- Hiểu được khỏi niệm phong cỏch văn học, bước đầu nhận diện những biểu hiện của phong cỏch văn học.. Kiến thức: - Khỏi niệm phong cỏch văn học PCVH.. Thỏi độ - Biết vận dụng những kiến
Trang 1Tiết 63 QUÁ TRèNH VĂN HỌC VÀ PHONG CÁCH VĂN HỌC
Ngày soạn : 05 /11/2014 (Tiết 2)
Ngày dạy : 12 /11/2014
I CHUẨN KTKN
- Nắm được khỏi niệm quỏ trỡnh văn học và bước đầu cú ý niệm về trào lưu văn học
- Hiểu được khỏi niệm phong cỏch văn học, bước đầu nhận diện những biểu hiện của phong cỏch văn học
II MỤC TIấU BÀI HỌC: Qua bài học, giỳp HS nắm được:
1 Kiến thức:
- Khỏi niệm phong cỏch văn học (PCVH)
2 Kĩ năng:
- Nhận diện được những biểu hiện của PCVH
3 Thỏi độ
- Biết vận dụng những kiến thức lớ luận về quỏ trỡnh văn học và trào lưu văn học để
nhỡn ngắm lại cỏc tỏc giả, tỏc phẩm đó học trong chương trỡnh
III PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC
- Sỏch giỏo khoa Ngữ văn 12 – tập 1
- Sỏch giỏo viờn Ngữ văn 12 – tập 1
- Bài tập Ngữ văn 12 – tập 1
IV CÁCH THỨC TIẾN HÀNH
Tổ chức giờ dạy theo cỏch kết hợp cỏc phương phỏp: thảo luận nhúm, diễn giảng, nờu vấn đề…
V TIẾN TRèNH BÀI HỌC
1 Ổn định chung:
2 Kiểm tra bài cũ: khụng
3 Bài mới:
* Hoạt động trải nghiệm ( Lời vào bài)
Quỏ trỡnh văn học ( QTVH) là diễn tiến của VH với sự hỡnh thành, tồn tại, thay đổi, phỏt triển của toàn bộ đời sống VH qua cỏc thời kỡ lịch sử Hoạt động nổi bật của QTVH là cỏc trào lưu VH Thành tựu chớnh của QTVH kết tinh ở cỏc phong cỏch văn học (PCVH) độc đỏo
Vậy: Thế nào là PCVH ? PCVH cú những biểu hiện cụ thể nào ? (Slide 1)
*Hoạt động hỡnh thành kiến thức mới; Hoạt
động thực hành
-Hoạt động 1: GV nhắc lại kiến thức tiết 1 và
hướng dẫn HS tỡm hiểu mục II Phong cỏch VH
I Quỏ trỡnh văn học
II Phong cỏch văn học:
Trang 2- Gv cho HS phát hiện nội dung gợi ý 4 mảnh
ghép đề cập tới ai ? (Slide 3-> 11)
Slide 3,4: những gợi ý về tác giả HCM
Slide 5,6: những gợi ý về tác giả Tố Hữu
Slide 7,8: những gợi ý về tác giả Thạch Lam
Slide 9,10: những gợi ý về tác giả Xuân Diệu
Slide 11: gợi ý về tác giả Xuân Quỳnh
-Gv dẫn dắt hình thành khái niệm PCNT: Tại sao
từ những thông tin ngắn gọn trong mỗi miếng
ghép trên, a/c lại có thể đoán được chính xác
thông tin ấy hướng về nhà văn, nhà thơ nào ?
-HS suy nghĩ trả lời
? Gv: (trình chiếu Slide 12) Phong cách văn học
hay phong cách nghệ thuật của một tác giả là gì ?
– HS xem SGK trả lời
Gv có thể nêu ví dụ: Cùng là nhà thơ cổ điển
nhưng BHTQ & HXH đều có nét riêng
?GV: nêu vấn đề: Tất cả các nhà văn đều có sáng
tác Hãy thử tưởng tượng điều gì sẽ xảy ra nếu
như tất cả các tp, các tg ấy đều có chung một
gương mặt, một tâm hồn, một phương thức biểu
hiện ?
-> Nhàm chán, không hấp dẫn người đọc
? Gv: Vậy PCNT bắt nguồn từ đâu?
Ý nghĩa của chúng đối với mỗi mỗi nhà văn, với
trào lưu và quá trình VH ?
1 Khái niệm phong cách văn học:
- Phong cách văn học (hay phong cách nghệ thuật) là nét riêng biệt độc đáo của một tác giả trong quá trình nhận thức và phản ảnh đời sống, thể hiện trong tất cả các yếu tố nội dung và hình thức của từng tác phẩm cụ thể
- PCVH bắt nguồn từ:
+Nhu cầu của cuộc sống
+Nhu cầu của quá trình sáng tạo VH
- Ý nghĩa:
+Là dấu hiệu trưởng thành về bản lĩnh nghệ thuật của cá nhân nhà văn
+ Chứng tỏ trình độ phát triển của một trào lưu văn học nào đó +Làm cho tác phẩm hấp dẫn người đọc
-> PCVH in đậm dấu ấn dân tộc
và thời đại
2 Những biểu hiện của phong
Trang 3? Chỉ ra những biểu hiện của phong cách văn
học?
- HS căn cứ vào SGK để nêu các biểu hiện chính
của PCVH
-GV trình chiếu Slide 16, chốt kiến thức
-GV phân công HV hoạt động nhóm:
+Thời gian 6 phút
+Yêu cầu:
->Nhóm 1: Đoạn thơ:
Của ong bướm này đây tuần tháng mật
………
Tháng giêng non như một cặp môi gần
Hãy cho biết cái nhìn trước cuộc sống của Xuân
Diệu trong thơ ca trước cách mạng luôn là một
ánh mắt như thế nào ?
-> Nhóm 2:
Tìm ra nét riêng trong sự vận động của tứ thơ về
tình yêu ở bài Sóng của Xuân Quỳnh và Hương
thầm của Phan Thị Thanh Nhàn ?
-> Nhóm 3:
So sánh, nhận xét câu văn của Nguyễn Tuân,
Kim Lân, Nguyễn Khải ?
-> Nhóm 4:
Chỉ ra cái thống trong sự đa dạng qua các sáng
tác truyện kí, thơ chữ hán, thơ tiếng Việt của Hồ
Chí Minh ?
-> Các nhóm có thêm 1 nhiệm vụ chung: phân
tích phẩm chất thẩm mĩ của PCVH ?
- Sau khi hết 6 phút các nhóm trình bày, Gv nhận
xét, chốt ý
- GV Lưu ý: Không phải nhà văn nào cũng tạo
dựng được cho mình một phong cách văn học
* Hoạt động ứng dụng
1 Luyện tập: GV nhắc HS về nhà làm bài tập
1 -SGK.
cách văn học
- Cách nhìn, cách cảm thụ có tính chất khám phá, ở giọng điệu riêng của tác giả
- Sự sáng tạo các yếu tố thuộc nội dung tác phẩm
- Hệ thống các phương thức biểu hiện, các thủ pháp kĩ thuật lưu lại đậm đặc cá tính sáng tạo
- PCVH là cái thống nhất trong
sự đa dạng vừa ổn định, nhất quán, vừa đổi mới, phát triển
- PCNT đòi hỏi phải có phẩm chất thẩm mĩ
III Luyện tập:
1 Bài tập 1:
- Nguyễn Tuân: hướng về quá khứ và tưởng tượng tình huống gặp gỡ đầy éo le, oái ăm giữa người tử tù Huấn Cao với viên Quản Ngục trong nhà giam Vũ Trọng Phụng xoáy sâu vào hiện tại và ghi lại một cách chân thực những cái đồi bại, lố lăng, vô đạo
Trang 4* GV hướng dẫn HS luyện tập BT 2- SGK
đức của xá hội tư sản đương thời
- Nguyễn Tuân xây dựng hình tượng HC phù hợp với lí tưởng thẩm mĩ của ông về con người mang vẻ đẹp của tài hoa, thiên lương trong sáng, khí phách anh hùng, dũng cảm chống lại cường quyền VTP sáng tạo một loạt điển hình để bóc trần bộ mặt giả dối của những kẻ thượng lưu, thành thị, để chôn vùi cả cái xã hội xấu xa, đen tối đó
2 Bài tập 2:
- Những nét chính của phong cách nghệ thuật Nguyễn Tuân: + Có cảm hứng đặc biệt với những gì phi thường
+ Nhìn con người ở phương diện tài hoa nghệ sĩ
+ Miêu tả hiện thực bằng nhiều tri thức khoa học, văn hoá, nghệ thuật
+ Nghệ thuật điêu luyện trong việc dùng thể tuỳ bút và ngôn ngữ
- Những nét chính của phong cách nghệ thuật Tố Hữu:
+ Nội dung tác phẩm mang tính chất trữ tình, chính trị
+ Nghệ thuật biểu hiện đậm đà tính dân tộc
2 Củng cố, dặn dò
-Củng cố: cần nắm các nội dung chính của bài học: Khái niệm QTVH, trào lưu VH,
PCVH, các biểu hiện của PCVH
-Dặn dò: giờ sau: Trả bài làm văn số 3.
* Hoạt động bổ sung:
- Tìm hiểu PCNT của nhà thơ Quang Dũng qua bài thơ Tây Tiến