Kiến thức : - Nắm được nhiên liệu là những chất cháy được , khi cháy toả nhiều nhiệt và phát sáng.. + Biểu đồ hàm lượng cacbon trong than , năng suất toả nhiệt của các nhiên liệu.. + Nh
Trang 1NHIÊN LIỆU
A) Mục tiêu :
1 Kiến thức : - Nắm được nhiên liệu là những chất cháy được , khi cháy toả nhiều nhiệt
và phát sáng
- Nắm được cách phân loại nhiên liệu , đặc điểm và ứng dụng của một số nhiên liệu thông dụng
2 Kỹ năng : - Nắm được cách sử dụng hiệu quả nhiên liệu
3 Thái độ : Nghiêm túc , có tinh thần học tập cao , có tinh thần tập thể cao
B) Trọng tâm : - Phân loại nhiên liệu
C) Chuẩn bị :
1 Giáo viên : Soạn bài , chuẩn bị đồ dùng học tập
2 Học sinh : Nghiên cứu trước bài
- Đồ dùng học tập : + Ảnh , hoặc tranh vẽ các loại nhiên liệu rắn , lỏng , khí
+ Biểu đồ hàm lượng cacbon trong than , năng suất toả nhiệt của các nhiên liệu
*) Phương pháp : - chủ yếu sử dụng phương pháp trực quan , phương pháp đàm thoại
nêu vấn đề
D) Tiến trình dạy học :
I) Ổn định tổ chức lớp : - Kiểm tra sĩ số lớp + ổn định tổ chức lớp học ( 3 phút )
II) Kiểm tra bài cũ : ( 5 phút ) Em hãy nêu phương pháp điều chế , thành phần dầu mỏ ,
khí thiên nhiên ?
III) Nêu vấn đề bài mới : ( 2 phút ) Nhiên liệu là gì ? Chúng được phân loại như thế
nào ?
IV) Các hoạt động học tập
Hoạt động I : Nghiên cứu nhiên liệu là gì ? ( 5 phút)
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh
- Hoạt động cá nhân trả lời câu hỏi + Nhiên liệu là những chất cháy được , khí cháy
Trang 2+ Em hãy nghiên cứu sgk cho biết
nhiên liệu là gì ?
Lấy ví dụ cụ thể ?
+ Vậy khi dùng điện để thắp sáng , đun nấu thì điện có phải là nhiên liệu không? - Cho học sinh nhận xét , trả lời , bổ sung cho đúng toả nhiệt và phát sáng
Ví dụ : Than , củi , dầu hỏa , khí ga … Trả lời câu hỏi của giáo viên
+ Điện không phải là 1 dạng nhiên liệu *) Tiểu kết : - Nhiên liệu là gì + Nhiên liệu là những chất cháy được , khí cháy toả nhiệt và phát sáng Hoạt động II : Nghiên cứu cách phân loại nhiên liệu (12 phút) Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh
- Nhiên liệu được phân loại như thế nào?
+ Em hãy nêu các đặc điểm cơ bản , thành phần , năng suất toả nhiệt của các loại nhiên liệu em vừa nêu ?
- Cho học sinh nghiên cứu sơ đồ hình 4.21 sgk để biết hàm lượng C trong than
+ Hàm lượng C trong than có liên quan gì đến năng suất toả nhiệt của các loại than ?
Nhiên liệu được chia thành ba loại : Rắn , lỏng , khí
1) Nhiên liệu rắn
Gồm than mỏ , gỗ vv
- Than mỏ :
+ Gồm than gầy : Là loại than chứa hàm lượng C cao ( trên 90% C)
+ Than mỡ và than non chứa ít C hơn dùng để luyện than cốc
+ Than bùn là loại than trẻ nhất dùng làm chất đốt tại chỗ
Hoạt động nhóm trả lời : Hàm lượng C càng cao thì năng suất toả nhiệt của than càng lớn + Gỗ : Toả nhiệt kém hơn than vì hàm lượng C trong gỗ bé hơn các loại than , chủ yếu được
Trang 3+ Em hãy cho biết thành phần của
nhiên liệu lỏng
+ Ứng dụng của nó trong đời sống và
sản xuất ?
+ Em hãy nêu thành phần và ứng dụng
của nhiên liệu khí ?
- Cho học sinh nghiên cứu sơ đồ 4.22
để biết thêm về năng suất toả nhiệt của
các loại nhiên liệu
dùng trong xây dựng 2) Nhiên liệu lỏng : + Là các sản phẩm chế biến từ dầu mỏ ( xăng , dầu hỏa … ) và rượu
+ Dùng trong các động cơ đốt trong , đun nấu… 3) Nhiên liệu khí – Hoạt động cá nhân trả lời Gồm : Khí thiên nhiên , khí mỏ dầu , khí lò cốc , khí than Được sử dụng trong đời sống và trong công nghiệp
*) Tiểu kết : - Phân loại nhiên liệu
+ Nhiên liệu rắn : Gồm than mỏ ( than gầy , than mỡ , than non , than bùn ) , gỗ vv… + Nhiên liệu lỏng : Là các sản phẩm chế biến từ dầu mỏ ( xăng , dầu hỏa … ) và rượu + Nhiên liệu khí : Khí thiên nhiên , khí mỏ dầu , khí lò cốc , khí than
Trong các loại nhiên liệu ( rắn , lỏng , khí ) thì nhiên liệu khí có năng suất tỏa nhiệt cao ,
dễ cháy hoàn toàn , ít gây độc hại đối với môi trường
Hoạt động III : Nghiên cứu sử dụng nhiên liệu có hiệu quả ( 6 phút)
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh
Trang 4- Yêu cầu học sinh hoạt động nhóm
nghiên sgk trả lời câu hỏi :
- Cho cả lớp nhận xét , bổ sung cho
đúng
- Hoạt động nhóm nghiên cứu trong sgk trả lời câu hỏi của giáo viên + Cung cấp đủ không khí cho nhiên liệu trong quá trình cháy như thổi không khí vào lò , xây ống khói cao để hút gió + Tăng diện tích tiếp xúc của nhiên liệu với không khí + Điều chỉnh lượng nhiên liệu để duy trì sự cháy cho phù hợp với nhu cầu sử dụng
*) Tiểu kết : - Sử dụng nhiên liệu có hiệu quả
+ Cung cấp đủ không khí cho nhiên liệu trong quá trình cháy như thổi không khí vào lò , xây ống khói cao để hút gió + Tăng diện tích tiếp xúc của nhiên liệu với không khí + Điều chỉnh lượng nhiên liệu để duy trì sự cháy cho phù hợp với nhu cầu sử dụng
Hoạt động IV : Luyện tập ( 4 phút)
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh
- Cho học sinh làm bài tập 4 sgk / 132
- Cho học sinh nhận xét , bổ sung cho
đúng
- Hoạt động cá nhân làm bài tập 4 Trường hợp b đèn cháy sáng hơn , ít muội than hơn vì bóng đèn dài hút không khí nhiều hơn , cung cấp đủ oxi cho sự cháy
* Kết luận : - Giáo viên hướng cho học sinh nắm được những nội dung chính của bài
học V) Cũng cố : ( 3 phút ) - Giáo viên cho học sinh làm bài tập sau
Trang 5+ Giải thích tại sao các chất khí , lại dễ cháy hoàn toàn hơn các chất rắn , chất lỏng
- Hướng cũng cố bài
+ Vì dễ tạo được hỗn hợp với không khí , khí đó diện tích tiếp xúc của nhiên liệu khí với không khí lớn hơn nhiều so với chất lỏng và chất rắn
*) Kiểm tra đánh giá : ( 2 phút ) - Giáo viên sử dụng câu hỏi trắc nghiệm
+ Trong các chất sau đây , những chất thuộc loại nhiên liệu là
a) Nước b) Than c) Sắt d) Khí CO2
VI) Dặn dò : ( 3 phút ) - Hướng dẫn học sinh học bài ở nhà , ôn tập những phần kiến thức
đã học
- Làm bài tập 1, 2, 3 / 132
- Nghiên cứu trước bài “ Luyện tập chương IV : Hiđrocacbon – nhiên liệu ”