Các biện pháp quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia của phòng giáo dục quận sơn trà, thành phố đà nẵng

Các biện pháp quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia của phòng giáo dục quận sơn trà, thành phố đà nẵng

MỤC LỤC

MỤC LỤC 1

DANH MỤC KÝ HIỆU CÁC CHỮ VIẾT TẮT 3

PHẦN MỞ ĐẦU 4

1 Lý do chọn đề tài 4

2 Mục đích nghiên cứu 5

3 Khách thể và đối tượng nghiên cứu 5

4 Giới hạn phạm vi nghiên cứu đề tài 5

5 Giả thuyết khoa học 6

6 Nhiệm vụ nghiên cứu 6

7 Phương pháp nghiên cứu 6

8 Cấu trúc luận văn 7

Chương 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ XÂY DỰNG TRƯỜNG TIỂU HỌC ĐẠT CHUẨN QUỐC GIA 8

1.1 TỔNG QUAN CÁC VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU 8

1.2 CÁC KHÁI NIỆM SỬ DỤNG TRONG ĐỀ TÀI 9

1.2.1 Khái niệm chuẩn, chuẩn quốc gia 9

1.2.2 Quản lý, Quản lý giáo dục, Quản lý nhà trường 10

1.3 TRƯỜNG TIỂU HỌC VÀ TRƯỜNG TIỂU HỌC CHUẨN QUỐC GIA 14

1.3.1 Trường tiểu học 14

1.3.2 Trường tiểu học chuẩn quốc gia 15

1.4 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ XÂY DỰNG TRƯỜNG CHUẨN 16

1.4.1 Khái niệm xây dựng trường tiểu học chuẩn quốc gia 16

1.4.2 Cơ sở lý luận về quản lý xây dựng trường tiểu học chuẩn quốc gia 18

1.5 TIỂU KẾT CHƯƠNG 1 26

Chương 2 THỰC TRẠNG QUẢN LÝ XÂY DỰNG TRƯỜNG TIỂU HỌC ĐẠT CHUẨN QUỐC GIA CỦA PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO QUẬN SƠN TRÀ THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG 27

2.1 KHÁI QUÁT TÌNH HÌNH PHÁT TRIỂN CỦA QUẬN SƠN TRÀ 27

2.1.1 Khái quát tình hình phát triển giáo dục tiểu học ở thành phố Đà Nẵng 27 2.1.2 Khái quát tình hình phát triển giáo dục ở quận Sơn Trà 28

2.2 MÔ TẢ QUÁ TRÌNH KHẢO SÁT 35

2.3 THỰC TRẠNG XÂY DỰNG TRƯỜNG CHUẨN QUỐC GIA CỦA PHÒNG GD&ĐT QUẬN SƠN TRÀ 35

2.3.1 Thực trạng của trường tiểu học theo 5 tiêu chuẩn trường tiểu học đạt

chuẩn quốc gia của Bộ GD&ĐT qui định 35

2.3.2 Quá trình xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia 40

2.3.3 Những thuận lợi và khó khăn 44

2.4 THỰC TRẠNG QUẢN LÝ XÂY DỰNG TRƯỜNG TIỂU HỌC CHUẨN QUỐC GIA 47

2.4.1 Thực trạng thực hiện các chức năng quản lý 47

2.4.2 Thực trạng sử dụng các phương pháp quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia 49

2.4.3 Thực trạng thực hiện các nội dung quản lý xây dựng trường chuẩn 51

2.5 TIỂU KẾT CHƯƠNG 2 54

Chương 3 CÁC BIỆN PHÁP QUẢN LÝ XÂY DỰNG TRƯỜNG TIỂU HỌC ĐẠT CHUẨN QUỐC GIA CỦA PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO QUẬN SƠN TRÀ THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG 56

3.1 CÁC NGUYÊN TẮC CƠ BẢN XÁC LẬP BIỆN PHÁP 56

3.1.1 Bảo đảm tính pháp lý và tính khoa học 56

3.1.2 Bảo đảm tính thực tiễn 58

3.1.3 Bảo đảm tính đồng bộ 58

3.2 CÁC NHÓM BIỆN PHÁP XÂY DỰNG TRƯỜNG TIỂU HỌC CHUẨN QUỐC GIA 59

3.2.1 Tăng cường nhận thức của các cấp chính quyền, cán bộ quản lý giáo dục và giáo viên 59

3.2.2 Tăng cường các chức năng quản lý của Phòng GD&ĐT 62

3.2.3 Tăng cường thực hiện các nội dung quản lý 68

3.2.4 Hoàn thiện phương pháp quản lý 75

3.3 KHẢO NGHIỆM TÍNH CẦN THIẾT VÀ TÍNH KHẢ THI CỦA CÁC BIỆN PHÁP ĐỀ XUẤT 78

3.3.1 Quá trình khảo nghiệm 78

3.3.2 Kết quả trưng cầu ý kiến về tính cần thiết và tính khả thi của các nhóm biện pháp 79

3.4 TIỂU KẾT CHƯƠNG 3 80

PHẦN KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ 81

1 Kết luận 81

2 Khuyến nghị 82

Tài liệu tham khảo 84 PHỤ LỤC

DANH MỤC KÝ HIỆU CÁC CHỮ VIẾT TẮT

HĐND, UBND : Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dânQN- ĐN : Quảng nam- Đà Nẵng

CBGVNV : Cán bộ giáo viên nhân viên

PHẦN MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Cố Thủ tướng Phạm văn Đồng đã từng yêu cầu ngành giáo dục phải xây

dựng" Trường ra trường, lớp ra lớp, thầy ra thầy, trò ra trò, dạy ra dạy, học ra học".Đây chính là ý tưởng xây dựng một mô hình nhà trường thế hệ mới

Nghị quyết trung ương 2 (khoá VIII) của BCH trung ương Đảng cộng sảnViệt nam đã khẳng định tư tưởng chỉ đạo phát triển giáo dục trong thời kỳ công

nghiệp hoá, hiện đại hoá là: "Nâng cao chất lượng toàn diện, tiêu chuẩn hoá và

hiện đại hoá các điều kiện dạy và học Bảo đảm diện tích đất và sân chơi, bãi tập cho các trường theo đúng quy định của Nhà nước " [10].

Trước tình hình đó, Bộ giáo dục và đào tạo đã ban hành Quyết định1366/GD&ĐT ngày 26 tháng 04 năm 1997 về việc ban hành quy chế công nhậntrường tiểu học đạt chuẩn quốc gia giai đoạn 1996-2000; Quyết định số32/2005/QĐ-BGD&ĐT ngày 24 tháng 10 năm 2005 về việc ban hành quy chế côngnhận trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia giai đoạn 2

Tư tưởng chỉ đạo đó được tiếp tục khẳng định tại Đại hội toàn quốc lần thứ

IX của Đảng: " Tiếp tục nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện, đổi mới nội dung phương pháp dạy và học, hệ thống trường lớp và hệ thống quản lý giáo dục; thực hiện chuẩn hoá, hiện đại hoá, xã hội hoá "[11] Để nâng cao chất lượng dạy và

học các trường phổ thông nói chung trường tiểu học nói riêng kể cả các vùng khókhăn cần phải phấn đấu và nhanh chóng đưa trường học từng bước hội đủ các tiêuchí của một trường đạt chuẩn quốc gia

Chiến lược phát triển giáo dục 2001-2010 của Thủ tướng Chính phủ xác

định: "Tiếp tục hoàn chỉnh hệ thống cơ cấu giáo dục quốc dân và phát triển mạng

lưới giáo dục phổ thông rộng khắp toàn quốc " [7].

Thành phố Đà Nẵng được tách ra từ tỉnh QN-ĐN và quận Sơn trà được thànhlập trong điều kiện KT-XH của quận chưa phát triển, công tác giáo dục còn nhiều hạnchế, cơ sở vật chất trường học xuống cấp chưa được đầu tư xây dựng, đội ngũ cán bộgiáo viên vừa thiếu vừa yếu, chất lượng học tập của học sinh so với mặt bằng chungcủa thành phố còn thấp, công tác xã hội hóa còn nhiều bất cập chưa có sự quan tâm

đồng bộ của các ngành, các cấp Xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia có hiệuquả theo tiêu chuẩn của Bộ GD&ĐT sẽ tạo mọi điều kiện tốt nhất về cơ sở vật chấttrường học để nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện cho học sinh Trong thời gianqua việc xây dựng trường tiểu học chuẩn quốc gia đã được triển khai thực hiện ở cáctỉnh, thành phố trong cả nước; vì vậy cần phải được nghiên cứu và vận dụng có hiệuquả ở thành phố Đà Nẵng nói chung, quận Sơn Trà nói riêng

Từ thực tiễn quản lý các trường học ở quận Sơn Trà, chúng tôi nhận thấyviệc quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia ở quận Sơn Trà còn nhiềubất cập cần phải được nghiên cứu để giải quyết Đó là: việc quán triệt nhận thứcchưa thật đầy đủ theo định hướng của Bộ GD&ĐT về xây dựng trường tiểu họcchuẩn quốc gia; chức năng quản lý của phòng GD&ĐT; việc thực hiện các nội dungquản lý; phương pháp quản lý xây dựng trường tiểu học chuẩn quốc gia của phòngGD&ĐT chưa tạo được sự thống nhất cao của các cấp quản lý giáo dục

Xuất phát từ lý do trình bày ở trên tôi chọn đề tài: "Các biện pháp quản lý

xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia của Phòng giáo dục quận Sơn Trà, thành phố Đà Nẵng " để nghiên cứu và làm luận văn tốt nghiệp.

2 Mục đích nghiên cứu

Đề xuất các biện pháp quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc giacủa Phòng giáo dục & đào tạo quận Sơn Trà thành phố Đà Nẵng

3 Khách thể và đối tượng nghiên cứu

3.1 Khách thể nghiên cứu: Hoạt động quản lý của Phòng giáo dục và Đào tạo

3.2 Đối tượng nghiên cứu: Các biện pháp quản lý xây dựng trường tiểu học đạtchuẩn quốc gia của Phòng Giáo dục và Đào tạo quận Sơn Trà thành phố Đà Nẵng

4 Giới hạn phạm vi nghiên cứu đề tài

4.1 Đề tài nghiên cứu giáo dục tiểu học ở quận Sơn Trà, thành phố Đà Nẵng đểđánh giá khả năng xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia ( tư liệu thu thập từPhòng giáo dục, Phòng Kế hoạch-Thống kê, các trường tiểu học trên địa bàn quậnSơn Trà và phòng giáo dục tiểu học Sở GD&ĐT thành phố Đà Nẵng)

4.2 Nghiên cứu thực trạng và đề ra các biện pháp quản lý xây dựng trường tiểu họcđạt chuẩn quốc gia của Phòng Giáo dục và Đào tạo quận Sơn Trà Thành phố Đà Nẵng.4.3 Thời gian nghiên cứu từ năm 1997 đến 2007

5 Giả thuyết khoa học

Việc xây dựng trường tiểu học chuẩn quốc gia sẽ có hiệu quả nếu phòngGD&ĐT xây dựng và thực hiện đồng bộ các chức năng quản lý theo từng nội dungtiêu chí trường tiểu học chuẩn quốc gia

6 Nhiệm vụ nghiên cứu

6.1 Xác lập cơ sở lý luận về quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc giacủa Phòng giáo dục và đào tạo

6.2 Đánh giá thực trạng xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia của Phònggiáo dục và đào tạo quận Sơn Trà thành phố Đà Nẵng

6.3 Đề xuất các biện pháp quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia củaPhòng giáo dục và đào tạo quận Sơn Trà thành phố Đà Nẵng

7 Phương pháp nghiên cứu

7.1 Nhóm phương pháp nghiên cứu lý thuyết

Tìm đọc tài liệu để phân tích, tổng hợp, hệ thống hóa lý thuyết và khái quáthóa trong nghiên cứu các nguồn tài liệu lý luận và thực tiễn có liên quan đến côngtác quản lý xây dựng trường tiểu học chuẩn quốc gia, đó là :

- Nghiên cứu các vấn đề liên quan trên cơ sở các Văn kiện, Chỉ thị, Nghịquyết của Đảng, chế độ chính sách của Nhà nước về công tác giáo dục và đào tạo;Luật giáo dục; Điều lệ trường tiểu học; Chiến lược phát triển giáo dục 2001-2010của Thủ tướng Chính phủ; Quyết định của Bộ trưởng Bộ GD&ĐT về việc ban hànhquy chế trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia

- Nghiên cứu tài liệu học tập, lý luận về khoa học quản lý giáo dục, tâm lýhọc, giáo dục học

- Nghiên cứu quá trình phát triển trường tiểu học và kinh nghiệm xây dựngtrường tiểu học đạt chuẩn quốc gia trên địa bàn thành phố Đà Nẵng từ năm 1997đến nay và các địa phương khác trong cả nước

7.2 Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn

7.2.1 Phương pháp quan sát: Thực hiện việc điều tra, khảo sát thực trạng cáctrường tiểu học ở quận Sơn Trà từ năm 1997 đến 2007 theo các tiêu chuẩn trườngđạt chuẩn quốc gia

7.2.2 Phương pháp phỏng vấn trao đổi: Trực tiếp trao đổi với Hiệu trưởng cáctrường tiểu học, cán bộ chuyên viên Phòng và Sở GD&ĐT

7.2.3 Phương pháp tổng kết kinh nghiệm: Nghiên cứu tổng hợp tình hình phát triểngiáo dục tiểu học để rút kinh nghiệm.

7.2.4 Phương pháp hỏi ý kiến chuyên gia: Nhằm để hoàn chỉnh các biện pháp vàtính khả thi của nó cần tham khảo ý kiến các CBQL có nhiều năm kinh nghiệmtrong giáo dục tiểu học như: Hiệu trưởng các trường tiểu học, CBQL tiểu học Phòng

và Sở GD&ĐT

7.2.5 Phương pháp điều tra bằng phiếu hỏi

7.3 Nhóm phương pháp xử lý số liệu: thống kê toán học.

8 Cấu trúc luận văn

Luận văn gồm 3 phần

- Mở đầu: bao gồm các vấn đề chung của đề tài

- Nội dung chính: gồm 3 chương

Chương 1 Cơ sở lý luận về quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn

quốc gia

Chương 2 Thực trạng quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia của

Phòng Giáo dục và Đào tạo quận Sơn Trà thành phố Đà NẵngChương 3 Các biện pháp quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc

gia của Phòng GD&ĐTquận Sơn trà thành phố Đà Nẵng

- Kết luận và khuyến nghị

- Ngoài ra luận văn còn có danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục

Chương 1

CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ XÂY DỰNG TRƯỜNG TIỂU HỌC

ĐẠT CHUẨN QUỐC GIA

1.1 TỔNG QUAN CÁC VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU

Nghị quyết Trung ương 2 đã khẳng định tư tưởng chỉ đạo phát triển giáo dục

trong thời kỳ công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước là: "Nâng cao chất lượng toàn

diện, tiêu chuẩn hoá và hiện đại hoá các điều kiện dạy và học Bảo đảm diện tích đấtđai và sân chơi, bãi tập cho các trường theo đúng quy định của Nhà nước Ban hành

chuẩn quốc gia về trường học " [10].

Tư tưởng đó được tiếp tục khẳng định tại Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ

IX của Đảng: "Tiếp tục nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện, đổi mới nội dung,

phương pháp dạy học, hệ thống trường lớp và hệ thống quản lý giáo dục; thực hiện

chuẩn hóa, hiện đại hóa, xã hội hóa" [11]

Điều đó đã được cụ thể hóa trong chiến lược phát triển giáo dục 2001- 2010

của Chính phủ đó là: "Tiếp tục hoàn chỉnh cơ cấu hệ thống giáo dục quốc dân và

phát triển mạng lưới trường lớp cơ sở giáo dục , phát triển mạng lưới giáo dục phổ

thông rộng khắp toàn quốc " [7]

Khi đề cập đến giáo dục tiểu học, đặc biệt là công tác xây dựng trường tiểuhọc đạt chuẩn quốc gia theo Quyết định 1366/GD-ĐT ngày 26 tháng 04 năm 1997của Bộ GD&ĐT về việc Ban hành quy chế công nhận trường tiểu học đạt chuẩnquốc gia giai đoạn 1996-2000 theo 5 tiểu chuẩn trên các mặt: Tổ chức và quản lý;Xây dựng đội ngũ giáo viên; Xây dựng cơ sở vật chất; Công tác xã hội hoá giáodục; Hoạt động và chất lượng giáo dục

Từ đó các địa phương, các cấp quản lý giáo dục trong phạm vi cả nước đãkhẩn trương triển khai thực hiện và thu được kết quả nhất định ở các trường tiểu họctrên toàn quốc những năm gần đây, đã có các cuộc hội nghị, hội thảo, công trìnhkhoa học nghiên cứu về vấn đề này và đã rút ra nhiều bài học kinh nghiệm về xâydựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia được thể hiện ở các bài nghiên cứu, đề tàiluận văn sau:

- Quản lý cơ sở vật chất-thiết bị dạy học ở nhà trường phổ thông của PGS,TS

Vũ Trọng Rỹ (2004), Viện chiến lược và chương trình giáo dục

- Thực trạng và những giải pháp xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốcgia của tác giả Nguyễn Ngọc Dũng (2003)

- Thực trạng và giải pháp tăng cường cơ sở vật chất xây dựng trường đạtchuẩn quốc gia ở Hải phòng của tác giả Phạm Thị Loan, đăng trên Tạp chí pháttriển giáo dục số 2-Tháng 2/2005

- Kinh nghiệm xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia ở huyện Hương

Khê-Hà Tĩnh của tác giả Đặng Văn Toàn đăng trên Tạp chí dạy và học ngày nay số 5.2005

Tuy nhiên, các hội nghị, hội thảo và các đề tài nghiên cứu hiện nay chỉ đềcập đến những vấn đề về cơ sở lý luận và kinh nghiệm thực tiễn xây dựng trườngtiểu học đạt chuẩn quốc gia đó là : đã nêu lên thực trạng về trình độ đào tạo và nănglực của cán bộ quản lý và giáo viên; thực trạng về cơ sở vật chất của các trườnghọc Từ đó đưa ra các biện pháp giải quyết như : tuyên truyền nâng cao nhận thức

về tầm quan trọng của việc xây dựng trường chuẩn; tăng cường quỹ đất cho cáctrường; xây dựng phòng học, phòng chức năng và đầu tư trang thiết bị theo chuẩn

và huy động các nguồn lực tài chính chưa có đề tài nào bàn sâu đến việc quản lýxây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia

Ngay ở thành phố Đà Nẵng là một trong những địa phương làm tốt công táctuyên truyền, đầu tư xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia có hiệu quả vàthường xuyên tổ chức rút kinh nghiệm nhưng cũng chưa có công trình nào đề cậpđến vấn đề này

Luận văn này cố gắng đi sâu nghiên cứu thực trạng của việc xây dựng trườngtiểu học đạt chuẩn quốc gia, từ đó đề xuất các biện pháp quản lý xây dựng trườngtiểu học đạt chuẩn quốc gia của Phòng GD&ĐT quận Sơn Trà thành phố Đà Nẵng

1.2 CÁC KHÁI NIỆM SỬ DỤNG TRONG ĐỀ TÀI

1.2.1 Khái niệm chuẩn, chuẩn quốc gia

Khái niệm chuẩn

Theo Bách khoa thư giáo dục quốc tế định nghĩa: Chuẩn là mức độ ưu việtcần phải có để đạt được những mục đích đặc biệt, là cái đo xem điều gì là phù hợp,

là trình độ thực hiện mong muốn trên thực tế hoặc mang tính xã hội

- Chuẩn là cái được xác lập bởi quyền lực, tập quán hoặc sự thoả thuậnchung để làm mẫu hoặc vật so sánh.

- Chuẩn là cái được đặt ra và xác lập bởi quyền lực để làm luật lệ (qui tắc) đolường số lượng, trọng lượng, giá trị hoặc chất lượng

Tóm lại, chuẩn là mẫu lý thuyết có tính chất nguyên tắc, tính công khai vàtính xã hội hoá, được đặt ra bằng quyền lực hành chính hoặc chuyên môn, bao gồmnhững yêu cầu, tiêu chí, qui định kết hợp lôgic với nhau một cách xác định, đượcdùng làm công cụ xác minh sự vật, làm thước đo đánh giá hoặc so sánh các hoạtđộng, công việc, sản phẩm, dịch vụ trong lĩnh vực nào đó và có khuynh hướngđiều chỉnh những sự vật này theo nhu cầu, mục tiêu mong muốn của chủ thể quản lýhoặc chủ thể sử dụng công việc, sản phẩm, dịch vụ

Khái niệm chuẩn quốc gia

- Chuẩn quốc gia là chuẩn bắt buộc hoặc khuyến nghị có hiệu lực và phạm vi

áp dụng trong nước, có tính toàn quốc, do Nhà nước hoặc các tổ chức quốc gia banhành Chuẩn trường tiểu học quốc gia ở nước ta, chuẩn giảng viên đại học, mãchuẩn tiếng việt ABC trên tài liệu điện tử (bây giờ chuyển sang mã Unicode), chuẩnnghề nghiệp giáo viên tiểu học, chuẩn xét phong chức danh giáo sư, phó giáo sư làcác chuẩn quốc gia [18]

- Chuẩn quốc gia nói chung được phát triển sao cho cả nước thực hiện đượctrên cơ sở khả năng và nỗ lực thực tế hiện có Chính vì vậy chức năng chủ yếu củachuẩn quốc gia là giúp Nhà nước đưa các sự vật cần điều chỉnh vào một trật tự nhấtđịnh, tức là thiết lập trật tự trong một lĩnh vực nhất định ở qui mô quốc gia

1.2.2 Quản lý, Quản lý giáo dục, Quản lý nhà trường

1.2.2.1 Quản lý

"Quản lý là tổ chức điều khiển và theo dõi thực hiện như đường lối của chínhquyền quy định : quản lý thị trường ; quản lý xí nghiệp Quản lý còn có nghĩa là giữgìn và sắp xếp: quản lý hồ sơ và lý lịch cán bộ ; quản lý thư viện" [27]

- Quản lý là khái niệm rất chung, tổng quát Nó dùng cho cả quá trình quản

lý xã hội (xí nghiệp, trường học, đoàn thể ), quản lý giới vô sinh ( hầm mỏ, máymóc ), cũng như quản lý giới sinh vật ( vật nuôi, cây trồng ) Riêng về quản lý xãhội, người ta lại chia làm 3 lĩnh vực quản lý cơ bản tương ứng với 3 loại hình hoạt

động chủ yếu của con người: quản lý sản xuất, quản lý kinh tế; quản lý xã hội-chínhtrị và quản lý đời sống tinh thần [20].

- Theo Bách khoa toàn thư Liên xô, 1997: "Quản lý là chức năng của những

hệ thống có tổ chức với những bản chất khác nhau (xã hội, sinh vật, kỹ thuật), nóbảo toàn cấu trúc xác định của chúng, duy trì chế độ hoạt động, thực hiện nhữngchương trình, mục đích hoạt động " [20]

- Theo W.Taylor, nhà quản lý người Mỹ viết: "Quản lý là nghệ thuật biết rõràng chính xác cái gì cần làm và làm cái đó như thế nào, bằng phương pháp tốt nhất,

rẻ nhất " [4 ]

- Theo Đặng Vũ Hoạt, Hà Thế Ngữ: "Quản lý là một quá trình định hướng,quá trình có mục tiêu, quản lý một hệ thống nhằm đạt được những mục tiêu nhấtđịnh Những mục tiêu này đặc trưng cho trạng thái mới của hệ thống mà người quản

- Quản lý là hệ thống xã hội là tác động có mục đích đến tập thể người- thànhviên của hệ- nhằm làm cho hệ vận hành thuận lợi và đạt tới mục đích dự kiến

Từ đó, có thể rút ra quản lý là một quá trình tác động của chủ thể quản lý gâyảnh hưởng đến khách thể quản lý nhằm đạt được mục tiêu xác định Quản lý phảibao gồm việc lập kế hoạch, tổ chức, lãnh đạo và kiểm tra công việc của các thànhviên của đơn vị và sử dụng các nguồn lực phù hợp để đạt được mục đích đề ra

1.2.2.2 Quản lý giáo dục

- Giáo dục là bộ phận của KT-XH, hệ thống giáo dục, mạng lưới nhà trường

là bộ phận kết cấu hạ tầng xã hội Do vậy, quản lý giáo dục là quản lý một loại quátrình KT-XH nhằm thực hiện đồng bộ, hài hòa sự phân hoá xã hộI để tái sản xuấtsức lao động có kỹ thuật, phục vụ các yêu cầu phát triển KT-XH

- Quản lý giáo dục có hai nội dung chính: Quản lý nhà nước về giáo dục;quản lý nhà trường và các cơ sở giáo dục khác Quản lý giáo dục là việc thực hiện

và giám sát những chính sách giáo dục, đào tạo trên cấp độ quốc gia, vùng, địaphương và cơ sở

Trong quá trình nghiên cứu về lĩnh vực quản lý giáo dục, khái niệm quản lýgiáo dục được nhiều tác giả diễn đạt như sau:

- Theo tác giả Nguyễn Ngọc Quang: Quản lý giáo dục là hệ thống những tácđộng có mục đích, có kế hoạch, hợp quy luật của chủ thể quản lý nhằm làm cho hệvận hành theo đường lối và nguyên lý giáo dục của Đảng, thực hiện được các tínhchất của nhà trường xã hội chủ nghĩa Việt Nam, mà tiêu điểm hội tụ là quá trình dạyhọc, giáo dục thế hệ trẻ, đưa hệ thống giáo dục tới mục tiêu dự kiến, tiến lên trạngthái mới về chất [24]

- Theo Tiến sĩ Hoàng Minh Thao và Tiến sĩ Hà Thế Truyền: Quản lý giáodục là hệ thống những tác động có ý thức, hợp qui luật của chủ thể quản lý ở cáccấp khác nhau đến tất cả các khâu của hệ thống nhằm bảo đảm sự vận hành bìnhthường của các cơ quan trong hệ thống giáo dục, đảm bảo sự tiếp tục phát triển và

mở rộng hệ thống cả về số lượng cũng như chất lượng [28]

Đối với cấp vĩ mô

- Quản lý giáo dục được hiểu là những tác động tự giác (có ý thức, có mụcđích, có kế hoạch, có hệ thống, hợp quy luật) của chủ thể quản lý đến tất cả các mắtxích của hệ thống (từ cấp cao nhất đến các cơ sở giáo dục là nhà trường) nhằm thựchiện có chất lượng và hiệu quả mục tiêu phát triển giáo dục, đào tạo thế hệ trẻ mà xãhội đặt ra cho ngành giáo dục

- Quản lý giáo dục là sự tác động liên tục, có tổ chức, có hướng đích của chủthể quản lý lên hệ thống giáo dục nhằm tạo ra tính trồi (emergence) của hệ thống; sửdụng một cách tối ưu các tiềm năng, các cơ hội của hệ thống nhằm đưa hệ thốngđến mục tiêu một cách tốt nhất trong điều kiện bảo đảm sự cân bằng với môi trườngbên ngoài luôn luôn biến động

Có thể nói, các khái niệm đó không mâu thuẫn nhau, ngược lại bổ sungcho nhau Nếu khái niệm thứ nhất và thứ hai đòi hỏi tính định hướng, tính đồng

bộ, toàn diện đối với những tác động quản lý, thì khái niệm thứ ba đòi hỏi tính cụ

thể của những tác động quản lý vào các đối tượng quản lý nhằm đạt mục tiêuquản lý.

Đối với cấp vi mô

- Quản lý giáo dục được hiểu là hệ thống những tác động tự giác (có ý thức,

có mục đích, có kế hoạch, có hệ thống, hợp quy luật) của chủ thể quản lý đến tậpthể giáo viên, công nhân viên, tập thể học sinh, cha mẹ học sinh và các lực lượng xãhội trong và ngoài nhà trường nhằm thực hiện có chất lượng và hiệu quả mục tiêugiáo dục của nhà trường

- Cũng có thể định nghĩa quản lý giáo dục thực chất là những tác động củachủ thể quản lý vào quá trình giáo dục (được tiến hành bởi tập thể giáo viên và họcsinh, với sự hỗ trợ đắc lực của các lực lượng xã hội) nhằm hình thành và phát triểntoàn diện nhân cách học sinh theo mục tiêu đào tạo của nhà trường [20]

Từ những khái niệm nêu trên, dù ở cấp vĩ mô hay vi mô, ta có thể thấy bốnyếu tố của quản lý giáo dục đó là: Chủ thể quản lý, đối tượng quản lý, khách thểquản lý và mục tiêu quản lý nhằm đạt được mục đích đã đề ra

1.2.2.3 Quản lý nhà trường

- Quản lý nhà trường chính là những công việc của nhà trường mà người cán

bộ quản lí thực hiện những chức năng quản lý để thực hiện các nhiệm vụ công táccủa mình Đó chính là những hoạt động có ý thức, có kế hoạch và hướng đích củachủ thể quản lý tác động tới hoạt động của nhà trường nhằm thực hiện các chứcnăng, nhiệm vụ mà tiêu điểm là quá trình dạy và học

- Quản lý nhà trường là một trong những nội dung quan trọng của hệ thốngquản lý giáo dục nói chung, quản lý nhà trường là quản lý cơ sở của ngành giáo dục

GS VS Phạm Minh Hạc đã đưa ra nội dung khái quát về khái niệm quản lýnhà trường: "Quản lý nhà trường là thực hiện đường lối giáo dục của Đảng trongphạm vi trách nhiệm của mình, tức là đưa nhà trường vận hành theo nguyên lý giáodục để tiến tới mục tiêu giáo dục, mục tiêu đào tạo đối với ngành giáo dục, với thế

hệ trẻ và đối với từng học sinh" [17].

Theo PGS.TS Đặng Quốc Bảo: "Trường học là một thiết chế xã hội trong đódiễn ra quá trình đào tạo giáo dục với sự hoạt động tương tác của hai nhân tố thầy -trò; Trường học là một bộ phận của cộng đồng và trong guồng máy của hệ thốnggiáo dục quốc dân, nó là đơn vị cơ sở " [6]

Từ đó, ta có thể hiểu công tác quản lý trường học bao gồm sự quản lýcác quan hệ nội bộ (bên trong) của nhà trường và quan hệ trường học với xã hội(bên ngoài).

Như vậy bản chất của công tác quản lý trường học là quá trình chỉ huy, điềukhiển vận động của các thành tố, đặc biệt là mối quan hệ giữa các thành tố Mốiquan hệ đó là do quá trình sư phạm trong nhà trường quy định

Các thành tố của quá trình giáo dục trong nhà trường gồm 10 thành tố đó là: 1) Mục tiêu giáo dục, 2) Nội dung giáo dục, 3) Phương pháp giáo dục, 4) Lựclượng giáo dục, 5) Đối tượng giáo dục, 6) Hình thức giáo dục, 7) Điều kiện giáo dục,8) Môi trường giáo dục, 9) Quy chế giáo dục, 10) Bộ máy tổ chức giáo dục

Quản lý trường học là một dạng quản lý có tính đặc thù, phân biệt với cácloại hình quản lý khác được quy định trước hết là lao động sư phạm, đó là bản chấtcủa quá trình dạy học - giáo dục Mọi hoạt động của nhà trường đều hướng vào cácthành tố nêu trên nhằm đưa nhà trường đạt mục tiêu

Quản lý nhà trường gồm quản lý các hoạt động dạy học, giáo dục, các hoạtđộng phục vụ cộng đồng; quản lý giáo viên, nhân viên và học sinh; quản lý, sửdụng đất đai, trường sở, trang thiết bị và tài chính theo quy định của pháp luật;quản lý huy động, phối hợp các lực lượng trong cộng đồng thực hiện các hoạtđộng giáo dục

1.3 TRƯỜNG TIỂU HỌC VÀ TRƯỜNG TIỂU HỌC CHUẨN QUỐC GIA 1.3.1 Trường tiểu học

Điều lệ trường tiểu học đã ghi: "Trường tiểu học là cơ sở giáo dục của bậc

tiểu học, bậc học nền tảng của hệ thống giáo dục quốc dân Trường tiểu học có tư cách pháp nhân và có con dấu riêng" [1] Bậc tiểu học tạo những cơ sở ban đầu rất

cơ bản và bền vững cho trẻ được tiếp tục học lên bậc trên Những đường nét banđầu về nhân cách, những tri thức và kỹ năng, hành vi và tính người , từng bướchình thành và định hình ở học sinh tiểu học như chữ viết, kỹ năng thực hiện cácphép tính, kỹ năng ứng xử trong cuộc sống hàng ngày sẽ theo suốt cuộc đời của mỗihọc sinh và rất khó thay đổi, điều chỉnh lại

Với tư cách là bậc học nền tảng trong hệ thống giáo dục quốc dân, giáo dụctiểu học có vững chắc thì mới đảm bảo được nhiệm vụ xây dựng toàn bộ nền móng

không những chỉ cho giáo dục phổ thông mà còn cho cả sự hình thành và phát triểnnhân cách con người.

Mục tiêu của giáo dục tiểu học theo điều 27 Luật giáo dục: "Giáo dục tiểu

học nhằm giúp học sinh hình thành những cơ sở ban đầu cho sự phát triển đúng đắn và lâu dài về đạo đức, trí tuệ, thể chất, thẩm mỹ và các kỹ năng cơ bản để học sinh tiếp tục học THCS" [25].

Trường tiểu học có vị trí, chức năng và nhiệm vụ đặc biệt quan trọng trong

sự nghiệp trồng người Trường tiểu học là nơi đầu tiên tác động đến trẻ em bằngphương pháp nhà trường phổ thông Trường tiểu học lần đầu tiên tổ chức một cách

tự giác hoạt động học với tư cách là hoạt động chủ động của trẻ em , đồng thời còn

tổ chức một cách tự giác những hoạt động khác cho trẻ em Nói cách khác, trườngtiểu học là nơi tổ chức một cách tự giác quá trình phát triển của trẻ em

Theo điều 3 điều lệ trường tiểu học, trường tiểu học có các nhiệm vụ vàquyền hạn sau đây:

1 Tổ chức giảng dạy, học tập và các hoạt động giáo dục khác theo chươngtrình giáo dục tiểu học do Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo quyết định ban hành

2 Huy động trẻ em đúng độ tuổi vào lớp một, vận động trẻ em bỏ học đếntrường, thực hiện kế hoạch phổ cập giáo dục tiểu học và tham gia xoá mù chữ trongphạm vi cộng đồng

3 Quản lý giáo viên, nhân viên và học sinh

4 Quản lý, sử dụng đất đai, trường sở, trang thiết bị và tài chính theo quyđịnh của pháp luật

5 Phối hợp với gia đình học sinh, tổ chức và cá nhân trong cộng đồng thựchiện các hoạt động giáo dục

6 Tổ chức cho giáo viên, nhân viên và học sinh tham gia các hoạt động xãhội trong phạm vi cộng đồng

7 Thực hiện các nhiệm vụ và quyền hạn khác theo quy định của pháp luật

1.3.2 Trường tiểu học chuẩn quốc gia

Là trường tiểu học phải đạt được 5 tiêu chuẩn qui định của Bộ GD&ĐT đượcban hành theo Quyết định 1366 ngày 26 tháng 4 năm 1997 giai đoạn 1996-2000 vàQuyết định 32/2005/QĐ-BGD&ĐT về việc Ban hành quy chế công nhận trường

tiểu học đạt chuẩn quốc gia giai đoạn 2; trong đó qui định chi tiết về 5 tiêu chuẩn để

đánh giá một trường tiểu học chuẩn quốc gia: 1) Tổ chức và quản lý: trong đó yêu

cầu cụ thể đối với Hiệu trưởng, Phó Hiệu trưởng phải có trình độ chuyên môn,nghiệp vụ quản lý; các tổ chức chính trị xã hội trong nhà trường như: chi bộ Đảng,

công đoàn, Đoàn thanh niên hoạt động có chất lượng và hiệu quả 2) Xây dựng đội

ngũ giáo viên: đội ngũ giáo viên trong trường phải đảm bảo về số lượng và chất

lượng, có trình độ chuyên môn từ trung học sư phạm trở lên, có đủ giáo viên chuyên

như: giáo viên Nhạc, Hoạ, Giáo dục thể chất 3) Về cơ sở vật chất: có đủ phòng

học, bàn ghế giáo viên và học sinh, có sân chơi bãi tập, thư viện, phòng thiết bị dạyhọc và các phòng chức năng khác Diện tích đất đảm bảo 6m2/ học sinh đối với khuvực thành phố, thị xã và 10m2/ 1 học sinh đối với các khu vực còn lại 4) Công tác

xã hội hoá giáo dục: tập trung huy động các tổ chức kinh tế, xã hội và phụ huynh

học sinh trên địa bàn tham gia giáo dục học sinh, hỗ trợ mọi nguồn lực để nâng cấp

cơ sở vật chất nhà trường 5) Hoạt động và chất lượng giáo dục: nhà trường hoạt

động theo đúng Điều lệ trường tiểu học do Bộ GD&ĐT ban hành, đảm bảo chấtlượng giáo dục học sinh, làm tốt công tác phổ cập giáo dục tiểu học và xóa mù chữtheo quy định [2]

1.4 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ XÂY DỰNG TRƯỜNG CHUẨN

1.4.1 Khái niệm xây dựng trường tiểu học chuẩn quốc gia

- Xây dựng là làm theo một bản vẽ kỹ thuật, một vật có kích thước lớn, bằngnhiều thứ vật liệu đã được tính toán về mọi mặt (số lượng, trọng lượng, thể tích, sứcbền ): xây dựng cung văn hóa; xây dựng cầu xe hỏa; xây dựng đô thị

- Xây dựng là tạo bằng trí tuệ những yếu tố mà trí tuệ sắp xếp, trên cơ sởthực tiễn, lý luận hay thẫm mỹ, thành một thể thống nhất: xây dựng kế hoạchnhà nước; xây dựng luận cương về vấn đề dân tộc và thuộc địa; xây dựng mộttruyện phim

- Xây dựng là tạo hoàn cảnh sống vật chất hay tinh thần hoặc cho một cộngđồng trên cơ sở một đường lối chủ trương nhất định, một hệ thống tư tưởng , hoặccho cá nhân theo một ý định có suy nghĩ, cân nhắc: xây dựng công nghiệp xã hộichủ nghĩa, xây dựng một nền đạo đức mới, xây dựng uy tín bằng trí thức khoa họcthể hiện qua các công trình nghiên cứu [27]

- Xây dựng trường tiểu học chuẩn quốc gia là xây dựng trường tiểu học theo

5 tiêu chuẩn được khái quát ở trên do Bộ GD&ĐT quy định, góp phần thực hiện tốtchủ trương của Đảng và Nhà nước Sự nghiệp giáo dục là sự nghiệp của toàn dân,làm tốt công tác xã hội hoá giáo dục từng bước làm cho hệ thống trường tiểu họctrong phạm vi cả nước ngày càng hiện đại hoá, nâng cao chất lượng bậc học; đápứng yêu cầu công nghiệp hoá và hiện đại hoá đất nước

Một đất nước khi nền kinh tế phát triển ổn định sẽ tạo điều kiện thúc đẩy cáclĩnh vực khác cũng phát triển làm cho đất nước giàu mạnh, xã hội công bằng, dân

chủ và văn minh Chủ tịch Hồ Chí Minh đã khẳng định: "Nhiệm vụ của giáo dục rất

quan trọng và vẻ vang, vì nếu không có thầy giáo thì không có giáo dục,không có giáo dục, không có cán bộ thì cũng không nói gì đến kinh tế văn hoá "[22].

Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ X Đảng cộng sản việt Nam đã

khẳng định: " Đổi mới chương trình, nội dung, phương pháp dạy và học, nâng cao

chất lượng đội ngũ giáo viên và tăng cường cơ sở vật chất của nhà trường, phát huy khả năng sáng tạo và độc lập suy nghĩ của học sinh, sinh viên, tăng cường hợp tác quốc tế về giáo dục - đào tạo; từng bước xây dựng nền giáo dục hiện đại, đáp ứng yêu cầu công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước " [12] Như vậy trường tiểu

học trong thời kỳ công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước phải là trường tiểu họchiện đại mà ở đó hội đủ các điều kiện, phương tiện dạy học theo 5 tiêu chuẩn quyđịnh đó là trường tiểu học chuẩn quốc gia góp phần nâng cao chất lượng giáo dụctoàn diện cho học sinh đáp ứng kịp xu thế phát triển của xã hội và thế giới

Xây dựng trường tiểu học chuẩn quốc gia sẽ tạo nhiều điều kiện thuận lợinhất để các trường tiểu học có hướng phấn đấu vươn lên đạt các điển hình tiên tiến,các trường cũng tự chủ được quá trình đi lên và dự đoán biết được khi nào sẽ đạtđược trường chuẩn

Xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn là cơ sở để nâng cao vai trò trách nhiệmcủa các cấp chính quyền, đoàn thể, cha mẹ học sinh trong việc quan tâm đầu tư cơ

sở vật chất trường học, chăm sóc giáo dục học sinh nhằm thực hiện tốt chủ trương

xã hội hoá giáo dục của Đảng, Nhà nước ta

Xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia cũng là cơ sở để nâng cao nănglực quản lý, trình độ chuyên môn, nghiệp vụ của đội ngũ giáo viên ngày càng cao

hơn, chất lượng giảng dạy có hiệu quả hơn, sản phẩm mà ngành giáo dục đem lạingày càng có chất lượng và có ích cho xã hội nhiều hơn.

1.4.2 Cơ sở lý luận về quản lý xây dựng trường tiểu học chuẩn quốc gia

Khái niệm quản lý xây dựng trường tiểu học chuẩn quốc gia: từ khái niệm vềQLGD, quản lý nhà trường và một số vấn đề lý luận về trường tiểu học đạt chuẩnquốc gia Có thể hiểu quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia là tácđộng có mục đích của Phòng Giáo dục và Đào tạo đến CBQL trường học nhằm xâydựng 5 tiêu chuẩn trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia do Bộ GD&ĐT Ban hànhnhằm nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện của trường tiểu học, đáp ứng nhu cầuphát triển của xã hội trong thời kỳ CNH, HĐH đất nước

1.4.2.1 Các chức năng quản lý xây dựng trường tiểu học chuẩn quốc gia

Thông qua chức năng quản lý, chủ thể quản lý tác động có mục đích vàokhách thể quản lý nhằm đạt được mục tiêu nhất định Có nhiều quan điểm của cáctác giả khác nhau về phân chia các chức năng quản lý, tuy nhiên, hầu hết đều đề cậpđến bốn chức năng chủ yếu sau: kế hoạch hoá, tổ chức, chỉ đạo, kiểm tra

- Chức năng kế hoạch hoá

Kế hoạch hoá là vấn đề cơ bản nhất trong các chức năng quản lý vì nó bắcmột nhịp cầu từ trạng thái hiện tại của chúng ta tới chỗ mà chúng ta muốn có trongtương lai dự định Nội dung chủ yếu của kế hoạch hoá là xác định và hình thành cácmục tiêu; xác định và đảm bảo các nguồn lực để đạt mục tiêu đã đề ra Nói cáchkhác, kế hoạch hoá là xác định trước xem phải làm cái gì, làm thế nào, vào khi nào,

và ai sẽ làm

Sản phẩm của chức năng kế hoạch hoá là kế hoạch, có ba loại kế hoạch: kếhoạch chiến lược (giải quyết mục tiêu chiến lược); kế hoạch chiến thuật (giải quyếtmục tiêu chiến thuật); kế hoạch tác nghiệp (giải quyết mục tiêu tác nghiệp)

- Chức năng tổ chức

Tổ chức là hình thành nên cấu trúc các quan hệ giữa các thành viên, giữa các bộphận trong một tổ chức nhằm thực hiện thành công các kế hoạch và đạt được mục tiêutổng thể của tổ chức Nếu tổ chức tốt, có hiệu quả thì người quản lý có thể phối hợp,điều phối tốt hơn các nguồn lực Thành tựu của một tổ chức phụ thuộc rất nhiều vàonăng lực của người quản lý sử dụng các nguồn lực sao cho có hiệu quả và có kết quả

Nội dung chủ yếu của chức năng tổ chức là: xác định cấu trúc tổ chức; xâydựng và phát triển đội ngũ nhân sự; xác định cơ chế hoạt động và các mối quan hệcủa tổ chức; tổ chức lao động một cách khoa học của người quản lý

- Chức năng chỉ đạo

Chỉ đạo là quá trình tác động và ảnh hưởng của chủ thể quản lý tới hành vi,thái độ của những người khác nhằm biến những yêu cầu chung của tổ chức thànhnhu cầu của mọi người, trên cơ sở đó mọi người tích cực, tự giác và mang hết khảnăng để làm việc Nội dung chủ yếu của chức năng chỉ đạo là thực hiện quyền chỉhuy và hướng dẫn triển khai các nhiệm vụ, thường xuyên đôn đốc, động viên vàkích thích người lao động; giám sát và sửa chữa (hỗ trợ, giúp đỡ), thúc đẩy các hoạtđộng phát triển đạt tới mục tiêu của tổ chức

- Chức năng kiểm tra

Kiểm tra là quá trình mà chủ thể quản lý xem xét thực tiễn để thực hiện cácnhiệm vụ đánh giá thực trạng, khuyến khích những nhân tố tích cực, phát hiệnnhững sai lệch và đưa ra những quyết định điều chỉnh nhằm giúp các đối tượngquản lý hoàn thành nhiệm vụ và góp phần đưa toàn bộ hệ thống được quản lý tớimột trình độ cao hơn Kiểm tra là chức năng cơ bản và quan trọng của quản lý Lê-

nin khẳng định: “Quản lý mà không có kiểm tra thì không phải là quản lý” Theo lý

thuyết thông tin, kiểm tra là quá trình thiết lập mối liên hệ ngược trong quản lý, cóthể nói lập kế hoạch là sự nhìn về phía trước, còn kiểm tra là sự nhìn về phía sau.Nội dung chủ yếu của chức năng kiểm tra là đánh giá (xác định chuẩn mực, thu thậpthông tin, đối chiếu, đo lường kết quả, sự thành đạt so với chuẩn mực đã đề ra), pháthiện mức độ thực hiện tốt, vừa, xấu của các đối tượng quản lý, điều chỉnh (uốn nắn,sửa chữa những sai lệch, phát huy thành tích tốt hoặc xử lý), hiệu chỉnh, sửa lạichuẩn mực nếu cần

Các chức năng trên lập thành chu trình quản lý được diễn ra tuần tự từ chứcnăng lập kế hoạch đến các chức năng tổ chức, chỉ đạo, kiểm tra Trên thực tế, việcvận dụng các chức năng này trong công tác QLGD nói chung, quản lý xây dựngtrường tiểu học đạt chuẩn quốc gia nói riêng thì các chức năng này đan xen vàonhau, hỗ trợ, phối hợp, bổ sung cho nhau tạo sự kết nối từ chu trình trước sang chutrình sau theo hướng phát triển

1.4.2.2 Các nội dung quản lý xây dựng trường tiểu học chuẩn quốc gia

Quản lý xây dựng trường tiểu học nói chung và quản lý xây dựng trường tiểuhọc đạt chuẩn quốc gia của Phòng Giáo dục và Đào tạo tập trung quản lý xây dựng

5 tiêu chuẩn quy định về trường tiểu học chuẩn quốc gia do Bộ GD&ĐT ban hành

đó là:

+ Về tổ chức và quản lý

Cán bộ quản lý các trường học phải xây dựng kế hoạch hoạt động năm học,học kỳ, tháng và tuần thật cụ thể; có phương hướng phát triển từng thời kỳ, có biệnpháp tổ chức thực hiện kế hoạch đúng tiến độ Hiệu trưởng, các Phó Hiệu trưởng,các tổ trưởng chuyên môn nghiệp vụ quản lý công tác của giáo viên, nhân viên vàcông tác hành chính thực hiện theo quy định trong Điều lệ trường tiểu học và Pháplệnh cán bộ, công chức Trong đó, tập trung quản lý và sử dụng hiệu quả cơ sở vậtchất để phục vụ cho hoạt động dạy học và cho các hoạt động giáo dục khác; tổ chứclưu trữ đầy đủ và khoa học các hồ sơ, sổ sách phục vụ công tác quản lý của nhàtrường; thực hiện công tác quản lý tài chính theo đúng quy định và điều quan trọng

là không có giáo viên, cán bộ, nhân viên nào bị kỷ luật từ mức cảnh cáo trở lên

Hiệu trưởng, Phó hiệu trưởng phải có năng lực quản lý, về chuyên mônphải có trình độ đào tạo từ trung học sư phạm trở lên, có ít nhất 5 năm dạy học đốivới hiệu trưởng và 3 năm dạy học đối với Phó hiệu trưởng, được tập huấn về chínhtrị, nghiệp vụ quản lý trường học, có phẩm chất đạo đức tốt, có lập trường, tưtưởng vững vàng, có năng lực chuyên môn, có năng lực quản lý trường học, cósức khoẻ và thực hiện tốt các nhiệm vụ của Hiệu trưởng, Phó hiệu trưởng trườngtiểu học

Trong trường phải có các tổ chức đoàn thể và hội đồng trong nhà trườngđược tổ chức và hoạt động có hiệu quả, thực hiện tốt quy chế dân chủ trong hoạtđộng của nhà trường và phải chấp hành đầy đủ sự lãnh đạo của Đảng, chính quyềnđịa phương và của Phòng Giáo dục và Đào tạo như: thực hiện các chỉ thị, nghịquyết của Đảng liên quan đến giáo dục tiểu học, chấp hành sự quản lý hành chínhcủa chính quyền địa phương, đồng thời chủ động tham mưu cho cấp bộ Đảng vàchính quyền địa phương về kế hoạch và các biện pháp cụ thể lãnh đạo hoạt độngcủa nhà trường theo mục tiêu và kế hoạch giáo dục tiểu học; thực hiện sự chỉ đạo

trực tiếp về chuyên môn, nghiệp vụ của Phòng Giáo dục và Đào tạo, báo cáo kịpthời tình hình giáo dục tiểu học ở địa phương cho Phòng Giáo dục và Đào tạo.

+ Về đội ngũ giáo viên

Số lượng và trình độ đào tạo của giáo viên phải đảm bảo số lượng, chấtlượng và loại hình giáo viên theo quy định hiện hành, đảm bảo đủ giáo viên dạy đủcác môn học bắt buộc ở tiểu học, có ít nhất 90% số giáo viên đạt chuẩn về trình độđào tạo, trong đó có ít nhất 20% số giáo viên trên chuẩn về trình độ đào tạo, giáoviên thể dục, âm nhạc, mỹ thuật, ngoại ngữ và tin học chưa qua đào tạo sư phạmtiểu học phải được tập huấn và được cấp chứng chỉ sư phạm tiểu học

Tất cả giáo viên đều có phẩm chất đạo đức tốt, có trách nhiệm với học sinh,

có ít nhất 20% số giáo viên đạt danh hiệu dạy giỏi cấp huyện (quận, thị xã) trở lên,

có ít nhất 50% số giáo viên đạt danh hiệu dạy giỏi cấp trường không có giáo viênyếu kém về chuyên môn, nghiệp vụ

Các tổ chuyên môn tổ chức hoạt động theo quy định, nhà trường tổ chứcđịnh kỳ các hoạt động như trao đổi chuyên môn, sinh hoạt chuyên đề, tham quanhọc tập kinh nghiệm ở các trường bạn và có báo cáo đánh giá cụ thể đối với mỗihoạt động này

Nhà trường có quy hoạch xây dựng đội ngũ, có kế hoạch bồi dưỡng để cácgiáo viên đạt chuẩn và trên chuẩn về trình độ đào tạo; thực hiện nghiêm túc chươngtrình bồi dưỡng thường xuyên và bồi dưỡng trong hè theo sự chỉ đạo của Bộ; từnggiáo viên có kế hoạch và thực hiện tự bồi dưỡng nâng cao trình độ chuyên môn,nghiệp vụ

+ Về cơ sở vật chất - thiết bị trường học

Diện tích khuôn viên nhà trường đảm bảo theo quy định về vệ sinh trườnghọc của Bộ y tế ban hành theo quyết định số 1221/2000/QĐ-BYT ngày 18 tháng 4năm 2000 của Bộ trưởng Bộ y tế: không dưới 6m2/ 1 học sinh đối với thành phố, thị

xã và không dưới 10m2/ 1 học sinh đối với các vùng còn lại

Riêng đối với những trường ở các thành phố, thị xã và thị trấn đã được xâydựng từ năm 1997 trở về trước do điều kiện khó khăn đặc thù có thể vận dụng đểtính diện tích khuôn viên nhà trường là diện tích mặt bằng sử dụng và phải đảm bảotheo quy định nói trên; phải có nhà tập đa năng đảm bảo yêu cầu cho học sinh luyện

tập thương xuyên và có hiệu quả; phải tổ chức ít nhất 1 buổi/ tháng cho học sinhhọc tập thực tế ở ngoài lớp học.

Diện tích sân chơi, sân tập thể dục thể thao (hoặc nhà đa năng) được bố tríxây dựng theo quy định, sân trường có trồng cây bóng mát và có thảm cỏ Trường

có tối đa không quá 30 lớp, mỗi lớp có tối đa không quá 35 học sinh; có đủ phònghọc cho mỗi lớp học Diện tích phòng học bình quân khong dưới 1m2/ 1 học sinh

Có thư viện đạt chuẩn theo quy định tiêu chuẩn thư viện trường phổ thôngban hành theo Quyết định số 01/2003/QĐ-BGD&ĐT ngày 02/01/2003 và Quyếtđịnh số 01/2004/QĐ-BGD&ĐT ngày 29/1/2004 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục vàĐào tạo

Có các phòng Hiệu trưởng, phòng Phó hiệu trưởng, phòng giáo viên, phònghoạt động Đội, phòng giáo dục nghệ thuật, phòng y tế học đường, phòng thiết bịgiáo dục, phòng thường trực Trong phòng học có đủ bàn ghế cho giáo viên và họcsinh, có trang bị hệ thống quạt, bàn, ghế, bảng, bục giảng, hệ thống chiếu sáng,trang trí phòng học đúng quy cách; được trang bị đầy đủ các loại thiết bị giáo dụctheo danh mục tối thiểu do Bộ quy định

Đảm bảo các yêu cầu về môi trường xanh, sạch, đẹp, yên tĩnh, thoáng mát,thuận tiện cho học sinh đi học, đảm bảo các yêu cầu vệ sinh như trường có nguồnnước sạch, có khu vệ sinh riêng cho cán bộ giáo viên và học sinh, riêng cho nam và

nữ, có khu để xe, có hệ thống cống rãnh thoát nước, có tường hoặc hàng rào câyxanh bao quanh trường, không có hàng quán, nhà ở trong khu vực trường, môitrường xung quanh khu vực trường sạch, đẹp

+ Về thực hiện công tác xã hội hoá giáo dục

Hàng năm nhà trường phối hợp với cộng đồng tổ chức Đại hội giáo dục cấp

cơ sở theo định kỳ với nội dung thiết thực; nhà trường đóng vai trò nòng cốt trongHội đồng giáo dục cơ sở, chủ động đề xuất những biện pháp cụ thể nhằm thực hiệnchủ trương và kế hoạch do Đại hội giáo dục đề ra; Ban đại diện cha mẹ học sinhhoạt động đều, có hiệu quả trong việc kết hợp với nhà trường để giáo dục học sinh

Có các hoạt động tuyên truyền dưới nhiều hình thức để tăng thêm sự hiểubiết trong cộng đồng về mục tiêu giáo dục tiểu học, về nội dung, phương pháp vàcách đánh giá học sinh tiểu học, tạo điều kiện cho cộng đồng tham gia thực hiện

mục tiêu và kế hoạch giáo dục tiểu học; nhà trường phối hợp với các bậc cha mẹtheo cơ chế phân công, hợp tác cùng gia đình giáo dục con em và tạo điều kiệnthuận lợi cho con em học tập, bảo đảm mối liên hệ thường xuyên giữa nhà trường,giáo viên và gia đình thông qua việc sử dụng hợp lý các hình thức trao đổi thông tinnhư họp giáo viên-gia đình, ghi sổ liên lạc tổ chức các hoạt động giáo dục cụ thểnhư giáo dục đạo đức, lối sống, pháp luật, văn hoá, nghệ thuật, thể dục thể thao Sựtham gia của gia đình và cộng đồng trong việc tăng cơ sở vật chất cho nhà trường,huy động được sự đóng góp về công sức và tiền của của các tổ chức, cá nhân và giađình để xây dựng cơ sở vật chất, tăng thêm phương tiện, thiết bị dạy và học; khenthưởng giáo viên dạy giỏi, học sinh học giỏi và hỗ trợ học sinh nghèo.

+ Về hoạt động và chất lượng giáo dục

Nhà trường nghiêm túc thực hiện chương trình, kế hoạch giáo dục như dạy

đủ các môn học, dạy đúng chương trình, kế hoạch theo quy định, có ít nhất 20 %tổng số học sinh học 2 buổi/ ngày, có kế hoạch từng năm để tăng số lượng học sinhhọc 2 buổi/ ngày; tổ chức tốt các hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp cho học sinh;thực hiện có hiệu quả công tác bồi dưỡng học sinh yếu

Thực hiện việc đổi mới phương pháp dạy học và đánh gia học sinh, chú ýbiện pháp thực hiện đổi mới phương pháp dạy học theo sự chỉ đạo của cơ quan quản

lý giáo dục có thẩm quyền; sử dụng thường xuyên có hiệu quả các phòng chứcnăng, thư viện, các thiết bị giáo dục; thực hiện nghiêm túc việc đánh giá xếp loạihọc sinh theo quy định

Ngoài ra cần quan tâm thực hiện mục tiêu phổ cập giáo dục tiểu học- chống

mù chữ: tham gia thực hiện nhiệm vụ PCGDTH-CMC ở địa phương, có kế hoạchPCGDTH đúng độ tuổi không để xảy ra hiện tượng tái mù chữ; tổ chức tốt ngàytoàn dân đưa trẻ đến trường huy động được ít nhất 97% số trẻ trong độ tuổi đi học,duy trì sĩ số, tỉ lệ học sinh bỏ học dưới 1%

Điều quan trọng là tỉ lệ học sinh lên lớp, hoàn thành chương trình tiểu họcđạt ít nhất 95%; tỉ lệ học sinh được nhận xét thực hiện đầy đủ bốn nhiệm vụ của họcsinh tiểu học (hoặc được xếp loại hạnh kiểm tốt và khá tốt) đạt ít nhất 95%; tỉ lệ họcsinh đạt danh hiệu học sinh giỏi đạt ít nhất 10 %, học sinh đạt tiên tiến đạt ít nhất40%; tỉ lệ học sinh xếp loại học lực môn loại yếu (đối với những môn đánh giá bằng

điểm số) và loại chưa hoàn thành (đối với những môn đánh giá bằng nhận xét)không quá 5%; Hiệu quả đào tạo (tỉ lệ học sinh hoàn thành xong chương trình tiểuhọc sau 5 năm học) đạt ít nhất 90% [3].

1.4.2.3 Các phương pháp quản lý xây dựng trường tiểu học chuẩn quốc gia

- Phương pháp quản lý giáo dục được hiểu là tổng thể những cách thức tácđộng bằng những phương tiện khác nhau của chủ thể quản lý đến hệ thống bị quản

lý nhằm đạt mục tiêu quản lý Việc sử dụng phương pháp quản lý giáo dục phải đạtcác yêu cầu chủ yếu đó là:

+ Phương pháp quản lý giáo dục phải phù hợp với mục đích quản lý giáo dục.+ Phương pháp quản lý phải phù hợp với nguyên tắc quản lý

+ Sử dụng phương pháp quản lý vừa là khoa học, vừa là nghệ thuật

Có 3 loại phương pháp chủ yếu là: phương pháp hành chính- pháp luật,phương pháp giáo dục- tâm lý và phương pháp kích thích

Phương pháp hành chính-pháp luật là tổng thể các tác động trực tiếp hoặc

gián tiếp của chủ thể quản lý đến đối tượng bị quản lý dựa trên cơ sở quan hệ tổ chức

và quyền lực nhà nước Có nhiều hình thức thực hiện phương pháp này, đó là: Luật(như Luật giáo dục), điều lệ (như điều lệ trường trung học phổ thông), quy chế (nhưQuy chế tổ chức và hoạt động của các trường dân lập), nghị quyết, quyết định, chỉ thị(như chỉ thị đầu năm học của Bộ trưởng), các văn bản hành chính, mệnh lệnh

Việc sử dụng phương pháp này cần phải đảm bảo các yêu cầu sau:

- Xác định rõ căn cứ khoa học và quyết định hành chính sẽ ban hành

- Cân nhắc đầy đủ các lợi ích của các bên có liên quan khi thực hiện quyết định,tránh một chiều nhất là thiếu khách quan, chỉ nghĩ dến lợi ích của chủ thể quản lý

- Nắm vững thực trạng của đối tượng quản lý, bảo đảm có những thông tinđầy đủ về vấn đề liên quan đến quyết định

- Sử dụng phương pháp hành chính-pháp luật phải gắn chặt với quyền hạn,trách nhiệm của người ra quyết định

- Quyết định phải rõ ràng, dứt khoát, dễ hiểu, có địa chỉ người thực hiện

- Cần chú ý khắc phục nhược điểm của phương pháp này, đó là việc dễ gâytình trạng hành chính quan liêu, nặng giấy tờ, quyết định không đủ căn cứ, thiếuthông tin cần thiết, gây tổn thất không nhỏ cho tổ chức

Phương pháp giáo dục- tâm lý là tổng thể những tác động lên trí tuệ, tình

cảm, ý thức và nhân cách của con người Mục đích của phương pháp này là thôngqua những mối quan hệ liên nhân cách tác động lên con người nhằm cung cấp, trang

bị thêm hiểu biết, hình thành những quan điểm đúng đắn, nâng cao khả năng, trình

độ thực hiện nhiệm vụ của họ; đồng thời chuẩn bị tư tưởng, tình cảm, ý thức tráchnhiệm, ý thức tự giác, tự chủ, lòng kiên trì, tinh thần tự chịu trách nhiệm, không khílành mạnh, trong tổ chức khi thực hiện nhiệm vụ

Yêu cầu của việc sử dụng phương pháp này là:

- Coi trọng nhân cách con người

- Chú trọng việc phân tích cơ sở khoa học của các quyết định quản lý, tạo sựthống nhất trong quan niệm và hành động của các thành viên trong tổ chức

- Thuyết phục bằng lý trí, tình cảm, xây dựng lòng tin giữa chủ thể quản lý

và đối tượng bị quản lý

- Hình thành niềm tự hào về tổ chức của mình, lòng tự tin vào bản thân trongcác thành viên của tổ chức

- Tạo nền nếp, thói quen, tập quán, nói rộng ra là tạo thành văn hoá trong tổchức, trong đó có văn hoá quản lý giáo dục

Phương pháp kích thích là tổng thể những tác động đến con người thông qua

lợi ích vật chất, lợi ích tinh thần nhằm phát huy ở họ tiềm năng, trí tuệ, tình cảm, ýchí, trách nhiệm và quyết tâm hành động vì lợi ích chung của tổ chức

Những kích thích về vật chất có thể kể như: các thang, bậc lương, tiềnthưởng, điều kiện sinh hoạt, lao động có ý nghĩa tích cực đối với con người, khiến

họ lao động nhiều hơn, tốt hơn, có năng suất hơn để có thể cống hiến xứng đáng chotập thể Trong thực tiễn, giáo dục đã và đang tồn tại những kích thích này: tănglương trước thời hạn cho giáo viên giỏi, thưởng tiền cho những giáo viên có họcsinh giỏi quốc gia,

Những kích thích về tinh thần như: phong danh hiệu thi đua, danh hiệu giáoviên giỏi các cấp, nhà giáo ưu tú, nhà giáo nhân dân, ngoài ra có các kích thích vềtinh thần khác như: kết nạp Đảng, tạo điều kiện cho đi học sau đại học

Từ các phương pháp quản lý nêu trên có thể rút ra việc sử dụng phối hợpnhiều phương pháp quản lý: vừa tuyên truyền, thuyết phục, giải thích, vừa kết hợp

các biện pháp hành chinh quy định trách nhiệm, quyền hạn của các chủ thể thamgia, lại vừa sử dụng các phương pháp khuyến khích vật chất và tinh thần nhằm huyđộng sức mạnh tổng hợp của quần chúng trong và ngoài ngành giáo dục tích cựctham gia phát triển sự nghiệp giáo dục, xây dựng phát triển trường tiểu học đạtchuẩn quốc gia theo mục tiêu kế hoạch đề ra.

1.5 TIỂU KẾT CHƯƠNG 1

Trường tiểu học là cơ sở giáo dục của bậc tiểu học, bậc học nền tảng của hệthống giáo dục quốc dân Trường tiểu học có vị trí, chức năng và nhiệm vụ đặc biệtquan trọng trong sự nghiệp đào tạo thế hệ trẻ mà trực tiếp đảm nhận việc giáo dục

từ lớp 1 đến lớp 5 cho trẻ em từ 6 đến 14 tuổi, nhằm hình thành ở học sinh cơ sởban đầu cho sự phát triển toàn diện nhân cách con người Việt Nam xã hội chủ nghĩatheo mục tiêu giáo dục tiểu học

Quy chế công nhận trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia do Bộ GD&ĐT Banhành là nhằm mục đích làm cho hệ thống trường tiểu học ngày càng hiện đại hoá,nâng cao chất lượng bậc học, phát huy có hiệu quả công tác xã hội hoá giáo dục,thực hiện công bằng về điều kiện giáo dục; đáp ứng yêu cầu công nghiệp hoá vàhiện đại hoá đất nước

Quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia là hoạt động mang tínhkhoa học và rất cần thiết đối với cơ quan thực hiện chức năng quản lý nhà nước.Nếu làm tốt công tác này góp phần nâng cao số lượng và chất lượng các trường tiểuhọc đạt chuẩn quốc gia trên địa bàn quận Sơn Trà đáp ứng nhu cầu học tập của nhândân trong quận, là động lực thúc đẩy sự phát triển toàn diện của nhà trường

Để quản lý xây dựng trường tiểu học chuẩn quốc gia có hiệu quả các nhàQLGD cần thực hiện đầy đủ các mục tiêu, nội dung, phương pháp quản lý Đồngthời phải thực hiện đồng bộ các khâu của quá trình quản lý xây dựng từ việc xâydựng kế hoạch, tổ chức chỉ đạo, kiểm tra, đánh giá từng tiêu chí đạt được củatrường tiểu học chuẩn quốc gia

Chương 2 THỰC TRẠNG QUẢN LÝ XÂY DỰNG TRƯỜNG TIỂU HỌC ĐẠT CHUẨN QUỐC GIA CỦA PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

QUẬN SƠN TRÀ THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG

2.1 KHÁI QUÁT TÌNH HÌNH PHÁT TRIỂN CỦA QUẬN SƠN TRÀ

2.1.1 Khái quát tình hình phát triển giáo dục tiểu học ở thành phố Đà Nẵng

Năm học 2005-2006 hệ thống giáo dục thành phố Đà Nẵng đã có nhữngbước phát triển rất lớn cả về quy mô lẫn số lượng, theo số liệu tính đến năm học nàytrên địa bàn thành phố Đà Nẵng có 300 trường mầm non, phổ thông thì trong đó có

95 trường tiểu học Toàn thành phố có 240.080 học sinh ở các ngành học, cấp học

và các trung tâm thì trong đó học sinh tiểu học là 63.345 em

Giáo dục tiểu học thành phố Đà Nẵng đã thực hiện việc duy trì và nângcao chất lượng phổ cập giáo dục tiểu học đúng độ tuổi và chú trọng giáo dụctoàn diện Tập trung các điều kiện để thực hiện đổi mới chương trình, xây dựngnền nếp và giáo dục đạo đức học sinh thông qua các thói quen trong sinh hoạt,ứng xử văn hóa phù hợp tâm lý lứa tuổi Chủ trương chuyển dần các trường tiểuhọc sang học 2 buổi/ ngày được tiếp tục triển khai có tính đến nhu cầu và khảnăng của từng trường

Công tác bồi dưỡng học sinh giỏi, năng khiếu được duy trì tốt và có hướngcải tiến trước yêu cầu mới Việc dạy học các lớp tiếng Pháp tăng cường, tiếng Anh

tự chọn được quan tâm Tin học được dạy học thí điểm bước đầu có kết quả khích

lệ Hoạt động thể chất, vệ sinh an toàn thực phẩm được chú ý đúng mức hơn trước

Sở, Phòng GD&ĐT đã có nhiều biện pháp xây dựng trường tiểu học đạtchuẩn quốc gia; tăng số trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia lên 53/96 trường, đạt tỷ

lệ 55% tăng 10% so với năm học trước Ngành GD&ĐT thành phố là một trong cácđơn vị dẫn đầu trong cả nước, là đơn vị có tỉ lệ trường tiểu học đạt chuẩn quốc giacao xếp thứ 6/64 tỉnh, thành phố của cả nước

Bảng 2.1 Thống kê kết quả xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia ở

(Nguồn : Phòng giáo dục tiểu học Sở GD&ĐT thành phố Đà Nẵng)

Cũng tại thời điểm này trong phạm vi cả nước có 3.753 trường tiểu học đạtchuẩn quốc gia trong tổng số 14.683 trường tiểu học cả nước, đạt 25,5% Qua đócho thấy hành trình xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia là khó khăn và sốtrường tiểu học đạt chuẩn quốc gia không đồng đều ở các địa phương, Nam Định làtỉnh có số trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia nhiều nhất đạt 92%, Bắc Ninh đạt96% và tỉnh Ninh Thuận có số trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia ít nhất mới có 2trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia

2.1.2 Khái quát tình hình phát triển giáo dục ở quận Sơn Trà

2.1.2.1 Đặc điểm về vị trí địa lý, tình hình KTXH

Về vị trí địa lý và điều kiện tự nhiên

Sơn Trà là một trong 7 quận, huyện của thành phố Đà Nẵng, có diện tích tựnhiên 60,17 km2, dân số 102.733 ngàn người (vào năm 2000), chiếm khoảng 4,82%

về diện tích và khoảng 14,3% về dân số của thành phố Đà Nẵng, năm 2006 dân sốquận Sơn Trà 117.247 người, chiếm 15,01% dân số thành phố Dự báo đến năm

2010 dân số đạt khoảng 131.300 người Quận Sơn Trà có 7 phường: An Hải Đông,

An Hải Tây, Phước Mỹ, An Hải Bắc, Nại Hiên Đông, Mân Thái và Thọ Quang

Bảng 2.2 Mật độ dân số theo phường năm 2006

Tên đơn vị hành chính

( phường)

Dân số (người)

Diện tích tự nhiên

(km 2 )

Mật độ dân số (người/km 2 )

Nguồn từ văn phòng UBND quận.

Sơn Trà nằm về phía Đông thành phố Đà Nẵng, trãi dài theo hạ lưu hữu ngạnsông Hàn, có tọa độ địa lý từ 16o04’51” đến 16o09’13” vĩ độ Bắc, 108o15’34” đến

108o Nam giáp quận Ngũ Hành Sơn

Quận Sơn Trà có cảng Tiên Sa là cửa khẩu kinh tế quốc tế không chỉ của ĐàNẵng mà của cả khu vực, có bờ biển đẹp và rừng Sơn Trà là khu bảo tồn thiênnhiên, có bán đảo Sơn Trà là nơi có vị trí quốc phòng quan trọng đồng thời cũng lànơi có nhiều tiềm năng cho phát triển kinh tế du lịch Sơn Trà nằm trong vùng cónhiều tiềm năng phát triển kinh tế, du lịch…tài nguyên biển và ven biển của ĐàNẵng sẽ tác động trực tiếp đến sự phát triển của quận, thiên nhiên đã dành cho SơnTrà nhiều địa điểm lý tưởng để tổ chức các hoạt động du lịch, nghỉ dưỡng như: suối

Đá, bãi Bụt, bãi Nam, bãi Bắc, bờ biển từ Thọ Quang đến Mỹ Khê… Sơn Trà còn

có các làng nghề cá truyền thống lâu đời còn lưu giữ một nền văn hóa dân gian độcđáo với những lễ hội nghinh ông, cầu ngư và các hoạt động thể thao hấp dẫn nhưđua ghe, lắc thúng… đây là những điều kiện thuận lợi cho Sơn Trà phát triển

Tình hình phát triển KT-XH

Nhìn chung tình hình KT-XH quận trong thời gian qua có bước phát triển, các

cơ sở tiểu thủ công nghiệp làm ra các sản phẩm hợp với nhu cầu thị trường, bước đầu

đã thích nghi và hoạt động tương đối ổn định Các sản phẩm chủ yếu duy trì được sảnlượng và tăng thêm Các biện pháp phát huy nội lực bước đầu đạt hiệu quả, kinh tếdân doanh có những đóng góp đáng kể trong sự phát triển chung của quận.

Bên cạnh những thành tựu đã đạt được, vẫn còn tồn tại và thiếu sót như sau:Những chuyển biến trong đời sống kinh tế - xã hội đạt được nhưng chưavững chắc Sản xuất xã hội tăng chậm, một số cơ sở sản xuất công nghiệp- tiểu thủcông nghiệp và hợp tác xã chưa vượt qua thử thách của thị trường, làm ăn còn kémhiệu quả Kinh tế thủy sản chưa phát triển ngang tầm tiềm năng và lợi thế của quận

Các ngành dịch vụ ( dịch vụ cho sản xuất, dịch vụ cho tiêu dùng, sinh hoạtvăn hóa, xã hội ) phát triển chưa mạnh Tệ lưu thông hàng giả chưa được ngănchặn một cách kịp thời, đã làm tăng thêm các biến động xấu về cung cầu

Công tác quản lý tài chính ở một số đơn vị cơ sở còn lỏng lẻo Hệ thống thuthuế, nhất là với tư nhân còn nhiều sơ hở từ diện đóng thuế đến mức tính thuế vàviệc tập trung nguồn thu

Trong giáo dục, chương trình và phương pháp giảng dạy còn nặng nề truyềnđạt kiến thức, chất lượng học có khâu còn non yếu Phần giáo dục chính trị và đạođức chưa thực sự được chú trọng, cơ sở vật chất của ngành giáo dục tuy có cải thiệnnhưng vẫn còn thiếu và lạc hậu, chưa đáp ứng kịp yêu cầu phát triển của xã hộihiện nay

Về văn hóa, khuynh hướng giá trị chạy theo thị hiếu thẫm mỹ tầm thường vàchạy theo thương mại hóa, các sản phẩm văn hóa đồi trụy còn nhiều, trang bị chongành văn hóa- thể thao còn quá yếu

Tình hình xã hội còn diễn biến nghiêm trọng Số người chưa có việc làm cònnhiều, thu nhập của nhân dân trong quận còn thấp Các hiện tượng mất dân chủ, viphạm kỹ cương và pháp luật còn nhiều Trật tự an toàn xã hội còn tiềm ẩn nhiều yếu

tố khó dự lường

2.1.2.2 Tình hình phát triển giáo dục của quận

Sơn Trà là một quận còn nhiều khó khăn về nhiều mặt, mức sống và thunhập của người dân còn thấp, trình độ dân trí chưa cao do đó các cấp chính quyềnđịa phương xác định: để đẩy mạnh kinh tế phát triển, nâng cao đời sống nhân dâncần phải tập trung phát triển giáo dục và đào tạo Trong đó các ngành, các cấp chính

quyền cần quán triệt những định hướng phát triển giáo dục của Đảng, Chính phủ vàcủa địa phương trong thời gian tới đó là:

Phát triển giáo dục và đào tạo là một trong những động lực quan trọng thúcđẩy sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa, là điều kiện để phát huy nguồn lựccon người- yếu tố cơ bản để phát triển xã hội, tăng trưởng kinh tế nhanh cà bềnvũng Tiếp tục nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện, đổi mới nội dung phươngpháp dạy và học, hệ thống trường lớp và hệ thống quản lý giáo dục, thực hiện

"Chuẩn hóa, hiện đại hóa, xã hội hóa" [11]

Giáo dục và đào tạo cùng với khoa học và công nghệ là quốc sách hàng đầu,

là nền tảng và động lực thúc đẩy công nghệp hóa, hiện đại hóa đất nước Nâng caochất lượng giáo dục toàn diện; đổi mới cơ cấu tổ chức, cơ chế quản lý, nội dung,phương pháp dạy và học; thực hiện "chuẩn hóa, hiện đại hóa, xã hội hóa", chấnhưng nền giáo dục Việt Nam [12]

Chiến lược phát triển giáo dục 2001-2010 của Chính phủ đã khẳng định rõcác yêu cầu tiêu chuẩn hóa, hiện đại hóa và xã hội hóa trên các mặt mục tiêu, nộidung chương trình, phương pháp giảng dạy, đội ngũ giáo viên, cán bộ quản lý giáodục các cấp, cơ sở vật chất, trang thiết bị dạy học, xã hội hóa giáo dục, phổ cập giáodục và tiêu chuẩn về hiệu quả, chất lượng giáo dục nhằm cụ thể hóa các yêu cầu vềgiáo dục mà Nghị quyết Đại hội lần thứ IX của Đảng đã nêu ra

Luật giáo dục Nước cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt nam yêu cầu về đổi mớinội dung, chương trình, sách giáo khoa, phương pháp dạy học bậc tiểu học mà xãhội đặt ra cho ngành giáo dục trong thời kỳ đẩy mạnh CNH, HĐH đất nước trong

xu thế hội nhập quốc tế và sự phát triển mạnh mẽ của khoa học công nghệ [ 25]

Quyết định số 1366/GD&ĐT ngày 26 tháng 04 năm 1997 về việc ban hànhquy chế công nhận trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia giai đoạn 1996-2000 vàQuyết định số 32/2005/QĐ-BGD&ĐT ngày 24 tháng10 năm 2005 của Bộ trưởng

Bộ GD&ĐT về việc công nhận trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia giai đoạn 2

Tạo mọi điều kiện để giáo dục- đào tạo, khoa học- công nghệ thực sự giữ vaitrò quốc sách hàng đầu trong phát triển thành phố Coi trọng nâng cao chất lượnggiáo dục toàn diện ở các trường học, nhất là chất lượng giáo dục tư tưởng đạo đức

và năng lực sáng tạo xây dựng nâng cao chất lượng đội ngũ nhà giáo và cán bộ

quản lý giáo dục; cải thiện cơ sở vật chất- kỹ thuật phục vụ dạy- học theo chuẩnquốc gia [14].

Trong công tác GD&ĐT, trọng tâm là nâng cao chất lượng đội ngũ nhà giáo

và cán bộ quản lý giáo dục Triển khai thực hiện chế độ học 2 buổi/ ngày tronghầu hết các trường tiểu học phấn đấu đến năm 2010, có 80% các trường tiểu học,mầm non công lập, 50% trường THCS, 70% trường THPT đạt trường chuẩn quốcgia Các trường đã đạt chuẩn quốc gia đảm bảo ngày một nâng cao chất lượng dạy

và học [15]

Triển khai chương trình hành động của Quận ủy về phát triển Giáo dục vàđào tạo, công tác Giáo dục và đào tạo trên địa bàn có những chuyển biến tích cực.Mạng lưới trường lớp tiếp tục phát triển theo đúng quy hoạch, cơ sở vật chất trườnglớp được đầu tư xây dựng, từng bước đáp ứng nhu cầu học tập của nhân dân Bậchọc mầm non duy trì 8 trường mầm non công lập, phát triển thêm 5 trường mầmnon tư thục theo chủ trương xã hội hóa giáo dục , bậc tiểu học thành lập thêmtrường tiểu học Nguyễn Văn Thoại được tách ra từ trường tiểu học Ngô Mây, đápứng nhu cầu học tập của nhân dân ở phía bắc phường Phước Mỹ và nâng tổng sốtrường tiểu học của quận lên 14 trường Thành lập trường trung học cơ sở PhạmNgọc Thạch phục vụ nhu cầu học tập của nhân dân phường Nại Hiên Đông, xâydựng thêm trường trung học phổ thông Tôn Thất Tùng ở phường An Hải Bắc tạođiều kiện thuận lợi cho học sinh các phường Thọ Quang, Mân Thái, An Hải Bắc,Nại Hiên Đông đi học

Công tác huy động học sinh ra lớp có nhiều tiến bộ, năm 2005 đã có trên30% trẻ ở dộ tuổi nhà trẻ, trên 80% trẻ ở độ tuổi mẫu giáo; trong đó 98% trẻ 5 tuổiđược ra lớp; 100% trẻ từ 6- 14 tuổi được đến trường và hoàn thành chương trình bậctiểu học Quận Sơn Trà tiếp tục duy trì tiêu chuẩn phổ cập giáo dục tiểu học vàhoàn thành tiêu chuẩn phổ cập giáo dục THCS, phổ cập THCS đúng độ tuổi, có 6/7phường được kiểm tra công nhận hoàn thành tiêu chuẩn phổ cập bậc trung học SơnTrà đã được công nhận hoàn thành mục tiêu không còn người mù chữ trong độ tuổi

15 - 35 tuổi

Chất lượng giáo dục được nâng lên, thực hiện Nghị quyết 40 của Quốc hộikhóa 10 về đổi mới chương trình giáo dục phổ thông, toàn ngành đã triển khai công

tác thay sách giáo khoa mới ở các lớp bậc tiểu học và THCS, triển khai chươngtrình thí điểm phân ban ở trường THPT Hoàng Hoa Thám đạt kết quả tốt Công tácđầu tư xây dựng trường đạt chuẩn quốc gia cũng được quan tâm ở đều khắp các bậchọc, cấp học Đến nay đã có 2 trường Mầm non, 8 trường tiểu học, 1 trường THCS

và 2 trường THPT đạt chuẩn quốc gia tạo điều kiện cho việc nâng cao chất lượnggiáo dục

Công tác xã hội hoá giáo dục được tiếp tục đẩy mạnh, nhờ vậy đã huy độngđược nhiều nguồn lực cho công tác giáo dục Nhận thức của xã hội của nhân dân cóchuyển biến tích cực thể hiện việc quan tâm đến việc học tập của con em mình,công tác khuyến học, khuyến tài được chú trọng, xây dựng tốt mối quan hệ giữa Giađình- Nhà trường- Xã hội

Các trung tâm giáo dục thường xuyên, trung tâm kỹ thuật thực hành- hướngnghiệp với phương thức hoạt động đa dạng vừa dạy chữ vừa dạy nghề đã góp phầnnâng cao trình độ dân trí cho nhân dân và đáp ứng nguồn nhân lực cho địa phương

Bên cạnh những thành tựu đã đạt được, ngành giáo dục quận Sơn Trà vẫncòn những tồn tại, hạn chế cần nhanh chóng khắc phục đó là:

- Cơ sở vật chất, kỹ thuật trường học ngoài một số trường được đầu tư xâydựng từ năm 1997 trở lại đây, đa số các trường do xây dựng quá lâu nên đã xuốngcấp nghiêm trọng, có trường xây dựng từ những năm 60 không còn sử dụng đượcnữa như trường tiểu học Quang Trung, trường tiểu học Nguyễn Văn Thoại

- Chất lượng giáo dục tuy có chuyển biến nhưng chưa có sự đồng đều giữacác trường Chất lượng mũi nhọn chưa tương xứng với tiềm năng của quận

- Một số trường chưa được đầu tư xây dựng phòng bộ môn, các phòng chứcnăng, nhà đa năng vì vậy chưa đáp ứng nhu cầu giáo dục toàn diện cho học sinh

2.1.2.3 Tình hình phát triển giáo dục tiểu học

+ Quy mô giáo dục tiểu học

Năm học 2005-2006 quận Sơn Trà có 14 trường tiểu học, có 289 lớp với9.312 học sinh, bình quân có 2 trường tiểu học trên 1 phường do đó đã tạo điềukiện thuận lợi cho trẻ đến trường và nhờ đó đã huy động hầu hết trẻ em trong độtuổi đến trường

Bảng 2.3 Kết quả huy động học sinh ra lớp

Đối tượng Tổng số huy động Kết quả Tỉ lệ % Ghi chú

(Nguồn từ tổ chuyên môn phòng GD&ĐT)

Nhìn chung các trường tiểu học đã triển khai tốt kế hoạch và thực hiện đạtcác chỉ tiêu và nội dung được giao từ đầu năm Có 14/14 trường tiểu học huy động100% trẻ từ 6-14 tuổi ra lớp, không có học sinh bỏ học Có 100% trẻ em 11 tuổiđang học trong nhà trường đã hoàn thành chương trình tiểu học Tổng số học sinhđược xét hoàn thành chương trình tiểu học là 2.363 học sinh đạt tỉ lệ 100%

Đến thời điểm này có 8/14 trường tiểu học được công nhận trường tiểu họcđạt chuẩn quốc gia và các trường đang tiếp tục xây dựng trường tiểu học đạt chuẩnquốc gia giai đoạn 2 theo Quyết định số 32/2005/QĐ-BGD&ĐT ngày 24 tháng10năm 2005 của Bộ trưởng Bộ GD&ĐT về việc công nhận trường tiểu học đạt chuẩnquốc gia giai đoạn 2

+ Chất lượng giáo dục tiểu học

Chất lượng giáo dục tiểu học ở quận Sơn Trà có nhiều tiến bộ rõ rệt Năm

1997 đã hoàn thành tiêu chuẩn quốc gia về phổ cập giáo dục tiểu học và chống mùchữ Năm 2002 được Bộ GD&ĐT kiểm tra công nhận hoàn thành tiêu chuẩn phổcập GDTH đúng độ tuổi Học sinh học 2 buổi/ ngày, ngày càng cao Năm học 2005-

2006 có 204 lớp học 2 buổi/ ngày với 6.676 học sinh đạt tỉ lệ 71,7 % Nội dungchương trình ở từng khối lớp được thực hiện đầy đủ, đa số các trường tiểu học đã cóphòng giáo dục âm nhạc, phòng đa năng và sân chơi bãi tập phục vụ cho việc giảngdạy các bộ môn âm nhạc, thể dục và mỹ thuật tạo hưng phấn trong học tập góp phần

nâng cao chất lượng giáo dục tiểu học trong những năm qua Đến cuối năm học2005-2006 có 97,3 % học sinh hạnh kiểm xếp loại tốt, trên 50% học sinh có học lựckhá, giỏi.

2.2 MÔ TẢ QUÁ TRÌNH KHẢO SÁT

Để tiến hành khảo sát thực trạng công tác quản lý xây dựng trường tiểu họcchuẩn quốc gia của phòng GD&ĐT quận Sơn Trà thành phố Đà Nẵng, chúng tôi đãtiến hành khảo sát thực tế các trường tiểu học cụ thể như sau:

Chúng tôi đã xây dựng và chọn mẫu khảo sát là 14/14 trường tiểu học củaquận Sơn Trà ( thuộc loại hình trường công lập)

Về phương pháp khảo sát là phỏng vấn trực tiếp và chủ yếu là phát phiếuđiều tra Chúng tôi đã phát phiếu điều tra 16/20 cán bộ, chuyên viên phòng GD&ĐTđạt tỉ lệ 80% và 29/29 CBQL là Hiệu trưởng, Phó Hiệu trưởng của 14 trường tiểuhọc, đạt tỉ lệ 100%

Thời gian khảo sát trong học kỳ II năm học 2006-2007

Quy trình khảo sát: chúng tôi tiến hành xây dựng mẫu, in mẫu, gởi mẫu điềutra đến cán bộ, chuyên viên phòng GD&ĐT, Hiệu trưởng và Phó Hiệu trưởng 14trường tiểu học, thu hồi mẫu điều tra, xử lý mẫu điều tra và đưa ra số liệu điều tra

2.3 THỰC TRẠNG XÂY DỰNG TRƯỜNG CHUẨN QUỐC GIA CỦA PHÒNG GD&ĐT QUẬN SƠN TRÀ

2.3.1 Thực trạng của trường tiểu học theo 5 tiêu chuẩn trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia của Bộ GD&ĐT qui định

2.3.1.1 Tiêu chuẩn 1: Tổ chức quản lý

Năm học 1997-1998 là năm thành phố Đà Nẵng trực thuộc trung ương, quậnSơn Trà được thành lập và toàn quận có 8 trường tiểu học với 318 lớp, 12.084 họcsinh, cán bộ quản lý có 22 người, trong đó có 5 người chưa đạt chuẩn về chuyênmôn chiếm tỉ lệ 22,7%, chỉ có 3 người có trình độ trung cấp chính trị và 2 ngườiđược học lớp quản lý giáo dục ngắn hạn Toàn cấp có 28 đảng viên chiếm tỉ lệ 7,16

% với 3 chi bộ đọc lập, 2 chi bộ ghép

Đến năm học 2001-2002 có 13 trường tiểu học với 341 lớp, 12.322 học sinh.Trong 29 cán bộ quản lý có 27 đạt trình độ trên chuẩn, chiếm tỉ lệ 93,1% có 23 đảngviên là CBQL các trường tiểu học, chiếm tỉ lệ 85,1 % và 100% đã qua lớp bồi

dưỡng nghiệp vụ quản lý giáo dục và trên 80% cán bộ quản lý có trình độ trung cấpchính trị.

Năm học 2005-2006 toàn quận có 14 trường tiểu học với 289 lớp, có 9.312học sinh; 100% cán bộ quản lý có trình độ trên chuẩn; 85,1% cán bộ quản lý tiểuhọc là đảng viên; 100% cán bộ quản lý đã qua các lớp bồi dưỡng nghiệp vụ quản lýgiáo dục, (trong đó có 75% có trình độ cử nhân quản lý giáo dục) và 100% có trình

độ trung cấp chính trị

Bảng 2.4 Kết quả đánh giá về tổ chức quản lý từ phía CBQL quận Sơn Trà

Tổ chức quản lý 14 48,2 10 34,4 5 17,2 /

Từ kết quả điều tra cho thấy đội ngũ CBQL tiểu học đạt 82,6% khá, tốt ,cótrình độ chuyên môn, nghiệp vụ quản lý, trình độ chính trị vững vàng, nhiệt tìnhcông tác, có tinh thần trách nhiệm chăm lo cho sự nghiệp giáo dục và đáp ứng nhucầu đòi hỏi phát triển ngày càng cao của giáo dục hiện nay, số CBQL đạt yêu cầu,

tỉ lệ rất thấp

2.3.1.2 Tiểu chuẩn 2 : Xây dựng đội ngũ giáo viên

Năm học 1997-1998 có 335 giáo viên đạt tỉ lệ 1,05 giáo viên/ lớp, trong đó

có 16 giáo viên dạy môn Nhạc, Thể dục và Anh văn Trình độ giáo viên đạt chuẩn12+2 là 221/335 giáo viên đạt tỉ lệ 66 % So với quyết định 1366/QĐ/BGD-ĐT, tỉ lệgiáo viên trên lớp, số lượng giáo viên dạy các môn năng khiếu- tự chọn và trình độchuẩn của giáo viên đều chưa đạt

Sau 5 năm nỗ lực vượt bậc của cán bộ giáo viên cùng với sự quan tâm của

Sở GD&ĐT, UBND quận và Phòng GD&ĐT chất lượng đội ngũ từng bước nânglên, có tổng số 424 giáo viên, đạt tỉ lệ 1,25 giáo viên/lớp trong đó có 100% giáoviên đạt chuẩn, có 185 giáo viên đạt trên chuẩn tỉ lệ 43%; giáo viên dạy các mônnăng khiếu như Nhạc, Mỹ thuật, Thể dục và môn tự chọn Anh văn lớp 3, lớp 4, lớp

5 đảm bảo 100% Có 96 lớp học 2 buổi/ngày với 3.537 học sinh chiếm tỉ lệ 28,6%

Tỉ lệ đảng viên trong giáo viên chiếm 16,2% có 120 đối tượng đảng

Trong năm học 2005-2006 có 436 giáo viên, chiếm tỉ lệ 1,5 giáo viên/lớp, có100% giáo viên đạt chuẩn , 47,2 % giáo viên có trình độ trên chuẩn và có đủ giáoviên chuyên như: Nhạc, Mỹ thuật, Thể dục, Tin học và Tiếng Anh Trong năm họcqua đã có 204 lớp với 6.676 học sinh tham gia học 2 buổi/ ngày chiếm tỉ lệ 71,6 %.

Bảng 2.5 Kết quả đánh giá về xây dựng đội ngũ giáo viên từ phía CBQL quận

-Về xây dựng đội ngũ giáo viên 7 24,1 11 37,9 8 27,5 3 10,3Theo số liệu thống kê về xây dựng đội ngũ giáo viên cho thấy có 24,1% làtốt, 37,9 % là khá Như vậy số giáo viên có tinh thần tự học tự rèn nâng cao trình

độ, có tinh thần trách nhiệm và hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao, vận dụng cácphương pháp dạy học và các hình thức tổ chức dạy học một cách hợp lý để giúp họcsinh nhanh chóng nắm bắt các yêu cầu về nội dung, kỹ thuật của bài học, tiết dạynhẹ nhàng chất lượng và giáo viên sử dụng đồ dùng dạy học một cách thích hợp.Qua đó cho thấy vẫn còn 27,5 % giáo viên đạt yêu cầu và 10,3% giáo viên chưa đạttêu cầu về chất lượng đội ngũ

2.3.1.3 Tiêu chuẩn 3 : Xây dựng cơ sở vật chất và trang thiết bị dạy học

Từ 8 trường tiểu học với tổng diện tích của 22 điểm trường là 65.143 m2,bình quân 5,6 m2/ 1học sinh (so với chuẩn còn thiếu 0,4 m2/ học sinh) và diện tíchđất các trường tiểu học phân bố không đồng đều có trường trên 10 m2/ 1 học sinhnhư trường tiểu học Ngô Gia Tự, ngược lại có trường chỉ đạt 3,4 m2/ 1 học sinh nhưtrường tiểu học Tô Vĩnh Diện, Tiểu La, Nguyễn Thái Học, trong khi trường tiểu họcHai Bà Trưng chỉ đạt 2m2/ 1 học sinh Tỉ lệ bình quân 38 học sinh/ 1 lớp Có 165phòng đạt tỉ lệ 0,51 lớp/phòng, các phòng chức năng và trang thiết bị bên trong hầunhư không có

Bảng 2.6 Kết quả đánh gia về xây dựng CSVC, thiết bị dạy học từ phía CBQL

- Xây dựng CSVC, thiết bị dạy học 2 6,8 6 20,6 12 41,3 9 31

Theo số liệu thống kê, sau 5 năm xây dựng đã có 236 phòng đạt tỉ lệ 0,69lớp/phòng tăng 71 phòng trong đó mõi trường đều có ít nhất từ 2-3 phòng làm việc,

có phòng thiết bị thư viện Các trường đã đạt chuẩn quốc gia đều có đầy đủ cácphòng chức năng và trang thiết bị dạy học như đàn Organ, dụng cụ thể dục thểthao diện tích khuôn viên các trường ngày càng được mở rộng như trường tiểu họcNguyễn Phan Vinh được UBND phường giải thể 2 hợp tác xã giao thêm cho trường6.500m2, trường tiểu học Trần Quốc Toản giải tỏa mồ mã mở rộng thêm 1.500m2cho nhà trường, trường tiểu học Đinh Tiên Hoàng xây dựng khuôn viên mới3.100m2 và mở rộng thêm các cơ sở lẻ ở trường tiểu học Hai Bà Trưng, TiểuLa đến nay có 78.952m2 bình quân 6,4m2/ 1học sinh Tỉ lệ học sinh bình quân trênlớp giảm chỉ còn 36 học sinh/ 1lớp Tuy nhiên tỉ lệ trường chưa đạt yêu cầu vềCSVC, thiết bị dạy học vẫn còn cao 31%

2.3.1.4 Tiêu chuẩn 4 : Thực hiện chủ trương xã hội hóa giáo dục

Kinh tế - xã hội phát triển, đời sống nhân dân có phần nâng cao, các hội cha

mẹ học sinh cùng nhà trường tích cực vận động các đơn vị đóng trên địa bàn gópcông, hỗ trợ vật tư, kinh phí để từng bước xây dựng hoàn thiện các chỉ tiêu Bêncạnh kinh phí của nhà nước, các địa phương hàng năm đều trích từ quỹ lao độngcông ích, trích ngân sách của phường để xây dựng thêm các hạn mục công trìnhnhằm từng bước hoàn thiện các chỉ tiêu Ngoài ra UBND quận, các phường và Banquản lý dự án đường Bạch Đằng Đông quan tâm tham mưu UBND thành phố ưutiên dành quỹ đất cho giáo dục để đạt chuẩn 6m2 đất/ 1học sinh Nhờ đó các trườngtiểu học được xây mới sau khi quy hoạch chỉnh trang đô thị đều bảo đảm diện tíchđất theo qui định, đồng bộ các phòng học, phòng chức năng

Bảng 2.7 Kết quả đánh giá về thực hiện xã hội hóa giáo dục từ phía CBQL

- Thực hiện xã hội hóa giáo dục 3 10,3 5 17,2 11 37,9 10 34,4Trong 5 năm qua tổng kinh phí nhà nước đầu tư để 5 trường tiểu học đạtchuẩn là 3.988.161.000đ, bên cạnh đó các trường đạt chuẩn cũng đã huy động từcác nguồn hỗ trợ của UBND phường, quận, phụ huynh học sinh và các nguồn khác

là 355.183.000đ để góp phần xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia trong đótrường tiểu học Ngô Gia Tự : 305.703.000đ, trường tiểu học Chi Lăng:115.492.000đ, trường tiểu học Đinh Tiên Hoàng: 1.334.400.000đ, trường tiểu họcTrần Quốc Toản: 1.215.344.000đ và trường tiểu học Nguyễn Phan Vinh:1.372.405.000đ.

Theo số liệu thống kê về thực hiện xã hội hóa giáo dục các trường tiểu họcmới đạt 27,5 khá, tốt; 37,9 % đạt yêu cầu và 34,4% chưa đạt yêu cầu

2.3.1.5 Tiêu chuẩn 5 : Hoạt động và chất lượng giáo dục

Năm học 1997-1998 công tác PCGDTH- CMC và chất lượng giáo dục củaquận còn gặp nhiều khó Đã huy động và tổ chức 31 lớp học không chính quy vớitổng số 403 học sinh, huy động lại 293 học sinh cùng với 318 lớp và 12.084 họcsinh chính quy góp phần huy động trẻ 6-14 tuổi đang học trong các trường học đạt tỉ

lệ 90% và đặc biệt là trẻ 6 tuổi vào lớp 1 đạt 96%; học sinh giỏi đạt 17,1 %; họcsinh khá đạt 35,5%; học sinh trung bình đạt 41,6 % và học sinh yếu 5,8 % có 65 họcsinh bỏ học, hơn 300 học sinh phải ở lại lớp Kết quả cuối năm học về đạo đức xếploại tốt 69,4 % loại khá tốt 30,3 % và cần cố gắng 0,3 %

Năm học 2001-2002 trẻ 6 tuổi ra lớp 1 đạt 100 %, trẻ 6 -14 tuổi ra lớp đạt99,96 % có 11/13 trường tiểu học tổ chức cho học sinh học 2 buổi/ ngày, có 7.858học sinh học tự chọn môn Tiếng Anh chiếm tỉ lệ 63,7 % kết quả cuối năm học có41,3 % học sinh giỏi, 36,9% học sinh khá, 20,6 % học sinh trung bình và chỉ còn1% học sinh xếp loại yếu

Về hạnh kiểm có 100 % học sinh xếp loại khá tốt trở lên, không còn họcsinh xếp loại cần cố gắng trong 3 năm học trở lại đây, không có học sinh bỏ học Cóthể nói chất lượng giáo dục được nâng lên là cả một quá trình rèn luyện, phấn đấukhông ngừng của các thầy cô giáo, các em học sinh và cả sự chăm lo của cha mẹhọc sinh và toàn xã hội

Bảng 2.8 Kết quả đánh giá về hoạt động và chất lượng giáo dục từ phía CBQL

- Hoạt động và chất lượng giáo dục 6 20,6 9 31 11 37,9 3 10,3

Từ kết quả điều tra về hoạt động và chất lượng giáo dục cho thấy có 51,6%các trường tiểu học hoạt động và chất lượng giáo dục đạt khá, tốt và đã thực hiện tốtdạy 2 buổi / ngày trong năm học 2005-2006 có 204/289 lớp học 2 buổi/ ngày, với6.676 học sinh chiếm tỉ lệ 71,7 %( trong đó có 108 lớp bán trú với 3.536 học sinhđạt tỉ lệ 38 %) Các trường thực hiện đổi mới phương pháp giảng dạy bằng nhiềuhình thức: thao giảng, dự giờ, báo cáo chuyên đề để nâng cao chất lượng Cuối năm

có 97,3 % học sinh hạnh kiểm xếp loại tốt, trên 50% học sinh có học lực khá, giỏi.Qua các kỳ thi học sinh giỏi đạt được 204 giải cấp quận, 96 giải cấp thành phố và

12 giải cấp quốc gia tập trung các môn Tiếng việt, Toán, Tin học, Tiếng Anh, Viếtchữ đẹp, vẽ tranh ở các lớp 4 và lớp 5 Tuy nhiên vẫn còn 37,9% đạt yêu cầu và10,3% chưa đạt yêu cầu về hoạt động và chất lượng giáo dục

2.3.2 Quá trình xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia

Nghị quyết Hội nghị lần thứ 2 BCH Trung ương (khoá VIII) về định hướngchiến lược phát triển GD&ĐT trong thời kỳ công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước, đãchỉ ra những nhiệm vụ trọng tâm của GD&ĐT, trong đó có việc xây dựng và ban hànhchuẩn quốc gia về các trường học Ngày 26 tháng 4 năm 1997 Bộ GD&ĐT ban hànhquyết định số 1366 về qui chế công nhận trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia giai đoạn1996-2000 Ngày 01 tháng 01 năm 1997 thành phố Đà Nẵng được Chính phủ quyếtđịnh tách ra từ tỉnh QN-ĐN và trở thành thành phố trực thuộc trung ương, trong thờigian này quận Sơn Trà chỉ có 8 trường tiểu học đó là: Trường tiểu học Ngô Gia Tựthuộc phường An hải Đông; Trường tiểu học Chi Lăng thuộc phường An hải Tây;Trường tiểu học Ngô Mây thuộc phường Phước Mỹ; Trường tiểu học Lương Thế Vinhthuộc phường An hải Bắc; Trường tiểu học Tô Vĩnh Diện thuộc phường Nại HiênĐông; Trường tiểu học Quang Trung thuộc phường Mân Thái; Trường tiểu học TrầnQuốc Toản và trường tiểu học Nguyễn Tri Phương thuộc phường Thọ Quang

Sau một thời gian thực hiện Nghị quyết Trung ương 2 về chủ trương xâydựng trường nói chung và trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia nói riêng đã được tiếptục khẳng định lại trong Đại hội IX và Đại hội X của Đảng cộng sản Việt Nam.Chiến lược 10 năm phát triển giáo dục và đào tạo 2001-2010 của Chính phủ càngkhẳng định tính đúng đắn, phù hợp với yêu cầu thực tiễn của việc xây dựng trườngtiểu học đạt chuẩn quốc gia Để đáp ứng và phù hợp với nhiệm vụ phát triển trong