Hệ thống câu hỏi và bài tập este rất hay kèm video bài giảng chữa chi tiết. Các câu hỏi lý thuyết và bài tập được sắp xếp theo trình tự từ dễ đến khó và theo cấu trúc của đề thi THPTQG năm 2019. Link video bài giảng chuyên đề. Este https:www.youtube.comwatch?v=GvkllbKQVhw
Trang 1vietchemistry@gmail.com facebook: Nguyen Manh Viet
CHUYÊN ESTE
M t s chú ý:
1 Công th c chung c a m t s este
- Este no, đ n ch c, m ch h : CnH2nO2(n ≥ 2)
- Este có 1 liên k t đôi, đ n ch c, m ch h : CnH2n-2O2(n ≥ 3)
- Este đ n ch c, m ch h : RCOOR’ ho c CnH2n+2-2kO2 ho c CxHyO2
- Este no, 2 ch c, m ch h : CnH2n-2O4(n ≥4)
2 M t s ph n ng th y phân este đ c bi t
- Este + NaOH (KOH) t0 Mu i + anđehit
RCOOCH=C(R1)R2 + NaOH RCOONa + Rt0 2CH(R1)CHO
- Este + NaOH (KOH) t0 Mu i + xeton
RCOOC(R1)=CH-R2 + NaOH RCOONa + Rt0 1COCH2R2
- Este + NaOH (KOH) t0 2 Mu i + H2O
RCOOC6H4-R’+ 2NaOH RCOONa + R’-Ct0 6H4ONa + H2O
A LÝ THUY T
Câu 1: Este X có c u t o CH3COOCH=CH2 Tên g i c a X là
A Vinyl axetat B Vinyl fomat C Anlyl axetat D Etyl axetat.
Câu 2: Este X có c u t o CH3COOCH3 Tên g i c a X là
A Metyl axetat B Metyl fomat C Etyl axetat D Etyl fomat.
Câu 3: Cho este X có tên g i là metyl acrylat Công th c c u t o c a X là
C CH2=CH-COOCH2-CH3 A CH3COOCH=CH2
Câu 4: H p ch t X có công th c c u t o: CH3CH2COOCH3 Tên g i c a X là
A etyl axetat B metyl propionat C metyl axetat D propyl axetat
Câu 5: Este etyl axetat có công th c là
A C2H5COOCH3 B CH3COOCH3 C CH3COOC2H5 D CH3COOCH=CH2
Câu 6: Este etyl fomat có công th c là
A CH3COOCH3 B HCOOC2H5 C HCOOCH=CH2 D HCOOCH3
Câu 7: un nóng metyl acrylat v i m t l ng v a đ dung d ch NaOH, s n ph m thu đ c là
A CH2=CHCOONa và CH3OH B CH3COONa và CH3CHO
C CH3COONa và CH2=CHOH D C2H5COONa và CH3OH
Câu 8: Metyl metacrylat đ c đi u ch t
A Axit acrylic và ancol metylic B Axit metacrylic và ancol metylic.
C Axit metacrylic và ancol etylic D Axit acrylic và ancol etylic
Câu 9: Ch t có nhi t đ sôi cao nh t là
A C2H5OH B CH3CHO C CH3COOH D HCOOCH3
Câu 10: Trong s các este sau, este có mùi chu i chín là
A Etyl fomat B Isoamyl axetat C Amyl propionat D Etyl axetat
Câu 11: Trong s các este sau, este có mùi th m c a hoa nhài là
A Etyl fomat B benzyl axetat C isoamyl axetat D etyl butirat
Câu 12: Este có kh n ng tham gia ph n ng tráng b c là
Câu 13: Cho các y u t sau:
Các y u t nh h ng đ n cân b ng c a ph n ng este hoá là
A (1), (2), (3) B (2), (3), (4) C (1), (3), (4) D (1), (2), (3), (4)
Câu 14: Este metyl metacrylat đ c dùng đ s n xu t
A Thu c tr sâu B Th y tinh h u c C T t ng h p D Cao su
Câu 15: Thu c th dùng đ phân bi t các m u th m t nhãn ch a metyl fomat và etyl axetat là
Câu 16: Thu c th dùng đ phân bi t etyl axetat và vinyl axetat là
Trang 2vietchemistry@gmail.com facebook: Nguyen Manh Viet
A NaOH B Dung d ch Br2 C H2 D dung d ch AgNO3/NH3
Câu 17: Poli(vinyl axetat) là polime đ c đi u ch b ng ph n ng trùng h p
A C2H5COO-CH=CH2 B CH2=CH-COO-C2H5
C CH3COO-CH=CH2 D CH2=CH-COO-CH3
Câu 18: un nóng metyl fomat v i m t l ng v a đ dung d ch NaOH, s n ph m thu đ c là
A CH3COONa và C2H5OH B HCOONa và CH3OH
C HCOONa và C2H5OH D CH3COONa và CH3OH
Câu 19: un nóng etyl axetat v i m t l ng v a đ dung d ch NaOH, s n ph m thu đ c là
A C H3C O O N a v à C H3O H B C H3C O O N a v à C2H5O H
C HCOONa và C2H5OH D C2H5COONa và CH3OH
Câu 20: Th y phân este X trong môi tr ng ki m, thu đ c natri fomat và ancol metylic Công th c
c a X là
A HCOOC2H5 B HCOOCH3 C C2H5COOCH3 D HCOOH
Câu 21: Este X ph n ng v i dung d ch NaOH, đun nóng t o ra ancol metylic và natri axetat Công
th c c u t o c a X là
A CH3COOC2H5 B HCOOCH3 C CH3COOCH3 D C2H5COOCH3
Câu 22: Ch t X có công th c phân t C3H6O2, là este c a axit axetic Công th c c u t o thu g n c a
X là
A HCOOC2H5 B HO-C2H4-CHO C CH3COOCH3 D C2H5COOH
Câu 23: Phát bi u đúng là
A Este ch đ c đi u ch b ng cách đun nóng h n h p axit cacboxylic và ancol v i xúc tác H2SO4 đ c
B T t c các este ph n ng v i dung d ch ki m luôn thu đ c s n ph m cu i cùng là mu i và ancol
C Khi th y phân ch t béo luôn thu đ c C2H4(OH)2
D Ph n ng th y phân este trong môi tr ng axit là ph n ng thu n ngh ch
Câu 24: Th y phân este E có công th c phân t C4H8O2 v i xúc tác axit vô c loãng, thu đ c hai s n ph m
h u c X, Y (ch ch a các nguyên t C, H, O) T X có th đi u ch tr c ti p ra Y b ng m t ph n ng duy
nh t Ch t X là
A Axit axetic B ancol etylic C Etyl axetat D Axit fomic
Câu 25: S đ ng phân este ng v i công th c phân t C4H8O2 là
Câu 26: Etylen glicol tác d ng v i h n h p 2 axit CH3COOH và HCOOH thu đ c t i đa s este là
Câu 27: Este X có công th c phân t là C4H8O2 Bi t X đ c t o thành t m t axit và ancol metylic Công th c
c u t o c a X là
A CH3COOC2H5 B HCOOC3H7 C C2H5COOCH3 D HCOOCH3
Câu 28: Cho este X có công th c phân t là C4H6O2 X có g c ancol là metyl Công th c c u t o c a X là
A C2H5COOCH3 B C2H3COOCH3 C CH3COOC2H5 D CH3COOC2H3
Câu 29: Cho các ch t sau: CH3COOCH3 (1), HCOOC2H5 (2), CH3CHO (3), CH3COOH (4), CH3COOC2H5
(5) S ch t tác d ng v i dung d ch NaOH t o cùng m t mu i là
Câu 30: Cho l n l t các ch t: phenol, etanol, metyl axetat, axit axetic và anđehit axetic tác d ng v i dung d ch
NaOH, đun nóng S ph n ng x y ra là
Câu 31: Este X có c u t o CH3COOCH=CH2 Nh n đ nh nào sau đây là sai ?
A X có kh n ng làm m t màu dung d ch Br2
B X có kh n ng tham gia ph n ng trùng h p
C Khi th y phân X thu đ c s n ph m có ph n ng tráng b c
Câu 32: M t h p ch t A có công th c phân t C3H4O2 Bi t A tác d ng đ c v i dung d ch NaOH, dung d ch
AgNO3 trong NH3, nh ng không tác d ng đ c v i Na Công th c c u t o c a A là
A HCOOCH=CH2 B HOCH2CHO C CH2=CH-COOH D HCOOCH2-CH3
Câu 33: un nóng este vinyl axetat v i m t l ng v a đ dung d ch NaOH, s n ph m thu đ c là
A CH2=CHCOONa và CH3OH B CH3COONa và CH3CHO
C CH3COONa và CH2=CHOH D C2H5COONa và CH3OH
Câu 34: Cho a mol este X (C9H10O2) tác d ng v a đ v i 2a mol NaOH, thu đ c dung d ch không có ph n
ng tráng b c S công th c c u t o phù h p c a X là
Trang 3vietchemistry@gmail.com facebook: Nguyen Manh Viet
Câu 35: Ch t X tác d ng v i dung d ch NaOH v a đ , thu đ c hai ch t Y và Z Cho Z tác d ng v i dung d ch
AgNO3 trong NH3thu đ c ch t h u c T Cho T tác d ng v i dung d ch NaOH l i thu đ c Y Ch t X là
A CH3COOCH=CH2 B HCOOCH3
Câu 36: Este X có công th c phân t là C8H8O2 Cho X tác d ng v i dung d ch NaOH, thu đ c s n ph m có
hai mu i S công th c c u t o c a X th a mãn tính ch t trên là
Câu 37: H p ch t B có công th c phân t C3H6O2 B tác d ng đ c v i dung d ch NaOH, dung d ch AgNO3
trong NH3, nh ng không tác d ng đ c v i Na Công th c c u t o c a B là
A C2H5COOH B CH3COOCH3 C HCOOCH2CH3 D HOCH2CH2CHO
Câu 38: H p ch t X có công th c C4H6O2 X tác d ng đ c v i NaOH thu đ c ch t Y và Z đ u có ph n ng
tráng b c Công th c c u t o c a X là
A HCOOCH=CH-CH3 B CH2=CHCOOCH3
Câu 39: Khi th y phân phenyl axetat trong môi tr ng ki m d thu đ c s n ph m g m
A 1 mu i và 1 ancol B 2 ancol và n c C 2 mu i D 2 mu i và n c
Câu 40: Khi th y phân este HCOOCH=CH2 trong môi tr ng ki m thu đ c
Câu 41: Este khi th y phân trong môi tr ng ki m d t o ra 2 mu i h u c là
A C6H5COOCH=CH2 B CH2=CHCOOC6H5
C CH3COOCH=CHC6H5 D C6H5COOCH=CH2
Câu 42: Khi th y phân este HCOOC(CH3)=CH2trong môi tr ng ki m thu đ c s n ph m g m
Câu 43: Este th y phân cho h n h p 2 ch t h u c đ u tham gia ph n ng tráng b c là
Câu 44: Thu phân h n h p metyl axetat và etyl axetat trong dung d ch NaOH đun nóng, sau ph n ng ta thu
đ c
A 1 mu i và 1 ancol B 1 mu i và 2 ancol C 2 mu i và 1 ancol D 2 mu i và 2 ancol
Câu 45: M nh đ nào sau đây không đúng?
A Metyl fomat có CTPT là C2H4O2
B Thu phân este đ n ch c, m ch h c a phenol trong dung d ch ki m d thu đ c 2 mu i h u c
C Metyl fomat có th tham gia ph n ng tráng b c
Câu 46: Cho este X có tên g i là vinyl axetat Nh n xét nào sau đây không đúng ?
A Xà phòng hóa hoàn toàn X thu đ c 1 mu i và 1 anđehit
B X không th đi u ch tr c ti p t axit h u c và ancol
C X là m t este không no, đ n ch c
Câu 47: M t este có CTPT là C4H6O2, khi thu phân trong môi tr ng axit thu đ c axetanđehit CTCT c a
este là
A CH2=CH-COO-CH3 B HCOO-C(CH3)=CH2
Câu 48: Cho dãy chuy n hoá sau:
H O (HgSO , 80 C) 2 4 0 xt, t 0
A CH2 = CH-OH , CH3COOH, CH = CH B CH3CHO, CH3COOH, CH2=CH-OH
C CH3CHO, CH3COOH, CH CH D CH3CHO, CH3OH, CH2=CHCOOH
Câu 49: Ch t X có CTPT là C4H8O2 khi tác d ng v i dung d ch NaOH sinh ra ch t Y có công th c phân t là
CHO2Na Công th c c u t o thu g n c a X là
A HCOOC3H7 B CH3COOC2H5 C C2H5COOCH3 D HCOOC3H5
Câu 50: Cho ch t X tác d ng v i m t l ng v a đ dung d ch NaOH, sau đó cô c n dung d ch thu đ c ch t
r n Y và ch t h u c Z Cho Z tác d ng v i AgNO3 trong dung d ch NH3 thu đ c ch t h u c T Cho ch t T
Trang 4vietchemistry@gmail.com facebook: Nguyen Manh Viet
tác d ng v i dung d ch NaOH l i thu đ c ch t Y Ch t X có th là
Câu 51: S h p ch t đ n ch c, đ ng phân c u t o c a nhau có cùng công th c phân t C4H8O2, đ u tác d ng
đ c v i dung d ch NaOH là
Câu 52: Thu phân ch t h u c X trong dung d ch NaOH (d ), đun nóng, thu đ c s n ph m g m 2 mu i và
n c Ch t X là
A C6H5CH2COOC2H5 B CH3COOC6H5
C CH3COOCH2C6H5 D C6H5COOCH2C6H5
Câu 53: H p ch t h u c m ch h X có công th c phân t C6H10O4 Thu phân X t o ra hai ancol đ n ch c có
s nguyên t cacbon trong phân t g p đôi nhau Công th c c a X là
A CH3OOC-CH2-COOC2H5 B C2H5OCO-COOCH3
C CH3OCO-COOC3H7 D CH3OCO-CH2-CH2-COOC2H5
Câu 54: Th y phân este Z trong môi tr ng axit thu đ c hai ch t h u c X và Y (MX < MY) B ng m t ph n
ng có th chuy n hoá X thành Y Ch t Z không th là
A metyl propionat B metyl axetat C etyl axetat D vinyl axetat.
Câu 55: Th y phân este X m ch h có công th c phân t C4H6O2, s n ph m thu đ c có kh n ng
tráng b c S este X th a mãn tính ch t trên là
Câu 56: Este X là h p ch t th m có công th c phân t là C9H10O2 Cho X tác d ng v i dung d ch NaOH,
t o ra hai mu i đ u có phân t kh i l n h n 82 Công th c c u t o thu g n c a X là
A CH3COOC6H4CH3 B HCOOC6H4C2H5 C C6H5COOC2H5 D C2H5COOC6H5
Câu 57: Cho các este: etyl fomat (1), vinyl axetat (2), triolein (3), metyl acrylat (4), phenyl axetat (5) S este
đ u ph n ng đ c v i dung d ch NaOH (đun nóng) sinh ra ancol là
Câu 58: Este X không no, m ch h , có t kh i h i so v i oxi b ng 3,125 và khi tham gia ph n ng xà phòng
hoá t o ra m t anđehit và m t mu i c a axit h u c Có bao nhiêu công th c c u t o phù h p v i X?
Câu 59: Este nào sau đây khi ph n ng v i dung d ch NaOH d , đun nóng không t o ra hai mu i?
A C6H5COOC6H5 (phenyl benzoat) B CH3COO-[CH2]2-OOCCH2CH3
C CH3OOC-COOCH3 D CH3COOC6H5 (phenyl axetat)
Câu 60: Th y phân ch t X b ng dung d ch NaOH, thu đ c hai ch t Y và Z đ u có ph n ng tráng b c, Z
tác d ng đ c v i Na sinh ra khí H2 Ch t X là
Câu 61: Tr ng h p nào sau đây không t o ra CH3CHO?
A Cho CH CH c ng H2O (t0, xúc tác HgSO4)
B Oxi hoá không hoàn toàn C2H5OH b ng CuO đun nóng
C Oxi hoá CH3COOH
D Thu phân CH3COOCH=CH2 b ng dung d ch KOH đun nóng
Câu 62: t cháy hoàn toàn a mol m t este no, m ch h thu đ c x mol CO2 và y mol H2O Bi t x - y = a
Công th c dãy đ ng đ ng c a este đó là
A CnH2nO2 B CnH2n-2O2 C CnH2n-4O6 D CnH2n-2O4.
Câu 63: Este X có các đ c đi m sau:
- t cháy hoàn toàn X t o thành CO2 và H2O có s mol b ng nhau;
- Thu phân X trong môi tr ng axit đ c ch t Y (tham gia ph n ng tráng g ng) và ch t Z (có s nguyên
t cacbon b ng m t n a s nguyên t cacbon trong X)
Phát bi u không đúng là
A t cháy hoàn toàn 1 mol X sinh ra s n ph m g m 2 mol CO2 và 2 mol H2O
B Ch t Y tan vô h n trong n c
C Ch t X thu c lo i este no, đ n ch c
D un Z v i dung d ch H2SO4 đ c 1700C thu đ c anken
Câu 64: Xà phòng hoá m t h p ch t có công th c phân t C10H14O6 trong dung d ch NaOH (d ), thu đ c
Trang 5vietchemistry@gmail.com facebook: Nguyen Manh Viet
glixerol và h n h p g m ba mu i (không có đ ng phân hình h c) Công th c c a ba mu i đó là
A CH2=CH-COONa, HCOONa và CH C-COONa
B CH3-COONa, HCOONa và CH3-CH=CH-COONa
C HCOONa, CH C-COONa và CH3-CH2-COONa
D CH2=CH-COONa, CH3-CH2-COONa và HCOONa
Câu 65: H p ch t h u c X có công th c phân t là C4H8O3 X có kh n ng tham gia ph n ng v i Na, v i
dung d ch NaOH và ph n ng tráng b c S n ph m th y phân c a X trong môi tr ng ki m có kh n ng hoà
tan Cu(OH)2 t o thành dung d ch màu xanh lam Công th c c u t o c a X là
A CH3COOCH2CH2OH B HCOOCH2CH(OH)CH3
C HCOOCH2CH2CH2OH D CH3CH(OH)CH(OH)CHO
Câu 66: Cho s đ chuy n hóa sau:
(a) C3H4O2 + NaOH X + Y
(b) X + H2SO4 (loãng) Z + T
(c) Z + dung d ch AgNO3/NH3 (d ) E + Ag + NH4NO3
(d) Y + dung d ch AgNO3/NH3 (d ) F + Ag + NH4NO3
Ch t E và ch t F theo th t là
A HCOONH4 và CH3CHO B (NH4)2CO3 và CH3COONH4
C HCOONH4 và CH3COONH4 D (NH4)2CO3 và CH3COOH
Câu 67: Este X m ch h , có công th c phân t C4H6O2 un nóng a mol X trong dung d ch NaOH v a đ , thu
đ c dung d ch Y Cho toàn b Y tác d ng v i l ng d dung d ch AgNO3 trong NH3, thu đ c 4a mol Ag
Bi t các ph n ng x y ra hoàn toàn Công th c c u t o c a X là
A HCOOCH=CH-CH3 B CH2=CH-COO-CH3
B BÀI T P
D NG 1: XÁC NH CTPT, CTCT C A ESTE D A VÀO
PH N NG CHÁY
M t s chú ý:
1 t cháy 1 este ho c h n h p este thu c cùng dãy đ ng đ ng thu đ c:
- nCO2 = nH2O Este no, đ n ch c, m ch h
- nCO2 > nH2O Este không no ho c este đa ch c
2 t cháy 1 este không no (có 1 liên k t đôi), đ n ch c, m ch h ho c 1 este no, 2 ch c, m ch h thì:
- nCO2 > nH2O
- neste = nCO2 – nH2O
3 t cháy hoàn toàn m t este X b t k (h p ch t h u c ch a C, H, O) ta luôn có:
2 2
este
k -1 (k là t ng s liên k t và s vòng)
Câu 1: t cháy hoàn toàn 1,1 gam h p ch t h u c X thu đ c 2,2 gam CO2 và 0,9 gam H2O M t khác, cho
m gam X tác d ng v a đ v i 50 ml dung d ch NaOH 1M thu đ c 4,8 gam mu i c a axit h u c Công th c
c u t o c a X là
Câu 2: t cháy h t 6 gam este X thu đ c 4,48 lít khí CO2(đktc) và 3,6 gam H2O Công th c phân t c a este
X là
A C4H8O2 B C4H8O4 C C3H6O2 D C2H4O2
Câu 3: t cháy hoàn toàn este X thu đ c th tích CO2 b ng th tích H2O và g p b n l n th tích este M c
khác, th y phân hoàn toàn 2,2 gam este trên trong dung d ch NaOH d , sau đó ch ng c t ng i ta thu đ c
1,15 gam ancol Công th c c u t o c a X là
A CH3COOCH3 B CH3COOC2H5 C C2H5COOCH3 D C2H5COOC2H5
Câu 4: t cháy hoàn toàn m t este no, đ n ch c, m ch h thì s mol CO2 sinh ra b ng s mol O2 đã ph n ng
Tên g i c a este là
A metyl fomat B etyl axetat C propyl axetat D metyl axetat.
Câu 5: H n h p X g m hai este no, đ n ch c, m ch h t cháy hoàn toàn m t l ng X c n dùng v a đ
3,976 lít khí O2 ( đktc), thu đ c 6,38 gam CO2 M t khác, X tác d ng v i dung d ch NaOH, thu đ c m t
mu i và hai ancol là đ ng đ ng k ti p Công th c phân t c a hai este trong X là
Trang 6vietchemistry@gmail.com facebook: Nguyen Manh Viet
C C2H4O2 và C3H6O2 D C3H4O2 và C4H6O2
Câu 6: H n h p Z g m hai este X và Y t o b i cùng m t ancol và hai axit cacboxylic k ti p nhau trong dãy
đ ng đ ng (MX < MY) t cháy hoàn toàn m gam Z c n dùng 6,16 lít khí O2 (đktc), thu đ c 5,6 lít khí
CO2 (đktc) và 4,5 gam H2O Công th c este X và giá tr c a m t ng ng là
A HCOOCH3 và 6,7 B CH3COOCH3 và 6,7
C HCOOC2H5 và 9,5 D (HCOO)2C2H4 và 6,6
Câu 7: H p ch t h u c X tác d ng đ c v i dung d ch NaOH đun nóng và v i dung d ch AgNO3 trong NH3
Th tích c a 3,7 gam h i ch t X b ng th tích c a 1,6 gam khí O2 (cùng đi u ki n v nhi t đ và áp su t) Khi
đ t cháy hoàn toàn 1 gam X thì th tích khí CO2 thu đ c v t quá 0,7 lít ( đktc) Công th c c u t o c a
X là
A HCOOC2H5 B O=CH-CH2-CH2OH.C CH3COOCH3 D HOOC-CHO
Câu 8: t cháy hoàn toàn 2,76 gam h n h p X g m axit cacboxylic đ n ch c, ancol metylic và m t este
t o b i axit và ancol đó thu đ c 2,688 lít CO2 (đktc) và 1,8 gam H2O M t khác, cho 2,76 gam X ph n
ng v a đ v i 30 ml dung d ch NaOH 1M, thu đ c 0,96 gam CH3OH Tên g i c a axit là
A axit axetic B axit propionic C axit acrylic D axit fomic
Câu 9: t cháy hoàn toàn 0,1 mol este X đ n ch c, m ch h c n dùng 0,45 mol O2, toàn b s n ph m cháy
đ c d n vào bình đ ng dung d ch KOH d th y kh i l ng bình t ng 23 gam M t khác, th y phân hoàn toàn
X trong dung d ch NaOH thu đ c s n ph m đ u có ph n ng tráng b c Công th c c u t o c a X là
C HCOOCH=CH-CH3 D CH3COOCH=CH2
Câu 10: t cháy hoàn toàn 6,38 gam este X c n dùng 9,856 lít khí O2(đktc) D n toàn b s n ph m cháy vào
bình đ ng dung d ch n c vôi trong d th y xu t hi n 33 gam k t t a M t khác, th y phân X trong môi tr ng
axit thu đ c axit Y và ancol Z có cùng s nguyên t cacbon Công th c c u t o c a X là
A HCOOCH3 B CH3COOC2H5 C C2H5COOC3H7 D C3H7COOC4H9
Câu 11: t cháy hoàn toàn 13,26 gam este X thu đ c 14,56 lít khí CO2(đktc) và 11,7 gam H2O M t khác,
th y phân X trong môi tr ng axit, thu đ c axit cacboxylic Y và ancol Z un nóng Z v i H2SO4đ c nhi t
đ thích h p thu đ c ch t T có t kh i so v i Z b ng 1,7 Công th c c u t o thu g n c a X là
A CH3COOC3H7 B CH3COOC2H5 C C2H5COOC2H5 D.HCOOC3H7
D NG 2: XÁC NH CTPT, CTCT C A ESTE D A VÀO
PH N NG V I DUNG D CH KI M
M t s chú ý:
1 Cho h/c h u c X đ n ch c, m ch h tác d ng v i dung d ch ki m thu đ c mu i và ancol thì:
X là este đ n ch c: RCOOR’
2 Th y phân este trong môi tr ng ki m, n u bài không cho ki m v a đ thì ki m th ng còn d và:
mr n = mmu i + mki m
3 Cho este X đ n ch c, m ch h tác d ng v a đ v i dd NaOH (KOH) theo t l 1:2 thì:
X là este c a phenol: RCOOC6H4R’ (R’: g c HC ho c H)
4 Cho h n h p X g m 2 este đ n ch c, m ch h tác d ng v i dd ki m thu đ c:
- 2 mu i + 1 ancol thì X g m: R 1COOR và R2COOR
- 1 mu i + 2 ancol thì X g m: RCOOR1 và RCOOR2
5 Cho h n h p X g m 2 h/c h u c đ n ch c, m ch h tác d ng v i dd ki m thu đ c:
- 1 mu i + 1 ancol X g m 1 este + 1 axit: RCOOR’ và RCOOH ho c 1 axit RCOOH và 1 ancol R’OH
ho c 1 este RCOOR’ và 1 ancol R’OH
- 2 mu i + 1 ancol X g m 2 este: R1COOR và R2COOR ho c 1 axit + 1este: RCOOH và R’COOR’’
- 1 mu i + 2 ancol thì X g m 2 este : RCOOR 1 và RCOOR2 ho c 1 este + 1 ancol: RCOOR’ và R’’OH
6 Cho este X tác d ng v i dd NaOH (KOH) theo t l mol 1:2 thu đ c:
- 2 mu i + 1 ancol thì X là este 2 ch c có d ng: R1-COO-R-OOC-R2
- 1 mu i + 2 ancol thì X là este 2 ch c có d ng: R(COO)2R1R2
Câu 1: Cho m gam ch t h u c đ n ch c X tác d ng v a đ v i 50 gam dung d ch NaOH 8%, sau khi ph n
ng hoàn toàn thu đ c 9,6 gam mu i c a m t axit h u c và 3,2 gam m t ancol Công th c c a X là
A CH3COOCH=CH2 B CH3COOC2H5 C C2H5COOCH3 D CH2=CHCOOCH3
Câu 2: Th y phân h t 9,25 gam m t este no, đ n ch c c n dùng 50ml dung d ch NaOH 2,5M Sau ph n ng
thu đ c 10,25 gam mu i Công th c c u t o c a este là
Trang 7vietchemistry@gmail.com facebook: Nguyen Manh Viet
A HCOOC2H5 B CH3COOCH3 C CH3COOC2H5 D C2H5COOCH3
Câu 3: Este đ n ch c X có t kh i h i so v i CH4 là 6,25 Cho 20 gam X tác d ng v i 300 ml dung d ch KOH
1M đun nóng Cô c n dung d ch sau ph n ng, thu đ c 28 gam ch t r n khan Công th c c u t o c a X là
A CH2=CH-COO-CH2-CH3 B CH3-CH2-COO-CH=CH2
C CH3 -COO-CH=CH-CH3 D CH2=CH-CH2-COO-CH3
Câu 4: Xà phòng hoá hoàn toàn 1,99 gam h n h p hai este đ n ch c, m ch h b ng dung d ch NaOH thu đ c
2,05 gam mu i c a m t axit cacboxylic và 0,94 gam h n h p hai ancol là đ ng đ ng k ti p nhau Công th c
c u t o c a hai este đó là
A HCOOCH3 và HCOOC2H5 B C2H5COOCH3 và C2H5COOC2H5
C CH3COOC2H5 và CH3COOC3H7 D CH3COOCH3 và CH3COOC2H5
Câu 5: ph n ng h t v i m t l ng h n h p g m hai ch t h u c đ n ch c X và Y (MX < MY) c n v a
đ 300 ml dung d ch NaOH 1M Sau khi ph n ng x y ra hoàn toàn thu đ c 24,6 gam mu i c a m t axit h u
c và m gam m t ancol t cháy hoàn toàn l ng ancol trên thu đ c 4,48 lít CO2 (đktc) và 5,4 gam H2O
Công th c c a Y là
Câu 6: un nóng 27,8 gam h n h p X g m 2 este no, đ n ch c v i dung d ch NaOH v a đ , sau khi ph n ng
x y ra hoàn toàn thu đ c h n h p 2 ancol k ti p nhau trong dãy đ ng đ ng và m t mu i t cháy h t l ng
ancol đó thì thu đ c 0,7 mol khí CO2 và 18 gam H2O Công th c c a este đó là
A CH3COOCH3 và CH3COOC2H5 B HCOOCH3 và HCOOC2H5
C CH3COOC2H5 và CH3COOC3H7 D HCOOC2H5 và HCOOC3H7
Câu 7: Khi đun nóng 47,2 gam h n h p A g m 2 este v i m t l ng v a đ 1 lít dung d ch NaOH 0,5 M thì
thu đ c m t ancol đ n ch c và 38,2 gam h n h p mu i c a 2 axit h u c đ n ch c, k ti p nhau trong dãy
đ ng đ ng Công th c c a 2 este là
A CH3COOC2H3 và C2H5COOC2H3 B HCOOC2H3 và CH3COOC2H3
C CH3COOC3H5 và C2H5COOC3H5 D HCOOC3H5 và CH3COOC3H5
Câu 8: Este X có công th c phân t C4H8O2 Cho 2,2 gam X vào 20 gam dung d ch NaOH 8%, đun nóng, sau
khi ph n ng x y ra hoàn toàn, thu đ c dung d ch Y Cô c n Y thu đ c 3 gam ch t r n khan Công th c c u
t o c a X là
A HCOOCH2CH2CH3 B HCOOCH(CH3)2
C CH3CH2COOCH3 D CH3COOCH2CH3
Câu 9: Cho 0,1 mol este X (no, đ n ch c, m ch h ) ph n ng hoàn toàn v i dung d ch ch a 0,18 mol MOH
(M là kim lo i ki m) Cô c n dung d ch sau ph n ng, thu đ c ch t r n Y và 4,6 gam ancol Z t cháy hoàn
toàn Y, thu đ c M2CO3, H2O và 4,84 gam CO2 Tên g i c a X là
A metyl axetat B etyl axetat C etyl fomat D metyl fomat
Câu 10: Cho h n h p X g m hai h p ch t h u c no, đ n ch c tác d ng v a đ v i 100 ml dung d ch
KOH 0,4M, thu đ c m t mu i và 336 ml h i m t ancol ( đktc) N u đ t cháy hoàn toàn l ng h n h p X
trên, sau đó h p th h t s n ph m cháy vào bình đ ng dung d ch Ca(OH)2 (d ) thì kh i l ng bình t ng 6,82
gam Công th c c a hai h p ch t h u c trong X là
A CH3COOH và CH3COOC2H5 B C2H5COOH và C2H5COOCH3
C HCOOH và HCOOC3H7 D HCOOH và HCOOC2H5
Câu 11: un nóng m gam este X đ n ch c, m ch h v i dung d ch NaOH v a đ , thu đ c (m+1,4) gam
mu i t cháy hoàn toàn m gam X, thu đ c 11,76 lít khí CO2(đktc) Công th c phân t c a X là
A C2H4O2 B C3H6O2 C C3H4O2 D C4H8O2
Câu 12: H p ch t h u c no, đa ch c X có công th c phân t C7H12O4 Cho 0,1 mol X tác d ng v a đ v i
100 gam dung d ch NaOH 8% thu đ c ch t h u c Y và 17,8 gam h n h p mu i Công th c c u t o thu g n
c a X là
A CH3OOC-(CH2)2-COOC2H5 B CH3COO-(CH2)2-COOC2H5
C CH3COO-(CH2)2-OOCC2H5 D CH3OOC-CH2-COO-C3H7
Câu 13: H n h p M g m axit cacboxylic X, ancol Y (đ u đ n ch c, s mol X g p hai l n s mol Y) và este Z
đ c t o ra t X và Y Cho m t l ng M tác d ng v a đ v i dung d ch ch a 0,2 mol NaOH, t o ra 16,4
gam mu i và 8,05 gam ancol Công th c c a X và Y là
A HCOOH và CH3OH B CH3COOH và CH3OH
C HCOOH và C3H7OH D CH3COOH và C2H5OH
Trang 8vietchemistry@gmail.com facebook: Nguyen Manh Viet
Câu 14: Thu phân hoàn toàn 0,1 mol este X b ng NaOH, thu đ c m t mu i c a axit cacboxylic Y và 7,6
gam ancol Z Ch t Y có ph n ng tráng b c, Z hoà tan đ c Cu(OH) t o dung d ch màu xanh lam CTCT c a
X là
A HCOOCH2CH(CH3)OOCH B HCOOCH2CH2OOCCH3
C HCOOCH2CH2CH2OOCH D CH3COOCH2CH2OOCCH3
D NG 3: M T S BÀI T P T NG H P Câu 1: Xà phòng hóa 8,8 gam etyl axetat b ng 200 ml dung d ch NaOH 0,2M Sau khi ph n ng x y ra hoàn toàn,
cô c n dung d ch thu đ c ch t r n khan có kh i l ng là
A 3,28 gam B 8,56 gam C 8,2 gam D 10,4 gam
Câu 2: Cho 45 gam axit axetic ph n ng v i 69 gam ancol etylic (xúc tác H2SO4 đ c), đun nóng, thu đ c
41,25 gam etyl axetat Hi u su t c a ph n ng este hoá là
Câu 3: H n h p X g m axit axetic và metyl fomat Cho m gam X tác d ng v a đ v i 300 ml dung d ch NaOH
1M Giá tr c a m là
Câu 4: Cho 19,1 gam h n h p CH3COOC2H5 và H2NCH2COOC2H5 tác d ng v a đ v i 200 ml dung d ch
NaOH 1M, thu đ c dung d ch ch a m gam mu i Giá tr c a m là
Câu 5: t cháy hoàn toàn m t l ng este X (no, đ n ch c, m ch h ) thì s mol O2ph n ng b ng s mol
CO2sinh ra M t khác, cho 6,0 gam X tác d ng v a đ v i dung d ch KOH, thu đ c dung d ch ch a m gam
mu i Giá tr c a m là
Câu 6: H n h p X g m axit axetic và etyl fomat (t l mol 1:1) tác d ng v a đ v i 100 ml dung d ch Y ch a
KOH 1M và NaOH 1M thu đ c dung d ch Z Cô c n dung d ch Z, thu đ c m gam mu i khan Giá tr c a m
là
A 16,6 B 20,4 C 18 D 16,4
Câu 7: t cháy hoàn toàn 12,9 gam h n h p A g m metyl acrylat, vinyl axetat c n dùng a mol O2, thu đ c
CO2 và H2O Giá tr c a a là
Câu 8: Cho 0,1 mol phenyl axetat tác d ng hoàn toàn v i 250ml dung d ch NaOH 1M, thu đ c dung d ch X
Cô c n dung d ch X thu đ c m gam ch t r n khan Giá tr c a m là
A 21,8 B 8,2 C 19,8 D 14,2
Câu 9: Xà phòng hoá hoàn toàn 22,2 gam h n h p g m hai este HCOOC2H5 và CH3COOCH3 b ng dung d ch
NaOH 1M (đun nóng) Th tích dung d ch NaOH t i thi u c n dùng là
A 300 ml B 200 ml C 150 ml D 400 ml
Câu 10: un nóng 6,0 gam CH3COOH v i 6,0 gam C2H5OH (có H2SO4 làm xúc tác, hi u su t ph n ng este
hoá b ng 50%) Kh i l ng este t o thành là
Câu 11: Xà phòng hóa hoàn toàn 66,6 gam h n h p hai este HCOOC2H5 và CH3COOCH3 b ng dung d ch
NaOH, thu đ c h n h p X g m hai ancol un nóng h n h p X v i H2SO4 đ c 1400C, sau khi ph n ng
x y ra hoàn toàn thu đ c m gam n c Giá tr c a m là
Câu 12: t cháy hoàn toàn m t este đ n ch c, m ch h X (phân t có s liên k t nh h n 3), thu đ c th
tích khí CO2 b ng 6/7 th tích khí O2 đã ph n ng (các th tích khí đo cùng đi u ki n) Cho m gam X tác
d ng hoàn toàn v i 200 ml dung d ch KOH 0,7M thu đ c dung d ch Y Cô c n Y thu đ c 12,88 gam ch t
r n khan Giá tr c a m là
Câu 13: Ch t h u c X có công th c phân t C4H6O4 tác d ng v i dung d ch NaOH (đun nóng) theo ph ng
trình ph n ng: C4H6O4 + 2NaOH 2Z + Y oxi hoá h t a mol Y thì c n v a đ 2a mol CuO (đun nóng),
sau ph n ng t o thành a mol ch t T (bi t Y, Z, T là các h p ch t h u c ) Kh i l ng mol phân t c a T là
Câu 14: Este X no, đ n ch c, m ch h , không có ph n ng tráng b c t cháy 0,1 mol X r i cho s n ph m
cháy h p th hoàn toàn vào dung d ch n c vôi trong có ch a 0,22 mol Ca(OH)2 thì v n thu đ c k t t a
Thu phân X b ng dung d ch NaOH thu đ c 2 ch t h u c có s nguyên t cacbon trong phân t b ng nhau
Trang 9vietchemistry@gmail.com facebook: Nguyen Manh Viet
Ph n tr m kh i l ng c a oxi trong X là
Câu 15: Este X đ c t o thành t etylen glicol và hai axit cacboxylic đ n ch c Trong phân t este, s
nguyên t cacbon nhi u h n s nguyên t oxi là 1 Khi cho m gam X tác d ng v i dung d ch NaOH (d )
thì l ng NaOH đã ph n ng là 10 gam Giá tr c a m là
Câu 16: t cháy hoàn toàn m gam h n h p X g m hai este đ ng phân c n dùng 27,44 lít khí O2, thu đ c
23,52 lít khí CO2 và 18,9 gam H2O N u cho m gam X tác d ng h t v i 400 ml dung d ch NaOH 1M, cô
c n dung d ch sau ph n ng thì thu đ c 27,9 gam ch t r n khan, trong đó có a mol mu i Y và b mol mu i Z
(MY < MZ) Các th tích khí đ u đo đi u ki n tiêu chu n T l a : b là
Câu 17: t cháy hoàn toàn 0,1 mol este X no, hai ch c, m ch h c n dùng 14,56 lít khí O2 (đktc) M t khác,
đun nóng 0,1 mol X v i dung d ch KOH v a đ , thu đ c h n h p Y g m hai ancol k ti p nhau trong dãy
đ ng đ ng và m gam mu i Giá tr c a m là
Câu 18: un nóng m gam h n h p X g m các ch t có cùng m t lo i nhóm ch c v i 600 ml dung d ch
NaOH 1,15M, thu đ c dung d ch Y ch a mu i c a m t axit cacboxylic đ n ch c và 15,4 gam h i Z g m các
ancol Cho toàn b Z tác d ng v i Na d , thu đ c 5,04 lít khí H2 (đktc) Cô c n dung d ch Y, nung nóng
ch t r n thu đ c v i CaO cho đ n khi ph n ng x y ra hoàn toàn, thu đ c 7,2 gam m t ch t khí Giá tr
c a m là
A 40,60 B 22,60 C 34,30 D 34,51
Câu 19: Th y phân hoàn toàn m1 gam este X m ch h b ng dung d ch NaOH d , thu đ c m2 gam ancol Y
(không có kh n ng ph n ng v i Cu(OH)2) và 15 gam h n h p mu i c a hai axit cacboxylic đ n ch c t
cháy hoàn toàn m2 gam Y b ng oxi d , thu đ c 0,3 mol CO2 và 0,4 mol H2O Giá tr c a m1 là
A 14,6 B 11,6 C 10,6 D 16,2
Câu 20: H n h p X g m CH3COOC2H5, HCOOC3H5 và HCOOC3H3 có t kh i h i c a h n h p X so v i H2 là
43,25 t cháy hoàn toàn 0,03 mol X thì t ng kh i l ng CO2 và H2O thu đ c là
A 7,035 gam B 8,79 gam C 11,355 gam D 13,59 gam
Câu 21: H n h p X g m vinyl axetat, metyl axetat và etyl fomat t cháy hoàn toàn 3,08 gam X, thu đ c
2,16 gam H2O Ph n tr m s mol c a vinyl axetat trong X là
Câu 22: H n h p X g m CH3COOC2H5, C2H5COOCH3 và C2H5OH t cháy hoàn toàn m gam h n h p X
thu đ c 0,6 mol CO2 và 0,7 mol H2O Ph n tr m kh i l ng c a C2H5OH trong X là
Câu 23: Cho m gam h n h p X g m ba este đ u đ n ch c tác d ng t i đa v i 400 ml dung d ch NaOH 1M, thu
đ c h n h p Y g m hai ancol cùng dãy đ ng đ ng và 34,4 gam h n h p mu i Z t cháy hoàn toàn Y, thu
đ c 3,584 lít khí CO2 (đktc) và 4,68 gam H2O Giá tr c a m là
Câu 24: Cho m gam h n h p X g m ba este đ u đ n ch c tác d ng t i đa v i 350 ml dung d ch NaOH
1M, thu đ c h n h p Y g m hai ancol cùng dãy đ ng đ ng và 28,6 gam h n h p mu i Z t cháy hoàn toàn
Y, thu đ c 4,48 lít khí CO2 (đktc) và 6,3 gam H2O Giá tr c a m là
A 21,9 B 30,4 C 20,1 D 22,8 (THPTQG 2018)
D NG 4: BÀI T P V N D NG NÂNG CAO
(Giành cho h c sinh đ t đi m 9, 10)
Câu 1: Hai este X, Y có cùng công th c phân t C8H8O2 và ch a vòng benzen trong phân t Cho 6,8
gam h n h p g m X và Y tác d ng v i dung d ch NaOH d , đun nóng, l ng NaOH ph n ng t i đa là
0,06 mol, thu đ c dung d ch Z ch a 4,7 gam ba mu i Kh i l ng mu i c a axit cacboxylic có phân t kh i
l n h n trong Z là
A 3,40 gam B 0,82 gam C 0,68 gam D 2,72 gam
Câu 2: Cho X, Y là hai ch t thu c dãy đ ng đ ng c a axit acrylic và MX < MY; Z là ancol có cùng s nguyên
t cacbon v i X; T là este hai ch c t o b i X, Y và Z t cháy hoàn toàn 11,16 gam h n h p E g m X, Y, Z,
Trang 10vietchemistry@gmail.com facebook: Nguyen Manh Viet
T c n v a đ 13,216 lít khí O2 (đktc), thu đ c khí CO2 và 9,36 gam n c M t khác 11,16 gam E tác d ng
t i đa v i dung d ch ch a 0,04 mol Br2 Kh i l ng mu i thu đ c khi cho cùng l ng E trên tác d ng h t v i
dung d ch KOH d là
A 4,68 gam B 5,04 gam C 5,44 gam D 5,80 gam.
Câu 3: H n h p X g m phenyl axetat, metyl benzoat, benzyl fomat và etyl phenyl oxalat Thu phân hoàn toàn
36,9 gam X trong dung d ch NaOH (d , đun nóng), có 0,4 mol NaOH ph n ng, thu đ c m gam h n h p mu i
và 10,9 gam h n h p Y g m các ancol Cho toàn b Y tác d ng v i Na d , thu đ c 2,24 lít khí H2 (đktc) Giá
tr c a m là
A 40,2 B 49,3 C 42,0 D 38,4.
Câu 4: Xà phòng hoá hoàn toàn m gam m t este no, đ n ch c, m ch h E b ng 26 gam dung d ch MOH
28% (M là kim lo i ki m) Cô c n h n h p sau ph n ng thu đ c 24,72 gam ch t l ng X và 10,08 gam
ch t r n khan Y t cháy hoàn toàn Y, thu đ c s n ph m g m CO2, H2O và 8,97 gam mu i cacbonat
khan M t khác, cho X tác d ng v i Na d , thu đ c 12,768 lít khí H2 (đktc) Ph n tr m kh i l ng mu i
trong Y có giá tr g n nh t v i
Câu 5: H n h p E g m hai este đ n ch c, là đ ng phân c u t o c a nhau và đ u ch a vòng benzen t cháy
hoàn toàn m gam E c n v a đ 8,064 lít khí O2 (đktc), thu đ c 14,08 gam CO2 và 2,88 gam H2O M t khác,
cho m gam E ph n ng t i đa v i dung d ch ch a 2,4 gam NaOH, thu đ c dung d ch T ch a hai mu i Kh i
l ng mu i c a axit cacboxylic trong T là
A 1,64 gam B 2,72 gam C 3,28 gam D 2,46 gam
Câu 6: H p ch t h u c X (ch a C, H, O) ch có m t lo i nhóm ch c Cho 0,15 mol X ph n ng v a đ
v i 180 gam dung d ch NaOH, thu đ c dung d ch Y Làm bay h i Y, ch thu đ c 164,7 gam h i n c và
44,4 gam h n h p ch t r n khan Z t cháy hoàn toàn Z, thu đ c 23,85 gam Na2CO3; 56,1 gam CO2 và
14,85 gam H2O M t khác, Z ph n ng v i dung d ch H2SO4 loãng (d ), thu đ c hai axit cacboxylic đ n
ch c và h p ch t T (ch a C, H, O và MT < 126) S nguyên t H trong phân t T b ng
Trích đ thi THPTQG 2018 (t câu 7 - 12)
Câu 7: H n h p E g m b n este đ u có công th c C8H8O2 và có vòng benzen Cho m gam E tác d ng t i đa
v i 200 ml dung d ch NaOH 1M (đun nóng), thu đ c h n h p X g m các ancol và 20,5 gam h n h p mu i
Cho toàn b X vào bình đ ng kim lo i Na d , sau khi ph n ng k t thúc kh i l ng ch t r n trong bình t ng
6,9 gam so v i ban đ u Giá tr c a m là
Câu 8: Este X hai ch c, m ch h , t o b i m t ancol no v i hai axit cacboxylic no, đ n ch c Este Y ba ch c,
m ch h , t o b i glixerol v i m t axit cacboxylic không no, đ n ch c (phân t có hai liên k t pi) t cháy
hoàn toàn m gam h n h p E g m X và Y c n v a đ 0,5 mol O2 thu đ c 0,45 mol CO2 M t khác, th y phân
hoàn toàn 0,16 mol E c n v a đ 210 ml dung d ch NaOH 2M, thu đ c hai ancol (có cùng s nguyên t
cacbon trong phân t ) và h n h p ba mu i, trong đó t ng kh i l ng mu i c a hai axit no là a gam Giá tr
c a a là
Câu 9: H n h p E g m b n este đ u có công th c C8H8O2 và có vòng benzen Cho 16,32 gam E tác d ng
t i đa v i V ml dung d ch NaOH 1M (đun nóng), thu đ c h n h p X g m các ancol và 18,78 gam h n
h p mu i Cho toàn b X vào bình đ ng kim lo i Na d , sau khi ph n ng k t thúc kh i l ng ch t r n trong
bình t ng 3,83 gam so v i ban đ u Giá tr c a V là
A 190 B 100 C 120 D 240
Câu 10: H n h p E g m: X, Y là hai axit đ ng đ ng k ti p; Z, T là hai este (đ u hai ch c, m ch h ; Y và
Z là đ ng phân c a nhau; MT - MZ = 14) t cháy hoàn toàn 12,84 gam E c n v a đ 0,37 mol O2, thu
đ c CO2 và H2O M t khác, cho 12,84 gam E ph n ng v a đ v i 220 ml dung d ch NaOH 1M Cô c n dung
d ch sau ph n ng, thu đ c h n h p mu i khan G c a các axit cacboxylic và 2,8 gam h n h p ba ancol có
cùng s mol Kh i l ng mu i c a axit có phân t kh i l n nh t trong G là
A 6,48 gam B 4,86 gam C 2,68 gam D 3,24 gam
Câu 11: H n h p E g m ba este m ch h , đ u có b n liên k t pi ( ) trong phân t , trong đó có m t este đ n
ch c là este c a axit metacrylic và hai este hai ch c là đ ng phân c a nhau t cháy hoàn toàn 12,22 gam
E b ng O2, thu đ c 0,37 mol H2O M t khác, cho 0,36 mol E ph n ng v a đ v i 234 ml dung d ch NaOH
2,5M, thu đ c h n h p X g m các mu i c a các axit cacboxylic không no, có cùng s nguyên t cacbon trong