TIỂU LUẬN tư DUY của ĐẢNG TA về đổi mới và NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG của hệ THỐNG CHÍNH TRỊ TRONG nền KINH tế THỊ TRƯỜNG ĐỊNH HƯỚNG xã hội CHỦ NGHĨA ở nước TA HIỆN NAY

Thành tựu của sự nghiệp sau hơn 30 năm đổi mới đất nước, Đảng ta đã khẳng định: “ với sự nỗ lực phấn đấu của toàn Đảng, toàn dân, toàn quân, công cuộc đổi mới ở nước ta đã đạt được những thành tự to lớn và có ý nghĩa lịch sử”. Trong quá trình đổi mới, Đảng ta không những lãnh đạo nhân dân ta thực hiện thành công sự nghiệp đổi mới kinh tế, mà còn thực hiện đổi mới và từng bước nâng cao chất lượng của hệ thống chính trị, xây dựng nền dân chủ xã hội chủ nghĩa, đảm bảo và phát huy quyền làm chủ của nhân dân

Thành tựu của sự nghiệp sau hơn 30 năm đổi mới đất nước, Đảng ta đã khẳng định: “ với sự nỗ lực phấn đấu của toàn Đảng, toàn dân, toàn quân, công

cuộc đổi mới ở nước ta đã đạt được những thành tự to lớn và có ý nghĩa lịch sử”.

Trong quá trình đổi mới, Đảng ta không những lãnh đạo nhân dân ta thực hiện thành công sự nghiệp đổi mới kinh tế, mà còn thực hiện đổi mới và từng bước nâng cao chất lượng của hệ thống chính trị, xây dựng nền dân chủ xã hội chủ nghĩa, đảm bảo và phát huy quyền làm chủ của nhân dân Trên cả hai lĩnh vực trọng yếu này thành quả mà chúng ta thu được là to lớn, những bài học kinh nghiệm tích lũy được là sâu sắc và quý báu xét cả về lý luận và thực tiễn Thành tựu mà chúng ta thu được, phải xem xét, đánh giá một cách khách quan, khoa học để thấy hết những nỗ lực và tiềm năng sáng tạo của nhân dân ta dưới sự tổ chức và điều hành hoạt động của hệ thống chính trị

Một trong những thành tựu nổi bật của sự nghiệp đổi mới mà nước ta đã giành được là xây dựng và đổi mới hệ thống chính trị Thành tựu đó không chỉ là điều kiện, tiền đề cơ bản để phát huy quyền làm chủ của nhân dân lao động trên mọi lĩnh vực, tác động tích cực đến đổi mới kinh tế - xã hội, mặt khác nó còn là nền tảng để nước ta thực hiện mục tiêu “dân giàu, nước mạnh,

xã hội công bằn, dân chủ, văn minh”

Song, bên cạnh những thành tựu, hệ thống chính trị ở nước ta còn bộc lộ nhiều yếu kém, bất cập cả khâu tổ chức và cơ chế vận hành Đảng ta đã chỉ

rõ: “Tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị, nhất là bộ máy hành chính nhà

nước có quá nhiều đầu mối, trách nhiệm tập thể và cá nhân không rõ ràng, chất lượng hoạt động và hiệu quả thấp…” Vì vậy, để đáp ứng yêu cầu sự

nghiệp đổi mới hiện nay, hệ thống chính trị từ Trung ương đến cơ sở cần phải được đổi mới và nâng cao chất lượng hoạt động trước sự vận động, phát triển của nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa

1 Tư duy của Đảng ta về đổi mới hệ thống chính trị từ Trung ương đến cơ sở

Trong xã hội có giai cấp và đấu tranh giai cấp, những quan hệ chính trị xuất hiện là một tất yếu Chính trị là hoạt động đặc thù nhằm điều tiết quan hệ giữa các thành viên của xã hội được tập hợp thành những tập đoàn xã hội và các giai cấp nhằm duy trì, phát triển và hoàn thiện một cấu trúc và tổ chức xã hội nhất định phục vụ cho lợi ích của giai cấp thống trị ở nước ta, hệ thống chính trị ra đời, hình thành và phát triển gắn liền với sự ra đời và phát triển của chế độ xã hội mới, trong các thời kỳ, xây dựng hệ thống chính trị luôn được Đảng ta quan tâm, nhằm phát huy vai trò động lực cách mạng của các tổ chức chính trị và quần chúng nhân dân

Hệ thống chính trị là hệ thống các tổ chức, các thiết chế chính trị - xã hội và các mối quan hệ giữa chúng với nhau, hợp thành cơ chế chính trị của một chế độ, cơ chế đó đảm bảo việc thực thi quyền lực chính trị của giai cấp cầm quyền trong quan hệ với các giai cấp, tầng lớp và các nhóm xã hội khác.

Theo quan điểm của chủ nghĩa Mác - Lênin, Hệ thống chính trị của chủ nghĩa

xã hội là hệ thống các tổ chức chính trị - xã hội, mà nhờ đó nhân dân lao động thực thi quyền lực của mình trong xã hội Hệ thống chính trị không chỉ là hệ thống các tổ chức (thiết chế) mà còn là hệ thống các mối quan hệ trong hoạt động chính trị theo chức năng, nhiệm vụ, đồng thời còn là hệ thống các cấp

độ (Trung ương - địa phương - cơ sở) nhằm tác động và điều chỉnh mọi quan

hệ giữa các giai cấp, tầng lớp xã hội, giữa các dân tộc trong cộng đồng xã hội, giữa các yếu tố xã hội, tập thể và cá nhân, về vấn đề quyền lực, về định hướng, chủ trương, đường lối, chính sách quy định, phương hướng, nội dung, mục tiêu phát triển xã hội Hệ thống chính trị là cột trụ của nền chính trị xã hội ở nước ta dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản ở thời kỳ trước và trong một số năm đầu thời kỳ đổi mới, Đảng ta chưa dùng khái niệm hệ thống chính trị, mà vẫn dùng một cách phổ biến khái niệm “chuyên chính vô sản” để chỉ

hệ thống và cơ cấu các cơ quan quyền lực lãnh đạo và quản lý xã hội

Khái niệm “hệ thống chính trị” được Đảng ta chính thức sử dụng từ Hội nghị Trung ương 6 khóa VI (tháng 3 - 1989), từ đó khái niệm này được các văn kiện của Đảng và Nhà nước, các tài liệu khoa học, sách báo sử dụng rộng rãi thay cho khái niệm “hệ thống chuyên chính vô sản” trước đây Trên tinh thần đổi mới của Đại hội VI, đổi mới hệ thống chính trị trở thành nội dung trọng yếu và trực tiếp của đổi mới chính trị Nhìn lại quá trình đổi mới, hoàn thiện quan niệm của Đảng về hệ thống chính trị nước ta những năm qua có thể nhận thấy một số vấn đề lớn

-Việc sử dụng khái niệm hệ thống chính trị đưa lại những nhận thức mới: nhận rõ và nhấn mạnh tính hệ thống, tính chỉnh thể và mối quan hệ giữa các

bộ phận cấu thành hệ thống-điều mà trước Đại hội VI “chưa được cụ thể hóa

thành thể chế”3; có sự tách biệt tương đối giữa hệ thống tổ chức bộ máy với các yếu tố khác của nền chính trị; định hình rõ ràng các tổ chức quần chúng, trong đó xác định Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể chính trị-xã hội thuộc hệ thống chính trị Điều này không chỉ khắc phục tính chất chung, nặng về bản chất giai cấp và mặt chuyên chính của khái niệm “hệ thống chuyên chính vô sản”, mà còn thoát khỏi sự lúng túng trong việc cụ thể hóa cơ chế tổng thể

“Đảng lãnh đạo, Nhà nước quản lý, nhân dân lao động làm chủ tập thể” được xác định từ Đại hội VI của Đảng

Về mục tiêu tổng quát của hệ thống chính trị, chỉ hơn hai năm kể từ Hội nghị

Trung ương 6 khóa VI, trong Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ

lên chủ nghĩa xã hội do Đại hội VII thông qua có ghi rõ: “Toàn bộ tổ chức và hoạt động của hệ thống chính trị nước ta trong giai đoạn mới là nhằm xây dựng

và từng bước hoàn thiện nền dân chủ xã hội chủ nghĩa, bảo đảm quyền lực thuộc

về nhân dân”4 Văn kiện Đại hội VII của Đảng cũng đồng thời xác định: “Thực

hiện dân chủ xã hội chủ nghĩa là thực chất của việc đổi mới và kiện toàn hệ thống

3 Đảng Cộng sản Việt Nam, Văn kiện Đại hội đại biểu to n qu àn qu ốc lần thứ VI, Nxbấự thật, H nà n ội 1986, tr110

4 Đảng Cộng sản Việt Nam, Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội, Nxb CTQG H 1991 tr 19

chính trị Đây vừa là mục tiêu vừa là động lực của công cuộc đổi mới.”5 Như vậy, trước hết, đổi mới hệ thống chính trị không phải là thay đổi chế độ chính trị, mà là làm cho chế độ chính trị đã được kiến lập ở nước ta ngày càng bền vững hơn, thể hiện đúng đắn và đầy đủ hơn bản chất xã hội chủ nghĩa của nó, phát huy tính ưu việc và vai trò tích cực của chính trị là nhằm làm cho các bộ phận cấu thành hệ thống hoạt động có hiệu lực và hiệu quả hơn, khắc phục bệnh quan liêu, hình thức, trên cơ sở xác định rõ, thực hiện đúng chức năng, nhiệm vụ của từng tổ chức và xác lập cơ chế vận hành thông suốt, chặt chẽ của cả hệ thống, theo sự lãnh đạo của “hạt nhân” là Đảng Cộng sản Việt Nam -Quá trình đổi mới hệ thống chính trị, tức hệ thống các tổ chức đại diện nhân dân, gắn liền với quá trình bảo đảm quyền lực chính trị thật sự thuộc về nhân dân, từng bước hoàn thiện và nâng cao trình độ nền dân chủ xã hội chủ nghĩa Phải xuất phát từ nhu cầu, nguyện vọng chính đáng về dân chủ của dân; căn cứ vào trình độ giác ngộ và năng lực thực hành dân chủ của dân mà tiến hành đổi mới hệ thống chính trị; cuối cùng, phải từ sự tiến bộ trong việc nhân dân nắm và sử dụng quyền làm chủ của mình đối với xã hội, cộng đồng mà đánh giá kết quả của đổi mới hệ thống chính trị Từ Đại hội VI, Đảng ta xác định:

“Dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, đó là…thể hiện chế độ nhân dân lao động tự quản lý nhà nước của mình”6 Chỉ khi nhân dân-với tư cách là người chủ

và người làm chủ, là chủ thể gốc của quyền lực chính trị-trực tiếp tham gia xây dựng, thực hiện kiểm tra, giám sát việc thực thi quyền lực của tổ chức trong hệ thống chính trị thì mới có thể xem đổi mới là thành công

-Công việc đầu tiên trong đổi mới hệ thống chính trị là xác định rõ vị trí, chức năng, nhiệm vụ của từng tổ chức và mối quan hệ lẫn nhau giữa các tổ chức đó trong một thiết chế chung thống nhất, khắc phục tình trạng trùng lặp, lấn sân hoặc đùn đẩy lẫn nhau, không thực hiện đầy đủ tránh nhiệm của mình

Từ Đại hội VII, Đảng ta xác định rõ: Đảng là bộ phận của hệ thống chính trị;

5 Đảng Cộng sản Việt Nam, Văn kiện Đại hội đại biểu to n qu àn qu ốc lần thứ VII, Nxb Sự thật, H nà n ội 1986, tr90

6 Đảng Cộng sản Việt Nam, Văn kiện Đại hội đại biểu to n qu àn qu ốc lần thứ VI, Nxb Sự thật, H nà n ội 1986, tr112

nhưng là bộ phận hạt nhân lãnh đạo toàn bộ hệ thống ấy; Nhà nước đặt dưới

sự lãnh đạo của Đảng, có chức năng thể ché hóa, cụ thể hóa và tổ chức thực hiện đường lối của Đảng, quản lý toàn diện xã hội; Mặt trận Tổ quốc là liên minh chính trị của các đoàn thể nhân dân và cá nhân tiêu biểu của các giai cấp, tầng lớp xã hội, dân tộc, tôn giáo, là cơ sở chính trị của chính quyền nhân dân, có vai trò quan trọng trong củng cố khối đại đoàn kết toàn dân, phản biện

và giám sát xã hội, góp phần xây dựng Đảng, Nhà nước, phát huy quyền làm chủ của nhân dân

-Trọng tâm của đổi mới hệ thống chính trị là trong những năm qua tập trung đổi mới tổ chức và phương thức hoạt động của các bộ phận cấu thành

hệ thống Sở dĩ khẳng định như vậy là vì, các vấn đề khác của nền kinh tế vẫn cần đổi mới, nhưng đã đảm bảo các yêu cầu cơ bản và sẽ đổi mới từng bước; trong khi đó, vấn đề bức xúc nhất là tình trạng bộ máy cồng kềnh, chồng chéo, nhiều tầng nấc trung gian không cần thiết gây trở lực lớn cho sản xuất

và quản lý xã hội, các tổ chức của Đảng, Nhà nước và các đoàn thể nhân dân hoạt động kém hiệu quả; làm tốt việc đổi mới này sẽ tạo điều kiện để đổi mới các khâu khác Những năm gần đây, những vấn đề cải cách hành chính; thực hiện quy chế dân chủ ở cơ sở; đổi mới công tác cán bộ; làm trong sạch đội ngũ cán bộ, đảng viên, công chức… được đặt ra và chú trọng tiến hành chính

là theo đòi hỏi của nhu cầu đổi mới phương thức tổ chức và hoạt động của hệ thống chính trị trong những năm cuối thế kỷ XX và đầu thế kỷ XXI

Đổi mới phương thức hoạt động của hệ thống chính trị, vấn đề mấu chốt nhất và cũng không ít khó khăn là đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng, khắc phục cả hai khuynh hướng thường xảy ra trong thực tế của nền kinh tế thị trường hiện nay: hoặc là bao biện, làm thay, hoặc là buông lỏng sự lãnh đạo của Đảng Để đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng Phải làm rõ, nhận thức đúng vấn đề Đảng cầm quyền, sự lãnh đạo của Đảng trong điều kiện chuyên chính, dân chủ hóa và thực hiện kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa Rất nhiều lý luận mà Đảng cầm quyền tưởng như đả rõ, nhưng thật

sự càng phải làm rõ hơn để phù hợp với tình hình mới trong xu thế hội nhận nền kinh tế toàn cầu, không ít vấn đề cần nhận thức lại và nhận thức đầy đủ hơn Đảng lãnh đạo tuyệt đối, toàn diện và trực tiếp, nhưng Đảng không làm thay nhà nước, không được sử dụng quyền lực Nhà nước; Đảng lãnh đạo Nhà nước ban hành luật pháp, nhưng Đảng phải hoạt động trong khuôn khổ của Hiến pháp và pháp luật; Đảng giữ vững vai trò lãnh đạo chính trị đối với Nhà nước và cả xã hội, nhưng lãnh đạo chính trị không có nghĩa là lãnh đạo chung chung, chỉ dừng ở việc đề ra cương lĩnh, đường lối chung, không thể không quyết định những chủ trương, chính sách lớn liên quan đến sự phát triển kinh tế-xã hội và sự trường tồn của dân tộc, đến đời sống của nhân dân, an ninh

quốc gia Trong Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên chủ

nghĩa xã hội, lần đầu tiên Đảng ta nêu ra quan niệm hoàn chỉnh về phương

thức lãnh đạo của Đảng đối với Quốc hội, Chính phủ, các cơ quan tư pháp, Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể nhân dân Đây là cơ sở để từng cấp xây dựng phương thức lãnh dạo của Đảng, phương thức quản lý của chính quyền

và phương thức hoạt động của Mặt trận Tổ quốc và từng đoàn thể nhân dân,

cụ thể hóa thành quy chế phối hợp công tác giữa các tổ chức trong hệ thống chính trị của cấp mình

Xét về phương diện hiệu quả lãnh đạo chính trị, có thể khái quát rằng, tư duy lý luận của Đảng ta trong những năm qua về phương thức lãnh đạo của Đảng tạo ra bước đột phá quan trọng vào khâu khó nhất, nhảy cảm nhất mà nhiều năm trước đây chưa tháo gỡ được Vì vậy, đó là một bước tiến trong tư duy đổi mới về xây dựng hệ thống chính trị bổ sung tư duy của Đảng trong điều kiện mới quản lý nhà nước, xây dựng theo nền kinh tế thị trường có định hướng xã hội chủ nghĩa

Đảng ta luôn coi trọng đổi mới hệ thống chính trị ở cơ sở, nhất là ở xã, phường, thị trấn thể hiện nhận thức mới của Đảng về đổi mới chính trị Trên

cơ sở giữ vững ổn định chính trị, xác định và thực hiện đúng phương hướng đổi mới hệ thống chính trị nhằm phát huy cao độ vai trò của các tổ chức

trong cả hệ thống và quyền làm chủ của nhân dân, khi công cuộc đổi mới ngày càng đi vào chiều sâu, Đảng ta chủ trương hướng mạnh về cơ sở, quan tâm củng cố cơ sở xã hội chính trị, đề cao các sáng kiến, sáng tạo từ cơ sở

Từ đó, Bộ chính trị khóa VIII ban hành chỉ thị xây dựng Quy chế dân chủ ở

cơ sở, trước hết là nông thôn; sau đó Quốc hội, Chính phủ ban hành các nghị quyết, nghị định thực hiện chủ trương lớn này của Đảng Đặt biệt là Hội nghị Trung ương 5 khóa IX (tháng 3-2002) đã ra nghị quyết về đổi mới và nâng cao chất lượng hệ thống chính trị ở cơ sở xã, phường, thị trấn Đây là lần đầu tiên kể từ khi Đảng cầm quyền và cũng là lần đầu tiên hơn 15 năm lãnh đạo đổi mới đất nước, Đảng ra một nghị quyết về đổi mới hệ thống chính trị ở cơ sở Nghị quyết không chỉ đáp ứng yêu cầu trước mắt là giải quyết các vướng mắc trong tổ chức và hoạt động của hệ thống chính trị ở cơ

sở, đáp ứng nguyện vọng của nhân dân, mà còn có ý nghĩa chiến lược lâu dài Củng cố vững chắc và nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của hệ thống chính trị cấp cơ sở, thực hiện tốt quy chế dân chủ ở cơ sở và phương châm “dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra” là đảm bảo chắc chắn nhất cho việc giữ vững ổn định chính trị, thức đẩy đổi mới cả kinh tế và chính trị

từ cơ sở, phòng ngừa và giải quyết từ sớm các mâu thuẫn nội bộ nhân dân, hạn chế tiêu cực trong nội bộ và làm thất bại âm mưu lối kéo quần chúng của các phần tử xấu Chúng ta thực hiện tốt nội dung đổi mới hệ thống chính trị làm cho các tổ chức Đảng; chính quyền, đoàn thể ở cơ sở luôn gần dân, sát dân, tin dân, trọng dân, nghe dân; cán bộ, đảng viên ở cơ sở nêu cao tinh thần trước nhân dân bằng lời nói và việc làm, từ đó làm cho dân tin và cũng

cố lòng tin vào Đảng và chính quyền ở cơ sở, tạo sự đồng thuật Đảng, chính quyền và nhân dân thực hiện thắng lợi mọi nhiệm vụ ở cấp cơ sở góp phần phát triển đất nước Mặt khác, chính từ đổi mới trong tổ chức và hoạt động của hệ thống chính trị ở cơ sở mà bộc lộ yêu cầu đổi mới hệ thống chính trị

ở cấp trên cơ sở Nhìn tổng quát, đổi mới để củng cố vững chắc và phát huy cao độ vai trò của hệ thống chính trị ở cơ sở là thiết thực sát với nguyên lý

của chủ nghĩa Mác-Lênin cách mạng là sự nghiệp của quần chúng, chính trị

là ý chí và cuộc sống của hàng chục triệu quần chúng, từng bước nâng cao vai trò tự quản của cộng đồng trong quản lý xã hội Là làm theo lời dạy của Chủ tịch Hồ Chí Minh: đem chính trị vào giữa dân gian, cơ sở là nơi Đảng

và chính quyền trong lòng dân, là cầu nối giữa Đảng, Chính phủ với dân

2 Thực trạng và phương hướng, giải pháp cơ bản đổi mới, nâng cao chất lượng của hệ thống chính trị trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở nước ta hiện nay

*Thực trạng hệ thống chính trị trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở nước ta hiện nay

Thực tiễn sự nghiệp đổi mới sau 20 năm qua, trong đó có đổi mới hệ

thống chính trị nước ta đã đạt được những thành tựu nổi bật trên một số nội

dung sau:

Trước hết thành tựu đầu tiên của đổi mới hệ thống chính trị nói riêng và đời sống chính trị nói chung ở nước ta là ở chỗ, Đảng đã nhận thức và giải quyết đúng vấn đề vị trí, vai trò, tác dụng của chính trị và hệ thống chính trị đối với phát triển và đã xác lập đúng quan điểm, nguyên tắc, bước đi của đổi mới hệ thống chính trị, gắn bó mật thiết, hữu cơ giữa kinh tế với chính trị, giữa đổi mới kinh tế và đổi mới chính trị, hệ thống chính trị Đây là phương diện lý luận chính trị trong tư duy đổi mới của đảng, dựa trên hai điểm tựa rất căn bản và thực chất là nhân dân và dân chủ Quá trình đổi mới hệ thống chính trị đã giũ vững sự ổn định chính trị, tạo ra sức mạnh để Đảng tích cực hóa vai trò của chính trị, của các thực thể cấu thành hệ thống chính trị để tác động tới sự phát triển dân chủ, nhằm thực hiện và đảm bảo dân chủ với dân, phát huy quyền làm chủ, vai trò làm chủ của dân Đây là sự khai thông và không ngừng bồi đắp động lực sâu sa, căn bản nhất của phát triển xã hội, của đổi mới, đó là sức dân và lòng dân

Đảng Cộng sản Việt Nam là một Đảng luôn có bản lĩnh chính trị vững vàng trước mọi thử thách, là hạt nhân của hệ thống chính trị, Đảng ta đã đề ra đường lối đổi mới đất nước nhờ nắm vững và vận dụng sáng tạo chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh vào điều kiện cụ thể của đất nước, phù hợp với xu thế vận động của thế giới, đưa nước ta vượt qua mọi khó khăn, thử thách tạo nên những tiền đề cần thiết cho thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước Đảng đã đề ra được những chủ trương, giải pháp củng

cố Đảng vững mạnh về chính trị, tư tưởng và tổ chức Công tác xây dựng chỉnh đốn Đảng thường xuyên được chú trọng; mọi tầng lớp nhân dân đều tin tưởng và thừa nhận Đảng Cộng sản Việt Nam là lực lượng duy nhất lãnh đạo cách mạng Việt Nam Mối quan hệ giữa Đảng với Nhà nước và nhân dân ngày càng được tăng cường, phân định rõ chức năng và nhiệm vụ, quyền lợi các bộ phận trong hệ thống chính trị; đội ngũ đảng viên được nâng cao cả về

số lượng và chất lượng

Nhà nước cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam từng bước trưởng thành trong thực hiện vai trò chức năng, nhiệm vụ của mình đối với tổ chức, quản

lý, điều hành nền kinh tế - xã hội, nhất là vai trò của Nhà nước ta trong tổ chức, quản lý, điều hành nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ngày càng được tăng cường; mở rộng quan hệ hợp tác hữu nghị đa phương với các nước trên thế giới với các thể chế chính trị khác nhau trong quá trình toàn cầu hóa, hội nhập kinh tế quốc tế với tinh thần “Việt Nam muốn làm bạn với tất cả các nước”; xây dựng Nhà nước ta là một Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, Nhà nước của dân, do dân, vì dân, có sự thống nhất chặt chẽ giữa bản chất giai cấp công nhân với tính nhân dân và tính dân tộc sâu sắc Tổ chức bộ máy của Nhà nước từ trung ương đến cơ sở thường xuyên được kiện toàn và phân định rõ chức năng, nhiệm vụ, có sự thống nhất chặt chẽ trong quản lý, điều hành phát triển kinh tế -xã hội, quốc phòng,

an ninh, trật tự an toàn xã hội

Các tổ chức quần chúng và các tổ chức chính trị - xã hội có sự phát triển mới về chất lượng tham gia tích cực vào các hoạt động kinh tế, chính trị, văn hóa, xã hội Quyền làm chủ tập thể của nhân dân trên thực tế được hiện thực hóa trong đời sống hàng ngày; khối liên minh công nhân - nông dân - trí thức không ngừng được củng cố vững chắc dưới sự lãnh đạo của Đảng Cả nước,

cả dân tộc đều tin tưởng vào sự nghiệp đổi mới đất nước theo định hướng xã hội chủ nghĩa; các lợi ích cá nhân - tập thể - xã hội có sự kết hợp hài hòa, tạo nên sự đồng thuận trong nhân dân phấn đấu vì mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội

Đánh giá những thành tựu trong xây dựng, đổi mới hệ thống chính trị,

Đảng ta khẳng định: “Công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng được trú trọng, hệ

thống chính trị được củng cố Nhiều nghị quyết Trung ương đã đề ra những

chủ trương, giải pháp củng cố Đảng về chính trị, tư tưởng, tổ chức, cán bộ, tăng cường vai trò lãnh đạo của Đảng Toàn Đảng tiến hành cuộc vận động xây dựng chỉnh đốn Đảng, thực hiện tự phê bình và phê bình theo tinh thần Nghị quyết Trung ương 6 (lần2) khóa VIII Nhà nước tiếp tục xây dựng và hoàn thiện, nền hành chính được cải cách một bước Mặt trận tổ quốc, các đoàn thể nhân dân tiếp tục đổi mới nội dung, phương thức hoạt động Quyền làm chủ của nhân dân trên các lĩnh vực được phát huy; một số chính và quy chế bảo đảm quyền dân chủ của nhân dân, trước hết ở cơ sở, bước đầu được thực hiện”7

Tuy nhiên, bên cạnh những thành tựu Đảng ta cũng chỉ ra còn bộc lộ một

số khuyết điểm yếu kém sau:

Hoạt động của hệ thống chính trị còn nhiều mặt yếu kém, bất cập trong công tác lãnh đạo, quản lý, tổ chức thực hiện và vận động quần chúng Tình trạng tham nhũng, suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống ở một bộ phận không nhỏ cán bộ đảng viên đang diễn ra ở nhiều nơi là một nguy cơ đe

7 Đảng Cộng sản Việt Nam, Văn kiện Đại hội đại biểu to n qu àn qu ốc lần thứ IX, Nxb CTQG, H nà n ội 2001, tr 71