Phân biệt được biến dạn đàn hồi và biến dạng khơng đàn hồi của các vật dựa trên tính chất bảo tồn hình dạng và kích thước của chúng.. Giới thiệu bài mới1p: Vật rắn biến dạng, nghĩa là
Trang 1GIÁO ÁN GIẢNG DẠY
Trường THPT LƯƠNG ĐỊNH CỦA
Lớp 10A1 Mơn Vật Lý
BÀI 35 BIẾN DẠNG CƠ CỦA VẬT RẮN
I- Mục tiêu
1 Kiến thức
Nêu được nguyên nhân gây ra biến dạng cơ của vật rắn
Phân biệt được biến dạn đàn hồi và biến dạng khơng đàn hồi của các vật dựa trên tính chất bảo tồn hình dạng và kích thước của chúng
Phân biệt được biến dạng kéo và nén dựa trên phương, chiều, điểm đặt của ngoại lực gây nên biến dạng
Phát biểu được định luật Húc
2 Kĩ năng
Vận dụng được định luật Húc giải các bài tập
II- Chuẩn bị
1 Giáo viên
Chuẩn bị các vật cĩ thể kéo và nén được
2 Học sinh
Đọc SGK, tìm các vật như dây cao su,
III- Phương pháp và phương tiện dạy học
1 Phương pháp: thực nghiệm, thảo luận, vấn đáp
2 Phương tiện: bảng, SGK, hình ảnh
IV- Nội dung và tiến trình lên lớp
1 Ổn định lớp, kiểm tra bài cũ (4p)
Chất rắn được chia thành những loại nào?
Hãy so sánh các đặc tính của chất rắn kết tinh và chất rắn vơ định hình?
2 Giới thiệu bài mới(1p): Vật rắn biến dạng, nghĩa là hình dạng và kích thước của nĩ bị thay đổi, cĩ nhiều dạng biến dạng tuỳ theo nguyên nhân khác nhau Sự thay đổi này cĩ đặc điểm gì và tuân theo quy luật nào? Bây giờ chúng ta cùng tìm hiểu bài 35 “Biến dạng cơ của vật rắn”
3 Dạy bài mới
I- Biến dạng đàn hồi
1 Thí nghiệm
a) Kết luận:
Độ biến dạng tỉ đối:
: chiều dài ban đầu
15p
Yêu cầu HS quan sát GV kéo dây cao su(ống hút) Lúc đĩ chiều dài và tiết diện dây như thế nào so với lúc đầu?
Yêu cầu HS quan sát GV nén thanh hình trụ làm bằng đất sét
Lúc đĩ chiều dài và tiết diện thanh trụ như thế nào so với lúc đầu?
Chiều dài của dây sẽ dài hơn, tiết diện ngang nhỏ hơn
û Độ dài ngắn hơn độ dài lúc đầu, tiết diện ngang ở phần giữa của thanh phìn
ra
?
?
Trang 2: chiều dài sau khi biến
dạng
: độ biến thiên chiều dài
: độ biến dạng tỉ đối
b) Định nghĩa
- Biến dạng cơ là sự
thay đổi kích thước và
hình dạng của vật rắn do
tác dụng của ngoại lực
- Biến dạng đàn hồi: nếu
ngoại lực thơi tác dụng, vật tự
lấy lại hình dạng và kích
thước ban đầu
- Nếu ngoại lực thơi tác
dụng , vật khơng tự lấy lại
hình dạng và kích thước ban
đầu thì biến dạng của vật được
gọi là biến dạng dẻo ( biến
dạng khơng đàn hồi )
- Giới hạn trong đĩ vật rắn
cịn giữ được tính đàn hồi gọi
là giới hạn đàn hồi
II Định luật Hooke
1 Định luật Hooke về biến
dạng cơ của vật rắn
Trong giới hạn đàn
hồi, độ biến dạng tỉ đối
của vật rắn( hình trụ đồng
chất) tỉ lệ thuận với ứng
15p
Thơng báo biểu thức xác Thơng báo biểu thức xác định độ biến dạng tỉ đối
Nh
Như vậy cĩ những cách nào
ta cĩ thể làm cho vật biến dạng?
GV diễn giảng lại( cĩ thể làm TN cho HS quan sát)
- Biến dạng kéo: Những lực kéo có tác dụng kéo dãn, làm tăng độ dài và giảm tiết diện ngang của vật rắn
- Biến dạng nén: Những lực nén có tác dụng nén ép, làm giảm độ dài vàø tăng tiết diện ngang của vật rắn Tất cả các biến dạng trên gọi
là biến dạng cơ Vậy hãy phát biểu biến dạng cơ là gì?
GV kéo lị xo ra( với lực nhỏ) sau đĩ thơi kéo, yêu cầu HS quan sát và cho biết hình dạng của lị xo lúc này như thễ nào?
Biến dạng lị xo trong trường hợp này là biến dạng đàn hồi, yêu cầu HS phát biểu biến dạng đàn hồi
là gì?
GV kéo lị xo ra ( với lực lớn) sau đĩ thơi kéo, yêu cầu HS quan sát và cho biết hình dạng của lị xo lúc này như thễ nào?
Biến dạng lị xo trong trường hợp này là biến dạng khơng đàn hồi, yêu cầu HS phát biểu biến dạng khơng đàn hồi( biến dạng dẻo) là gì?
Thế nào là giới hạn đàn hồi?
Để biết cụ thể độ biến dạng của vật rắn phụ thuộc lực tác dụng
và tiết diện của vật rắn như thế nào? Ta sang II
Nếu lực Nếu lực lớn thì độ biến đổi tỉ đối
đối như thế nào?
Nếu S lớn thì độ biến đổi tỉ đối
đối như thế nào?
Lắng nghe, ghi chép
Nén, kéo
Tiếp thu
Tiếp thu, lắng nghe, trả lời
Thơi kéo, lị xo trở lại hình dạng ban đầu
nếu ngoại lực thơi tác dụng, vật tự lấy lại hình dạng và kích thước ban đầu gọi là biến dạng đàn hồi Thơi kéo, lị xo khơng trở lại hình dạng ban đầu
Là loại biến dạng
mà khi ngoại lực thơi tác dụng , vật khơng tự lấy lại hình dạng và kích thước ban đầu Giới hạn trong đĩ vật rắn cịn giữ được tính đàn hồi
Độ biến đổi tỉ đối lớn
?
?
?
?
?
?
?
?
?
Trang 34 Củng cố(3p)
Thế nào là biến dạng cơ? Biến dạng đàn hồi là gì? Biến dạng khơng đàn hồi?
Phát biểu định luật Húc về biến dạng đàn hồi? Viết biểu thức?
5 Dặn dị(1p)
Trả lời câu hỏi 1, 2, 3, 4, 5, 6 SGK trang192
Làm BT 7, 8, 9 SGK trang192
suất tác dụng vào vật
đó
: ứng suất (Pa) F: lực tác dụng( N)
S: tiết diện( m2)
: hệ số tỉ lệ phụ thuộc chất
liệu của vật rắn
2 Lực đàn hồi
: suất đàn hồi hay suất
Y-âng( Pa)
: độ cứng của vật rắn
(N/m)
6p
=> =>
: gọi là ứng suất đây là biểu thức của định luật Hooke Dựa vào biểu thức hãy phát biểu định luật Hooke?
Dựa vào cơng thức ứng suất hãy tìm độ lớn của lực tác dụng?
Yêu cầu HS trả lời C4?
Độ biến đổi tỉ đối nhỏ
Lắng nghe
Trong giới hạn đàn hồi, độ biến dạng tỉ đối của vật rắn( hình trụ đồng chất) tỉ lệ thuận với ứng suất tác dụng vào vật đó
Fđh cùng phương, cùng độ lớn, ngược chiều với F
?
?