skkn, sáng kiến kinh nghiệmứng dụng công nghệ thông tin trong giảng dạy bộ môn giáo dục công dân bậc thcsGiáo viên dạy giỏi cấp tỉnh, ứng dụng, Công nghệ thông tin, giáo dục công dânhiện nay, khoa học kỹ thuật đang phát triển vô cùng mạnh mẽ, giáo viên có nhiều cách để giáo dục học sinh song song với việc truyền đạt kiến thức bằng con chữ. Bằng việc đưa ra những hình ảnh, đoạn phim, tư liệu về các vụ án kinh hoàng, hành vi vi phạm đạo đức, vi phạm pháp luật và hậu quả của nó, hay những tấm gương học giỏi sống tốt…để giáo viên có thể dễ dàng khắc sâu kiến thức cũng như giáo dục học sinh đạt hiệu quả hơn. Điều đó sẽ phần nào tác động đến ý thức của học sinh, hỗ trợ tích cực cho công tác giáo dục của giáo viên, nhà trường. Bên cạnh đó, hiện nay, hầu hết các trường THCS trên địa bàn Thị xã đã được trang bị đầy đủ các phương tiện hiện đại như ti vi màn hình rộng, máy chiếu, máy vi tính có nối mạng internet, bảng Activite… Vậy tại sao chúng ta không sử dụng công nghệ thông tin trong giảng dạy để hiệu quả giáo dục được cao hơn?Bên cạnh đó, việc sử dụng công nghệ thông tin còn góp phần tích cực cho giáo viên trong việc tích hợp bảo vệ môi trường, kỹ năng sống, tư tưởng Hồ Chí Minh khi dạy học GDCD.Chúng ta thường nghe câu “Trăm nghe không bằng một thấy” hay “Tai nghe không bằng mắt thấy”. Có thể những kiến thức mà giáo viên truyền đạt bằng lời nói, con chữ không tồn tại lâu trong tâm trí của học sinh, nhưng những đoạn phim, hình ảnh mà các em được xem chắc chắn sẽ in sâu trong trí óc hơn. Hơn thế nữa, việc ứng dụng CNTT còn góp phần tạo hứng thú cho học sinh, tập trung sự chú ý của các em, tránh nhàm chán, lơ là trong tiết học.Ngoài ra, ứng dụng CNTT trong giảng dạy hiện nay đang được ngành giáo dục rất quan tâm. Cụ thể là việc tổ chức Hội thi giáo viên giỏi CNTT trong những năm gần đây.
Trang 1UBND THỊ XÃ LONG KHÁNH
TRƯỜNG THCS BẢO QUANG
Mã số:
CHUYÊN ĐỀ:
ỨNG DỤNG CƠNG NGHỆ THƠNG TIN
TRONG GIẢNG DẠY BỘ MƠN GIÁO DỤC CƠNG DÂN BẬC THCS
Người thực hiện: HỒ NGỌC ẨN Lĩnh vực nghiên cứu:
- Phương pháp dạy học bộ mơn:
Cĩ đính kèm: Các sản phẩm khơng thể hiện trong bản in SKKN
Mơ hình Đĩa CD (DVD) Phim ảnh Hiện vật khác
Năm học: 2015 - 2016
Trang 2SƠ LƯỢC LÝ LỊCH KHOA HỌC
––––––––––––––––––
I THÔNG TIN CHUNG VỀ CÁ NHÂN
1 Họ và tên: HỒ NGỌC ẨN
1 Ngày tháng năm sinh: 23 - 02-1984
2 Nam, nữ: Nam
3 Địa chỉ: Ấp 18 Gia Đình - Bảo Quang –Long Khánh - Đồng Nai
4 Điện thoại: 0613793524 (CQ)/ (NR); ĐTDĐ:
5 Fax: E-mail: anxu18@gmail.com
6 Chức vụ: Giáo viên
7 Nhiệm vụ được giao: Giảng dạy môn Ngữ văn và Giáo dục công dân
8 Đơn vị công tác: Trường THCS Bảo Quang
II TRÌNH ĐỘ ĐÀO TẠO
- Học vị (hoặc trình độ chuyên môn, nghiệp vụ) cao nhất: Đại học sư phạm
- Năm nhận bằng: 2013
- Chuyên ngành đào tạo: Ngữ Văn
III KINH NGHIỆM KHOA HỌC
- Lĩnh vực chuyên môn có kinh nghiệm: Ngữ văn - GDCD
Số năm có kinh nghiệm: 09
- Các sáng kiến kinh nghiệm đã có trong 5 năm gần đây:
+ Tạo hứng thú cho học sinh trong tiết học Ngữ văn bằng truyện cười + Phương pháp dạy văn nghị luận chứng minh
+ Dạy học Ngữ văn bằng sơ đồ tư duy
+ Sử dụng hình ảnh trong giảng dạy bộ môn GDCD bậc THCS
Trang 3ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ THÔNG TIN TRONG GIẢNG DẠY BỘ MÔN GIÁO DỤC CÔNG DÂN
BẬC THCS
I LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI
Môn GDCD là môn học rất đặc biệt, không chỉ dạy kiến thức cho học sinh
mà còn dạy các em cách làm người – rèn luyện phẩm chất và đạo đức
Việc nâng cao chất lượng giảng dạy môn GDCD luôn là mối quan tâm hàng đầu của ngành giáo dục Như chúng ta biết, quan hệ giữa giáo dục đạo đức và giáo dục kiến thức trong môn GDCD khắng khít chặt chẽ với nhau Dạy GDCD không chỉ là truyền đạt kiến thức, chữ nghĩa đơn thuần mà còn là dạy học sinh làm người
– người công dân có ích cho xã hội, cho đất nước Vì vậy, tìm ra các phương pháp
tốt để nâng cao chất lượng và hiệu quả dạy GDCD sẽ góp phần quan trọng vào việc giáo dục đạo đức, tư tưởng, tình cảm cho học sinh
Hiện nay, tình trạng “trẻ hóa tội phạm” đang diễn ra hết sức phức tạp Lứa tuổi vị thành niên, đang còn ngồi trên ghế nhà trường trở thành tội phạm ngày càng gia tăng trở thành một nỗi lo rất lớn cho toàn xã hội, ảnh hưởng xấu đến sự phát triển của đất nước trong tương lai Có nhiều nguyên nhân dẫn đến tình trạng đó:
- Kinh tế gia đình ngày càng phát triển, con ít nên cha mẹ nuông chiều trẻ
- Địa phương quản lí lứa tuổi thanh, thiếu niên chưa chặt chẽ
- Nạn nghiện game và các trò chơi bạo lực ngày càng phát triển
- Một số gia đình không quan tâm đến con cái
- Phương pháp dạy học đạo đức và pháp luật trong nhà trường chưa đạt hiệu quả cao
-
Thật vậy, việc giáo dục đạo đức và pháp luật trong nhà trường, cụ thể là việc dạy học bộ môn GDCD vô cùng quan trọng Hiện nay việc dạy học GDCD trong nhà trường còn mang nặng về truyền đạt kiến thức hơn là rèn luyện thực tế cho học sinh Khi học môn học này, học sinh chỉ cần học thuộc những gì thầy cô cho ghi
Trang 4chép là coi như đạt yêu cầu bộ môn Tuy nhiên, đó chỉ là về mặt kiến thức Vì còn rất nhiều học sinh sau khi bước chân ra cổng trường là bỏ lại sau lưng những kiến thức vừa học và trở thành những đứa trẻ thiếu đạo đức, thậm chí còn vi phạm pháp luật nữa
Như đã nói ở trên, phương pháp dạy học bộ môn GDCD trong nhà trường là một trong những nguyên nhân dẫn đến hệ quả đó Là một môn học giáo dục đạo đức, pháp luật mà chỉ đơn thuần truyền đạt kiến qua những con chữ thì hiệu quả giáo dục không cao là một tất yếu
Trong khi đó, hiện nay, khoa học kỹ thuật đang phát triển vô cùng mạnh mẽ, giáo viên có nhiều cách để giáo dục học sinh song song với việc truyền đạt kiến thức bằng con chữ Bằng việc đưa ra những hình ảnh, đoạn phim, tư liệu về các vụ
án kinh hoàng, hành vi vi phạm đạo đức, vi phạm pháp luật và hậu quả của nó, hay những tấm gương học giỏi sống tốt…để giáo viên có thể dễ dàng khắc sâu kiến thức cũng như giáo dục học sinh đạt hiệu quả hơn Điều đó sẽ phần nào tác động đến ý thức của học sinh, hỗ trợ tích cực cho công tác giáo dục của giáo viên, nhà trường Bên cạnh đó, hiện nay, hầu hết các trường THCS trên địa bàn Thị xã đã được trang bị đầy đủ các phương tiện hiện đại như ti vi màn hình rộng, máy chiếu, máy vi tính có nối mạng internet, bảng Activite… Vậy tại sao chúng ta không sử dụng công nghệ thông tin trong giảng dạy để hiệu quả giáo dục được cao hơn?
Bên cạnh đó, việc sử dụng công nghệ thông tin còn góp phần tích cực cho giáo viên trong việc tích hợp bảo vệ môi trường, kỹ năng sống, tư tưởng Hồ Chí Minh khi dạy học GDCD
Chúng ta thường nghe câu “Trăm nghe không bằng một thấy” hay “Tai nghe không bằng mắt thấy” Có thể những kiến thức mà giáo viên truyền đạt bằng lời nói, con chữ không tồn tại lâu trong tâm trí của học sinh, nhưng những đoạn phim, hình ảnh mà các em được xem chắc chắn sẽ in sâu trong trí óc hơn Hơn thế nữa, việc ứng dụng CNTT còn góp phần tạo hứng thú cho học sinh, tập trung sự chú ý của các em, tránh nhàm chán, lơ là trong tiết học
Ngoài ra, ứng dụng CNTT trong giảng dạy hiện nay đang được ngành giáo dục rất quan tâm Cụ thể là việc tổ chức Hội thi giáo viên giỏi CNTT trong những năm gần đây
Trang 5Xuất phát từ thực tế đó, tôi mạnh dạn đưa ra đề tài: “Ứng dụng công nghệ
thông tin trong giảng dạy bộ môn GDCD ở bậc THCS”
II CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN
Trong những năm gần đây, ngành Giáo dục và Đào tạo đang nỗ lực đổi mới phương pháp giảng dạy theo hướng phát huy tính tích cực chủ động của học sinh trong hoạt động học tập để đào tạo ra những con người năng động, sớm thích ứng với đời sống xã hội, đẩy nhanh sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước Trước tình hình đó đòi hỏi đội ngũ giáo viên chúng ta phải không ngừng đổi mới nội dung phương pháp để trong mỗi tiết dạy bình thường ở trường trung học
cơ sở học sinh sẽ được hoạt động nhiều hơn, thảo luận nhiều hơn và quan trọng là được suy nghĩ nhiều hơn trên con đường chủ động chiếm lĩnh nội dung học tập Điều đó đòi hỏi mỗi người giáo viên phải triệt để thực hiện nguyên tắc lấy học sinh làm trung tâm và phát huy tính chủ động, tích cực của học sinh trong khi học tập ở lớp, ở nhà
Thực tiễn trong quá trình giảng dạy, từ sự tìm tòi học hỏi của bản thân và sự giúp đỡ của đồng nghiệp, tôi thấy người giáo viên cần chú ý đến phương pháp giảng dạy mới nhằm đáp ứng nhu cầu dạy học theo phương pháp đổi mới nhằm phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo của học sinh Chỉ khi chúng ta làm được như vậy nó sẽ dần dần loại bỏ phương pháp dạy học cũ là thầy đọc, học trò chép, bắt chước, học vẹt và hướng tới phương pháp học tập theo phương châm: “Học để biết học, học để suy nghĩ, rèn luyện trí thông minh”, học đi đôi với hành Mặt khác, việc tăng cường cho học sinh thực hành, tiếp xúc với thực tế bằng nhiều hình thức phong phú, thích hợp sẽ tránh được sự quá tải, nặng nề
III TỔ CHỨC THỰC HIỆN CÁC GIẢI PHÁP
- Trước sự thờ ơ của học sinh đối với môn GDCD dễ làm cho giáo viên chán nản và mất hứng thú giảng dạy Vì vậy, tôi luôn xác định rõ ràng vị trí, vai trò, nhiệm vụ của người giáo viên GDCD trong tình hình mới Học sinh càng thờ ơ thì tôi càng cố gắng nâng cao năng lực nghiên cứu, năng lực thiết kế và tổ chức bài dạy Tôi nghĩ, người giáo viên không thể có phương pháp dạy tốt khi bản thân không có năng lực, trình độ nhất định; không hiểu bản chất, đặc trưng môn GDCD
Trang 6trong nhà trường Theo tôi, tri thức người thầy cùng cái tâm, cái hồn của người
thầy kết hợp với năng lực tổ chức, thiết kế giờ họ c là những yếu tố cơ bản góp
phần giúp phương pháp dạy học đạt kết quả khả quan
- Nội dung bài học sẽ không còn dài lê thê khi các em muốn ghi nhớ những vấn
đề cốt yếu mà thầy cô vừa chuyển tải, khi người thầy biết chọn những ý chính, ý cơ bản để xây dựng nên sơ đồ cho các em Tùy theo từng nội dung, từng tiết học cụ thể, giáo viên phải có cách sử hình ảnh sao cho thích hợp Muốn vậy, chúng ta cần đặt câu hỏi: Sử dụng CNTT khi nào? Cho những bài nào? Ai sẽ là người làm việc đó?
Giáo viên và học sinh là những người cùng thực hiện trong quá trình dạy và học Ưu điểm lớn nhất của việc sử dụng CNTT trong dạy học là dễ áp dụng, dễ nhân rộng, giáo viên có thể để học sinh làm việc cá nhân hoặc theo nhóm Bất kỳ bài nào giáo viên cũng có thể ứng dụng Thực hiện sử dụng CNTT giúp học sinh rèn luyện kỹ năng và tư duy khoa học, đặc biệt ghi nhớ được sâu mà không sa vào lối học vẹt, thuộc lòng máy móc
1 Giải pháp 1: Ứng dụng CNTT vẽ sơ đồ tư duy giúp học sinh khắc sâu kiến thức
Giải pháp này chủ yếu rèn cho học sinh kỹ năng khắc sâu kiến thức bằng phương pháp vẽ bản đồ tư duy bằng phần mềm Minmap
Ví dụ ở bài Tự chăm sóc rèn luyện thân thể ở lớp 6, ở cuối tiết, giáo viên cho học
sinh củng cố kiến thức bằng sơ đồ sau:
Trang 7Hoặc một số bài khác:
Trang 92 Giải pháp 2: Sử dụng hình ảnh và clip
Giúp học sinh có hứng thú trong tiết dạy cũng như khắc sâu kiến thức bằng các
hình ảnh trực quan, đoạn phim có liên quan:
Ví dụ: Trong bài Sống chan hoà với mọi người ở lớp 6, giáo viên cho học sinh xem
đoạn phim Bác Hồ với mọi người để khai thác nội dung kiến thức bài học (Đĩa
CD đính kèm)
Hoặc trong bài Nghĩa vụ bảo vệ Tổ quốc lớp 9, giáo viên có thể cho học sinh xem
đoạn phim tư liệu về Trường Sa (Đĩa CD đính kèm)
Phần lớn các bài dạy đều có thể tìm được đoạn phim
* Khi dạy bài Tự chăm sóc, rèn luyện thân thể, để tìm hiểu thế nào là tự chăm sóc,
rèn luyện thân thể, giáo viên có thể cho học sinh xem một số hình ảnh sau:
Bác Hồ tập thể dục
Học sinh tự rửa tay, vệ sinh cá nhân
Trang 10Hoặc cho học sinh xem một đoạn video bác sĩ tư vấn cho học cách chăm sóc sức khỏe Sau đó, liên hệ tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh, nhờ rèn luyện sức khỏe nên Bác luôn khỏe mạnh để lo cho dân cho nước
*Khi dạy bài Thực hiện trật tự an toàn giao thông, giáo viên có thể cho học
sinh xem một số hình ảnh, vi déo vi phạm luật giao thông, tai nạn giao thông khi nói về tác hại của việc không thực hiện trật tự an toàn giao thông:
Từ hình ảnh này, học sinh sẽ nhận ra tác hại vô cùng to lớn của tai nạn giao thông Các em sẽ nhận thức được rằng, cần phải làm gì để không gây ra cũng như không bị tai nạn giao thông
Hậu quả của tai nạn giao thông
Vi phạm Luật giao thông
Trang 11Học sinh vi phạm Luật giao thông
Học sinh vi phạm Luật giao thông
Học sinh vi phạm Luật giao thông
Trang 12Lớp 7:
*Trong bài Sống giản dị, khi tìm hiểu những biểu hiện sống giản dị, giáo viên cho
học sinh xem một số hình ảnh thể hiện lối sống giản dị:
Với những hỉnh trên, học sinh sẽ dễ dàng nhận ra và hiểu được sống giản dị là như thế nào
Khi dạy bài Yêu thương con người, để tìm hiểu những biểu hiện yêu thương
con người, giáo viên cho học sinh xem một số hình ảnh:
Trang phục học
sinh
Bác Hồ sống giản dị
Trang 13Những hình ảnh này cùng với lời giảng của giáo viên sẽ tác động tích cực vào nhận thức của học sinh, các em sẽ biết được một số biểu hiện yêu thương con người và
có mong muốn thể hiện yêu thương con người
Lớp 8:
* Khi dạy bài Phòng, chống tệ nạn xã hội, để tìm hiểu hậu quả của tệ nạn xã hội,
giáo viên cho học sinh xem một số hình ảnh, bài báo:
Như vậy, ứng dụng CNTT, sử dụng hình ảnh đã giúp học sinh khắc sâu kiến thức, dễ tác động đến ý thức của các em
Giúp đỡ người tàn tật
Hậu quả của Ma túy
- HIV
Trang 14- Sau khi cho các em làm quen với một số hình ảnh, đoạn video, giáo viên đưa ra một vài câu hỏi để giáo dục các em Mỗi bài học được chính các em nhận xét, nêu ý kiến
Ví dụ: Từ hình ảnh trên em có suy nghĩ gì về hành vi của các nhân vật trong hình? Từ đó em rút ra được bài học gì cho bản thân?
Khi thấy sự việc trên em sẽ xử lí như thế nào? Vì sao?
3 Giải pháp 3: Sử dụng CNTT trong trò chơi
Giải pháp này vừa giúp học sinh khắc sâu kiến thức vừa tăng hứng thú trong học tập bằng các trò chơi ô chữ (phần mềm violet), đuổi hình bắt chữ, trúc xanh, nốt nhạc vui,…
Ví dụ: Trong bài Sống chan hoà với mọi người, cuối tiết dạy giáo viên cho học
sinh chơi trò chơi ô chữ để củng cố kiến thức
* Trên đây tôi chỉ đề cập đến việc ứng dụng CNTT vào giảng dạy ( chủ yếu
là hình ảnh, video và một số hình thức khác) chứ không có nghĩa là phải dạy 1 tiết CNTT hoàn toàn theo dạng PP
4 Giải pháp 4: Sử dụng phần mềm Powerpoint để soạn giáo án.
Giải pháp này có thể áp dụng cho tất cả các tiết dạy
IV HIỆU QUẢ CỦA ĐỀ TÀI
- Hiểu quả: Qua các tiết dạy thực nghiệm ở trường, tôi nhận thấy đa số học sinh
có hứng thú học tập Đồng thời các em ham thích bộ môn GDCD hơn và có ý thức học tập tốt hơn
- Số liệu thống kê:
Trang 15Sau khi áp dụng phương pháp “Ứng dụng CNTT trong giảng dạy bộ môn GDCD ở bậc THCS”, qua quan sát và làm bài khảo sát, tôi rút ra được kết quả thống kê như sau:
Số học sinh khảo sát: 64 Số học sinh hiểu bài và có ý thưc
Trước khi sử dụng
Sau khi sử dụng phương
V ĐỀ XUẤT, KHUYẾN NGHỊ KHẢ NĂNG ÁP DỤNG
Bổ sung hình ảnh mới cho môn GDCD 6,7,8,9
VI TÀI LIỆU THAM KHẢO
1/ Sách giáo khoa, sách giáo viên, sách thiết kế GDCD6,7,8,9
2/ Một số vấn đề về đổi mới phương pháp dạy học ở trường THCS môn GDCD (Bộ
GD & ĐT)
3/ Phương pháp giảng dạy GDCD THCS
4/ Tạp chí giáo dục
VII PHỤ LỤC
NGƯỜI THỰC HIỆN (Ký tên và ghi rõ họ tên)
Hồ Ngọc Ẩn
Trang 16SỞ GD & ĐT ĐỒNG NAI CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Phòng GD- ĐT Long Khánh Độc Lập – Tự Do – Hạnh Phúc
Trường THCS Bảo Quang
Bảo Quang, ngày 20 tháng 9 năm 2015
PHIẾU NHẬN XÉT, ĐÁNH GIÁ SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
Năm học: 2015-2015 Tên sáng kiến kinh nghiệm: Ứng dụng CNTT trong giảng dạy bộ môn GDCD ở bậc THCS
Họ và tên tác giả: Hồ Ngọc Ẩn Đơn vị (Tổ): Văn-Sử Địa-GDCD
Trường THCS Bảo Quang Lĩnh vực:
Quản lý giáo dục Phương pháp dạy học bộ môn: GDCD
1 Tính mới
- Có giải pháp hoàn toàn mới
- Có giải pháp cải tiến, đổi mới từ giải pháp đã có
2 Hiệu quả
- Hoàn toàn mới và đã triển khai áp dụng trong toàn ngành có hiệu quả cao
- Có tính cải tiến hoặc đổi mới từ những giải pháp đã có và đã triển khai áp dụng trong toàn ngành có hiệu quả cao
- Hoàn toàn mới và đã triển khai áp dụng tại đơn vị có hiệu quả cao
- Có tính cải tiến hoặc đổi mới từ những giải pháp đã có và đã triển khai áp dụng tại đơn vị có hiệu quả
Trang 173 Khả năng áp dụng
- Cung cấp được các luận cứ khoa học cho việc hoạch định đường lối, chính
- Đưa ra các giải pháp khuyến nghị cĩ khả năng ứng dụng thực tiễn, dễ thực hiện và dễ đi vào cuộc sống: Tốt Khá Đạt
- Đã được áp dụng trong thực tế đạt hiệu quả hoặc cĩ khả năng áp dụng đạt hiệu quả trong phạm vi rộng: Tốt Khá Đạt
XÁC NHẬN CỦA TỔ CHUYÊN MƠN
(Ký tên và ghi rõ họ tên)
THỦ TRƯỞNG ĐƠN VỊ
(Ký tên, ghi rõ họ tên và đĩng dấu)
I THƠNG TIN CHUNG VỀ CÁ NHÂN
9 Họ và tên: HỒ NGỌC ẨN
10.Ngày tháng năm sinh: 23 - 02-1984
11.Nam, nữ: Nam
12.Địa chỉ: Ấp 18 Gia Đình - Bảo Quang –Long Khánh - Đồng Nai
13.Điện thoại: 0613793524 /(CQ)
14.Fax: E-mail: anxu18@gmail.com
15.Chức vụ: Giáo viên
16.Đơn vị cơng tác: Trường THCS Bảo Quang
II TRÌNH ĐỘ ĐÀO TẠO
- Học vị (hoặc trình độ chuyên mơn, nghiệp vụ) cao nhất: Cao đẳng sư phạm
- Năm nhận bằng: 2006
- Chuyên ngành đào tạo: Ngữ văn
III KINH NGHIỆM KHOA HỌC
- Lĩnh vực chuyên mơn cĩ kinh nghiệm: Ngữ văn
Số năm cĩ kinh nghiệm:07
- Các sáng kiến kinh nghiệm đã cĩ trong 5 năm gần đây:
+ Tạo hứng thú cho học sinh trong tiết học Ngữ văn
+ Tạo hứng thú cho học sinh trong tiết học Ngữ văn bằng truyện cười