MỞ ĐẦU1. Lý do chọn đề tàiHạ tầng GTĐT là một trong những lĩnh vực hạ tầng quan trọng của tất cả các đô thị bởi nó là yếu tố tạo nên một khung vật chất của đô thị, thiết lập nền tảng cho mối quan hệ giữa các hoạt động sản xuất và sinh hoạt đô thị. Chất lượng của hạ tầng GTĐT tạo cơ sở cho sự phát triển của thành phố. Sinh thời Hồ Chủ Tịch đã nói: “…Giao thông là mạch máu của mọi việc. Giao thông tắc thì việc gì cũng khó. Giao thông tốt thì việc gì cũng dễ dàng…” 35, tr 9.Trong những năm cuối của thập kỷ XX, dưới sự lãnh đạo của Đảng và Nhà nước, với việc mở rộng quan hệ hợp tác quốc tế, ngành GTVT Hà Nội đã đạt được những thành tựu to lớn với những công trình lớn được xây dựng khắp thủ đô Hà Nội. Nhất là các tuyến đường vành đai, cao tốc Láng – Hòa Lạc, hệ thống cầu vượt. Đặc biệt, ngành GTVT đã xây dựng được những cây cầu lớn hiện đại như cầu Thanh Trì, cầu Vĩnh Tuy… Bên cạnh đó, việc đổi mới khoa học kỹ thuật đưa công nghệ mới vào sản xuất đã tăng cường một bước phát triển tiềm năng của ngành như xây dựng đường sắt nội đô trên cao.Cùng với đó là quá trình đô thị hóa diễn ra nhanh chóng; đời sống người dân được cải thiện, nhu cầu giao lưu thông thương được nâng lên, số lượng phương tiện tham gia giao thông ngày càng tăng, đặc biệt là xe ô tô. Đó là những thành tựu hết sức quan trọng trên nhiều lĩnh vực của ngành GTVT của Thủ đô Hà Nội. Sự phát triển kinh tế xã hội đã góp phần thúc đẩy quá trình thay đổi diện mạo toàn diện và tầm vóc hệ thống cơ sở hạ tầng GTVT thủ đô.60 năm đã đi qua, Thủ đô Hà Nội, trái tim của cả nước, mãi là biểu tượng thiêng liêng, cao quý trong lòng mỗi người dân Việt. Nâng cao vai trò, vị thế của Hà Nội trên nền tảng phát triển bền vững, hội nhập với nền kinh tế thế giới nhưng vẫn bảo tồn những đặc thù riêng của Hà Nội luôn là mục tiêu chiến lược của Đảng và Nhà nước ta.Lịch sử hình thành và phát triển của Thủ đô Hà Nội gắn liền với quá trình đô thị hóa. Một trong những dấu mốc được coi là quan trọng nhất trong quá trình đó là ngày 2952008, Quốc hội nước CHXHCN Việt Nam đã ra Nghị quyết số 152008QH12 về việc mở rộng địa giới hành chính Thủ đô Hà Nội, gồm thành phố Hà Nội (cũ) với tỉnh Hà Tây (cũ); huyện Mê Linh, tỉnh Vĩnh Phúc và 4 xã thuộc huyện Lương Sơn, tỉnh Hòa Bình. Kể từ thời điểm này Thủ đô Hà Nội có tổng diện tích tự nhiên 3.344,6km2, dân số hơn 6,3 triệu người.Sau khi sáp nhập, quy mô thành phố rộng lớn hơn 3,5 lần. Hà Nội có thêm cơ hội cho sự phát triển. Giải pháp tối ưu được Đảng, Chính phủ đưa ra là, không gian đô thị của Hà Nội sẽ được tổ chức theo mô hình chùm đô thị, bao gồm đô thị trung tâm và 5 đô thị vệ tinh là Hòa Lạc, Sơn Tây, Xuân Mai, Phú Xuyên Phú Minh và Sóc Sơn với dân số xấp xỉ từ 21 vạn đến 75 vạn ngườiđô thị. Việc phát triển không gian Thủ đô Hà Nội được đặt trong mối quan hệ Vùng với mối quan hệ tương hỗ hai chiều. Trong đó, Thủ đô Hà Nội tác động đến Vùng bằng việc thể hiện vai trò là đầu tàu trung tâm tăng trưởng kinh tế, thúc đẩy toàn vùng phát triển. Thông qua sự mở rộng, lan tỏa các hoạt động kinh tế, đô thị tỏa ra các tỉnh xung quanh Thủ đô. Từ thực tế đó nên đã có rất nhiều loại hình báo chí hiện nay theo dõi đưa tin về hạ tầng GTĐT thủ đô như báo mạng điện tử, truyền hình và VOV giao thông. Nhưng báo in nhất là báo in Thủ đô có nhiều lợi thế lợi thế nhờ khă năng phân tích bình luận, lý giải sâu rộng, đầy đủ các vấn đề, sự kiện. Nhất là những vấn đề nóng trong hạ tầng giao thông đô thị như hiện nay. Để góp phần nhận diện rõ vai trò của báo chí đối với hạ tầng GTĐT, từ đó đề ra giải pháp nâng cao chất lượng hiệu quả thông tin của báo chí, tác giả luận văn lựa chọn đề tài “Báo in Thủ đô với vấn đề phát triển hạ tầng giao thông đô thị tại Hà Nội hiện nay (khảo sát Báo Hà Nội mới, Kinh tế Đô thị, Tuổi trẻ Thủ đô từ tháng 7 năm 2013 đến tháng 6 năm 2014)” làm đề tài luận văn tốt nghiệp của mình.
Trang 1MỞ ĐẦU 1
Chương 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN - THỰC TIỄN CỦA VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU 9
1.1 Các khái niệm cơ bản của vấn đề nghiên cứu 9
1.2 Vai trò của báo in thủ đô trong vấn đề phát triển hạ tầng giao thông đô thị .18
1.3 Nhiệm vụ của Báo in Thủ đô trong việc thông tin về vấn đề phát triển hạ tầng giao thông đô thị tại Hà Nội 23
Chương 2: THỰC TRẠNG BÁO IN VỚI VẤN ĐỀ PHÁT TRIỂN HẠ TẦNG GIAO THÔNG ĐÔ THỊ TẠI THÀNH PHỐ HÀ NỘI HIỆN NAY 30
2.1 Giới thiệu về các báo khảo sát 30
2.2.Thực trạng báo chí tác động đến phát triển hạ tầng giao thông đô thị 33
2.3 Đánh giá ưu điểm, nhược điểm thông tin vấn đề phát triển hạ tầng giao thông đô thị tại thành phố Hà Nội hiện nay trên báo Hà Nội mới, Tuổi trẻ thủ đô, Kinh tế & đô thị 51
Chương 3: VẤN ĐỀ, GIẢI PHÁP NÂNG CAO VAI TRÒ CỦA BÁO IN TRONG PHÁT TRIỂN HẠ TẦNG GIAO THÔNG ĐÔ THỊ 65
3.1 Những vấn đề đặt ra 65
3.2 Một số giải pháp nâng cao hiệu quả truyền thông về phát triển hạ tầng giao thông đô thị hiện nay 73
KẾT LUẬN 80
TÀI LIỆU THAM KHẢO 83
PHỤ LỤC 90
Trang 2MỞ ĐẦU
1 Lý do chọn đề tài
Hạ tầng GTĐT là một trong những lĩnh vực hạ tầng quan trọng của tất
cả các đô thị bởi nó là yếu tố tạo nên một khung vật chất của đô thị, thiết lậpnền tảng cho mối quan hệ giữa các hoạt động sản xuất và sinh hoạt đô thị.Chất lượng của hạ tầng GTĐT tạo cơ sở cho sự phát triển của thành phố Sinhthời Hồ Chủ Tịch đã nói: “…Giao thông là mạch máu của mọi việc Giaothông tắc thì việc gì cũng khó Giao thông tốt thì việc gì cũng dễ dàng…” [35,
tr 9]
Trong những năm cuối của thập kỷ XX, dưới sự lãnh đạo của Đảng vàNhà nước, với việc mở rộng quan hệ hợp tác quốc tế, ngành GTVT Hà Nội đãđạt được những thành tựu to lớn với những công trình lớn được xây dựngkhắp thủ đô Hà Nội Nhất là các tuyến đường vành đai, cao tốc Láng – HòaLạc, hệ thống cầu vượt Đặc biệt, ngành GTVT đã xây dựng được những câycầu lớn hiện đại như cầu Thanh Trì, cầu Vĩnh Tuy… Bên cạnh đó, việc đổimới khoa học kỹ thuật đưa công nghệ mới vào sản xuất đã tăng cường mộtbước phát triển tiềm năng của ngành như xây dựng đường sắt nội đô trên cao
Cùng với đó là quá trình đô thị hóa diễn ra nhanh chóng; đời sốngngười dân được cải thiện, nhu cầu giao lưu thông thương được nâng lên, sốlượng phương tiện tham gia giao thông ngày càng tăng, đặc biệt là xe ô tô
Đó là những thành tựu hết sức quan trọng trên nhiều lĩnh vực của ngànhGTVT của Thủ đô Hà Nội Sự phát triển kinh tế xã hội đã góp phần thúc đẩyquá trình thay đổi diện mạo toàn diện và tầm vóc hệ thống cơ sở hạ tầngGTVT thủ đô
60 năm đã đi qua, Thủ đô Hà Nội, trái tim của cả nước, mãi là biểutượng thiêng liêng, cao quý trong lòng mỗi người dân Việt Nâng cao vai trò,
vị thế của Hà Nội trên nền tảng phát triển bền vững, hội nhập với nền kinh tế
Trang 3thế giới nhưng vẫn bảo tồn những đặc thù riêng của Hà Nội luôn là mục tiêuchiến lược của Đảng và Nhà nước ta.
Lịch sử hình thành và phát triển của Thủ đô Hà Nội gắn liền với quátrình đô thị hóa Một trong những dấu mốc được coi là quan trọng nhất trongquá trình đó là ngày 29/5/2008, Quốc hội nước CHXHCN Việt Nam đã raNghị quyết số 15/2008/QH12 về việc mở rộng địa giới hành chính Thủ đô HàNội, gồm thành phố Hà Nội (cũ) với tỉnh Hà Tây (cũ); huyện Mê Linh, tỉnhVĩnh Phúc và 4 xã thuộc huyện Lương Sơn, tỉnh Hòa Bình Kể từ thời điểmnày Thủ đô Hà Nội có tổng diện tích tự nhiên 3.344,6km2, dân số hơn 6,3triệu người
Sau khi sáp nhập, quy mô thành phố rộng lớn hơn 3,5 lần Hà Nội cóthêm cơ hội cho sự phát triển Giải pháp tối ưu được Đảng, Chính phủ đưa ra
là, không gian đô thị của Hà Nội sẽ được tổ chức theo mô hình chùm đô thị,bao gồm đô thị trung tâm và 5 đô thị vệ tinh là Hòa Lạc, Sơn Tây, Xuân Mai,Phú Xuyên - Phú Minh và Sóc Sơn với dân số xấp xỉ từ 21 vạn đến 75 vạnngười/đô thị
Việc phát triển không gian Thủ đô Hà Nội được đặt trong mối quan hệVùng với mối quan hệ tương hỗ hai chiều Trong đó, Thủ đô Hà Nội tác độngđến Vùng bằng việc thể hiện vai trò là đầu tàu trung tâm tăng trưởng kinh tế,thúc đẩy toàn vùng phát triển Thông qua sự mở rộng, lan tỏa các hoạt độngkinh tế, đô thị tỏa ra các tỉnh xung quanh Thủ đô
Từ thực tế đó nên đã có rất nhiều loại hình báo chí hiện nay theo dõiđưa tin về hạ tầng GTĐT thủ đô như báo mạng điện tử, truyền hình và VOVgiao thông Nhưng báo in nhất là báo in Thủ đô có nhiều lợi thế lợi thế nhờkhă năng phân tích bình luận, lý giải sâu rộng, đầy đủ các vấn đề, sự kiện.Nhất là những vấn đề nóng trong hạ tầng giao thông đô thị như hiện nay Đểgóp phần nhận diện rõ vai trò của báo chí đối với hạ tầng GTĐT, từ đó đề ra
Trang 4giải pháp nâng cao chất lượng hiệu quả thông tin của báo chí, tác giả luận vănlựa chọn đề tài “Báo in Thủ đô với vấn đề phát triển hạ tầng giao thông đô thịtại Hà Nội hiện nay (khảo sát Báo Hà Nội mới, Kinh tế & Đô thị, Tuổi trẻThủ đô từ tháng 7 năm 2013 đến tháng 6 năm 2014)” làm đề tài luận văn tốtnghiệp của mình.
2 Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài
Tổng quan nghiên cứu cho thấy đã có một số công trình nghiên cứu vềlĩnh vực báo chí thông tin tuyên truyền về giao thông vận tải đã được phêduyệt và đưa vào sử dụng như: Đề tài cấp Thạc sỹ, Học viện Báo chí Tuyêntruyền, công bố năm 2010, tác giả Đặng Tiến Đức với đề tài “Vai trò của báochí trong việc thúc đẩy phát triển giao thông vận tải ở nước ta hiện nay”
Tác giả Đặng Tiến Đức cũng chỉ bước đầu nghiên cứu những vấn đềchung về vai trò của báo chí tác động đến ngành giao thông vận tải và đưa ramột số giải pháp nhằm nâng cao chất lượng trong ngành GTVT Cách tiếp cậncủa tác giả cũng mới chỉ ở phần cơ sở lý luận về truyền thông báo chí và mốiquan hệ báo chí với ngành GTVT, chưa nghiên cứu về vấn đề báo chí với cơ
sở hạ tầng giao thông đô thị
Ngoài ra không phải tác giả tham khảo cơ sở lý luận của PGS,TS.Nguyễn Văn Dững trong cuốn “Cơ sở lý luận báo chí” (2012) Nhà xuất bảnLao động, Hà Nội Cuốn sách là một công trình nghiên cứu có chiều sâu.Công trình nghiên cứu góp phần cung cấp thêm cơ sở lý luận – thực tiễn báochí – truyền thông hiện đại, nhằm hình thành thế giới quan, phương pháp luận
và ý thức tự giác về hoạt động nghề nghiệp báo chí cho người học Nội dunggiáo trình cung cấp những kiến thức cơ bản và hệ thống khái niệm cơ bản của
lý luận báo chí, về khái niệm và đặc điểm báo chí, bản chất hoạt động báo chí,đối tượng, công chúng và cơ chế tác động của báo chí, về các chức năng vànguyên tắc cơ bản của hoạt động báo chí, về chủ thể hoạt động báo chí, vấn
Trang 5đề tự do báo chí Chúng ta biết, đất nước đổi mới, vai trò xã hội của báo chíngày càng gia tăng nhanh chóng, nhất là trong việc tạo diễn đàn cung cấp vàchia sẻ thông tin, kỹ năng và kinh nghiệm nâng cao nhận thức, mở rộng hiểubiết, thay đổi thái độ và hành vi của mỗi người phù hợp với nhu cầu pháttriển; góp phần thuyết phục công chúng, định hướng nhận thức, thái độ vàđiều chỉnh hành vi của công chúng và dư luận xã hội, không chỉ trên bìnhdiện chính trị, tư tưởng mà cả trong đời sống an sinh hằng ngày Báo chí và
dư luận xã hội là vấn đề hết sức quan trọng liên quan trực tiếp đến nghềnghiệp, kỹ năng hành nghề, hiệu quả xã hội – hiệu ứng chính trị, tư tưởng củabáo chí truyền thông đối với đời sống xã hội
Không chỉ có về báo in viết về ngành giao thông đô thị tác giả còn nhậnthấy rằng trên kênh hệ phát thanh có một số luận văn, khóa luận để tác giả sosánh cũng như tham khảo như:
- Khóa luận tốt nghiệp “Vấn đề tương tác trên Kênh phát thanh giaothông - Đài Tiếng nói Việt Nam FM 91Mhz” của sinh viên Kim Văn Hiền,lớp BCK49HN, khoa Báo chí - Truyền thông, trường Đại học Khoa học xãhội và Nhân văn Hà Nội Đây là đề tài nghiên cứu kênh VOV Giao thông ởgóc độ tính tương tác Khóa luận chỉ ra xu thế tương tác trên báo chí hiện nay
và việc thực hiện tính tương tác trên kênh phát thanh giao thông của ĐàiTiếng nói Việt Nam trong chương trình Giờ cao điểm, đồng thời cũng chỉ rađiểm mạnh, hạn chế của việc thực hiện tương tác trên kênh phát thanh này
Đây cũng là công trình nghiên cứu gần với đề tài của chúng tôi nhất.Tuy nhiên, do đã được thực hiện từ vài năm trước nên các số liệu đã cũ vàđiều cần nhấn mạnh là đây chỉ là một khóa luận tốt nghiệp đại học nên phầnlớn những nội dung mà tác giả nêu ra chi dừng lại ở mức độ mô tả là chủ yếu
- Khóa luận tốt nghiệp “Nâng cao chất lượng chương trình Văn hoágiao thông của Đài Tiếng nói Việt Nam” (Khảo sát từ tháng 1/2010 đến hết
Trang 6tháng 5/2010) của sinh viên Trương Lê Na, lớp Phát thanh K26, Học viện Báochí và Tuyên truyền
- Khóa luận tốt nghiệp “Nâng cao chất lượng chương trình phát thanh
“Bánh xe đồng vọng” của Đài Tiếng nói Việt Nam” (Khảo sát trên kênh VOVGiao thông của Đài TNVN từ tháng 01/2010 đến tháng 05/2010) của sinhviên Nguyễn Thị Phương Thảo, lớp Phát thanh K26, Học viện Báo chí vàTuyên truyền
- Khóa luận tốt nghiệp “Chương trình phát thanh “Giờ cao điểm” trênkênh VOV Giao thông của Đài Tiếng nói Việt Nam” của sinh viên Bùi ThịPhương Liên, lớp Phát thanh K26, Học viện Báo chí và Tuyên truyền
- Khóa luận tốt nghiệp “Sức hút của kênh VOV Giao thông đối vớicông chúng” (Khảo sát công chúng trên địa bàn thành phố Hà Nội từ tháng2/2011 đến tháng 5/2011) của sinh viên Hà Hương Lan, lớp Phát thanh K27,Học viện Báo chí và Tuyên truyền
Các khóa luận này đã đi sâu nghiên cứu về chất lượng nội dung và hìnhthức của những chương trình cụ thể phát trên kênh VOV Giao thông là Vănhóa giao thông, Bánh xe đồng vọng, Giờ cao điểm Trong đó, các tác giả đã
cố gắng tập trung tìm ra điểm mạnh và những mặt còn hạn chế trong nhữngchương trình cụ thể, từ đó đưa ra giải pháp nhằm góp phân nâng cao chấtlượng của các chương trình đó
Cho đến nay, giao thông luôn là vấn đề cấp thiết đối với các loại hìnhbáo chí mỗi loại hình luôn có những thế mạnh riêng Báo in cũng không phảingoại lệ, thế như để đề cập đến giao thông đô thị đặc biệt là giao thông ở đôthị cụ thể là Hà Nội thì vẫn chưa có một công trình nào đề cập đến Vì vậytheo tác giả đây là đề tài hoàn toàn mới, cần được nghiên cứu, tìm hiểu kỹcàng để bổ sung vào khoảng trống trong lĩnh vực này
Trang 73 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu của đề tài
3.1 Mục đích nghiên cứu của đề tài
- Hình thành khung lý thuyết về đề tài giao thông đô thị tại Hà Nội
- Chỉ ra thực trạng đưa tin bài của báo khảo sát
3.2 Nhiệm vụ nghiên cứu
Để đạt được mục đích đã đặt ra người viết Luận văn này cần phải thựchiện các nhiệm vụ cụ thể sau:
• Khảo sát đánh giá thực trạng hiệu quả báo chí trong hoạt độngtuyên truyền giải quyết vấn đề dư luận xã hội quan tâm về hạ tầng GT thủ đô
Hà Nội trong thời gian qua, chỉ ra những ưu hạn chế và nguyên nhân của hạnchế
• Đề xuất những giải pháp chủ yếu nhằm nâng cao hiệu quả báochí trong hoạt động thông tin tuyên truyền về hạ tầng GT Hà Nội trong thờigian tới
4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
4.1 Đối tượng nghiên cứu của đề tài
Báo in với vấn đề phát triển hạ tầng giao thông đô thị tại Hà Nội hiệnnay
4.2 Phạm vi nghiên cứu của đề tài
Luận văn tập trung khảo sát báo Hà Nội Mới, báo Kinh Tế & Đô Thị,báo Tuổi Trẻ Thủ Đô, các bài viết về lĩnh vực hạ tầng GTĐT Vì đây lànhững cơ quan báo chí đóng góp nhiều nhất trong việc tuyên truyền, xây dựngphát triển cơ sở hạ tầng GTĐT trong thời gian qua
Luận văn lựa chon thời điểm khảo sát từ tháng 7 năm 2013 đến tháng 6năm 2014, đây là giai đoạn quan trọng trong việc thực hiện chiến lược pháttriển giao thông đô thị của UBND thành phố Hà Nội Khoảng thời gian 1 năm
Trang 8giúp cho người làm luận văn có cái nhìn toàn diện về vấn đề trước và saunhững chiến lược phát triển giao thông Hà Nội trên báo chí.
5 Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu
5.1 Phương pháp luận
• Đề tài nghiên cứu dựa trên quan điểm của Đảng, Nhà nước về vấn đề
hạ tầng giao thông đô thị Hà Nội, vấn đề đang được dư luận hết sức quan tâm
• Dựa trên lý luận báo chí, về chức năng và các nguyên tắc hoạt độngcủa báo chí
5.2 Phương pháp nghiên cứu
• Phương pháp nghiên cứu tài liệu: Là phương pháp chủ yếu được sửdụng khi nghiên cứu tìm kiếm cơ sở lý luận về báo chí nói chung và báo innói riêng về những vấn đề đặt ra để phát triển hạ tầng giao thông Thủ đô
• Phương pháp khảo sát thống kê: Khảo sát về thể loại, số lượng màcác báo in đã đăng tải Dựa trên các số liệu khảo sát làm cơ sở nghiên cứu, sosánh Sử dụng các số liệu thống kê để phân tích và làm rõ các xu hướng vậnđộng của những vấn đề có liên quan để lập luận nhằm minh chứng cho nhữngnhận xét và kết luận của tác giả
• Phương pháp phân tích, đánh giá: Phương pháp này là phương phápmang yếu tố quyến định của luận văn Từ những tài liệu, những con số thống
kê, nội dung phỏng vấn…từ đó người làm luận văn sẽ đánh giá, những phântích làm rõ những đóng góp của đề tài
• Phương pháp phỏng vấn sâu: Phương pháp này làm căn cứ chứngminh cho những vấn đề được đề cập trong đề tài
• Phương pháp hệ thống hóa: Sắp sếp các thi thức của đối tượngnghiên cứu của luận văn đã được phân tích và tổng hợp theo một cấu trúc nhấtđịnh nhằm tạo trình bày một cách hệ thống lý thuyết, nhằm giúp cho sự hiểubiết về phát triển hạ tầng giao thông đô thị đầy đủ và sâu sắc
Trang 96 Đóng góp mới của luận văn
Luận văn với đề tài “Báo in thủ đô với vấn đề phát triển hạ tầng giaothông đô thị tại Hà Nội (khảo sát báo Hà Nội Mới, Kinh Tế & Đô thị, Tuổi trẻThủ đô từ tháng 7 năm 2013 đến tháng 6 năm 2014)” Đề tài này đã phân tích
rõ hơn về vấn đề hạ tầng giao thông của thủ đô Hà Nội trong những năm gầnđây Luận văn cũng đưa ra những giải pháp cho các báo in thủ đô hiện naynhằm góp phần phát triển hạ tầng cơ sở giao thông đô thị một cách bền vững
7 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của đề tài
7.1 Về lý luận: Góp phần khẳng định vai trò, vị trí của báo in trong hệ
thống báo chí hiện đại; chỉ rõ việc khai thác triệt để những ưu thế của báo in
só với các loại hình báo chí khác; Đồng thời khẳng định rõ hơn vai trò củabáo chí trong việc thúc đẩy phát triển hạ tầng GTĐT
7.2 Về thực tiễn: Các giải pháp nhằm phát huy vai trò của báo chí
trong việc thúc đẩy phát triển hạ tầng GTĐT giúp cơ quan báo chí tham khảo
để làm tốt hơn công việc của mình
8 Kết cấu luận văn
Luận văn ngoài phần mở đầu, kết luận, dnah mục tài liệu tham khảo,phần phụ lục, phần nội dung bao gồm 3 chương:
Chương 1: Một số vấn đề lý luận về thông tin báo chí và thông tinchuyên đề trên báo in
Chương 2: Thực trạng thông tin về vấn đề phát triển hạ tầng giao thông
đô thị tại thành phố Hà Nội hiện nay trên báo Hà Nội mới, Tuổi trẻ thủ đô,Kinh tế & đô thị
Chương 3: Giải pháp nâng cao chất lượng truyền thông về hạ tầng giaothông đô thị trên báo Hà Nội mới, Tuổi trẻ thủ đô, Kinh tế & đô thị
Trang 10Các đô thị được thành lập và phát triển thêm qua quá trình đô thị hóa.
Đo đạt tầm rộng của một đô thị sẽ giúp ích cho việc phân tích mật độ dân số,
sự mở rộng đô thị, và biết được các số liệu về dân số nông thôn và thành thị
Không như một đô thị, một vùng đô thị không chỉ bao gồm đô thị màcòn bao gồm các thành phố vệ tinh cộng vùng đất nông thôn nằm xung quanh
có liên hệ về kinh tế xã hội với thành phố đô thị cốt lõi, tiêu biểu là mối quan
hệ từ công ăn việc làm đến việc di chuyển hàng ngày ra vào mà trong đóthành phố đô thị cốt lõi là thị trường lao động chính Thật vậy, các đô thịthường kết hợp và phát triển như trung tâm hoạt động kinh tế/dân số trongmột vùng đô thị lớn hơn
Các vùng đô thị thường thường được định nghĩa bằng việc sử dụng cácquận (như ở Hoa Kỳ) hoặc các đơn vị chính trị cấp quận làm đơn vị nền tảng.Quận có chiều hướng hình thành các ranh giới chính trị bất di bất dịch Cáckinh tế gia thường thích làm việc với các thống kê xã hội và kinh tế dựa vàocác vùng đô thị Các đô thị được dùng để thống kê thích hợp hơn trong việc
Trang 11tính toán việc sử dụng tỉ lệ đất quân bình trên đầu người và mật độ dân cư(theo Dumlao & Felizmenio 1976).
+ Cơ sở hạ tầng giao thông đô thị: Để có được cách nhìn đúng đắn, toàn
diện về cơ sở hạ tầng giao thông đô thị, trưước hết cần phải hiểu rõ về cơ sở
hạ tầng nói chung ''Hạ tầng kinh tế - xã hội là tập hợp tất cả các phương tiện,thiết bị và các thể chế được trang bị những yếu tố vật chất nhằm đảm bảonhững điều kiện vật chất và phi vật chất cần thiết cho các hoạt động của xãhội trên quy mô cả nước hay từng vùng, lãnh thổ nhất đinh'' (Trích trong cuốn''Quản lý khu vực công'') Cơ sở hạ tầng có thể được hiểu theo hình thái thểhiện: Phần cứng là những công trình được nhìn thấy dới hình thái vật chất cụthể như: hệ thống giao thông, hệ thống điện, nước Phần mềm là các điều kiện
về môi trường sản xuất kinh doanh như hệ thống chính sách, cơ chế, luậtpháp, thủ tục hành chính, môi trường an ninh, trật tự xã hội Cơ sở hạ tầnggiao thông đô thị là một bộ phận của hệ thống cơ sở hạ tầng kinh tế xã hội, dovậy xét về bản chất nó cũng mang những nét đặc trưng của cơ sở hạ tầng, bêncạnh đó nó cũng có những đặc điểm riêng có khác Để thực hiện chức năngcủa mình, cơ sở hạ tầng giao thông đô thị có những đặc trưng của đô thị vàkhác biệt với cơ sở hạ tầng của các vùng miền khác về quy mô, chất lượng Cơ
sở hạ tầng giao thông đô thị là bộ mặt của đô thị, phản ánh trình độ phát triểnkinh tế, xã hội của đô thị Bởi giữa trình độ phát triển kinh tế - xã hội và quy
mô, chất lượng, hình thức của cơ sở hạ tầng giao thông đô thị có mối quan hệchặt chẽ, qua lại với nhau: Kinh tế có phát triển mới tạo được nguồn vốn đầutưư vào cơ sở hạ tầng giao thông đô thị, mới có được những công trình chấtlượng cao Và ngược lại khi cơ sở hạ tầng giao thông đô thị được quy hoạchphát triển mạnh mẽ sẽ là tiền đề, là cơ sở quan trọng để thực hiện công nghiệphoá, hịên đại hoá, đáp ứng nhu cầu giao lưu đi lại của ngời dân đô thị và giữa
đô thị với các vùng miền khác từ đó thúc đẩy kinh tế phát triển mạnh mẽ
Trang 12- Đặc điểm của cơ sở hạ tầng giao thông đô thị: Ngoài những nét đặctrưng giống như cơ sở hạ tầng nói chung, cơ sở hạ tầng giao thông đô thịmang những đặc điểm khác biệt sau:
+ Cơ sở hạ tầng giao thông đô thị là hàng hoá công cộng do nhà nướcđầu tư,vốn đầu tư cho cơ sở hạ tầng giao thông đô thị là rất lớn, không có khảnăng thu hồi vốn trực tiếp hoặc có nhng rất chậm.Vốn đầu tư cho cơ sở hạtầng giao thông đô thị là vốn từ ngân sách là chủ yếu
+ Các công trình cơ sở hạ tầng giao thông đô thị đòi hỏi thời gian xâydựng dài, giá trị công trình lớn, vốn đầu tư lớn, dàn trải trong một thời giandài, khả năng thất thoát vốn, ứ đọng vốn trong quá trình sử dụng là rất lớn Do
đó trong quá trình sử dụng, cấp phát vốn phải chú trọng tới công tác quản lýchi để tránh thất thoát, ứ đọng vốn NSNN
+ Sản phẩm của cơ sở hạ tầng giao thông đô thị có có thời gian sử dụnglâu dài, đòi hỏi công tác duy tu, bảo dưỡng phải được thực hiện thườngxuyên, liên tục để đảm bảo cho các công trình không chỉ phục vụ nhu cầutrưước mắt mà còn đáp ứng nhu cầu trong tương lai lâu dài
1.1.2 Báo in và báo in thủ đô
1.1.2.1 Khái niệm về báo in
Báo in là một trong bốn loại hình báo chí của nền báo chí hiện đại gồmbáo in (báo giấy), phát thanh, truyền hình và báo điện tử Báo in ra đời sớmnhất, (ra đời ở châu Âu vào cuối thế kỷ XVI, đầu thế kỷ XVII) đã tồn tại vàhơn bốn trăm năm, có nhiều đóng góp xuất sắc vào sự phát triển của nhânloại Hiện nay báo in bị các loại hình báo chí khác, đặc biệt là báo điện tửcạnh tranh quyết liệt nên có một một phần độc giả; song, căn cứ vào đặc điểmcủa mình, báo in vẫn còn nhiều tiềm năng để tồn tại và tiếp tục mang lại lợiích cho loài người Báo in vẫn có vị trí trang trọng trong hệ thống báo chí hiệnđại
Trang 13Báo chí là hiện tượng xã hội có quá trình phát triển lâu đời, ngày càngchi phối rộng rãi và mạnh mẽ đến mọi tiến trình xã hội Khái niệm báo chíđược định nghĩa trên ba phương diện: “Báo chí là một trong những hệ thống
xã hội (định danh), “báo chí là một hoạt động chính trị- xã hội” (định tính) và
“báo chí là thứ vũ khí lợi hại trong cuộc đấu tranh chính trị tác động vào xãhội để tạo ra sự can thiệp gián tiếp vào đời sống chính trị, tham gia vào việctập hợp lực lượng, giáo dục hệ ý thức và góp phần tích cực vào việc hìnhthành các khuynh hướng, các phong trào chính trị- xã hội” (mục đích) [12,tr.34 - 38]
Theo cuốn Cơ sở lý luận báo chí của tác giả Nguyễn Văn Dững: Trongquá trình phát triển, khái niệm báo chí đã được hiểu theo nhiều nghĩa nhưngtựu trung lại, thông thường, có thể hiểu theo nghĩa rộng và nghĩa hẹp Báo chíđược hiểu theo nghĩa rộng bao gồm báo in, báo phát thanh, báo truyền hình,báo mạng điện tử và báo bảng điện tử - tức là những kênh truyền thông đạichúng sản xuất và quảng bá thông tin thường xuyên liên tục nhất, trên phạm
vi rộng lớn, nhất định (và phi định kỳ) đều đặn và cập nhật nhất, tác động đếnnhiều người nhất, đa dạng và phong phú nhất Trong mục này, chỉ nói tới báochí theo nghĩa hẹp - đó là báo, tạp chí - báo in và các sản phẩm in ấn khác,bao gồm nhật báo (báo hàng ngày: báo buổi sáng, báo buổi chiều), tuần báo,báo thưa kỳ (mỗi tuần xuất bản 2, 3, hoặc 4, 5 kỳ) và tạp chí, bản tin thời sự
Theo tác giả Nguyễn Văn Dững trong cuốn Cơ sở lý luận báo chí: Báo
in là những ấn phẩm xuất bản định kỳ, bằng ký hiệu chữ viết, hình ảnh và cácngôn ngữ phi văn tự, thông tin về các sự kiện và vấn đề thời sự, phát hànhrộng rãi và định kỳ nhằm phục vụ công chúng - nhóm đối tượng nào đó vớimục đích nhất định [8, tr.101]
1.1.2.2 Báo in thủ đô
Trang 14Báo in thủ đô là một khái niệm đa nghĩa: hoặc đó là các tòa soạn báođược đặt trên địa bàn của thủ đô Hà Nội, hoặc là các tờ báo có trang, bài viết
về thủ đô mặc dù có thể được đặt ở một địa phương nào đó, hoặc được hiểutheo hướng đó là những tờ báo trực thuộc các tổ chức chính trị, xã hội củathành phố Hà Nội và do các tổ chức chính trị, xã hội đó là cơ quan chủ quản
có trách nhiệm về mọi mặt với các tờ báo được phát hành Trong luận vănnày, khái niệm báo in thủ đô được hiểu là báo của các tổ chức chính trị, xãhội, đoàn thể Hà Nội in ấn, phát hành và đối tượng độc giả chủ đạo là côngchúng thủ đô
Báo chí thủ đô đặc biệt là báo in đã và đang phát triển mạnh mẽ và cónhiều thay đổi cả về số lượng và chất lượng Ban đầu chỉ có 2 cơ quan báo chí(Báo Hà Nội mới, Đài truyền thanh Hà Nội) và 1 tờ tin Phim mới (tiền thâncủa Báo Màn ảnh và Sân Khấu) Đến nay, thành phố Hà Nội có 23 cơ quanbáo chí (1 đài phát thanh truyền hình; 13 báo in; 9 tạp chí chuyên ngành) [31]
Trong đó, về báo in, phân loại theo tính chất của báo chí như sau:
- Báo chính trị - xã hội: Báo Hà Nội mới là cơ quan của Thành ủyĐảng Cộng sản Việt Nam thành phố Hà Nội Báo xuất bản số đầu tiên ngày
24 — 10 - 1957 Tính đến tháng 4 - 2013, Báo Hà Nội mới có tổng số 206 cán
bộ, phóng viên, biên tập viên (PV, BTV) làm việc tại 18 phòng, ban chuyênmôn Các ấn phẩm chính gồm: Hà Nội mới hàng ngày (số lượng phát hành45.000 tờ/kỳ; Hà Nội
- Về phát thanh - truyền hình, có Đài PT- TH Hà Nội, một cơ quan báochí tổng hợp, với các loại hình báo chí: phát thanh, truyền hình, báo điện tử,truyền hình internet, truyền hình cáp, ấn phẩm Tạp chí truyền hình Hà Nội.Đài PT&TH Hà Nội có 645 lao động (80% có trình độ đại học và trên đạihọc; 30% có trình độ đại học chuyên ngành báo chí)
Trang 15- Về báo mạng điện tử và các trang thông tin điện tử (bao gồm cả cáctrang điện tử của một số tờ báo) có: http:www.hanoimoi.com.vn (Báo Hà Nộimới điện tử), http://www.ktdt.vn (Báo Kinh tế và Đô thị điện tử),www.htv.org.vn (Đài PT- TH Hà Nội), www.hanoi.gov.vn (Cổng giao tiếpđiện tử của UBND TP Hà Nội), http://www.anninhthudo.vn (Báo An ninhThủ đô điện tử), http://tuoitrethudo.vn (Báo Tuổi trẻ Thủ đô điện tử),hptt://baophunuthudo.vn (ấn phẩm điện tử của báo Phụ nữ Thủ đô),http://nguoihanoi.com.vn (ấn phẩm điện tử của báo Người Hà Nội)
Các cơ quan báo chí Hà Nội đều hoạt động theo mô hình đơn vị sựnghiệp công lập (Nghị định số 43/2006/NĐ-CP), tự bảo đảm 100% hoặc mộtphần chi phí Doanh thu của các cơ quan báo chí gồm nguồn ngân sách thànhphố cấp; các nguồn thu từ phát hành, quảng cáo, tài trợ
Ngoài ra, còn có Nhà xuất bản Hà Nội mỗi năm ra hàng trăm đầu sách,trong đó sách về đề tài Hà Nội chiếm tỷ trọng hàng đầu Hơn 400 cơ sở in sửdụng thiết bị in công nghiệp; 2 cơ sở phát hành sách do thành phố quản lý;hàng trăm nhà sách, cơ sở phát hành sách, hàng trăm cơ sở in lưới, in laser,photocopy của các cơ quan trung ương, các địa phương khác và tư nhân đanghoạc động trên địa bàn thành phố
Những năm gần đây, do khó khăn của nền kinh tế nói chung, báo chíThủ đô đều sụt giảm số lượng phát hành (trung bình giảm 30 - 60%) dẫn đếngiảm quảng cáo, doanh thu, cộng với việc phải tự đảm bảo hoàn toàn chi phíhoạt động khiến các cơ quan báo chí càng gặp nhiều khó khăn
1.1.2.3 Sự giống và khác nhau giữa thể loại báo in với các thể loại báo chí khác
* Ưu điểm
Việc tiếp nhận thông tin
Trang 16So với các loại hình báo chí như phát thanh, truyền hình, báo mạng điện
tử, đối với báo in, công chúng tiếp nhận hoàn toàn chủ động Chủ động từviệc lựa chọn sản phẩm truyền thông theo nhu cầu đến việc lựa chọn khônggian, thời gian để tiếp nhận
Trong khi đó, đối với loại hình phát thanh và truyền hình, đây là mộthạn chế vì khả năng tiếp nhận của công chúng hoàn toàn phụ thuộc vào trình
tự thời gian nhất định Đối với báo mạng điện tử, mặc dù công chúng hoàntoàn có thể chủ động lựa chọn sản phẩm truyền thông theo nhu cầu, nhưng lạiphụ thuộc rất nhiều vào việc máy tính hay các thiết bị cá nhân có khả năng kếtnối Internet hay không
Nội dung
Báo in có ưu điểm là đưa thông tin sâu, có nhiều bài bình luận sâu sắc
về mọi lĩnh vực đời sống của xã hội Và hơn hết là độ an toàn cao, côngchúng nhớ lâu hơn so với các loại hình khác
Trong khi đó, đối với loại hình phát thanh, truyền hình, do chỉ phát đimột lần, ít lặp lại và phụ thuộc vào trình tự thời gian nên công chúng ít nhớnhững gì thông tin do hai loại hình báo chí này chuyển tải, cho dù rất nhanhnhạy, kịp thời Mặt khác do phụ thuộc vào thời lượng chương trình, nên thôngtin trên phát thanh, truyền hình không sâu hơn so với báo in
Đối với báo điện tử, thông tin tuy nhanh nhạy, có thể cập nhật liên tụctính theo từng phút, tuy nhiên do công chúng thường đọc lướt, tiếp nhậnkhông sâu Độ an toàn thông tin cũng tương đối thấp do phụ thuộc vào sự ổnđịnh của server, nguy cơ bị sự cố (virus, tin tặc tấn công) rất cao
Về mặt kỹ thuật
Về phương diện kỹ thuật, báo in đơn giản hơn rất nhiều so với các loạihình báo chí khác Việc dàn trang, chế bản báo in, chỉ cần một máy tính có
Trang 17cấu hình tương đối, phần mềm không đòi hỏi tích hợp đa phương tiện truyềnthông đã có thể chế bản báo và xuất phim thẳng cho nhà in
Trong khi đó, cả phát thanh, truyền hình và báo mạng điện tử đòi hỏiphải có các hệ thống máy móc kỹ thuật cao như máy phát sóng (phát thanh,truyền hình) hoặc server mạnh (báo mạng), sử dụng hìh ảnh động (flash), âmthanh (voice, music), đồ họa), video sinh động…
Công tác phát hành
Đây là một hạn chế lớn của báo in so với các loại hình báo chí khác.Việc phát hành báo in tốn kém, chậm chạp, phụ thuộc vào phương tiện vậntải, đường xá giao thông và tác phong làm việc
Trong khi đó, đối với phát thanh, truyền hình và báo mạng điện tử, việcphát hành khá thuận lợi chỉ cần đưa lên mạng, phát sóng là có thể đến “tậntay” công chúng
Sự tương tác với độc giả
Một hạn chế khác đối với báo in là sự phản hồi của người đọc phải trảiqua nhiều khâu, thậm chí cần phải có đơn khiếu nại bài báo
Trong khi đối với phát thanh, truyền hình và báo mạng, tính tương tácgiữa toà soạn và công chúng rất cao, chỉ cần gọi điện thoại đến đài (phát
Trang 18thanh, truyền hình), comment hay gửi mail (báo mạng) là toà soạn đã tiếpnhận phản hồi của công chúng.
Tính thời sự
Đây là hạn chế nổi bật của báo in so với các loại hình báo khác khicông nghệ thông tin đang ngày càng phát triển Với một sự kiện, báo in cần có
sự chứng kiến tại hiện trường, viết bài, biên tập, lên trang, in ấn và gửi tới các
cơ quan phát hành báo chí Sự kiện trong báo in thường là sự kiện đã xảy ra,
đã nguội hoặc thông báo dự kiến sự kiện sẽ xảy ra Tính định kì đã chi phốirất nhiều tính thời sự, nóng hổi của thông tin
Báo mạng điện tử và các loại hình báo khác có tính thời sự cao hơn hẳn
so với báo in truyền hình, phát thanh và Báo mạng có thể update liên tục, tứcthời mà không cần phải có khuôn khổ lên trang như báo in
Trang 191.2 Vai trò của báo in thủ đô trong vấn đề phát triển hạ tầng giao thông đô thị
1.2.1 Thông tin chủ trương chính sách của Đảng, Nhà nước, ngành giao thông
Báo in thủ đô có vai trò to lớn trong việc thông tin các chủ trương,đường lối, chính sách của Đảng, Nhà nước Báo in thủ đô đã góp phần tíchcực vào những thành tựu to lớn của công cuộc đổi mới, xây dựng đất nước doĐảng ta khởi xướng và lãnh đạo trong những năm qua Báo in thủ đô cungcấp cho công chúng những thông tin nhanh nhạy, phong phú, đa dạng về mọilĩnh vực của đời sống xã hội, góp phần nâng cao dân trí, bồi dưỡng nhân tài.Với nhiệm vụ là tiếng nói của Đảng, Nhà nước, diễn đàn của nhân dân, báo inthủ đô chuyển tải nhanh chóng, đầy đủ, kịp thời các chủ trương, chính sáchcủa Đảng, Nhà nước, giúp cho các cơ quan quản lý nhà nước thực hiện tốthơn vai trò, nhiệm vụ của mình Các chủ trương, chính sách của Đảng, Nhànước của thành phố Hà Nội cũng đến được với công chúng thủ đô một cáchhiệu quả nhất qua hệ thống các báo, tạp chí thủ đô
Cùng với nhiệm vụ tuyên truyền, phổ biến đường lối, chủ trương củaĐảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, báo in thủ đô chú trọng giáo dụcchủ nghĩa yêu nước, truyền thống cách mạng góp phần củng cố niềm tin củanhân dân Hà Nội vào sự lãnh đạo của Đảng và sự quản lý của Nhà nước [18],[23], [27]
Trong lĩnh vực giao thông, báo in thủ đô cung cấp các thông tin, chínhsách của Bộ giao thông, các văn bản về giao thông của thành phố Hà Nội.Công chúng thủ đô có thể nắm bắt được đầy đủ các dự thảo luật, các chínhsách về hạ tầng giao thông đô thị ở Hà Nội nói riêng và ở các thành phố, thịtrấn thị xã khác trong đất nước Việt Nam Qua báo in, người dân thu nhậnđược thông tin về đường lối về hạ tầng giao thông, giải phóng mặt bằng, xây
Trang 20dựng đường, mở đường, làm cầu… Qua báo in người dân cũng có thể phảnhồi đến nhà quản lý, hoạch định chính sách Thời gian qua báo hin thủ đôđăng tải những bài về chủ chương về kết cấu hạ tầng giao thông đô thị HàNội, luật sử phạt hành chính về vi phạm luật, xây dựng cầu vượt nhẹ Báo incũng là một trong những cơ sở quan trọng để các cơ quan quản lý nhà nước
về giao thông đô thị, các ban ngành chức năng của Hà Nội nắm bắt đượcnguyện vọng của người dân thủ đô và đề ra những chính sách phù hợp vớithực tiễn
Có thể thấy rằng, trong lĩnh vực giao thông đô thị, báo in thủ đô pháthuy vai trò quan trọng trong việc thông tin về đường lối, chủ trương, chínhsách mới về y tế của Nhà nước vè cũng thông qua báo in, công chúng Hà Nội
có điều kiện phản hồi thông tin hiệu quả đến các nhà quản lý, các nhà thầuxây dựng, các nhà hoạch định chính sách… Báo in phát huy vai trò tạo dưluận xã hội, hướng dẫn dư luận xã hội, thúc đẩy các cơ quan quản lý về giaothông đô thị thực hiện tốt hơn vai trò, chức năng, nhiệm vụ của mình
1.2.2 Về hạ tầng giao thông đô thị thành phố Hà Nội
Thực hiện công cuộc đổi mới đất nước, báo chí Việt Nam luôn thựchiện tốt nhiệm vụ tuyên tuyền các chủ trương đường lối, chính sách của Đảng
và Nhà nước về GTVT, một mặt để cho các doanh nghiệp GTVT, các nhà đầu
tư thấy được một những chính sách quan trọng của nhà nước trong việc pháttriển đất nước, GTVT, mặt khác để toàn thể xã hội nhận thức được vai trò củaGTVT đối với sự phát triển kinh tế - xã hội của đất nước trong bối cảnh hộinhập và phát triển, từ đó có những hành động thiết thực, góp phần vào côngtác thu hút đầu tư phát triển GTVT
Thành công nổi bật nhất và cũng chính là tác động tích cực nhất củabáo chí đối với GTVT chính là phản ánh mọi hoạt động sản xuất kinh doanhcủa ngành GTVT có hiệu quả, góp phần thay đổi nhận thức và hành vi của
Trang 21người dân Quan điểm của các nhà hoạch định chính sách về việc phát triểnGTVT, cũng như của các nhà đầu tư thế giới trong bối cảnh đất nước ta đang
nỗ lực xây dựng và phát triển để trở thành một nước công nghiệp Bằng sự cốgắng và sáng tạo trong lao động nghề nghiệp, báo chí đã đưa hình ảnh về mộtđất nước Việt Nam hòa bình, ổn định về chính trị, năng động trong hội nhập
và phát triển kinh tế đến với đông đảo công chúng và bạn bè quốc tế cũng nhưgiới đầu tư
Bằng việc vận dụng những kỹ năng nghề nghiệp một cách linh hoạt vàhiệu quả, thời gian qua báo chí đã đưa đến cho công chúng, cũng như các nhàquản lý, nhà đầu tư những thông tin về GTVT Việt Nam một cách đầy đủ, cậpnhật, trung thực, khách quan và đa chiều về các hoạt động của ngành GTVT.Qua báo chí, công chúng, nhà đầu tư, doanh nghiệp có thể nắm bắt đượcnhững chủ trương, chính sách khuyến khích đầu tư của Đảng và Nhà nước,những nỗ lực trong cải cách thể chế, hoàn thiện cơ chế, chính sách, phát luậtnói chung và trong lĩnh vực GTVT nói riêng qua đó tìm thấy được cơ hội vàquyết định đầu tư phát triển GTVT tại Việt Nam
+ Góp phần hoàn thiện cơ chế, chính sách về giao thông vận tải
Một trong những yêu cầu tăng tính hấp dẫn của báo chí là không lẩntránh những vấn đề nhạy cảm, phức tạp Chính vì vậy, trong quá trình thôngtin, tuyên truyền, phán ánh về hoạt động GTVT tại Việt Nam, báo chí đãthẳng thắn chỉ ra những điểm còn bất cập, hạn chế trong cơ chế, chính sách,trên cơ sở đó đưa ra những đề xuất, kiến nghị xác đáng và thực sự có giá trị,góp phần quan trọng vào việc hoàn thiện cơ chế, chính sách về kinh tế nóichung và cơ chế, chính sách về GTVT nói riêng Đây vừa là nhiệm vụ, tráchnhiệm vừa là vai trò của báo chí, qua đó thể hiển rõ tác động và hiệu quả củabáo chí đối với lĩnh vực GTVT tại Việt Nam
Trang 22Thực hiện chức năng làm cầu nối giữa Nhà nước, Chính Phủ với cộngđồng doanh nghiệp, và các nhà đầu tư Báo chí còn dành một phần lớn dunglượng để đăng tải những vướng mắc của doanh nghiệp và các nhà đầu tưtrong quá trình hoạt động sản xuất kinh doanh, cũng như tâm tư, nguyệnvọng, kiến nghị nhằm hướng tới một môi trường hoạt động hiệu quả, côngbằng.
Bên cạnh đó, báo chí còn chỉ ra những hạn chế, bất cập không phải xuấtphát từ cơ chế, chính sách mà là quá trình thực hiện, thực thi Cơ chế chínhsách, sự phối hợp giữa các bộ, ngành ở cấp trung ương, đặc biệt là quá trìnhthực thi pháp luật ở địa phương về giao thông vận tải
+ Hoàn thiện dần về định hướng, chiến lược phái triển giao thông vậntải
Bằng những phân tích, đánh giá, bình luận sắc sảo, báo chí đã chỉ ranhững khuyết điểm trong định hướng và phát triển GTVT Ví dụ như: cònnặng nề về thành tích nên đôi khi quá chú trọng đến các thành tựu đã đạt được
mà chưa có giải pháp cụ thể, hiệu quả đề đẩy nhanh công tác xây dựng, thựchiện nguồn vốn đầu tư, tăng cường năng lực cạnh tranh trong đấu thầu; chưa
có một chiến lược phát triển mang tính dài hạn và đặt trong chiến lược pháttriển tổng thể kinh tế xã hội của đất nước, dẫn đến những bất cập trong đầu tưgiữa các ngành nghề, các vùng miền hoặc những trào lưu đầu tư không nhậnđược sự đồng thuận của xã hội (ví dụ như việc phát triển đường sắt cao tốctrong thời gian vừa qua )
Bên cạnh đó, các nhà báo còn tổng kết, liên hệ và chỉ ra những kinhnghiệm xây dựng và phát triển GTVT của các quốc gia trên thế giới trong đó
có những nước có điều kiện tương đồng như Việt Nam để tham khảo, so sánh
và rút ra những bài học quý báu cho ngành GTVT Việt Nam
Trang 23Như vậy, có thể thấy, trong quá trình tác nghiệp, bằng kiến thức nềncộng với nhiệt huyết nghề nghiệp, và những cố gắng để tìm hiểu, trau dồinâng cao năng lực chuyên môn, mỗi phóng viên, nhà báo viết về GTVT đãphấn đấu để trở thành những chuyên gia thực thụ trong lĩnh vực này Từ đó đã
có những đóng góp cần thiết, quan trọng và hiệu quả trong việc điều chỉnh vàhoàn thiện định hướng, chiến lược phát triển GTVT tạo tiền đề cho sự pháttriển kinh tế xã hội của đất nước
+ Góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động sản xuất kinh doanh của cácdoanh nghiệp GTVT
Doanh nghiệp và doanh nhân là đối tượng phản ánh quan trọng của báochí Cùng chung dòng chảy phát triển của đất nước, sự phát triển của GTVT
có đóng góp quan trọng của các doanh nghiệp GTVT và ngày càng trở thànhmột bộ phận quan trọng của nền kinh tế, tích cực chuyển giao công nghệ,đóng góp đáng kể cho thành tựu phát triển của đất nước Ngành GTVT đã giảiquyết một số lượng lớn công ăn việc làm, góp phần đảm bảo cho an sinh xãhội đất nước
Báo chí cũng đã kịp thời đăng tải những thông tin về cơ chế, chínhsách, chiến lược của ngành GTVT từ đó phân tích, đánh giá, những thông tintrong và ngoài nước
Đây là những thông tin vô cùng cần thiết và quý giá đối với doanhnghiệp để tính toán xây dựng kế hoạch, chiến lược phát triển cũng như cónhững điều chỉnh quan trọng trong từng bước đi nhằm đạt được thành công vàhiệu quả cao nhất trong hoạt động sản xuất kinh doanh của mình
Trong những năm qua, báo chí luôn có mặt để kịp thời biểu dương, ghinhận thành tích và những đóng góp đáng kể của khối doanh nghiệp GTVTcho sự phát triển của đất nước Bên cạnh đó, báo chí cũng đã kịp thời chỉ ranhững hạn chế, thiếu sót trong quá trình hoạt động sản xuất kinh doanh, cũng
Trang 24như đề ra những biện pháp khắc phục Đối với những doanh nghiệp có nhữnghành vi vi phạm pháp luật và gây ra những ảnh hưởng tiêu cực, báo chí cũng
đã kịp thời vào cuộc, phân tích, tìm hiểu động cơ, nguyên nhân, đề xuấthướng xử lý Thái độ phê bình, phê phán của báo chí là rất tích cực và kháchquan, nhằm mục tiêu cao nhất là hướng doanh nghiệp phát triển một cách
“lành mạnh” trên cơ sở tuân thủ và thực hiện đúng những quy định của phápluật, đảm bảo hài hòa giữa lợi ích của các nhà đầu tư - lợi ích của người laođộng - lợi ích của doanh nghiệp và quốc gia
1.3 Nhiệm vụ của Báo in Thủ đô trong việc thông tin về vấn đề phát triển hạ tầng giao thông đô thị tại Hà Nội
Là kênh thông tin phản ảnh quá trình hình thành và phát triển củaGTVT Việt Nam
Báo chí luôn được đánh giá là một trong những kênh thông tin quantrọng đối với sự hình thành và phát triển của GTVT Việt Nam Thông tintuyên truyền về hoạt động của GTVT được khởi động và song hành cùng với
sự ra đời và phát triển của ngành GTVT Ngay từ đầu của cuộc kháng chiếnchống Pháp và suốt hành trình giữ nước và dựng nước của dân tộc, cácphương tiện thông tin của chính quyền cách mạng như báo Sự thật, Cứu quốc
đã tuyên truyền, cổ vũ, động viên toàn dân góp sức xây dựng đường sá, cầucống, tạo ra tiềm lực mạnh mẽ để hoàn thành các nhiệm vụ trọng đại của đấtnước Từ đó đến nay, tuy được duy trì ở mức độ khác nhau qua các thời kỳ,nhưng hoạt động của báo chí trong việc thông tin, tuyên truyền về GTVT đãkhông ngừng tăng lên về số lượng, đa dạng về hình thức và phương thức thểhiện Đồng thời ngày càng nâng cao chất lượng về mặt nội dung, góp phầnquan trọng trong việc giáo dục nhận thức của công dân về vai trò của GTVT.Báo chí nước ta đã cung cấp một lượng thông tin khổng lồ về GTVT chođông đảo công chúng bao gồm các nghị định, nghị quyết, các văn bạn pháp
Trang 25quy, các quy định, chiến lược phát triển của quy hoạch của Chính phủ Đồngthời, báo chí đã có nhiều bài phân tích những mặt tích cực và sự tác độngmạnh mẽ của GTVT đối với sự phát triển của nền kinh tế hiện đại bằng cáchđưa ra những dẫn chứng cụ thể về các hoạt động của ngành GTVT, các tổchức, cá nhân có uy tín trong ngành GTVT.
Với sự hợp lực của báo chí nhắm vào các vấn đề của ngành GTVT nênhình ảnh hoạt động của lĩnh vực GTVT đang ngày càng gần gũi hơn vớingười dân Báo chí đã giải quyết được nhiều thắc mắc của người dân vềngành GTVT Nhất là những vấn đề nóng trong hạ tầng giao thông Các nhàbáo, phóng viên bằng nghiệp vụ, quyền lực của mình đã không quản khó khăntìm hiểu, thu thập, gặp gỡ các chuyên gia trong ngành GTVT để có những bàiviết sắc bén thỏa mãn lòng dân giúp ngành GTVT phát triển tốt hơn Từ đó,tình hình tiêu cực trong một số lĩnh vực xây dựng cơ bản của GTVT đã ngàymột mất đi Hình ảnh cho sự phát triển của đất nước gắn liền với sự phát triểncủa ngành GTVT qua những cây cầu, con đường tiếp tục được xây dựng vàhoàn thiện đưa vào cuộc sống nhằm thúc đẩy kinh tế xã hội phát triển Quakhảo sát thực hiện trên các báo Hà Nội mới, Kinh tế & Đô thị và báo Tuổi trẻThủ đô cho thấy các báo đều đã và đang làm tốt nhiệm vụ tuyên truyền phảnánh tình trạng giao thông cũng như chất lượng cơ sở hạ tầng giao thông tại đôthị Hà Nội hiện nay thông qua việc đăng tải thực trạng cơ sở hạ tầng đô thị,kịp thời đưa tin về những xuống cấp của cơ sở hạ tầng giao thông, tuyêntruyền nâng cao kiến thức của người dân về GTVT, góp phần phát triển mụctiêu gắn phát triển hạ tầng giao thông đô thị với nâng cao ý thức của ngườidân trong tham gia giao thông
Việc đảm bảo nhu cầu cung cấp thông tin và tuyên truyền phổ biến kiếnthức cho người dân đặt ra yêu cầu ngày càng cao đối với báo chí, phải đổimới hơn nữa cả về nội dung lẫn cách thức thể hiện, nhằm đáp ứng được
Trang 26những đòi hỏi về thông tin của công chúng Không ngừng tìm tòi, phát hiệnnhững nét mới trong khi đưa tin về lĩnh vực GTVT, đồng thời đưa ra nhữngkiến nghị, giải pháp hữu hiệu giúp ngành GTVT ngày càng phát triển Nhữngvấn đề nóng hổi mang tính thời sự cấp bách được báo chí phát hiện, đề xuấtđược các cấp, các ngành quan tâm, nghiên cứu áp dụng vào ngành GTVT đểgiải quyết những khó khăn mà ngành GTVT gặp phải Các vấn đề như: mởrộng các tuyến phố, xây dựng các con đường, các cảng sông, nhà ga…
Thông tin, phổ biến đường lối, quan điểm của Đảng, Nhà nước vềngành GTVT
Trong nhiều văn kiện của Đảng đã chỉ rõ, các phương tiện thông tin đạichúng có nhiệm vụ truyền bá đường lối, chính sách của Đảng, Nhà nước, đisát thực tế, thông tin kịp thời và phân tích sâu sắc những sự kiện mới; pháthiện và phản ánh trung thực những điển hình tiên tiến, nhiệt tình ủng hộ, cổ
vũ những nhân tố mới, dũng cảm đấu tranh chống những hiện tượng lạc hậu,trì trệ và mọi biểu hiện tiêu cực khác; đề cập và chỉ ra phương hướng giảiquyết những vấn đề thiết thực của xã hội, đồng thời xây dựng xã hội lànhmạnh
Đối với lĩnh vực GTVT, các cơ quan thông tấn, báo chí đã góp phầntuyên truyền, giới thiệu những thành tựu đổi mới trong hoạt động ngànhGTVT Nhất là những cơ chế, chính sách GTVT quan trọng, phổ biến chongười dân về các luật của GTVT về mở rộng cơ sở hạ tầng giao thông thànhphố qua những chuyên mục nổi bật và những bài viết, bình luận sắc sảo; từ đóthu hút được sự quan tâm theo dõi của đông đảo nhân dân cả nước đối với cácvấn đề về GTVT
Trong các đợt xây dựng và ban hành Luật các ngành của GTVT, cũngnhư xây dựng các chiến lược phát triển, quy hoạch GTVT nói chung và từngđịa phương nói riêng, báo chí đã chú trọng tuyên truyền cả bề nổi, chiều rộng
Trang 27và chiều sâu của vấn đề Toàn bộ hệ thống đài phát thanh, truyền hình, cácbáo ở Trung ương và địa phương đều dành thời lượng nhất định để thông tin
về nội dung, ý nghĩa các luật của ngành GTVT; từ đó góp phần giúp các tổchức, cá nhân trong xã hội nhận thức rõ quyền lợi, trách nhiệm của mìnhtrong việc xây dựng và phát triển ngành GTVT Việc đăng tải các văn bản dựthảo luật, chiến lược, quy hoạch GTVT trên các phương tiện thông tin đạichúng đã tạo cơ hội tối đa để người dân tham gia bàn bạc, góp ý, trước khitrình ra Quốc hội Các ý kiến xây dựng pháp luật được báo chí phản ánh trênnhiều bình diện và cấp độ khác nhau trong suốt quá trình soạn thảo, thảo luận
và thông qua các dự án luật Khi dân được biết, được bàn, được kiểm nghiệmcác điều luật này từ khi còn ở dạng dự thảo, có nghĩa là báo chí đã tạo đượcnhiều điều kiện thuận lời để người dân thực hiện quyền dân chủ, người dân vàNhà nước xích lại gần nhau hơn
Cung cấp những thông tin kịp thời về hoạt động của ngành GTVT đếnvới công chúng
GTVT được xem là ngành kinh tế quan trọng của một nền kinh tế vàcủa một đất nước Sự phát triển của ngành GTVT là tiền đề cho sự phát triểncủa kinh tế - xã hội, Ngược lại, sự phát triển của kinh tế xã hội chính là kếtquả của việc đầu tư phát triển GTVT đi trước một bước tạo tiền đề cho sựphát triển kinh tế xã hội Vì vậy, báo cáo hoạt động sản xuất kinh doanh haybáo cáo tài chính định kỳ từng quý, từng năm được xem là nguồn thông tin cótính pháp lý quý giá nhất để doanh nghiệp, các đơn vị trong ngành GTVTcũng như công chúng giám sát và hoạt động sản xuất của ngành GTVT.Thông tin về hoạt động lĩnh vực GTVT trong và ngoài nước, về các dự án đầu
tư, các chủ trương đường lối chính sách của Đảng, Nhà nước cũng như hoạtđộng sản xuất kinh doanh của các doanh nghiệp diễn ra hàng ngày nếu thiếuvắng ắt sẽ làm khó cho quá trình ra quyết định Báo chí cùng với các phương
Trang 28tiện thông tin đại chúng đã và đang làm công việc lấp đầy khoảng trống thôngtin này.
Hàng triệu trang viết về GTVT liên tục thường xuyên được cập nhậthàng ngày, hang giờ trên các hệ thống thông tin địa chúng Bên cạnh đó cònhàng ngàn cuộc trao đổi trên các diễn đàn, hàng trăm vấn đề và những chínhsách được đưa ra bàn thảo thông qua đa dạng các loại hình báo chí
Bằng cách thông qua các hoạt động thông tin, tuyên truyền đa dạng củabáo chí về GTVT mà người dân ngày càng có điều kiện tham gia và giám sátcác hoạt động xây dựng các công trình giao thông, cũng như tìm được nhữngthông tin hữu ích để tìm cho mình phương tiện giao thông, xây dựng đượcvăn hóa tham gia giao thông của người dân, góp phần đảm bảo an toàn giaothông
Đưa tiếng nói của nhà quản lý GTVT, doanh nghiệp GTVT ra côngluận
Có thể nói đây là đóng góp rất quan trọng của báo chí Đại bộ phận cácnhà quản lý, các doanh nghiệp lĩnh vực GTVT có luồng thông tin mà họ nhậnđược từ các cơ quan hoạch định chiến lược vẫn chỉ là một chiều và hiếm có
cơ hội phản hồi Báo chí và các phương tiện truyền thông là cầu nối nói thay,nói hộ những yêu cầu chính đáng mà cơ chế và luật pháp chưa cụ thế hết Báochí tạo điều kiện để công chúng tham gia vào quá trình xây dựng ngànhGTVT phát triển thông qua mở các diễn đàn thảo luận, đóng góp ý kiến hoànthiện chủ trương, chính sách của Nhà nước Nguồn thông tin phản hồi này kếthợp với các bài đăng tải ý kiến của các cán bộ lãnh đạo, bài giải thích đườnglối của Đảng và Nhà nước về phát triển lĩnh vực hạ tầng GTVT đã góp phầnkhông nhỏ vào quá trình quản lý, tạo sự ổn định và tin tưởng của người dântrước những vấn đề của lĩnh vực GTVT của thủ đô Hà Nội
Trang 29Nhìn lại, chưa bao giờ các phương tiện thông tin truyền thông về lĩnhvực GTVT lại phát triển mạnh mẽ như ngày nay Nhờ đó, công chúng cóđược góc nhìn đa chiều và trung thực hơn về mỗi sự kiện lĩnh vực GTVT đã,đang và sẽ diễn ra Thế nhưng nhu cầu về thông tin tin cậy, kịp thời, đầy đủ
và đa dạng là những thách thức lớn cho các phương tiện thông tin truyềnthông và báo chí Các nhà quản lý, doanh nghiệp trong lĩnh vực GTVT, côngchúng luôn chờ đợi những trang báo chuyên biệt, chuyên sâu, ở đó có nhữngcây viết, phân tích, bình luận khách quan và trung thực để người dân có cáinhìn đúng về lĩnh vực GTVT
Cung cấp thông tin về sự tiến bộ của khoa học kỹ thuật trong lĩnh vựcGTVT thế giới cho độc giả trong nước
GTVT Việt Nam đã trải qua 65 năm phát triển nhưng so với trình độphát triển khoa học kỹ thuật của GTVT thế giới thì vẫn rất còn non trẻ Đểcông chúng có thể nắm bắt thông tin và theo kịp với sự phát triển đó, các báođều dành một phần diện tích giới thiệu về GTVT trên thế giới Nội dungthường được chia làm hai mảng: phản ánh tình hình GTVT các nước và phổbiến kinh nghiệm hoạt động, điều hành, quản lý, khoa học kỹ thuật của cácnước phát triển
Phần lớn các bài viết về lĩnh vực GTVT thế giới đa phần là những bàidịch từ bảo chí nước ngoải, nhưng vẫn đảm bảo thông tin nhanh, bám sát tìnhhình thực tế Việc cập nhật thông tin về hoạt động của GTVT cũng như thôngtin khoa học công nghệ ở các nước phát triển được các báo duy trì đều đặn,chủ yếu là thông tin về hoạt động ở các nước Mỹ, Nhật Bản, Đức, Anh, HànQuốc, Trung Quốc, Thái Lan Cùng với sự phát triển của đất nước, ngàycàng nhiều có nhiều công trình giao thông, hoạt động vận tải được cải tiến vànâng cao Do đó, những thông tin về tình hình giao thông trên thế giới và các
Trang 30nước phát triển là hết sức cần thiết đối với doanh nghiệp và nhà quản lýGTVT Việt Nam.
Phần thông tin phổ biến kinh nghiệm của hoạt động GTVT trên thế giớicũng rất đa dạng: cách thức và phương pháp quản lý, điều hành các hoạt độngGTVT, các phương tiện vận tải mới trên thế giới, các xu hướng phát triển,quy mô và vai trò của mỗi hoạt động GTVT đối với nền kinh tế của mỗi quốcgia, khu vực Các bài viết này là nguồn thông tin bổ ích mà ngành GTVTViệt Nam có thể khai thác, học tập và vận dụng vào thực tế
Tiểu kết chương 1
Giao thông vận tải đóng vai trò quan trọng trong việc tạo tiền đề cho sựphát triển kinh tế xã hội, đáp ứng nhu cầu đi lại, giao lưu buôn bán của ngườidân Trong những năm qua, báo chí đã đóng góp không nhỏ vào sự phát triểncủa nền kinh tế đất nước và đối với ngành GTVT, báo chí đã góp phần đưatin, phản ánh kịp thời những chủ trương chính sách của Đảng, Nhà nước, BộGTVT trong việc phát triển ngành GTVT và đặc biệt là phát triển hạ tầng giaothông Cùng với sự phát triển của đất nước và thế giới, báo chí đang đã đápứng kịp thời nhu cầu tìm hiểu thông tin của người dân cũng như đã phản ánh,giải thích cho nhân dân hiểu về những đường lối chính sách, đồng thời theodõi, thúc đẩy quá trình phát triển của GTVT hiện nay Là một trong nhữngcầu nối giữa nhà nước và người dân, các cơ quan báo chí đã và đang góp phầnđem lại thông tin chính xác, hiệu quả, đem nguyện vọng của người dân đếnvới Đảng và Nhà nước Đặc biệt đối với lĩnh vực phát triển hạ tầng giao thông
đô thị tại thành phố Hà Nội, báo chí đã kịp thời nắm bắt nhanh, xử lý kịp thờinhững sự việc xảy ra trong cuộc sống, giúp phát hiện những khó khăn vướngmắc, đóng góp vào sự phát triển trung của ngành GTVT thủ đô nói riêng vàGTVT của cả nước nói chung
Trang 31Chương 2 THỰC TRẠNG BÁO IN VỚI VẤN ĐỀ PHÁT TRIỂN HẠ TẦNG GIAO THÔNG ĐÔ THỊ TẠI THÀNH PHỐ HÀ NỘI HIỆN NAY 2.1 Giới thiệu về các báo khảo sát
Báo chí đang ngày càng có ảnh hưởng to lớn đến đời sống xã hội củanước ta hiện nay Trong những lĩnh vực đó lĩnh vực phát triển hạ tầng giaothông vận tải chiếm giữ một vị trí hết sức quan trọng trong sự phát triển củađất nước Để phục vụ cho đề tài: “Báo in Thủ đô với vấn đề phát triển hạ tầnggiao thông đô thị tại Hà Nội hiện nay”, tác giả đã lựa chọn khảo sát trên 3 tờbáo: Báo Hà Nội mới, Báo Tuổi trẻ thủ đô, Báo Kinh tế & đô thị Đây lànhững tờ báo in lớn của Thủ đô và mang đầy đủ những đặc trưng của các tờbáo in Thủ đô hiện nay chính vì vậy để làm nổi bật những nội dung báo inThủ đô đề cập về phát triển hạ tầng giao thông đô thị tại Hà nội tác giả đã lựachọn khảo sát trên 3 tờ báo trên
2.1.1 Giới thiệu báo Hà Nội Mới
Báo Hà Nội mới - cơ quan ngôn luận của Thành ủy Đảng cộng sản ViệtNam - Thành phố Hà Nội - tiếng nói của Đảng bộ, chính quyền và nhân dânThủ Đô, phát hành hàng ngày
Báo có từ cách đây hơn nửa thế kỷ khi Báo Thủ đô ra số đầu vào ngày
24 - 10 - 1957, hợp nhất với Báo Hà Nội hàng ngày thành Thủ đô Hà Nội(1959), rồi tiếp tục hợp nhất với Báo Thời mới để trở thành Hà Nội mới, sốbáo đầu ra ngày 25 - 1 - 1968 với niềm vinh dự là tờ báo được Bác Hồ đặt tên
Là một tờ báo Đảng có truyền thống vẻ vang, với quá trình 57 năm xâydựng và phát triển Từ khi ra đời, báo luôn nhận được tình cảm yêu mến và tintưởng của cán bộ, đảng viên và nhân dân Thủ đô; sự quan tâm của các đồng
Trang 32chí lãnh đạo Đảng và Nhà nước, sự chỉ đạo trực tiếp, sâu sát của lãnh đạothành phố Báo Hà Nội mới đã không ngừng phát triển, kế thừa và phát huyxứng đáng truyền thống vẻ vang của Báo chí cách mạng Việt Nam.
Các thế hệ người làm báo Hà Nội mới có vinh dự được phục vụ, đượccống hiến trong một cơ quan báo chí quan trọng hàng đầu của Thủ đô nghìnnăm văn hiến - Trung tâm chính trị hành chính quốc gia, trung tâm lớn về vănhóa, giáo dục, khoa học công nghệ, kinh tế và giao lưu quốc tế Đặc biệt, BáoHNM còn vinh dự được Bác Hồ hai lần đặt tên Trong quá trình phát triển,Báo HNM luôn hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ chính trị được giao, xứng đáng
là chiến sĩ xung kích trên mặt trận tư tưởng văn hóa; là cầu nối giữa Đảng bộ,chính quyền với nhân dân; đóng góp tích cực vào sự nghiệp cách mạng vẻvang của Thủ đô và đất nước
Các tin bài, tác phẩm báo chí của Báo HNM có tác dụng tích cực, hiệuquả trên các lĩnh vực: Bảo vệ Đảng, bảo vệ chế độ; cổ vũ Đảng bộ, chínhquyền và nhân dân Thủ đô quyết tâm thực hiện thắng lợi các nghị quyết,chính sách của Đảng và của Đảng bộ, chính quyền thành phố; chăm sóc bảo
vệ sức khỏe người dân, phòng chống dịch bệnh trên địa bàn
Báo HNM còn tích cực tham gia các hoạt động xã hội - từ thiện, vănhóa, thể thao, tạo được những tình cảm tốt đẹp trong nhân dân Thủ đô vàđồng bào cả nước Với những nỗ lực, cố gắng đó, tờ báo đã được đón nhậnHuân chương Hồ Chí Minh (năm 2005) và nhiều phần thưởng cao quý kháccủa Đảng và Nhà nước trao tặng Hàng trăm cán bộ, phóng viên, biên tậpviên, công nhân viên tiêu biểu được tuyên dương, khen thưởng, được nhậnnhiều Giải thưởng báo chí Ngô Tất Tố của thành phố và Giải báo chí quốcgia Và danh hiệu Anh hùng Lao động Báo HNM được vinh dự đón nhận vàotháng 4/2014 chính là sự ghi nhận của Đảng và Nhà nước đối với những thànhtích xuất sắc của các thế hệ người làm báo HNM trong nhiều năm qua
Trang 33Đáp ứng yêu cầu thông tin ngày càng đòi hỏi sự nhanh nhạy, chính xác,
có tính chiến đấu cao, phát huy truyền thống vẻ vang, báo HNM đã và đangtừng bước hướng tới phát triển đa dạng các loại hình báo chí, trở thành cơquan truyền thông đa phương tiện của TP Hà Nội Hiện nay, báo đang tái cấutrúc tổ chức nhân sự, ấn phẩm, xây dựng hệ thống quản trị nội dung trên nềntảng internet, từng bước xây dựng hạ tầng, công nghệ, thiết bị hiện đại để giảnlược quá trình thu thập thông tin, nhằm đạt hiệu quả cao hơn trong công táctuyên truyền, đáp ứng nhu cầu của bạn đọc trong tình hình mới
Trong luận văn, tác giả chỉ tiến hành nghiên cứu trên báo Hà Nội mới
số ra hàng ngày (không nghiên cứu báo Hà Nội mới cuối tuần, tạp chí Hà Nộimới ngày nay, báo điện tử Hanoimoi.com.vn, hay các phụ trương khác )
2.1.2 Báo Tuổi trẻ Thủ đô
Báo tuổi trẻ thủ đô là đơn vị sự nghiệp trực thuộc Thành đoàn Hà Nội.Báo có trụ sở đặt tại số 19 Lý Thường Kiệt - Hoàn Kiếm - Hà Nội Tổng biêntập hiện nay là nhà báo Trần Thị Hồng Khiêm
Báo ra đời cách đây khoảng 25 năm Thời điểm bắt đầu ra đời nó chỉ làmột bản tin về các thông tin về Thành đoàn Hà Nội do ông Nguyễn QuốcTriệu phụ trách Sau đó chuyển thành một tờ báo một tháng ra 2 kỳ Sau donhu cầu thông tin báo đã nâng lên một tuần một số 12 trang Đến 2005 tănglên tuần ra một số 16 trang Sau 1 năm đến 2006 Thành đoàn đã quyết địnhtang kỳ cho tờ báo lên 3 kỳ/ tuần, 16 trang Đến năm 2009 ra them một ấnphẩm Tuổi trẻ Đời sống 1 tuần/ 2 kỳ, 24 trang Đến năm 2014 ra thêm Tuổitrẻ online
2.1.3 Báo Kinh tế & Đô thị
Báo Kinh tế & Đô thị là cơ quan ngôn luận của UBND TP Hà Nội, làdiễn đàn của nhân dân phản ánh tình hình phát triển kinh tế, quản lý và xây
Trang 34dựng nếp sống văn minh đô thị Tổng biên tập hiện nay của báo Kinh tế & Đôthị là nhà báo Nguyễn Minh Đức Báo có trụ sở hiện nay đặt tại số 21 HuỳnhThúc Kháng, Đống Đa, Hà Nội Ngày 1/1/1999 Thành ủy Hà Nội quyết địnhthành lập báo Kinh tế & Đô thị với nhiệm vụ tuyên truyền đường lối chínhsách, pháp luật của Đảng, Nhà nước, các chủ trương, nghị quyết, quyết địnhcủa thành phố Hà Nội trên lĩnh vực kinh tế và đô thị; phản ánh tình hình pháttriển kinh tế, quản lý và xây dựng nếp sống văn minh đô thị theo hướng côngnghiệp hóa, hiện đại hóa Thủ đô và đất nước Đồng thời giữ vai trò cầu nốigiữa chính quyền thành phố với người dân, góp phần bảo vệ lẽ phải, tích cựctham gia đấu tranh chống tham nhũng, tiêu cực, giữ gìn và phát huy truyềnthống thanh lịch của Thủ đô ngàn năm văn hiến.
2.2.Thực trạng báo chí tác động đến phát triển hạ tầng giao thông
đô thị
2.2.1 Báo Hà Nội mới
Qua khảo khảo sát từ tháng 7/2013 đến tháng 6/2014 tác giả luận văn
đã thống kê được số bài báo viết về đề tài giao thông đô thị không có nhiềubài viết về vấn đề này Có một số bài được viết về các dự án giao thông đô thịhiện nay như:
Thông tuyến đường cao tốc Nội Bài - Lào Cai trong tháng 8 - tác giảKhải Tuấn
10 năm phát triển Xe buyt: Chr lực vận tải hành khách công cộng - tácgiả Tuấn Lương
Bên Lề: Xiết chặt quản lý các dự án ODA - tác giả Hà Phong ghi
Hàng loạt bãi xe khoogn phép bịt bờ hồ - tác giả Duy Biên
Nợ công vẫn ở mức an toàn - Cơ hội thúc đẩy ngành giao thông - tácgiả Việt Nga
Trang 35Xây dựng nông thôn mới ở xã Tam Đồng (Mê Linh) Chưa hết gian nan
- Tác giả Hữu Hòa
Đường sắt trên cao Cát Linh - Hà Đông sẽ đảm bảo tiến độ - tác giảViệt Nga
Nhiều cầu đường bộ không đạt yêu cầu quy định: Ẩn họa tai nạn giaothông đường thủy - tác giả Hà Phạm
Tăng cường giám sát, đôn đốc dự án đường sắt đô thị Nhổn - Ga HàNội - Tác giả Tuấn Lương
Quản lý xe máy điện: “Đang thả gà ra đuổi” - Tác giả Dạ Khánh
Phát huy dân chủ, trí tuệ, đổi mới: Xây dựng thủ đô văn minh - hiện đại
- tác giả Lê Hải
Nâng cao chất lượng đầu tư, quản lý, sử dụng hè phố - tác giả LTSCải tạo, nâng cấp hè phố ở Hà Nội: Chất lượng thiết kế, thi công có vấn
đề - Tac giả Lương Linh
Vỉa hè Hà Nội xưa và nay - tác giả Nguyễn Ngọc Tiến
Thu hút nguồn vốn của Nhật Bản qua hợp tác công - tư: Chờ “Cây gậy”phấm lý - tác giả Hồng Sơn
Ngoài ra đặc biệt trên báo Hà Nội mới có 1 tuyến bài viết về hạ tầng đôthị và hạ tầng giao thông đô thi
Bài 1: Diện mạo mới của thủ đô Hà Nội - Nhóm phóng viên nội chínhthực hiện
Bài 2: Tình hình quá tải tại các bến xe: Luẩn quẩn bài toán quy hoạch Tác giả Tuấn Lương
-Bài 3: Khu đô thị Trung Hòa - Nhân Chính (Thanh Xuân) Mỏi mắt chờcông trình phúc lợi - tác giả Duy Biên
Bài 4: Phân làn giao thông tại Hà Nội: Vi phạm tràn lan - tác giảPhương Châu
Trang 36Bài 5: Thiếu vốn, nhiều công trình “đắp chiếu”! - tác giả Nguyễn MaiLoạt bài về thủ đô Hà Nội sau 5 năm mở rộng địa giới hành chính
Sức hút của một điểm đến hấp dẫn - tác giả Thu Trang
Vững bước đi tới tương lai - tác giả Hoàng Thu Vân
Thông xe đoạn đầu tiên đường cao tốc Hà Nội - Thái Nguyên - tác giảHuy Hùng
Bảo vệ di tích là giữ gìn hình ảnh Thủ đô nghìn năm văn hiến - tác giảDuy Tường
Di sản đê Hà Nội - tác giả Nguyễn Ngọc Tiến
Ngập nước do chưa khớp nối hạ tầng - tác giả Trung Dũng
Quy hoạch cần đi trước một bước - Nhóm phóng viên nội chính
Đích đến là chất lượng cuộc sống người dân - tác giả Viết Hạnh
Nên tảng để thủ đô phát triển bền vững: Nơi “ phượng hoàng đỏ” baylên- tác giả Tô Phấn
Hà Nội sẽ triển khai thêm hai tuyến đường sắt đô thị: Hoàn thiện mạnglưới giứa các khu vực trung tâm - tác giả An Trâm
Rút ngắn khoảng các giữa nông thôn với đô thị - tác giả Tuấn Lương
Bí thư thành ủy Phạm Quang Nghị: 5 năm xây dựng và phát triển, thủ
đô Hà Nội ngày càng văn minh, hiện đại - Nhóm phóng viên Nội chính
Phó thủ tướng chính phủ Nguyễn Xuân Phúc: Thực tế đã khẳng địnhtính đúng đắn của nghị quyết 15 quốc hội khóa XII- Quyết định có ý nghĩalịch sử để Hà Nội bứt phá - Nhóm phóng viên Nội chính
Đi đầu trong xây dựng nông thôn mới - tác giả Nguyễn Mai
Hạ tầng giao thông đô thị Hà Nội trên báo Hà Nội mới còn có phản ánh
về hiểm họa đến từ đường ngang dân sinh do tác giả Tuấn Lương thực hiện đềcập đến an toàn giao thông đường sắt đô thị và Theo thống kê của Ban An
Trang 37toàn giao thông (ATGT) đường sắt (Tổng Công ty Đường sắt Việt Nam), 6tháng đầu năm 2013 đã xảy ra 198 vụ tai nạn đường sắt (có 78 vụ nghiêmtrọng) làm 84 người chết, 127 người bị thương Trong đó, số vụ ô tô va chạmvới tàu hỏa lên đến hơn 40, làm 8 người chết và 12 người bị thương Mới đâynhất, ngày 10-7, trên tuyến đường sắt Hà Nội - Hải Phòng (đoạn thuộc tỉnhHải Dương) đã xảy ra vụ TNGT nghiêm trọng giữa đoàn tàu khách LP5 chạyhướng Hà Nội - Hải Phòng với xe container BKS 16M - 0021 kéo theo rơmoóc mang BKS 16R-3402 của Công ty Vận tải Minh Phương Vụ va chạmkhiến xe container bị lật xuống một hố sâu bên đường, 3 toa tàu cũng bị lật,đầu tàu đổ quay ngang, làm ách tắc giao thông trong nhiều giờ Lái tàu bịthương nhẹ, rất may là toàn bộ hành khách an toàn Ngành đường sắt đã phảihủy các chuyến tàu LP5 tại ga Tiền Trung, tàu LP7 tại ga Hải Dương; điềuđộng nhân lực, phương tiện tới hiện trường để khắc phục hậu quả.
Trưởng ban ATGT đường sắt Phạm Văn Bình cho biết, trung bình mỗinăm, ngành đường sắt phải chi hơn 10 tỷ đồng để khắc phục hậu quả TNGT
và sự cố đường sắt Đó là chưa kể hàng loạt thiệt hại khác khi tàu hỏa gặp sự
cố phải bố trí phương tiện luân chuyển hành khách, thay đổi lịch chạy tàu…
Đề cập nguyên nhân, ông Phạm Văn Bình chỉ rõ là kết cấu hạ tầng đường sắtcòn nhiều bất cập, tồn tại quá nhiều đường ngang dân sinh Hiện nay, cả nước
có 6.000 đường ngang, trong đó chỉ có 1.500 đường ngang hợp pháp (hơn 600đường ngang có gác, hơn 300 đường ngang có hệ thống cảnh báo tự động,gần 600 có cảnh báo) và 4.500 đường ngang dân sinh không hợp pháp Ướctính, bình quân cứ 400m đường sắt lại có một đường ngang Trong khi đó, hệthống đường rào bảo vệ hành lang an toàn đường sắt còn thiếu và hệ thốngđường gom chưa đủ Đặc biệt, rất nhiều đường sắt, đường bộ chạy song songhoặc liền kề Điểm giao cắt với đường bộ hẹp; đường ngang có độ dốc quálớn Đặc biệt, người điều khiển phương tiện giao thông đường bộ không chú ý
Trang 38quan sát, không chấp hành Luật Giao thông đường bộ nên đã gây ra tai nạn.Công tác tuyên truyền, xử lý hành vi vi phạm chưa mạnh, chưa nghiêm khắc,chế tài xử lý chưa đủ sức răn đe cũng là nguyên nhân khiến người tham giagiao thông nhờn luật.
Nhằm từng bước kiềm chế TNGT đường sắt, mới đây Bộ GTVT đã chỉđạo khẩn trương rà soát lại toàn bộ đường ngang; bổ sung các điều kiện antoàn như biển báo, hệ thống cảnh báo, cắt cử người cảnh giới đường ngang…;phân định rõ trách nhiệm của ngành đường sắt và địa phương trong việc quản
lý đường ngang Riêng với vụ TNGT đường sắt xảy ra ngày 10-7, Bộ GTVT
đã có văn bản đề nghị Bộ Công an phối hợp với đơn vị liên quan điều tra,xem xét khởi tố các đơn vị, cá nhân vi phạm Có thể thấy được Báo Hà Nộimới đã cố gắng tìm hiểu rất nhiều về các khía cạnh của giao thông đô thị hiệnnay từ các mặt sáng tối, toàn cảnh giao thông đô thị Những bài báo, nhữngcon số đã thực hiện trong các bài viết, tuyến bài đã được đăng Các bài báo đãgiúp cho bạn đọc hiểu được toàn cảnh giao thông đô thị Hà Nội Giúp chongười đọc hiểu được những chỉ thị, hướng đi, các luật, bộ luật cũng như sự cảicách đối với hệ thống phát triển hạ tầng giao thông đô thị Hà Nội hiện nay vàtrong tương lai
Ngoài ra trong quá trình khảo sát báo Hà Nội mới tác giả nhận thấykhông chỉ trong các bài viết chuyên về hạ tầng giao thông đô thị mà còn cócác góc nhỏ nói đến vấn đề này nhưng ở một góc độ khác đó là chuyên mục
“Bạn đọc viết, bàn và kiểm tra ”; “dường dây nóng”; “góc ảnh bạn đọc” thểhiện một góc của hạ tầng giao thông đô thị nơi bạn đọc có thể phản ánh trựctiếp các thông tin về hạ tầng, ha tầng giao thông đô thị trên địa bàn Hà Nội lầnchiếm vỉa hè, lòng đường, góc phế thải trên các con phố thủ đô Hà Nội, cácquán hàng ăng, hang rông lấn chiếm vỉa hè tạo thành một hệ thống giao thông
Trang 39ở các con phố phản ánh trở nên ùn tắc, hỗn loạn một góc khuất của sự pháttriển hạ tầng giao thông đô thị hiện nay
2.2.2 Báo Kinh tế & Đô thị
Trong bài tham dự cuộc thi được đăng ngày 4/9/2013 của tác giả Trần
Anh Chiến trên báo Kinh tế & Đô thị có tên “Giảm thiểu ùn tắc và tai nạn
giao thông: Phát triển hạ tầng đi đôi với nâng cao ý thức”, tác giả đã đưa ra
những nguyên nhân dẫn đến ùn tắc và tai nạn giao thông, trong đó nguyênnhân chính là do cơ sở hạ tầng giao thông đô thị đã xuống cấp và nguyên
nhân khác đó là do ý thức của người dân “Tai nạn, ùn tắc giao thông là vấn
đề nhức nhối tại các đô thị của Việt Nam bởi ý thức chấp hành luật giao thông của người dân còn kém và cơ sở hạ tầng, đường sá chưa được đồng bộ, đảm bảo chất lượng Do đó, để đảm bảo ATGT trước hết cần tập trung xây dựng nâng cấp, cải tạo cơ sở hạ tầng công cộng đáp ứng nhu cầu phát triển.
Có như vậy mới mong kéo giảm tai nạn và ùn tắc giao thông cũng như thúc đẩy sự thay đổi ý thức người tham gia giao thông”
Bên cạnh những công trình giao thông được xây dựng báo chí thủ đôcũng đang phát huy hiệu quả tuyên truyền về giao thông đô thị hiện nay Mộtphần thúc đẩy nhanh tiến độ của các dự án thông qua tuyên truyền trên báo innhư cuộc trao đổi với Ông Takao Inami, Giám đốc tư vấn Dự án này cho
Trang 40biết: “Dự án được chúng tôi triển khai trên 10 tỉnh, thành phố, trong đó Thủ
đô Hà Nội là trung tâm Hiện nay chúng tôi đã và đang tập trung tổ chức đợttập huấn nâng cao năng lực cho hơn 300 cảnh sát giao thông của Hà Nội.Ngoài ra, chúng tôi cũng đã triển khai được 18 khóa tập huấn cho trên 900cán bộ và 30.204 lượt người dân của nhiều tỉnh thành lân cận Thủ đô về vấn
đề an toàn giao thông”
Góp phần vào thúc đẩy nhanh tiến độ của các dự án thông qua tuyêntruyền trên báo in có thể nhắc đến loạt bài của tác giả Tuấn Khải trên báo Hà
Nội Mới với chủ đề “tiến độ các dự án đường sắt đô thị: không thể chậm
hơn” Mở đầu loạt bài viết của mình tác giả Tuấn Khải bắt đầu với bài viết
“Vướng mắc chồng vướng mắc” đưa ra việc dự án đang chậm hơn so với tiến
độ đề ra, tác giả phân tích những nguyên nhân vướng mắc dẫn đến việc dự ánđang bị chậm lại Kết thúc loạt bài của mình với bài “quyết liệt và rõ tráchnhiệm” tác giả Tuấn Khải đã dựa trên những nguyên nhân làm cho dự án bịchậm tiến độ và từ đó phân tích hậu quả của nó Cũng trong bài viết khép lạivấn đề của mình tác giả Tuấn Khải đã chỉ ra các đơn vị thi công dự án, giámsát cần phải nghiêm túc chấp hành tiến độ đã đề ra đồng thời thi công an toàn,
đảm bảo tránh gây hệ lụy kinh tế - xã hội “Chậm tiến độ đã khiến cho các dự
án phải gánh nhiều hệ lụy, từ việc đội giá, tăng tổng mức đầu tư cho đến phải điều chỉnh, gia hạn hiệp định… Trong khi đó, công trường bị quay kín, trở thành các “lô cốt” cản trở giao thông, làm mất vệ sinh môi trường và gây bức xúc trong dư luận Không thể chậm hơn nữa phải nghiêm túc rút kinh nghiệm, từ đó phối hợp chặt chẽ, triển khai quyết liệt… là quan điểm chung được lãnh đạo Chính phủ, TP Hà Nội, Bộ GTVT chỉ đạo trong các buổi kiểm tra hiện trường cũng như các buổi họp kiểm điểm tiến độ dự án”