҩt dinh dѭӥng có trong phân

Chҩt dinh dѭӥng Cr2O3

b%

M(g)c%

Chҩt dinh dѭӥng Cr2O3

d%

Ĉӝ tiêu hóa tҥm thӡi ADC (Apparent Disgestibility Coefficient) ÿѭӧc tính:

A: lѭӧng chҩt dinh dѭӥng có trong thӭc ăn (g) A = a x N / 100

B: lѭӧng chҩt dinh dѭӥng có trong phân (g) B = c x M / 100

Do lѭӧng cromic oxide hoàn toàn không tiêu hóa ÿѭӧc nên lѭӧng Cr2O3 trong khҭu phҫn ăn bҵng vӟi lѭӧng Cr2O3 trong phân nên ta có:

3.5.5 Ki Ӈm tra nӃp gҩp cӫa ruӝt cá

ĈӇ ÿánh giá vӅ ҧnh hѭӣng cӫa kháng sinh lên nӃp gҩp cӫa ruӝt cá, chúng tôi tiӃn hành quan sát tiêu bҧn nӃp gҩp trên kính hiӇn vi Ĉo chiӅu cao cӫa nӃp gҩp và xem

ÿӝ khít cӫa các nӃp gҩp ChӍ tiêu chiӅu cao cӫa nӃp gҩp ÿѭӧc ÿo tӯ gӕc ÿӃn ÿӍnh cӫanӃp gҩp ChӍ tiêu vӅ ÿӝ khít cӫa nӃp gҩp ÿѭӧc ÿánh giá bҵng cҧm quan

ADC = 100 x (1 – x )

A – B ADC (%) = x 100

(%)