Xuất phát từ thực tế trên, chúng tôi tiến hành nghiên cứu đề tài: “Nghiên cứu ảnh hưởng của phân bón lá đến một số giống hoa đồng tiền nhập nội tại Phú Thọ” 1.2.. Xác định được loại phâ
Trang 1THẨM HOÀNG NĂM
NGHIÊN CỨU ẢNH HƯỞNG CỦA PHÂN BÓN LÁ
ĐẾN MỘT SỐ GIỐNG HOA ĐỒNG TIỀN
NHẬP NỘI TẠI PHÚ THỌ
Ngành: Khoa học cây trồng
Mã số: 8 62 01 10
LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC CÂY TRỒNG
Người hướng dẫn khoa học: TS Đặng Thị Tố Nga
Thái Nguyên - 2018
Trang 2LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan rằng, số liệu và kêt quả nghiên cứu trong luận văn này là trung thực và chưa hề được sử dụng để bảo vệ một học vị nào
Tôi xin cam đoan rằng mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn này đã được cảm ơn và các thông tin trích dẫn trong luận văn đều được chỉ rõ nguồn gốc
Thái Nguyên, ngày tháng năm 2018
Tác giả luận văn
Thẩm Hoàng Năm
Trang 3LỜI CẢM ƠN
Trong quá trình học tập và nghiêm cứu đề tài, ngoài sự cố gắng lỗ lực của bản thân, tôi đã được sự giúp đỡ tận tình và những lời chỉ bảo chân tình từ rất nhiều đơn vị và cá nhân trong và ngoài ngành nông nghiệp Tôi xin nghi nhận và bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến những tập thể, cá nhân đã dành cho tôi sự giúp đỡ chân thành và quý báu đó
Trước tiên, tôi xin được bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc và kính trọng sự giúp đỡ nhiệt tình của TS Đặng Thị Tố Nga là người trực tiếp hướng dẫn và giúp đỡ tôi về
mọi mặt để tôi hoàn thành đề tài này
Tôi xin chân thành cảm ơn những ý kiến đóng góp quý báu của các thầy cô trong hoa Nông học, các thầy cô trong phòng Đào tạo trường ĐHNL Thái Nguyên
Tôi xin cảm ơn sự giúp đỡ của Đảng ủy, ban Giám hiệu trường Cao đẳng Công nghệ và Nông lâm Phú Thọ đã tạo điều kiện giúp tôi thực hiện đề tài này
Cảm ơn sự giúp đỡ, cổ vũ và động viên của gia đình, người thân, bạn bè đã đồng hành cùng tôi trong quá trình học tập và thực hiện luận văn này
Thái Nguyên, ngày tháng năm 2018
Tác giả luận văn
Thẩm Hoàng Năm
Trang 4MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN i
LỜI CẢM ƠN ii
MỤC LỤC vii
MỞ ĐẦU 1
1.1.Tính cấp thiết của đề tài 1
1.2 Mục đích và yêu cầu 2
1.2.1 Mục đích 2
1.2.2 Yêu cầu 2
1.3 Ý nghĩa của đề tài 3
1.3.1 Ý nghĩa khoa học 3
1.3.2 Ý nghĩa trong thực tiễn sản xuất 3
Chương 1: TỔNG QUAN TÀI LIỆU 4
1.1.Cơ sở khoa học của đề tài 4
1.1.1 Cơ sở khoa học nghiên cứu về giống 4
1.1.2 Cơ sở khoa học của việc nghiên cứu phân bón lá 4
1.2 Giới thiệu chung về cây hoa đồng tiền 7
1.2.1 Nguồn gốc 7
1.2.2 Phân loại 7
1.2.3 Đặc điểm: 7
1.3 Tình hình sản xuất cây hoa đồng tiền trên Thế giới và ở Việt Nam 14
1.3.1 Tình hình sản xuất cây hoa đồng tiền trên Thế giới 14
1.3.2 Tình hình sản xuất cây hoa đồng tiền ở Việt Nam 15
1.4 Kết quả nghiên cứu, sử dụng phân bón lá trên thế giới và Việt Nam 19
1.4.1 Kết quả nghiên cứu, sử dụng phân bón lá trên thế giới 19
1.4.2 Kết quả nghiên cứu, sử dụng phân bón lá ở ViệtNam 20
1.4.3.Các kết quả nghiên cứu về dinh dưỡng qua lá 22
Trang 5Chương 2: ĐỐI TƯỢNG, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP
NGHIÊN CỨU 26
2.1 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 26
2.1.1 Đối tượng nghiên cứu: 26
2.1.2 Phạm vi nghiên cứu: 26
2.1.3 Thời gian và địa điểm nghiên cứu 26
2.2 Nội dung nghiên cứu 27
2.3 Phương pháp nghiên cứu 27
2.3.1 Phương pháp bố trí thí nghiệm 27
2.2.2 Các chỉ tiêu và phương pháp theo dõi 29
2.3 Các biện pháp kỹ thuật áp dụng trong thí nghiệm 30
2.4 Phương pháp xử lý số liệu 31
Chương 3 : KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN 32
3.1 Tỷ lệ sống của các giống hoa Đồng tiền 32
3.2 Ảnh hưởng của phân bón lá đến các giai đoạn sinh trưởng của các giống hoa Đồng tiền 33
3.2.1 Thời gian sinh trưởng của các giống hoa đồng tiền trong thí nghiệm 34
3.2.2 Ảnh hưởng của phân bón lá đến thời gian sinh trưởng của các giống hoa đồng tiền trong thí nghiệm 35
3.2.3 Ảnh hưởng của phân bón lá đến các giai đoạn sinh trưởng của một số giống hoa Đồng tiền thí nghiệm 36
3.3 Ảnh hưởng của phân bón lá đến động thái tăng trưởng số lá của các giống hoa Đồng tiền 37
3.3.1 Ảnh hưởng của phân bón lá, giống hoa đồng tiền đến động thái tăng trưởng số lá của cây hoa Đồng tiền 38
3.3.2 Ảnh hưởng của phân bón lá đến động thái tăng trưởng số lá của các giống hoa Đồng tiền 39
Trang 63.4 Ảnh hưởng của phân bón lá đến động thái tăng trưởng số nhánh của
các giống hoa Đồng tiền 41
3.4.1 Ảnh hưởng của phân bón lá, các giống hoa Đồng tiền đến động thái tăng trưởng số nhánh của cây hoa Đồng tiền 42
3.4.2 Ảnh hưởng của phân bón lá đến động thái tăng trưởng số nhánh của các giống hoa Đồng tiền 43
3.5 Ảnh hưởng của phân bón lá đến hình thái, kích thước của các giống hoa Đồng tiền 44
3.6 Tình hình sâu bệnh hại của các giống hoa Đồng tiền thí nghiệm 46
3.7 Ảnh hưởng của phân bón lá đến năng suất của các giống hoa Đồng tiền 49
3.8 Ảnh hưởng của phân bón lá đến chất lượng hoa của các giống hoa Đồng tiền 51
3.9 Ảnh hưởng của phân bón lá đến hiệu quả kinh tế của các giống hoa Đồng tiền 57
KẾT LUẬN VÀ ĐỀ NGHỊ 59
1 Kết luận 59
2 Đề nghị 59
TÀI LIỆU THAM KHẢO 60
Trang 8DANH SÁCH CÁC BẢNG
Bảng 1.1 Nhu cầu dinh dưỡng và các giai đoạn của hoa đồng tiền 10 Bảng 3.1 Tỷ lệ sống của các giống hoa đồng tiền qua các giai đoạn
sinh trưởng 32 Bảng 3.2 Ảnh hưởng của phân bón lá đến các giai đoạn sinh trưởng của
một số giống hoa Đồng tiền thí nghiệm 36 Bảng 3.3 Ảnh hưởng của các nhân tố thí nghiệm đến động thái ra lá của
cây hoa Đồng tiền 38 Bảng 3.5 Ảnh hưởng của phân bón lá đến động thái tăng trưởng số lá
của các giống hoa Đồng tiền 39 Bảng 3.6 Ảnh hưởng của phân bón lá, các giống hoa Đồng tiền đến
động thái tăng trưởng số nhánh của cây hoa Đồng tiền 42 Bảng 3.7 Ảnh hưởng của phân bón lá đến động thái tăng trưởng số
nhánh của các giống hoa Đồng tiền 43 Bảng 3.8 Đặc điểm thực vật học của các giống hoa đồng tiền thí nghiệm 44 Bảng 3.9 Ảnh hưởng của phân bón lá, các giống hoa Đồng tiền đến hình
thái, kích thước lá của cây hoa Đồng tiền 45 Bảng 3.10 Tình hình sâu, bệnh hại trên các giống hoa Đồng tiền thí nghiệm 47 Bảng 3.11 Ảnh hưởng của phân bón lá đến năng suất của các giống hoa
Đồng tiền 49
Bảng 3.12 Ảnh hưởng của phân bón lá, giống hoa Đồng tiền đến kích
thước hoa của cây hoa Đồng tiền 52 Bảng 3.13 Ảnh hưởng của phân bón lá đến kích thước hoa của các giống
hoa Đồng tiền 53 Bảng 3.14 Ảnh hưởng của phân bón lá tới tỷ lệ hoa thương phẩm của
các giống hoa Đồng tiền 55 Bảng 3.15 Ảnh hưởng của phân bón lá đến hiệu quả kinh tế của các
giống hoa Đồng tiền 57
Trang 9MỞ ĐẦU
1.1.Tính cấp thiết của đề tài
Hoa đồng tiền có tên khoa học là Gerbera jamesonii Bolus (còn gọi là
hoa mặt trời hay hoa Phu Lăng), có nguồn gốc từ Nam Phi, là một trong 10 loại hoa quan trọng nhất trên thế giới (sau hồng, cúc, lan, cẩm chướng, lay ơn) (Đặng Văn Đông, 2004) [3] Hoa đồng tiền có màu sắc tươi sáng rất phong phú, đa dạng với đủ các loại màu: đỏ, cam, vàng, trắng, tím sen Với ưu điểm
dễ trồng, dễ nhân giống, chăm sóc đơn giản ít tốn công, trồng một lần có thể thu hoạch liên tục từ 4 - 5 năm Hiện nay, diện tích trồng hoa đồng tiền chiếm tới 8% trong cơ cấu chủng loại sản xuất hoa cả nước và không ngừng được
mở rộng Tuy nhiên, các giống hoa trong sản xuất được người trồng nhập về
từ nhiều nguồn khác nhau không qua khảo nghiệm đánh giá một cách hệ thống cho nên năng suất, phẩm chất hoa chưa đáp ứng được thị hiếu người tiêu dùng Do vậy, công tác nghiên cứu chọn tạo, nhập nội giống, tuyển chọn giống hoa đồng tiền thích nghi với điều kiện khí hậu nước ta có ý nghĩa rất quan trọng góp phần nâng cao hiệu quả sản xuất, góp phần tăng thu nhập cho người sản xuất hoa
Thị xã Phú Thọ với diện tích đất nông nghiệp lớn, khí hậu thuận lợi cho phát triển gây trồng nhiều loài hoa Mặt khác, đây là địa bàn giáp với các thị trường tiêu thụ lớn về hoa như thành phố Việt Trì, khu du lịch Đền Hùng…nên nhu cầu về hoa là rất lớn Thị xã Phú Thọ là vùng được đánh giá có tiềm năng phát triển trồng hoa với các loại hoa chủ yếu như hoa hồng, hoa cúc, hoa đồng tiền, hoa cẩm chướng, các vườn hoa lan, hoa ly… phát triển trồng hoa sẽ góp phần làm thay đổi cơ cấu cây trồng và nâng cao đời sống người dân
Trong sản xuất nông nghiệp nói chung và nghề trồng hoa nói riêng, một trong những biện pháp hàng đầu để đẩy mạnh sản xuất là sử dụng phân bón Theo thông báo của FAO, phân bón làm tăng năng suất cây trồng nông nghiệp 35-45%, phần còn lại do giống và các yếu tố khác, trong đó phân bón qua lá
Trang 10và trồng cây trong giá thể chiếm vị trí quan trọng trong nền nông nghiệp sạch
và thâm canh tăng năng suất, chất lượng cây trồng nhất là trong lĩnh vực Hoa-Quả Tuy nhiên, hiện nay đa số các vùng trồng hoa nước ta đều lạm dụng việc sử dụng phân hóa học, nhất là phân đa lượng N, P, K riêng rẽ Làm cây phát triển không cân đối, tỉ lệ ra hoa dị dạng cao, độ bền hoa cắt thấp, hiệu quả sản xuất kinh doanh không cao, ngoài ra còn làm ôi nhiễm môi trường đất, nước và không khí, đặc biệt đất canh tác bị thái hóa, tái chua, chai cứng…
Rau-Vì vậy bón phân qua lá và trồng cây trên giá thể là một giải pháp chiến lược
an toàn dinh dưỡng cây trồng, có ý nghĩa lớn lao trong phát triển nông nghiệp bền vững Hiện nay thị trường phân bón lá nước ta rất phong phú Một số loại
do các công ty, cơ sở trong nước sản xuất, còn lại phần lớn là nhập khẩu từ nước ngoài Việc khuyến cáo sử dụng loại phân bón lá nào? Trên đối tượng cây trồng nào? Trồng trên giá loại giá thể nào cho hiệu quả cao nhất, đang là vấn đề cấp thiết đặt ra cho các nhà khoa học và các cơ quan nghiên cứu
Xuất phát từ thực tế trên, chúng tôi tiến hành nghiên cứu đề tài: “Nghiên cứu ảnh hưởng của phân bón lá đến một số giống hoa đồng tiền nhập nội tại Phú Thọ”
1.2 Mục tiêu
1.2.1 Mục tiêu chung
Lựa chọn được giống hoa đồng tiền có năng suất, chất lượng tốt, màu sắc đẹp phù hợp với thị hiếu người tiêu dùng và thích nghi với điều kiện sinh thái của Phú Thọ
Xác định được loại phân bón lá phù hợp cho cây sinh trưởng, phát triển
và đem lại hiệu quả kinh tế cao đối với một số giống hoa đồng tiền nhập nội tại Phú Thọ
1.2.2 Mục tiêu cụ thể
- Đánh giá được ảnh hưởng của một số loại phân bón lá đến từng giai đoạn sinh trưởng, phát triển của một số giống hoa đồng tiền nhập nội
Trang 11- Đánh giá tác động của phân bón lá đến hiệu quả kinh tế đối với cây hoa Đồng tiền
- Đề xuất được loại phân bón lá tốt nhất từ kết quả nghiên cứu, khuyến cáo cho sản xuất đại trà, đảm bảo khả năng ứng dụng rộng rãi, hiệu quả thiết thực
1.3 Ý nghĩa của đề tài
1.3.1 Ý nghĩa khoa học
- Kết quả nghiên cứu của đề tài sẽ cung cấp các tư liệu khoa học về đặc
điểm sinh trưởng, phát triển của một số giống hoa đồng tiền và ảnh hưởng của phân bón lá tới năng suất, chất lượng hoa đồng tiền tại Phú Thọ
- Kết quả nghiên cứu của đề tài sẽ bổ sung vào tài liệu tham khảo cho công tác giảng dạy, nghiên cứu khoa học về cây hoa đồng tiền
1.3.2 Ý nghĩa trong thực tiễn sản xuất
- Kết quả nghiên cứu của đề tài góp phần hoàn chỉnh quy trình thâm canh cây hoa Đồng Tiền đạt hiệu quả kinh tế cao hơn, tại Phú Thọ nói riêng
và tại Việt Nam nói chung
- Bổ sung giống hoa đồng tiền có triển vọng vào tập đoàn hoa đồng tiền nhằm phục vụ sản xuất tại Phú Thọ
Trang 12Chương 1 TỔNG QUAN TÀI LIỆU
1.1.Cơ sở khoa học của đề tài
1.1.1 Cơ sở khoa học nghiên cứu về giống
Cây hoa đồng tiền đang được trồng ở nước ta những năm gần đây với rất nhiều giống đưa vào sản xuất chủ yếu là nhập nội từ Hà Lan, Trung Quốc Tuy nhiên hầu hết các giống đưa vào sản xuất chưa được nghiên cứu khảo nghiệm tại các vùng sinh thái một cách hệ thống trước khi trồng, nên dẫn đến một số giống có năng suất, chất lượng hoa kém, sâu bệnh nhiều, mẫu mã xấu nên hiệu quả kinh tế thấp gây khó khăn cho người sản xuất Nghiên cứu giống
sẽ giúpchúng ta nắm bắt được đặc điểm sinh trưởng, phát triển, khả năng thích ứngcủa chúng với điều kiện ngoại cảnh, từ đó có thể lựa chọn được những giống phù hợp với điều kiện của địa phương trước khi đưa vào sản xuất
1.1.2 Cơ sở khoa học của việc nghiên cứu phân bón lá
Cây trồng không chỉ hấp thụ dinh dưỡng qua rễ mà còn hấp thụ qua lá Với ưu điểm cung cấp chất dinh dưỡng cho cây nhanh hơn, hiệu suất sử dụng dinh dưỡng cao hơn (tới 95%), chi phí thấp hơn, ít ảnh hưởng đến môi trường
và đất trồng, phân bón qua lá ngày càng được nhiều người nông dân sử dụng trong sản xuất Từ lâu các nhà khoa học đã chứng minh được rằng cây xanh hút các chất dinh dưỡng ở dạng khí như CO2,O2, SO2, NO2 và NH3 từ khí quyển qua lỗ khí khổng Ngoài bộ phận lá các bộ phận khác như thân, cành, hoa, quả đều có khả năng hấp thụ dinh dưỡng ( Weigh và Ziegler - dẫn theo Nguyễn Hạc Thúy, 2001) [16] Bằng nhiều thực nghiệm khác nhau các nhà khoa học đã chứng minh được rằng việc phun các chất dinh dưỡng hòa tan vào lá, chúng xâm nhập vào cây xanh qua lỗ khí khổng cả ngày lẫn đêm Tổng diện tích bề mặt lá tiếp xúc với phân bón thường cao hơn 8 -10 lần diện tích tán cây che phủ, các chất được vận chuyển tự do theo chiều từ trên xuống
Trang 13dưới với vận tốc 30cm/h Do đó, năng lực hấp thụ dinh dưỡng qua lá cũng cao hơn gấp 8 – 10 lần qua rễ
Ở Việt Nam từ những năm 80 của thế kỷ XX, viện hóa công nghiệp đã tiến hành tách chiết acid Humix từ than bùn để điều chế một số loại Humat dùng làm chất kích thích sinh trưởng phun cho cây trồng và đã được thị trường chấp nhận ( Nguyễn Huy Phiêu và cộng sự, 1993) [9]
Tác giả Đường Hồng Dật (2003) [1] cho biết: khi bón qua lá, phân phát huy hiệu lực nhanh, hiệu suất sử dụng dinh dưỡng qua lá của cây đạt từ 90 - 95%, trong khi phân bón qua đất chỉ sử dụng 40 – 50% Hiện nay, trung tâm sinh học thực nghiệm (Viện ứng dụng công nghệ - Bộ khoa học và công nghệ)
đã và đang phối hợp với công ty Hunnia – Zholdinh, Hungary thực hiện dự án
“ Nghiên Cứu Sản Xuất Và Sử Dụng Phân Bón Lá Bio – Hunnia có thành phần chiết xuất từ thực vật”
Năm 2007 dự án được triển khai trên cây dưa hấu, cây cà chua, súp lơ Kết quả cho thấy, việc sử dụng phân bón lá Bio – Hunnia đã rút ngắn thời gian sinh trưởng, tăng khả năng chống chịu sâu bệnh và làm tăng năng suất phẩm chất của cây rõ rệt riêng đối với cây dưa hấu năng suất quả tăng từ 26.3 -30%, độ brix cũng cao hơn so với đối chứng
Phân vi lượng cho cây đậu tương và lạc trên đất mai sơn – Hòa Bình ở các giai đoạn 3,5,7 lá đã có tác dụng tốt đến quá trình sinh trưởng, phát triển của cây ( làm tăng hàm lượng diệp lục trong lá, tăng chiều cao cây, tăng năng suất và chất lượng hạt ( năng xuất tăng từ 13.8 -20.2%, protein, lipit tăng so với đối chứng))
Đối với hoa cây cảnh, việc nghiên cứu sử dụng phân bón lá trong những năm gần đây đã trở thành phổ biến và cho hiệu quả rõ rệt khi khảo nghiệm phân bón lá Agriconik trên hoa hồng và hoa thược dược ở Hà Nội cho kết quả: số lượng và đường kính hoa đều tăng so với đối chứng phun nước sạch, phun phân bón lá Komix-Fl cho hoa cây cảnh làm tăng số hoa, đường kính hoa, giữ cho hoa lâu tàn ( Vũ Cao Thái, 2000) [12]
Trang 14Xử lý phân bón lá SNG, Antonik cho cây hoa cúc đã tác động mạnh đến giai đoạn sinh trưởng sinh thực của cây, làm tăng tỉ lệ hoa hữu hiệu ( 11%
so với đối chứng không phun), tăng năng suất, chất lượng, kéo dài tuổi thọ của hoa, còn sử lý SNG và BPF, nồng độ 10ml/l cho cây hoa cúc lúc bắt đầu nên 6 nụ, đã làm tăng đường kính hoa lên đáng kể, màu sắc hoa tươi hơn, thân
lá xanh đậm, cuống hoa to cứng hơn
Theo Nguyễn Thị Kim Lý (2001) [8], xử lý phân bón lá “Thiên Nông”, GA3 Thiên Nông, Kích phát tố hoa trái Thiên Nông cho cây hoa cúc CN97 trong hai vụ Đông Xuân 1999 và 2000 tại Hà Nội, trong đó phân bón lá GA3
phun liên tục 7 ngày/lần từ sau trồng 15 ngày đến khi cây chớm phân hóa mầm hoa Kích phát tố hoa trái xử lý khi cây bắt đầu phân hóa mầm hoa đến khi nụ nứt cánh
Kết quả: các loại chế phẩm trên đều ảnh hưởng tốt đến sinh trưởng phát triển của cây, cho hiệu quả kinh tế gấp 1,23 lần so với đối chứng tác giả kết luận: GA3 tác dụng mạnh ở giai đoạn sinh trưởng sinh dưỡng, Kích phát tố hoa trái Thiên Nông có hiệu quả ở giai đoạn sinh trưởng sinh thực, phân bón
lá tác dụng điều hòa cả hai quá trình này
Nghiên cứu ảnh hưởng của phân bón lá phức hữu cơ Pomior trên các cây hoa cúc, hoa đồng tiền và hoa hồng, Hoàng Ngọc Thuận (2005) [13] cho thấy: Khi sử dụng phân bón lá Pomior 0,3% cho cây hoa cúc trong vườn ươm nhân giống nuôi cấy mô tế bào, tỉ lệ sống khi ra ngôi cây non trong ống nghiệm tăng 35% so với đối chứng phun nước sạch, cây con mập, sau 10 ngày
ra ngôi, tốc độ tăng trưởng chiều cao tăng nhanh gấp 1,45 lần
Thí nghiệm sử dụng phân bón lá Pomior 0,4% cho cây hoa cúc vàng hè
Đà Lạt, kết quả năng suất, chất lượng, độ bền hoa cắt, khả năng chống chịu sâu bệnh đều cao hơn đối chứng đặc biệt có thể sử dụng phân bón la Pomior
để bón thúc cho cây hoa cúc mà không phải bón thêm loại phân khoáng nào khác Trên cây hoa đồng tiền, thí nghiệm bón thúc phân bón lá Pomior ở các nồng độ: 0,2%, 0,3%, 0,4%, 0,5% đều cho khả năng sinh trưởng và năng suất
Trang 15cao hơn, ở nồng độ 0,4% cho hiệu quả cao nhất, đường kính hoa tăng gấp 1,14 lần so với đối chứng
1.2 Giới thiệu chung về cây hoa đồng tiền
1.2.1 Nguồn gốc
Hoa Đồng tiền có tên khoa học là Gerbera jamesonii, Hoa Đồng tiền gồm nhiều loại thuộc chi Gerbera, chi này có khoảng 30-100 loài sống
hoang dã, phân bố ở Nam Mỹ, Châu Phi đại lục, Madagascar và vùng nhiệt
đới châu Á Chi Gerbera rất phổ biến và được trồng tại vườn chủ yếu là các giống lai giữa Gerbera jamesonii và một loài khác ở Nam Phi là Gerbera
hybrida Hiện nay tồn tại hàng trăm giống khác nhau
- Nhóm 1- Hoa đơn: Hoa chỉ có một hoặc hai tầng cánh, xếp xen kẽ nhau tạo thành vòng tròn Hoa mỏng và yếu hơn hoa kép, màu sắc hoa ít hơn, điển hình là màu trắng, đỏ, tím, hồng
- Nhóm 2 - Hoa kép: cành hoa to, gồm hơn hai tầng cánh, bông to, đường kính hoa có thể đạt tới 12-15cm, cánh hoa tụ lại thành bông nằm ở đầu trục chính, cuống dài 40-60cm Màu sắc đa dạng như màu trắng, đỏ, vàng, hồng, màu gạch cua
Trang 16- Nhóm 3- hoa đơn nhị kép: bên ngoài cùng cánh đơn, bên trong cánh kép dày đặc, thường màu trắng trong lớp cánh kép màu cánh sen nhưng nhóm này không đẹp bằng hoa kép
Trong ba loại trên, Đồng tiền kép là nhóm có giá trị kinh tế cao, được
ưa chuộng hơn cả và cũng là đối tượng của nuôi cấy mô tế bào thực vật
Theo Nguyễn Văn Hồng (2009) [6]:
Rễ
Rễ đồng tiền thuộc loại rễ chùm, rễ hình ống, ăn ngang, có nhiệm vụ hút chất dinh dưỡng và nước cho cây, đồng thời giúp cho cây vững chắc Rễ cũng có khi nổi lên trên mặt luống và vươn dài tương ứng với diện tích lá tỏa
ra Các rễ được phát sinh ra chủ yếu từ thân chính của cây mẹ để hình thành nên các nhánh mới
Thân, lá
Đồng tiền là cây thân ngầm, không phân cành mà chỉ đẻ nhánh Lá và hoa được phát triển từ thân Kích thước của lá to hay nhỏ còn tùy thuộc vào giống Những giống nhập nội thường có lá to và mập Lá thường giòn và mọc chếch 15-45o so với mặt đất Lá đơn, hình lông chim xẻ thùy, gân lá hình mạng, mặt lưng của lá có một lớp lông nhung Thông thường chiều cao cây thường đạt 25-45cm, màu sắc lá xanh đậm hay nhạt còn tùy thuộc vào giống Trong một chu kỳ sinh trưởng, tùy từng giống mà cây đồng tiền có số lượng
lá khác nhau Các lá khi già thường tỉa thưa đi để tạo độ thông thoáng cho cây
và giảm sâu bệnh hại trên cây Những cây có lá màu xanh đậm, mập và cứng
là biểu hiện của cây sinh trưởng khỏe và có sức chống chịu cao
Hoa và quả
Hoa đồng tiền do hai loại hoa nhỏ hình lưỡi và hình ống tạo thành, là loại hoa tự đơn hình đan Hoa hình lưỡi tương đối lớn, mọc phía ngoài nên được gọi là tâm hoa hoặc mắt hoa Trong quá trình hoa nở, hoa hình lưỡi nở trước, hoa hình ống nở theo thứ tự từ ngoài vào trong theo từng vòng một
Trang 17thường thì hoa đồng tiền có hai loại: hoa đơn có cánh to và thưa, còn hoa kép
có cánh nhỏ, mỏng hơn, xếp sít vào nhau Màu sắc của hoa đồng tiền cũng rất khác nhau Mỗi giống có một màu đặc trưng riêng của giống đó và có tất cả các màu của tự nhiên như đỏ, vàng, da cam, thậm chí cả hoa màu tím và đen Đường kính bông hoa phụ thuộc vào từng giống Hoa to có đường kính 9-10cm Loại nhỏ hơn từ 6-8cm Khi nhị chín, bao phấn nở tung ra ngoài
Quả đồng tiền thuộc dạng quả bế, có lông, không có nội nhũ, hạt nhỏ, 1g hạt khoảng 280-300 hạt
Yêu cầu ngoại cảnh của hoa đồng tiền
Theo Đào Thanh Vân, Đặng Tố Nga (2007) [18]:
Nhiệt độ
Cây đông tiền ưa khí hậu mát mẻ Cây sinh trưởng, phát triển thuận lợi
ở nhiệt độ từ 15-25oC Cũng có một số giống chịu được nhiệt độ cao hơn
30oC Nếu nhiệt độ nhỏ hơn 12oC và lớn hơn 35oC, cây sinh trưởng phát triển kém và rất dễ bị chết, màu sắc hoa nhạt Nhiệt độ tối thích cho hạt nảy mầm là
20oC-30oC Nhiệt độ cho lá tăng trưởng tốt nhất là 25oC, nhiệt độ thấp 13oC kích thích sự phát sinh chồi nách và số lượng bông về sau Chính vì vậy nhiệt
độ cũng là một yếu tố rất quan trọng quyết định quá trình nở hoa và chất lượng hoa
Ánh sáng
Đồng tiền là cây có phản ứng với chu kỳ ánh sáng và phản ứng với cường độ ánh sáng mạnh Ánh sáng cũng là yếu tố cần thiết cho sự sinh trưởng, phát triển của cây hoa, cung cấp năng lượng cho cây quang hợp để tạo chất hữu cơ Nhờ các phản ứng này đã tạo ra hydratcacbon cho quá trình sinh trưởng Cường độ quang hợp của cây tăng khi cường độ ánh sáng và chất lượng ánh sáng tăng Trong thực tế sản xuất mùa nắng thường dùng lưới đen
để hạn chế bớt ánh nắng cho cây Ngoài ra ánh sáng có ảnh hưởng đến sự phân hóa mầm hoa và nở hoa
Trang 18 Ẩm độ
Đồng tiền là cây không chịu được úng nhưng có sinh khối lớn, bộ lá to, thoát nước nhiều nên kém chịu hạn Độ ẩm đất thích hợp từ 60%-70%, độ ẩm không khí 55%-60% là thuận lợi nhất cho cây sinh trưởng, phát triển Đặc biệt thời kỳ thu hoạch cần độ ẩm vừa phải để tránh gây thối cho hoa và là điều kiện cho sâu bệnh phát triển Trong quá trình sinh trưởng, phát triển, tùy theo từng giai đoạn và điều kiện thời tiết mà cung cấp đủ nước cho cây
Đất và dinh dưỡng
Cây đồng tiền không đòi hỏi khắt khe về đất nhưng cần có đất tơi xốp
và nhiều mùn, thoáng khí, độ pH từ 6-6.5, có khả năng giữ và thoát nước tốt, không bị đọng nước cho mùa mưa Nếu đồng tiền trên đất ngập úng, cây thấp sinh trưởng kém và rất dễ bị thối gốc
Bảng 1.1 Nhu cầu dinh dưỡng và các giai đoạn của hoa đồng tiền Thành phần
Trang 19Kỹ thuật trồng và chăm sóc đồng tiền
Chuẩn bị nhà che
Để nâng cao chất lượng và hiệu quả kinh tế, chúng ta nên trồng đồng tiền chậu trong nhà có mái che; có thể dùng nhà lưới hiện đại, nhà lưới đơn giản hoặc nhà che tạm tuỳ theo điều kiện canh tác
Nếu trồng hoa đồng tiền trong chậu, người trồng nên chuẩn bị giá thể trồng tơi xốp, thoát nước tốt, không chứa mầm bệnh hại, pH = 6 – 6.5, tuy có nhiều loại giá thể trồng đồng tiền nhưng giá thể tốt nhất được trộn theo công thức: 1/3 đất + 1/3 xơ dừa + 1/3 phân chuồng (hoai mục) Chú ý trước khi trồng, giá thể phải được xử lý nấm bệnh bằng cách dùng Foocmalin 40% pha theo tỷ lệ 1/80 - 1/100 lần; hoặc dùng Viben C 50BTN pha theo tỷ lệ 1/400 lần, phun hoặc tưới vào giá thể, trộn đều, phủ kín nilon ủ từ 1-2 ngày
Mật độ và khoảng cách trồng
Với kích thước luống 1 thì trồng 3 hàng/luống, với kích thước 2 là trồng 2 hàng/luống Khoảng cách trồng 30-35 x 35 cm Đối với trồng chậu nên chọn loại chậu nhựa hoặc sứ có kích thước là kiểu dáng khác nhau, nếu chậu có kích thước 20 x 16 x 22 cm thì trồng 1 cây/chậu
Cách tưới nước cho hoa đồng tiền
Tưới nước cho hoa đồng tiền vào buổi sáng, tránh tưới vào buổi chiều lúc trời nắng cây dễ bị bệnh Khi tưới nước chú ý không làm văng đất lên lá
Trang 20Tuy hoa đồng tiền không chịu được hạn nhưng cũng không ưa ẩm quá, vì vậy tùy vào điều kiện cụ thể có thể 2-3 ngày tưới một lần
Nên thường xuyên tỉa lá héo úa cho cây để tạo sự thông thoáng
cho cây đồng tiền phát triển
Hoa đồng tiền khá dễ trồng mà lại có thể trang trí cho ngôi nhà bạn với
ý nghĩa hoan hỷ, sự vui vẻ trong gia đình Hy vọng với cách trồng và chăm sóc chậu cảnh hoa đồng tiền sẽ mang lại cho các bạn những kinh nghiệm để
có chậu cảnh hoa đồng tiền đẹp
Bón phân
Nếu trồng trên luống, nên định kỳ bón cho hoa đồng tiền loại phân Nitrophosphoka (15-5-20 + 2 TE), pha loãng tưới mỗi tuần 1 lần Ngoài việc bón phân qua rễ, phun thêm phân bón lá cho cây Growmore (30-10-10) Giai đoạn cây ra nụ cần phun thêm các loại phân bón lá như: Multi-K (13-0-46), Nitrat canxi (11-0-0-20 CaO) để làm hoa cứng cáp, màu sắc hoa đậm, lâu tàn Nếu bón nhiều đạm cành hoa mềm yếu, cắm bình hoa dễ bị gục xuống
Nếu trồng trong chậu, chất liệu trồng là phân rơm và phân trấu mục rất thích hợp với hoa đồng tiền, do đó nên hạn chế bớt lượng phân hóa học Có thể
sử dụng phân DAP bằng cách: ngâm 1 kg DAP vào 5 lít nước, tưới định kỳ 01 tuần/lần theo liều lượng 50 ml phân đã ngâm pha với 10 lít nước, tưới cho cây đến khi cây có nụ hoa (khoảng 4 tháng sau khi trồng)
Khi cây có nụ cần bổ sung thêm phân Kali (pha loãng tưới vào gốc) theo liều lượng là 1 muỗng canh + 10 lít nước tưới cho cây Trong giai đoạn này, nên tưới phân xen kẽ với nhau (1 tuần tưới phân DAP, 1 tuần tưới phân Kali)
Sâu bệnh hại đồng tiền
Một số sâu bệnh thường gặp trên cây hoa đồng tiền như:
- Nhện đỏ: đây là loài côn trùng gây hại làm giảm năng suất và chất
lượng hoa khi thu hoạch Nhện xuất hiện nhiều ở giai đoạn cây đang cho hoa,
nụ bị hại cánh hoa nhạt màu, có nhiều đốm trắng nhỏ trên cánh hoa làm giảm màu sắc hoa Phòng trị: sử dụng các loại thuốc đặc trị nhện để phun xịt
Trang 21- Bọ trĩ: sâu non và trưởng thành chích hút dịch hoa làm cánh hoa có
chấm trắng và cong lại Phòng trị: sử dụng các loại thuốc phòng trị côn trùng chích hút như: Admare, Confidor, Suprathion 40EC, Match 50ND,…
- Bệnh thối gốc: do nấm lan truyền theo nguồn nước, bệnh lan nhanh
trong điều kiện nhiệt độ và ẩm độ cao, chúng xâm nhập vào cây qua vết thương, sinh trưởng trong ống dẫn làm tắt ống dẫn Thời kỳ đầu làm lá cong cuộn lại, héo vàng sau đó biến thành màu đỏ tím, lá khô và chết Gốc cổ rễ bị thối có màu nâu, vỏ long ra, khi nhổ cây lên rễ trong đất rời ra Bệnh này khi phát thành dịch rất khó chữa trị, do đó phải thường xuyên kiểm tra và ngắt bỏ
lá già, lá bị bệnh, khi phát hiện bệnh thì nhổ ngay cây bệnh đem tiêu hủy, vệ sinh thường xuyên cho cây Dùng Benlate C, Ridomil MZ 72 WP để phòng bệnh cho cây
- Bệnh mốc tro: do nấm Botrytis cinerea gây ra, cây bị bệnh lá xuất
hiện đốm mốc màu tro, trời ẩm vết bệnh có màu vàng nâu Lá non bị bệnh sẽ thối nát và khô, bệnh nặng cả cây thối mềm và chết Phải thường xuyên kiểm tra vườn và kịp thời nhổ bỏ cây bệnh Dùng Rovral 50WP, Benlate BTN 50%, Sumi-eight,…để phòng trừ
- Bệnh phấn trắng: do nấm Didium geberathium gây hại, bệnh chủ yếu
gây hại trên lá, làm cho lá có đốm mốc màu trắng, sau đó lan rộng thành những đốm hình tròn hoặc hình bầu dục, cây bị hại lá bị cong lại, bệnh nặng lá ít, nhỏ,
lá chuyển màu nâu vàng và khô, ảnh hưởng đến sinh trưởng của cây
Biện pháp phòng trừ: Chăm sóc tốt cho cây để nâng cao sức đề kháng
của cây Vệ sinh vườn thường xuyên, ngắt bỏ lá già, lá bị bệnh (nếu trồng trên luống nên tránh trồng 2 vụ Đồng tiền trên cùng một mảnh đất) Khi phát hiện bệnh dùng thuốc như: Kocide 61,4D, Score 250EC, Ridomil BTN, Cantop-M 43SC,…
- Bệnh đốm lá: Vết bệnh ban đầu là những hình tròn nhỏ hoặc bất
định, màu nâu nhạt, nâu đen, nằm rãi rác trên phiến lá dọc gân lá Bệnh lan từ
Trang 22các lá dưới lên lá trên Bệnh hại cả cuống hoa và cánh hoa, làm hoa gãy gục Trên cánh hoa, bệnh làm cháy cánh hoa dẫn đến hoa xấu, mau tàn
Biện pháp phòng trừ: Thường xuyên kiểm tra ruộng và ngắt bỏ lá già,
lá bị bệnh Khi hoa bị bệnh không nên tưới nước vào lúc chiều tối Phun một trong các loại thuốc sau: Score 250 EC, Anvil 5 SC, Ridomil, Aliettle, Sumi-eight 12.5 WP,…để phòng ngừa
1.3 Tình hình sản xuất cây hoa đồng tiền trên thế giới và ở Việt Nam
1.3.1 Tình hình sản xuất cây hoa đồng tiền trên thế giới
Hiện nay, trên thế giới hoa đồng tiền là 1 trong 10 loại hoa cắt quan trọng sau hoa Hồng, Cúc, Lan, Cẩm Chướng, Lay Ơn
Các nước có sản lượng lớn là Hà Lan, Colômbia, Pháp, Trung Quốc…
ở các nước này, Đồng tiền được trồng trong nhà lưới có mái che, có trang bị
hệ thống điều chỉnh nhiệt độ, ẩm độ, ánh sáng, tưới nước, bón phân bằng chế
độ tự động hoặc bán tự động Do đó, năng suất và chất lượng hoa đồng tiền ở các nước này rất cao, đạt 4,8 triệu bông/ha/năm (Đặng Văn Đông 2004) [3]
Hà Lan là một nước sản xuất và nghiên cứu hoa đồng tiền lớn nhất thế giới Theo Hà Tiểu Đệ và cộng sự (2000) [23], Hà lan có diện tích trồng hoa đồng tiền là 8.017 ha, giá trị sản lượng là 3.590 triệu USD Nghề trồng hoa Đồng tiền ở Hà Lan đã áp dụng rộng rãi công nghiệp hóa, tự động hóa trên 80%, hoa được trồng trong môi trường không cần đất Trình độ tạo giống của
Hà Lan rất cao, phần lớn các giống đồng tiền mới hoa to được trồng rộng rãi trong sản xuất là do các nhà chọn tạo giống Hà Lan lai tạo ra Công Florist của Hà Lan là cơ sở dẫn đầu về tạo giống, nghiên cứu, sản xuất và buôn bán hoa đồng tiền…Công ty có lực lượng rất mạnh về nghiên cứu khoa học, thiết
bị sản xuất, tạo ra rất nhiều giống, sản lượng ngày càng nhiều, việc xử lý sau thu hoạch, bảo quản, đánh giá…đều ở trình độ rất cao
Ở Ba Lan, hoa Đồng tiền là loại hoa cắt quan trọng nhất và cũng là cây trồng chính của sản xuất và nuôi cấy mô, chiếm khoảng 90% tổng sản phẩm
Trang 23nuôi cấy mô năm 1984 Thời vụ hoa đồng tiền chỉ kéo dài trong tháng 6 và tháng 7 Do đó việc bảo quản cây invitro đã ra rễ được khai thác tốt
Ở Trung Quốc, ngay từ năm 1920 đã sản xuất hoa đồng tiền cắt cành ở Mai Loang – Thượng Hải, do vận dụng được kĩ thuật nuôi cấy mô nên khắc phục được tình trạng thoái hóa giống, khi đó hoa đồng tiền mới khôi phục và phát triển
Hiện nay, Thương Hải là nơi có diện tích trồng hoa đồng tiền lớn nhất, đạt 35 ha Sau thượng hải, Giang Tô cũng là nơi phát triển mạnh cây hoa đồng tiền Năm 1995 mới có trên 6ha, đến năm 1999 đã có tới 600 ha
Ngoài ra viện nghiên cứu rau hoa, viện nghiên cứu khoa học nông nghiệp và nông trường Liên Văn là những đơn vị có diện tích trồng hoa đồng
tiền lớn, kỹ thuật tương đối cao [1]
1.3.2 Tình hình sản xuất cây hoa đồng tiền ở Việt Nam
Ở Việt Nam, giống hoa đồng tiền đơn được nhập về trồng đầu tiên khoảng từ năm 1940 Đặc điểm của giống hoa đơn này là cây sinh trưởng mạnh khỏe, thích nghi tốt với điều kiện tự nhiên nước ta Nhưng nhược điểm
là hoa nhỏ cánh đơn, màu sắc đơn điệu nên hiện nay chúng ít được trồng Từ năm 1990, một vài công ty và người sản xuất hoa Việt Nam đã bắt đầu nhập các giống hoa đồng tiền lai (hoa kép) từ Đài Loan, Hà Lan, Trung Quốc về trồng một số giống tỏ ra có ưu điểm như hoa to, cánh dày, gồm nhiều tầng hoa xếp lại với nhau, màu sắc phong phú, hình dáng hao cân đối, rất đẹp, cho năng suất cao Vì vậy, những giống này đã được tiếp nhận và phát triển mạnh
mẽ ở khắp các tỉnh thành trên cả nước bên cạnh đó cũng có không ít giống hoa đồng tiền do không thích hợp với điều kiện khí hậu ở Việt Nam, cây sinh
10 trưởng phát triển kém, sâu bệnh pháo hoại nặng gây thiệt hại cho người trồng hoa ( Đặng Văn Đông, 2004) [3]
Trang 24Trước năm 1975, hoa đồng tiền được trồng khá phổ biến tại đà lạt với mục đích cắt cành, có nhiều màu khác nhau (vàng, cam, đỏ, hồng…) năm
1980 có nhập thêm một số giống cánh kép từ Hà Nội
Từ năm 1997 đã nhập nội hơn 20 giống của Hà Lan, Hàn Quốc, Đài Loan Trong đó các giống nhập từ Hà Lan cho chất lượng cao nhất với nhiều màu sắc khác nhau Diện tích trồng đồng tiền nước ta ngày càng tăng
Theo Đặng Văn Đông (2007) [4], năm 2005 trong tổng số diện tích trồng hoa của cả nước, thì cây đồng tiền chiếm 9%, tăng 1,8 lần so với năm
1995, tăng xấp xỉ 1,3 lần so với 5 2000
Tại vùng trung du và miền núi phía bắc diện tích hoa của toàn vùng có 135,7 ha Trong đó diện tích cây đồng tiền là 9,7 ha chiếm 0,07% trong cơ cấu sản lượng hoa của vùng đạt 44,08 triệu bông, hoa đồng tiền chiếm 3,1 triệu bông
Tại Hà Giang, toàn tỉnh có 28 ha trồng hoa, sản lượng đạt 6,1 triệu bông thì diện tích hoa đồng tiền là 1,2 ha sản lượng đạt 0.38 triệu bông tập trung chủ yếu tại huyện Quản Bạ và Đồng Văn
Tại Sơn La, diện tích trồng hoa toàn tỉnh là 22ha, sản lượng đạt 6,86 triệu bông Riêng cây đồng tiền có diện tích 3.5ha chiếm 0,16% tổng diện tích trồng hoa, sản lượng đạt 1.12 triệu bông
Do trồng hoa đồng tiền mang lại thu nhập rất cao nên những năm qua nhiều địa phương, hộ gia đình đã tự tìm hiểu để phát triển trồng loại hoa này với quy mô vài chục ha Điển hình là Đà Lạt (Lâm Đồng), Vĩnh Tuy (Hà Nội), Thành phố Bắc Ninh, Bắc Giang
Tại Hà Nội tổng diện tích các loại hoa cắt là 105 ha, đồng tiền chiếm 6,8% tập trung chủ yếu ở các huyện Từ Liêm, Thanh Trì, Đông Anh và quận Tây Hồ
Tại Bắc Ninh, nhiều hộ nông dân đã chuyển từ trồng lúa sang trồng các loại hoa, cây cảnh đạt hiệu quả kinh tế cao Riêng hoa đồng tiền cho thu lãi trên 10 triệu đồng/sao/năm
Trang 251.3.3 Các kết quả nghiên cứu về các giống hoa đồng tiền
Mặc dù là một loại hoa mới nhưng hiện nay chúng ta đã có rất nhiều nghiên cứu về giống hoa đồng tiền cũng như việc áp công nghệ trong sản xuất hoa đã có nhiều thành công
Viện khoa học Kỹ thuật Nông nghiệp đã nghiên cứu lai tạo ra được giống hoa đồng tiền ĐTH 125, ĐTH 199
Năm 2005, Trung tâm Giống cây trồng tỉnh Hà Tây đã thực hiện thành công đề tài khoa học "Nghiên cứu xây dựng mô hình ứng dụng công nghệ cao trong sản xuất hoa" qua đó tạo ra được 2 giống hoa hồng và 7 giống hoa đồng tiền có mầu sắc khác nhau, Trung tâm tiến hành đưa các giống mới vào sản xuất đại trà phục vụ tiêu thụ trong nước và đạt tiêu chuẩn xuất khẩu
Cũng năm 2005, tại Vĩnh Phúc, Trung tâm Kỹ thuật Rau quả của tỉnh
đã thực hiện đề tài: "Xây dựng mô hình sản xuất và bảo quản một số giống hoa công nghệ cao có triển vọng xuất khẩu tại Vĩnh Phúc" Các giống hoa tham gia thí nghiệm có 6 giống hoa đồng tiền F123, F125, F131, F142, F160
và giống đối chứng F129 Các biện pháp kỹ thuật mới được áp dụng: che chắn, sử dụng nhà lưới để sản xuất hoa có tác dụng làm cho cây sinh trưởng, phát triển tốt, không chịu tác động của điều kiện thời tiết bên ngoài, hạn chế nắng gắt và một số loài côn trùng gây hại cho hoa và có thể trồng hoa trái vụ
Sử dụng biện pháp tưới nước nhỏ giọt có tác dụng tránh được kết váng mặt đất, giảm được sự bốc hơi nước qua bề mặt đất, phân được trộn cùng một lúc, tập trung xung quanh vùng rễ, giảm tổn thất, tăng hiệu quả sử dụng phân bón, giảm ô nhiễm môi trường Kết hợp với việc sử dụng một só chất điều hòa sinh trưởng nhằm nâng cao năng suất, chất lượng hoa Kết quả hoa đồng tiền từ khi trồng đến khi thu hoa đợt một là 82-92 ngày, về chất lượng: hoa đồng tiền
có chiều dài cành từ 48,6-52,7cm, đối chứng là 47,7cm đường kính hoa dao động trong khoảng 11.3-13,9cm, đối chứng là 11,6cm Năng suất hoa phụ thuộc vào yếu tố bông/khóm và tỷ lệ hoa hữu hiệu các giống F123 cho 68.600 bông/sào/năm, thấp nhất là F131 cho 62.210 bông /sào/năm, các giống còn
Trang 26lại dao động trong khoảng 62.720 - 66.460 bông/sào/năm: thời gian bảo quản trong điều kiện lạnh ẩm 14-16 ngày, trong điều kiện lạnh khô 10-12 ngày; hiệu quả kinh tế với đầu tư ban đầu 16.2 triệu đồng/sào /năm, cho thu từ 50,4-55,6 triệu đồng
Bên cạnh những nghiên cứu của các Trung tâm, các Viện nghiên cứu, nhiều nông dân cũng tiến hành thử nghiệm về giống, áp dụng các biện pháp chăm sóc mới cho hoa Điển hình năm 2006, anh Phạm Anh Tuấn một nông dân ở phường 3 - TP Đà Lạt - Tỉnh Lâm Đồng đã thành công trong việc nhân giống các giống hoa đồng tiền bằng phương pháp vô tính Từ nguồn gen của các giống hoa đồng tiền lâu năm tại Lâm Đồng và một số giống hoa đồng tiền mới du nhập vào Thành phố Đà Lạt từ các nước Hà Lan, Nhật Bản, Đài Loan, anh Tuấn đã tạo ra được gần 3.000 chủng loại hoa đồng tiền mới lạ Với thành công này, từ đầu năm 2006 đến nay, anh Tuấn đã cung cấp trên 10.000 giống hoa đồng tiền mới lạ cho các huyện của tỉnh Lâm Đồng với giá bán 4000đ/cây giống Thành công trong công tác nhân giống hoa đồng tiền giúp giảm chi phí đầu tư và tăng thêm thu nhập cho người dân
Tại Yên Bái, Công ty TNHH Tổng công ty hoa Bình Minh cũng đã đầu
tư gần 4 tỷ đồng để thực hi ện một dự án trồng hoa công nghệ cao tại xã Tuy Lộc, thành phố Yên Bái Để dự án trồng hoa phát huy được hiệu quả, Công ty
đã đầu tư khu nhà lạnh có dung tích 103m3, 2600m2 nhà lưới cao cấp, có hệ thống làm mát, để trồng hoa hồng mầu đặc biệt và hoa đồng tiền Hà Lan Hiện nay diện tích hoa đã trồng được 4 ha, chủ yếu đang trong giai đoạn xây dựng cơ bản, bước đầu mới cho thu hoạch 600 m2 hoa đồng tiền và 1 ha hoa hồng
Tại Thái Nguyên Sở Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Thái Nguyên đã xây dựng đề án phát triển hoa, cây cảnh của tỉnh giai đoạn 2007-
2015 với mục tiêu đến năm 2015 diện tích hoa cây cảnh của tỉnh là 200 ha, trong đó 120 ha hoa thời vụ, 80 ha hoa lưu niên và cây cảnh đạt giá trị sản lượng gần 50 tỷ đồng/năm Trong đó 60% sản lượng hoa, cây cảnh sản xuất ra
Trang 27phục vụ thị trường tại chỗ (thỏa mãn khoảng 80% nhu cầu của tỉnh), 40% sản phẩm cung ứng cho thị trường Hà Nội và các tỉnh khác Với các vùng trồng hoa chính như: Đồng Hỷ, phường Túc Duyên, phường Gia Sàng, huyện Phổ Yên
1.4 Kết quả nghiên cứu, sử dụng phân bón lá trên thế giới và Việt Nam
1.4.1 Kết quả nghiên cứu, sử dụng phân bón lá trên thế giới
Việc phát hiện ra các chất kích thích sinh trưởng như Auxin, Gibberelin, Xytokinin, các chất ức chế sinh trưởng như ABA, Ethylen, các hợp chất phenol…và sử dụng các chất này làm phương tiện hoá học để điều chỉnh cácquá trình sinh trưởng, phát triển của cây trồng, được coi như bước đầu tiên sử dụng chế phẩm dinh dưỡng bón qua lá cho cây trồng (Cao Kỳ Sơn và cộng sự, 1998) [10]
Hiện nay, các chế phẩm phân bón qua lá trên thị trường rất phong phú
-Nhóm các loại thuốc hoá học phòng trừ sâu bệnh được phối trộn với
tỷ lệ thích hợp (Nguyễn Văn Uyển, 1995) [17]
Nhiều nước trên thế giới như Mỹ, Nhật, Thái Lan, Trung Quốc, Đài Loan… đã sản xuất và sử dụng nhiều chế phẩm phân bón lá có tác dụng làm tăng năng suất, phẩm chất nông sản, không làm ô nhiễm môi trường Các chế phẩm: Pen Shi Bao, Diệp lục tố, Diệp diện bảo, Đặc đa thu, Khoái phong thu, Thiên uy…(Trung Quốc), Orgamin, YoGen, Antonik…(Nhật Bản), Palangmai 15-30-15, Mayfolan, Agriconik…(Thái Lan); Spray-N-Grow, Solu Spray, Agrostim…(Hoa Kỳ), Multipholate, Phabela…(Anh)…đã được khảo nghiệm và cho phép sử dụng trong sản xuất nông nghiệp ở Việt Nam (Cao Kỳ Sơn và cộng sự 1998) [10]
Trang 281.4.2 Kết quả nghiên cứu, sử dụng phân bón lá ở ViệtNam
Ở Việt Nam, từ những năm 80 của thế kỷ XX, Viện hoá công nghiệp đã tiến hành tách chiết acid Humix từ than bùn để điều chế một số loại Humat dùng làm chất kích thích sinh trưởng phun cho cây trồng và đã được thị trường chấp nhận (Nguyễn Huy Phiêu và cộng sự, 1993) [9]
Tác giả Đường Hồng Dật (2003) [1] cho biết: khi bón qua lá, phân phát huy hiệu lực nhanh, hiệu suất sử dụng dinh dưỡng qua lá của cây đạt từ 90 - 95%, trong khi đó bón qua đất cây chỉ sử dụng 40 -50%
Hiện nay, Trung tâm Sinh học thực nghiệm (Viện Ứng dụng Công nghệ - Bộ Khoa học và Công nghệ) đã và đang phối hợp với Công ty Hunnia
- Zholding, Hungary thực hiện dự án “Nghiên cứu sản xuất và sử dụng phân bón lá Bio-hunnia có thành phần chiết xuất từ thực vật” Năm 2007 dự án được triển khai trên cây dưa hấu, cây cà chua, súp lơ Kết quả cho thấy, việc
sử dụng phân bón lá Bio-hunnia đã rút ngắn thời gian sinh trưởng, tăng khả năng chống chịu sâu bệnh và làm tăng năng suất, phẩm chất của cây rõ rệt Riêng đối với cây dưa hấu năng suất quả tăng từ 26,3 - 30%, độ brix cũng cao hơn so với đối chứng
Đối với hoa cây cảnh, việc nghiên cứu, sử dụng phân bón lá trong những năm gần đây đã trở thành phổ biến và cho hiệu quả rõ rệt Khi khảo nghiệm phân bón lá Agriconik trên cây hoa hồng và hoa thược dược ở Hà Nội cho kết quả: Số lượng và đường kính hoa đều tăng so với đối chứng phun nước sạch, phun phân bón lá Komix-FL cho hoa cây cảnh làm tăng số hoa, đường kính hoa, giữ cho hoa lâu tàn (Vũ Cao Thái, 2000) [12]
Xử lý phân bón lá SNG, Antonik cho cây hoa cúc đã tác động mạnh đến giai đoạn sinh trưởng sinh thực của cây, làm tăng tỷ lệ hoa hữu hiệu (11% so với đối chứng không phun), tăng năng suất, chất lượng, kéo dài tuổi thọ của hoa, còn xử lý SNG và BPF, nồng độ 10ml/lit cho cây hoa cúc lúc bắt đầu ra nụ, đã làm tăng đường kính hoa lên đáng kể, màu sắc hoa tươi hơn, thân lá xanh đậm, cuống hoa to cứng hơn
Trang 29Theo Nguyễn Thị Kim Lý (2001) [8], xử lý phân bón lá “Thiên Nông”, GA3 Thiên Nông, Kích phát tố hoa trái Thiên Nông cho cây hoa cúc CN97 trong 2 vụ đông xuân 1999 và 2000 tại Hà Nội, trong đó phân bón lá GA3 phun liên tục 7 ngày/lần từ sau trồng 15 ngày đến khi cây chớm phân hoá mầm hoa Kích phát tố hoa trái xử lý khi cây bắt đầu phân hoá mầm hoa đến khi nụ nứt cánh Kết quả: các loại chế phẩm trên đều ảnh hưởng tốt đến sinh trưởng, phát triển của cây, cho hiệu quả kinh tế gấp 1,23 lần so với đối chứng Tác giả kết luận: GA3 tác dụng mạnh ở giai đoạn sinh trưởng sinh dưỡng, kích phát tố hoa trái Thiên Nông có hiệu quả ở giai đoạn sinh trưởng sinh thực, phân bón lá tác dụng điều hoà cả hai quá trình này
Nghiên cứu ảnh hưởng của phân bón lá phức hữu cơ Pomior trên các cây hoa cúc, hoa đồng tiền và hoa hồng, Hoàng Ngọc Thuận (2005) [13] cho thấy:
Khi sử dụng phân bón lá Pomior 0,3% cho cây hoa cúc trong vườn ươm nhân giống bằng nuôi cấy mô tế bào, tỷ lệ sống khi ra ngôi cây con trong ống nghiệm tăng 35% so với đối chứng phun nước sạch, cây con mập, sau 10 ngày rang ôi, tốc độ tăng trưởng chiều cao nhanh gấp 1,45 lần
-Thí nghiệm sử dụng phân Pomior 0,4% cho cây cúc vàng hè Đà Lạt, kết quả năng suất, chất lượng, độ bền hoa cắt, khả năng chống chịu sâu bệnh đều cao hơn đối chứng Đặc biệt có thể sử dụng phân bón lá Pomior để bón thúc cho cây hoa cúc mà không phải bón thêm loại phân khoáng nào khác
-Trên cây hoa đồng tiền, thí nghiệm bón thúc bằng phân bón lá Pomior
ở các nồng độ: 0,2%, 0,3%, 0,4% và 0,5% đều cho khả năng sinh trưởng và năng suất cao hơn, ở nồng độ 0,4% cho hiệu quả cao nhất, đường kính hoa tăng gấp 1,14 lần, chiều cao cành tăng 1,15 lần, năng suất hoa tăng 1,22 lần,
số hoa loại 1 tăng 1,44 lần so với đối chứng
-Trên cây hoa hồng Đỏ nhung (Pháp) khi phun phân bón lá Pomior 0,3% cho cây 5 ngày/lần, kết quả năng suất, chất lượng hoa đều cao hơn, hiệu
Trang 30quả kinh tế tăng gấp 1,27 lần so với đối chứng bón thúc bằng phân khoáng qua rễ (cùng nền bón lót) Các thí nghiệm trên cây hoa hồng Đỏ son (Hà Lan)
và các cây trồng khác: lúa, rau, cây ăn quả…đều cho kết quả tương tự
Vũ Cao Thái (1996) [11] cho rằng: bón phân qua lá là một giải pháp chiến lược của ngành nông nghiệp Khi sử dụng phân bón qua lá thì sản lượng trung bình tăng 20 - 30% với cây lấy lá, 10 - 20% với cây ăn quả, 5-10% với cây lúa, 10 - 30% với cây công nghiệp ngắn ngày…Như vậy, phân bón qua
lá đã góp phần nâng cao năng suất, chất lượng nông sản và hiệu quả kinh tế trong sản xuất nông nghiệp Điều này hoàn toàn có cơ sở khoa học, vì lá là
cơ quan tổng hợp trực tiếp chất hữu cơ, cung cấp dinh dưỡng cho cây trồng qua các quá trình sinh lý, sinh hoá và quang hợp Khi bón phân qua lá sẽ khắc phục được cá chạn chế của bón phân qua đất bị rửa trôi, bốc hơi hoặc giữ chặt trong đất, hoặc do đất nghèo dinh dưỡng, đặc biệt là thiếu các nguyên tố vi lượng…Việc phun phân bón qua lá kịp thời cho cây trồng trong điều kiện bất lợi như hạn hán, ngập úng, chua phèn, sâu bệnh và thời
kỳ khủng hoảng dinh dưỡng sẽ giúp cây trồng phục hồi nhanh hơn
1.4.3.Các kết quả nghiên cứu về dinh dưỡng qua lá
Các cơ quan trên mặt đất của cây đều có khả năng hấp thu các chất dinh dưỡng dưới dạng khí: CO2, O2, SO2…đặc biệt là lá cây, các chất này được hấp thu rất nhiều qua khí khổng, do vậy sự hấp thu các nguyên tố khoáng dưới dạng ion từ dung dịch qua các cơ quan trên mặt đất là hoàn toàn có thể thực hiện được Tầng cutin bên ngoài cùng của lá có thể thay đổi theo loài thực vật và tuổi thọ của cây, ở trên tầng này có nhiều lỗ siêu nhỏ, mật độ của các lỗ trên tầng cutin rất cao (1010 lỗ/ cm2) Các lỗ này có đường kính 1 nm
do đó dễ dàng cho các chất hòa tan có kích cỡ lớn nhất là urê (đường kính 0,04 nm) đi qua nhưng nó lại không cho các phân tử có đường kính lớn hơn (phân tử hữu cơ) đi qua
Thuật ngữ "Foliar application" đã rất nổi tiếng ở các nước phát triển châu Âu và châu Mỹ, đó là một phương pháp dùng phân khoáng dạng dung
Trang 31dịch để phun lên lá cung cấp dinh dưỡng cho cây, một phương pháp đặc biệt
có hiệu quả nhanh và có nhiều ưu điểm nổi bật
Phương pháp dinh dưỡng qua lá đặc biệt quan trọng trong các trường hợp sau đây:
- Tầng đất mặt nghèo dinh dưỡng, khả năng dinh dưỡng của cây bị hạn chế
- Đất bị khô hạn không thể cung cấp dinh dưỡng vào đất
- Dinh dưỡng qua lá là phương pháp rất phổ biến với các nguyên tố trung lượng như: Mg, S và nguyên tố vi lượng được yêu cầu li ều lượng nhỏ, phương pháp dinh dưỡng qua lá hoàn toàn có thể thỏa mãn nhu cầu của cây khi được sử dụng 2-3 lần vào những thời điểm thích hợp
- Hiệu lực nhanh chỉ sau vài phút cây có thể hấp thu ngay do vậy rất có hiệu quả điều chỉnh sự mất cân bằng dinh dưỡng (ngay cả đối với các nguyên
tố đa lượng như: đạm, kali) của cây khi chuyển từ giai đoạn sinh trưởng sinh dưỡng sang giai đoạn sinh trưởng sinh thực Lúc này các chất dinh dưỡng tập trung vào cơ quan sinh sản làm giảm sinh trưởng của bộ rễ, giảm hút khoáng dẫn đến mất cân bằng, nên việc bổ sung qua lá sẽ khắc phục được tình trạng này
- Cây sử dụng phân phun lên lá nhanh chóng nên hiệu lực sử dụng cao, có thể đạt 90%-95% (Nguyễn Văn Phú), so với 40-45% với đạm khi bón vào đất do đó hạn chế ô nhiễm đất, và nguồn nước ngầm
- Phương pháp dinh dưỡng qua lá còn rất hiệu quả khi trong đất có hiện tượng đối kháng ion giữa K+ và Mg2+, khi đó dinh dưỡng vào đất không có hiệu quả thậm trí làm cho cây chết do mất cân bằng
- Bón phân Mg và các nguyên tố vi lượng làm tăng hàm lượng các nguyên tố đó trong nông sản, cải thiện vấn đề đang được nhân loại cũng như các nhà dinh dưỡng cây trồng đặc biệt quan tâm
- Giảm sự ô nhiễm đất do sự hấp thu cao
- Việc xác định giai đoạn mất cân bằng dinh dưỡng là cực kỳ quan trọng
để bổ xung dinh dưỡng kịp thời
Trang 32- Đối với phương pháp dinh dưỡng qua lá ta có thể cải thiện và nâng cao hàm lượng của các nguyên tố khoáng trong nông sản
Bón N ở giai đoạn cuối có thể tăng10-15% protein bằng con đường dinh dưỡng qua lá
Sử dụng Phân bón lá hữu cơ sinh học - KH giảm được chi phí cho nhà nông; không độc hại cho người sử dụng và môi trường Chẳng hạn, nếu 01 ha
bị ngập mặn từ 0,3 - 0,6%, diện tích thu hoạch không đáng kể hoặc mất trắng thì khi đưa sản phẩm phân bón lá hữu cơ sinh học KH vào chăm bón, khi thu hoạch lợi nhuận tăng bình quân 4.050.000 – 6.750.000 đồng/ha Nếu áp dụng với diện tích lớn hàng ngàn ha, sẽ đưa lại một con số không hề nhỏ Có thể thấy rằng, mặc dù chi phí cho sản xuất ít nhưng đem lại hiệu quả kinh tế cao; đồng thời, cây trồng sẽ kịp thời vụ Sử dụng sản phẩm KH còn giảm được từ 20% - 30% lượng phân bón vô cơ khác và giảm được một lượng thuốc bảo vệ thực vật, nhờ đó, hạn chế được sự độc hại cho sản phẩm nông sản cũng như hạn chế sự tiếp xúc với thuốc bảo vệ thực vật của nhà nông, nâng cao tính an toàn lao động Sử dụng sản phẩm KH không chỉ giảm được chi phí và công sức trong việc thau chua, rửa mặn của nhà nông và sự đầu tư của Nhà nước về
hệ thống kênh mương tưới, tiêu để cải tạo đất; mà còn bảo vệ sinh thái môi trường Đạm là nguyên tố cấu thành tất cả các bộ phận sống của cây, đạm có mặt trong hàng loạt các chất hữu cơ quan trọng như aminoaxit, axit nucleic, diệp lục, protein…và các hợp chất thứ cấp Đạm là nguyên tố dinh dưỡng quan trọng nhất quyết định đến năng suất, phẩm chất cây trồng
+ Hoa mầu đỏ nếu cung cấp đạm hoặc các hợp chất các bon quá nhiều
sẽ làm cho hoa đỏ nhạt đi
+ Hoa cúc thu mầu xanh thiếu đạm sẽ biến thành mầu xanh nhạt, thậm chí thành mầu trắng
Những nghiên cứu về ảnh hưởng của dinh dưỡng đạm trong lá đến hàm lượng đạm tổng số trong các cơ quan của thực vật cho thấy việc bón ure qua
Trang 33lá ở các giai đoạn vào chắc làm tăng hàm lượng đạm ở hạt và các bộ phận khác của cây
Một vấn đề cấp bách phải khắc phục là sự mất đạm do hiện tượng rửa trôi, xói mòn ở các nước nhiệt đới và những vùng đất có kết cấu kém, làm cho nguyên tố đạm luôn luôn là nguyên tố hạn chế trong đất, đây đang là một vấn
đề được các nhà khoa học về nông nghiệp hiện đại đang tìm cách khắc phục Việc bón qua lá một lượng đạm nhỏ hiện đang là phương pháp có ý nghĩa để hạn chế sự mất đạm, giảm ô nhiễm, tăng năng suất cây trồng và cải thiện, nâng cao hàm lượng đạm trong nông sản từ đó thỏa mãn những mong đợi và nhu cầu ngày càng cao của con người
Trang 34
Chương 2
ĐỐI TƯỢNG, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
2.1 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
2.1.1 Đối tượng nghiên cứu:
- Phân bón lá:
+ Phân bón lá Komix: do công ty cổ phần Thiên Sinh sản xuất, tỷ lệ thành phần dinh dưỡng: N: P2O5: K2O: 8,4 – 4,2 – 4,2; Mg: 200 ppm, Cu:100 ppm, Zn: 200 ppm, Mn: 30 ppm, B:50 ppm
+ Phân bón lá YoGen No2 do liên doanh phân bón Việt Nhật sản xuất tại Việt Nam, có tỷ lệ thành phần dinh dưỡng như sau: N: P2O5: K2O: 30: 10: 10; Mn: 0,1, Mo: 10, Mg:0,1, Zn: 50, Fe: 100, Cu: 100, B: 0,05
2.1.2 Phạm vi nghiên cứu:
+ Nghiên cứu các giống hoa đồng tiền Đ.PH 02; Đ.PH 07; Đ.PH 08; Đ.PH 09
+ Nghiên cứu phân bón lá Komix và YoGen No2
2.1.3 Thời gian và địa điểm nghiên cứu
Thời gian nghiên cứu: từ tháng 3/2017 - 10/2017
Địa điểm nghiên cứu: Nhà lưới khoa Nông lâm – Trường Cao đẳng Công nghệ và Nông lâm Phú Thọ - Km7 thị xã Phú Thọ - tỉnh Phú Thọ
Trang 352.2 Nội dung nghiên cứu
- Nghiên cứu ảnh hưởng của phân bón lá đến khả năng sinh trưởng, phát triển của một số giống hoa đồng tiền nhập nội tại Phú Thọ
- Nghiên cứu ảnh hưởng của phân bón lá đến năng suất, chất lượng của một số giống hoa đồng tiền nhập nội tại Phú Thọ
2.3 Phương pháp nghiên cứu
2.3.1 Phương pháp bố trí thí nghiệm
- Các thí nghiệm được tiến hành trong nhà lưới có mái che
Thí nghiệm được bố trí theo kiểu Split-plot (ô lớn - ô nhỏ), trong đó: + Ô lớn: Phân bón
P2: YoGen No2 (10g pha 8 lít nước/ 120m2 thí nghiệm)
P3: Komix (30 ml pha 6 lít nước/ 120m2 thí nghiệm)
Phun vào sáng sớm hoặc chiều mát, phun ướt đều mặt lá, cứ 10 ngày phun 1 lần
Trang 372.2.2 Các chỉ tiêu và phương pháp theo dõi
Mỗi ô thí nghiệm đánh dấu 10 cây ngẫu nhiên, định kỳ 10 ngày theo dõi các chỉ tiêu sinh trưởng, phát triển, sâu bệnh hại…
* Các chỉ tiêu sinh trưởng, phát triển của cây:
- Số lá/cây (lá): đánh dấu lá trên cùng sau mỗi lần đếm, số lá của mỗi
kỳ theo dõi bằng số lá của lần đếm trước + số lá mới ra thêm
- Số nhánh đẻ/cây (nhánh): đánh dấu cây theo dõi và đếm toàn bộ số nhánh đẻ của các cây trong ngày theo dõi
- Chiều dài, chiều rộng lá (cm)
- Hình thái lá: quan sát và đánh giá các chỉ tiêu màu sắc, mức độ phân thuỳ theo tiêu chuẩn ngành 10TCN 1012:2006
* Các chỉ tiêu năng suất hoa
- Số cây trồng/đơn vị diện tích (cây/m2)
- Số hoa/cây (bông): đánh dấu số hoa nở sau mỗi lần đếm, số hoa nở của mỗi lần theo dõi bằng số hoa của lần đếm trước + số hoa mới nở thêm
- Số hoa/đơn vị diện tích (bông/m2)
- Tỷ lệ hoa hữu hiệu (%): Theo phân loại của Đặng Văn Đông (2004) [5]
* Chỉ tiêu hình thái, chất lượng hoa
- Độ dài cuống hoa (cm): đo từ đáy cuống hoa đến bông hoa
- Đường kính cành hoa (cm): Dùng thước palme đo ở vị trí to nhất của cành
Trang 38- Đường kính cổ bông (cm): Dùng thước palme đo ở vị trí cổ bông
- Đường kính bông hoa (cm): Dùng thước palme đo ở vị trí to nhất của hoa khi hoa đã nở hoàn toàn
- Số cánh hoa/bông (cánh): Đếm toàn bộ số cánh hoa trên bông ở tất cả các cây theo dõi
- Tỷ lệ hoa thương phẩm (%): Theo phân loại của Đặng Văn Đông (2004)[8]
- Các chỉ tiêu màu sắc hoa, cánh hoa, nhị hoa, loại hình hoa (kép, nửa kép hay đơn)… được đánh giá theo tiêu chuẩn ngành 10TCN 1012:2006
- Độ bền hoa cắt (ngày): tính từ khi cắt hoa cắm vào bình đến khi có 50% số cánh hoa/bông bị héo
* Sâu bệnh hại: Phương pháp theo dõi theo Quy chuẩn của Bộ nông nghiệp & PTNT (QCVN 01-38:2010/BNNPTNT)
- Chỉ tiêu theo dõi: Thành phần và tần suất xuất hiện
Tần suất xuất hiện (%) = (số lần bắt gặp sâu bệnh/∑ lần điều tra) x 100 Trong đó: < 5% số lần bắt gặp: rất ít (+)
6-25% số lần bắt gặp: trung bình (++) 26-50% số lần bắt gặp: nhiều (+++) > 50% số lần bắt gặp: rất nhiều (++++)
* Hiệu quả kinh tế sản xuất hoa đồng tiền
- Tổng chi/m2 (đồng) (bao gồm chi phí vật chất, công lao động)
- Tổng thu/m2 (đồng)
- Lãi thuần (đồng) = Tổng thu - tổng chi
- Hiệu quả kinh tế (lần)
2.3 Các biện pháp kỹ thuật áp dụng trong thí nghiệm
Các yếu tố phi thí nghiệm như đất đai, phân bón (trừ phân bón lá), chăm sóc, phòng trừ sâu bệnh…được tiến hành đồng nhất ở các công thức
Sử dụng quy trình kỹ thuật trồng và chăm sóc hoa đồng tiền của Viện nghiên cứu Rau quả
Trang 39+ Nhà lưới: có mái che 2 lớp, lớp trên là nilon trắng trong suốt che mưa
và ngăn tia tử ngoại, lớp dưới là lớp lưới đen để giảm bớt cường độ ánh sáng + Làm đất: đất được cày bừa kỹ, sạch cỏ dại Lên luống cao 35 - 40cm, mặt luống rộng 90 cm, bổ hốc trồng hàng đôi
+ Mật độ trồng: 60.000 cây/ha
+ Khoảng cách trồng: cây x cây: 30 cm, hàng x hàng: 30 cm
+ Phân bón và cách bón (tính cho 1ha)
- Lượng bón lót: 30 tấn phân chuồng hoai mục + 300 kg NPK
- Cách bón: toàn bộ lượng phân chuông và phân NPK trộn đều với nhau và bón vào từng hốc trước trồng 10 ngày Bón xong trộn đều phân với đất và lấp đất cao trên phân 5 - 7cm
- Bón thúc: Liều lượng 20 kgN + 40 kgP2O5 + 40 kg K2O Cứ 15 - 20 ngày tiến hành bón thúc một lần bằng cách hoà tan với phân hữu cơ tưới cho cây
+ Chăm sóc: thường xuyên tưới giữ ẩm bằng cách tưới nhẹ vào giữa hai hàng hoặc tưới rãnh cho đủ ẩm rồi rút nước cạn khỏi rãnh
- Thường xuyên ngắt bỏ lá già, lá bị sâu bệnh giúp cho đồng ruộng thông thoáng, ánh sáng đầy đủ cho cây sinh trưởng tốt
- Theo dõi, phát hiện sớm và phòng trừ kịp thời sâu bệnh hại bằng các biện pháp tối ưu
+ Thu hoạch: thu hoa vào lúc sáng sớm hoặc chiều mát khi cánh hoa ngoài mở phẳng ra, cuống hoa còn đứng thẳng
2.4 Phương pháp xử lý số liệu
Các số liệu thu thập được xử lý bằng chương trình Excel và thống kê sinh học IRRISTAT
Trang 40Chương 3 KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN
3.1 Tỷ lệ sống của các giống hoa Đồng tiền
Hoa đồng tiền là một trong 10 loài hoa cắt quan trọng trên thế giới Với màu sắc đa dạng phong phú, sản lượng hoa cao, kỹ thuật trồng và chăm sóc đơn giản…hoa đồng tiền được nhiều người sản xuất và thị trường ưa chuộng Hàng năm, các nhà nghiên cứu chọn tạo giống không ngừng tạo ra các giống hoa đồng tiền mới nhiều màu sắc khác nhau phù hợp với thị hiếu người tiêu dùng Tuy nhiên, để đưa được các giống đồng tiền đó vào trong sản xuất cần phải tiến hành đánh giá đặc điểm sinh trưởng, phát triển và khả năng thích ứng của từng giống đối với điều kiện tự nhiên, khí hậu, kỹ thuật canh tác của các vùng sinh thái khác nhau Từ đó, lựa chọn được giống có triển vọng và tác động biện pháp kỹ thuật hợp lý nhằm nâng cao năng suất, chất lượng và hiệu quả sản xuất hoa đồng tiền
Tỷ lệ sống sau trồng và thời gian qua các giai đoạn sinh trưởng là chỉ tiêu quan trọng nhằm đánh giá khả năng thích ứng ban đầu và tình hình sinh trưởng, phát triển của cây trồng với môi trường sống Giống có tỷ lệ sống cao sẽ đảm bảo mật độ trồng trên đơn vị diện tích, là cơ sở cho việc xác định năng suất hoa sau này
Kết quả theo dõi tỷ lệ sống sau trồng qua các giai đoạn sinh trưởng của các giống đồng tiền tại Phú Thọ được trình bày ở bảng sau:
Bảng 3.1 Tỷ lệ sống của các giống hoa đồng tiền
qua các giai đoạn sinh trưởng