Ý thức pháp luật của sinh viên các trường đại học, cao đẳng trên địa bàn tỉnh Ninh Bình

Hiện nay, nhân loại đang đứng trước những vấn đề phức tạp cần phải giải quyết như: xung đột sắc tộc, tôn giáo, vũ khí hạt nhân, hiểm hoạ thiên tai do sự tàn phá môi trường, nạn suy thoái đạo đức, bùng nổ dân số.... Để giải quyết các vấn đề đó, cộng đồng quốc tế phải tiến hành đồng bộ nhiều giải pháp và sử dụng các công cụ, phương tiện khác nhau, một trong số những công cụ đó chính là pháp luật. Vì vậy, việc trang bị những kiến thức pháp luật nhằm nâng cao ý thức pháp luật cho mọi đối tượng, trong đó trang bị kiến thức pháp luật cho thế hệ trẻ là một trong những điều kiện cơ bản nhất để bảo đảm cho an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội, phục vụ mục đích xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, đồng thời ổn định để phát triển bền vững, thực hiện có hiệu quả quá trình hội nhập quốc tế. Phát triển kinh tế thị trường theo định hướng XHCN tạo điều kiện và cơ hội để con người phát triển mọi mặt, đề cao trách nhiệm của cá nhân, hình thành tính tự chủ, tự lập, rèn luyện ý thức lao động, bản lĩnh, năng động, dễ thích nghi và sáng tạo. Tuy nhiên, bên cạnh những tác động tích cực của nền kinh tế thị trường ảnh hưởng đến ý thức pháp luật của sinh viên thì mặt trái của nó là lối sống chạy theo đồng tiền, coi giá cả thị trường là giá trị chân thực duy nhất dùng để đo các giá trị khác, họ định giá trị của con người căn cứ vào của cải của người đó… Sinh viên là đối tượng tiếp cận và chịu ảnh hưởng lớn nhất đối với sự biến động của cơ chế thị trường và xu thế hội nhập của đất nước. Họ thuộc lứa tuổi đang hình thành và phát triển nhân cách dễ bị chi phối và tác động bởi những yếu tố bên ngoài, bởi vậy việc nâng cao ý thức pháp luật cho sinh viên là rất cần thiết và góp phần tác động to lớn đến việc chấp hành nghiêm chỉnh pháp luật và sự phát triển của đất nước.

Më ®Çu

1 Tính cấp thiết của đề tài

Hiện nay, nhân loại đang đứng trước những vấn đề phức tạp cần phảigiải quyết như: xung đột sắc tộc, tôn giáo, vũ khí hạt nhân, hiểm hoạ thiên tai

do sự tàn phá môi trường, nạn suy thoái đạo đức, bùng nổ dân số Để giảiquyết các vấn đề đó, cộng đồng quốc tế phải tiến hành đồng bộ nhiều giảipháp và sử dụng các công cụ, phương tiện khác nhau, một trong số nhữngcông cụ đó chính là pháp luật Vì vậy, việc trang bị những kiến thức pháp luậtnhằm nâng cao ý thức pháp luật cho mọi đối tượng, trong đó trang bị kiếnthức pháp luật cho thế hệ trẻ là một trong những điều kiện cơ bản nhất để bảođảm cho an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội, phục vụ mục đích xây dựng

và bảo vệ Tổ quốc, đồng thời ổn định để phát triển bền vững, thực hiện cóhiệu quả quá trình hội nhập quốc tế

Phát triển kinh tế thị trường theo định hướng XHCN tạo điều kiện và cơhội để con người phát triển mọi mặt, đề cao trách nhiệm của cá nhân, hìnhthành tính tự chủ, tự lập, rèn luyện ý thức lao động, bản lĩnh, năng động, dễthích nghi và sáng tạo Tuy nhiên, bên cạnh những tác động tích cực của nềnkinh tế thị trường ảnh hưởng đến ý thức pháp luật của sinh viên thì mặt tráicủa nó là lối sống chạy theo đồng tiền, coi giá cả thị trường là giá trị chânthực duy nhất dùng để đo các giá trị khác, họ định giá trị của con người căn

cứ vào của cải của người đó… Sinh viên là đối tượng tiếp cận và chịu ảnhhưởng lớn nhất đối với sự biến động của cơ chế thị trường và xu thế hội nhậpcủa đất nước Họ thuộc lứa tuổi đang hình thành và phát triển nhân cách dễ bịchi phối và tác động bởi những yếu tố bên ngoài, bởi vậy việc nâng cao ý thứcpháp luật cho sinh viên là rất cần thiết và góp phần tác động to lớn đến việcchấp hành nghiêm chỉnh pháp luật và sự phát triển của đất nước

Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XI có nêu “Chú trọng xây

dựng nhân cách con người Việt Nam về lý tưởng, trí tuệ, đạo đức, lối sống,thể chất, lòng tự tôn dân tộc, trách nhiệm xã hội, ý thức chấp hành pháp luật,nhất là trong thế hệ trẻ”.

Ninh Bình là một tỉnh nằm ở cực Nam đồng bằng Bắc bộ, Phía Đônggiáp với hai tỉnh Hà Nam và Nam Định, phía Bắc giáp tỉnh Hoà Bình, phíaNam là biển Đông Quy mô dân số gần 900 nghìn người, so với khu vực đồngbằng Sông Hồng, dân số tỉnh Ninh Bình chiếm 5,6% và bằng 1,2% dân số cảnước Du lịch của tỉnh tương đối phong phú, đa dạng với các di tích lịch sử,danh lam, thắng cảnh nổi tiếng là nơi có thiên nhiên ưu đãi vừa có giao thôngthuận lợi tạo điều kiện cho việc phát triển kinh tế Ninh Bình cũng là mộttrong những tỉnh hội tụ nhiều trường cao đẳng, đại học và có nhiều sinh viên

từ các tỉnh, thành phố trên cả nước đến học tập và sinh sống Cả tỉnh có 01trường Đại học và 04 trường cao đẳng với 10.964 sinh viên[70] Tuy nhiên,trước sự mở rộng hội nhập của đất nước nói chung và của tỉnh nói riêng đã tácđộng rất nhiều đến lối sống, suy nghĩ của sinh viên ở Ninh Bình Tình trạng viphạm pháp luật, lối sống buông thả, thực dụng, hưởng thụ đã xuất hiện ởmột bộ phận không nhỏ trong sinh viên

Do đó, việc đánh giá đúng thực trạng và đưa ra các giải pháp nhằmnâng cao ý thức pháp luật cho sinh viên các trường đại học, cao đẳng trên địabàn tỉnh Ninh Bình giúp cho các em có tri thức cần thiết và hành trang vữngvàng bước vào cuộc sống, xây dựng một xã hội lành mạnh, trật tự, kỷ cương,góp phần vào sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước, xây dựng nhànước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân làmột yêu cầu cần thiết trong tình hình hiện nay Nhận thức được tầm quan trọng

của vấn đề, tôi lựa chọn đề tài: " Ý thức pháp luật của sinh viên các trường đại

học, cao đẳng trên địa bàn tỉnh Ninh Bình " làm đề tài luận văn thạc sỹ luật học,

chuyên ngành lý luận lịch sử nhà nước và pháp luật của mình

2 Tình hình nghiên cứu liên quan đến luận văn

Việc nâng cao ý thức pháp luật cho người dân nói chung và sinh viênnói riêng có ý nghĩa to lớn, tạo nội lực cho việc xây dựng thành công sựnghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước, đáp ứng yêu cầu xây dựngnhà nước pháp quyền XHCN Việt Nam hiện nay Do vậy, chủ đề này đã đượcnhiều công trình khoa học nghiên cứu dưới nhiều góc độ khác nhau, có thể kểđến một số công trình, bài viết sau:

2.1 Những tài liệu nghiên cứu những vấn đề lý luận chung về ý thức pháp luật

- Viện Nhà nước và pháp luật, Học viện Chính trị - Hành chính Quốc

gia Hồ Chí Minh (2009), Giáo trình Lý luận và lịch sử nhà nước và pháp luật,

NXB Chính trị - Quốc gia

- Chính phủ (2007), Nghị quyết 61/2007/NQ-CP ngày 07/12/2007 về việc

tiếp tục thực hiện Chỉ thị số 32/CT-TW ngày 09/12/2003 của Ban Bí thư Trung ương Đảng (khoá IX) về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng trong công tác phổ biến, giáo dục pháp luật, nâng cao ý thức pháp luật của cán bộ, nhân dân.

- Thủ tướng Chính phủ (2008), Quyết định số 37/2008/QĐ-TTG ngày

12/03/2008 ban hành Chương trình phổ biến, giáo dục pháp luật từ năm

2008 đến năm 2012.

- Nguyễn Đình Đặng Lục (2005), Vai trò của pháp luật trong quá trình

hình thành nhân cách, Nhà xuất bản Tư pháp, Hà Nội.

- Đào Duy Tấn (2008), Sự hình thành ý thức pháp luật và giải pháp nâng

cao ý thức pháp luật ở nước ta hiện nay, Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia, Hà

Nội

- Nguyễn Minh Đoan (2011), Ý thức pháp luật, Nhà xuất bản Chính trị

Quốc gia, Hà Nội

- Nguyễn Minh Đoan (2001), Nâng cao hiệu quả của pháp luật Việt Nam

trong giai đoạn hiện nay, Luận án Tiến sĩ Luật học, Đại học Luật Hà Nội.

- Nguyễn Ngọc Mai (2009), Vi phạm pháp luật trong học sinh, sinh viên,

Luận văn Thạc sĩ Luật học, Học viện Chính trị - Hành chính Quốc gia Hồ Chí

Minh

2.2 Những tài liệu nghiên cứu ý thức pháp luật trong nhà trường

- Nguyễn Văn Động (2003), Một số ý kiến về đổi mới nội dung,

phương pháp giảng dạy môn Lý luận nhà nước và pháp luật, Tạp chí Luật học

số 12/2003

- Thủ tướng Chính phủ (2008), Quyết định số: 1928/QĐ-TTg ngày

20/11/2009 phê duyệt Đề án "Nâng cao chất lượng công tác phổ biến, giáo dục pháp luật trong nhà trường".

- Vụ Phổ biến, giáo dục pháp luật, Bộ Tư pháp (2011), Hướng dẫn

nghiệp vụ phổ biến, giáo dục pháp luật trong nhà trường, Nhà xuất bản Tư

pháp, Hà Nội

- Lê Thị Thắm (2011), Giáo dục pháp luật cho sinh viên các trường

cao đẳng và đại học trên địa bàn tỉnh Lâm Đồng, Luận văn Thạc sĩ Luật học,

Học viện Chính trị - Hành chính Quốc gia Hồ Chí Minh

- Trần Thị Hải Yến (2011), Giáo dục pháp luật cho sinh viên các

trường Đại học khối kỹ thuật trên địa bàn thành phố Hà Nội, Luận văn Thạc

sĩ Luật học, Học viện Chính trị - Hành chính Quốc gia Hồ Chí Minh

- Nguyễn Thị Phương Dung (2011), Giáo dục pháp luật cho sinh viên

trong các trường đại học không chuyên luật ở Việt Nam hiện nay, Luận văn

Thạc sĩ Luật học, Học viện Chính trị - Hành chính Quốc gia Hồ Chí Minh

2.3 Những tài liệu nghiên cứu về giáo dục chính trị, tư tưởng, đạo đức.

- Ban Tư tưởng - Văn hoá Trung ương (2004), Giáo dục đạo đức cho

cán bộ, đảng viên trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước, Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia, Hà Nội.

- Bộ Giáo dục và Đào tạo (2007), Quyết định số 50/2007/QĐ-BGDĐT

ngày 19/8/2007 ban hành quy định về bảo đảm công tác giáo dục phẩm chất chính trị, đạo đức, lối sống cho học sinh, sinh viên trong các trường đại học, học viện, trường cao đẳng và trung cấp chuyên nghiệp.

- Bộ Giáo dục và Đào tạo (2008), Quyết định số: 16/2008/QĐ-BGDĐT

ngày 16/4/2008 ban hành Quy định về đạo đức nhà giáo.

- Trịnh Duy Huy (2009), Xây dựng đạo đức mới trong nền kinh tế thị

trường định hướng xã hội chủ nghĩa, Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia, Hà Nội.

- Nguyễn Thị Thọ (2010), Đạo đức gia đình trong điều kiện kinh tế thị trường

ở nước ta hiện nay, Luận án Tiến sĩ Triết học, Học viện Khoa học Xã hội, Hà Nội.

- PGS, TS Nguyễn Văn Phúc, PGS, TS Nguyễn Văn Thạo (2011), Những

giải pháp và điều kiện thực hiện phòng, chống suy thoái tư tưởng, đạo đức, lối sống trong cán bộ, đảng viên, Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia, Hà Nội.

- Vũ Thanh Bình (2012), Vấn đề chất lượng đội ngũ giảng viên lý luận

chính trị trong các trường đại học, cao đẳng ở nước ta hiện nay, Luận án

Tiến sĩ Triết học, Đại học Quốc gia Hà Nội

- Phạm Hồng Tung (2011), Thanh niên và lối sống của thanh niên Việt

Nam trong quá trình đổi mới và hội nhập quốc tế, Nhà xuất bản chính trị Quốc

gia, Hà Nội

- TS Hoàng Anh (2012), Giáo dục với việc hình thành và phát triển

nhân cách sinh viên, Nhà xuất bản chính trị Quốc gia, Hà Nội.

Nhìn chung, các công trình nghiên cứu của các tác giả từ trước đến nay đãgóp phần rất lớn cả về lý luận và thực tiễn dưới nhiều góc độ khác nhau về ýthức pháp luật Tuy nhiên, các công trình nghiên cứu chuyên sâu về vấn đề nàychưa nhiều, đối với vấn đề nâng cao ý thức pháp luật cho sinh viên thì vẫn làmột khoảng trống để ngỏ, rất ít công trình nghiên cứu đề cập đến Đặc biệt, đốivới tỉnh Ninh Bình trong những năm gần đây, tình hình kinh tế - xã hội có nhiềubiến đổi, phát triển, đời sống nhân dân không ngừng nâng cao Bên cạnh mặt

tích cực đó thì trên địa bàn Tỉnh cũng xuất hiện nhiều vấn đề về trật tự, an ninh,

xã hội Đặc biệt, tình trạng vi phạm pháp luật trong nhân dân trong năm qua mặc

dù đã giảm nhưng còn nhiều diễn biến phức tạp, trong đó xuất hiện ngày càngnhiều đối tượng là sinh viên Trước thực trạng đó đòi hỏi nhu cầu bức thiết đượcgiải đáp, định hướng về mặt lý luận, tuy nhiên vẫn chưa có công trình nàonghiên cứu về vấn đề nâng cao ý thức pháp luật cho nhân dân trên địa bàn tỉnhnói chung và cho sinh viên các trường cao đẳng, đại học trên địa bàn tỉnh NinhBình nói riêng trong giai đoạn hiện nay

3 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu của luận văn

3.1 Mục đích

Luận văn được thực hiện nhằm nâng cao ý thức pháp luật cho sinh viêncác trường đại học, cao đẳng ở tỉnh Ninh Bình hiện nay

3.2 Nhiệm vụ

Để đạt được mục đích trên, đề tài tập trung làm rõ:

- Phân tích và làm rõ những vấn đề lý luận có liên quan đến ý thứcpháp luật: Khái niệm, đặc điểm, vai trò, các thành phần, các yếu tố ảnh hưởngđến ý thức pháp luật của sinh viên hiện nay và kinh nghiệm nâng cao ý thứcpháp luật cho sinh viên tại một số trường Đại học, cao đẳng ở nước ta

- Phân tích thực trạng những thành tựu, hạn chế, nguyên nhân củanhững thành tựu và hạn chế trong việc nâng cao ý thức pháp luật của sinhviên các trường đại học, cao đẳng ở tỉnh Ninh Bình hiện nay Từ đó, tác giả

đề xuất một số giải pháp nhằm nâng cao ý thức pháp luật của sinh viên cáctrường đại học, cao đẳng trên địa bàn tỉnh Ninh Bình trong giai đoạn hiện nay

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của luận văn

- Đối tượng nghiên cứu của luận văn là những vấn đề lý luận và thựctiễn có liên quan đến việc nâng cao ý thức pháp luật của sinh viên các trường

đại học, cao đẳng ở tỉnh Ninh Bình.

- Phạm vi nghiên cứu của luận văn: chủ yếu nhằm vào thực trạng vàđưa ra các giải pháp nhằm nâng cao ý thức pháp luật cho sinh viên các trườngđại học, cao đẳng ở tỉnh Ninh Bình giai đoạn 2009 - 2012

5 Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu của luận văn

- Cơ sở lý luận: Luận văn được xây dựng trên cơ sở lý luận là chủ

nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối của Đảng Cộng Sản ViệtNam và pháp luật của Nhà nước ta về công tác nâng cao ý thức pháp luật.Đồng thời, kế thừa các kết quả nghiên cứu của các tài liệu có liên quan nêutrong danh mục tài liệu tham khảo, các ý kiến đóng góp của các chuyên gia,người được phỏng vấn

- Phương pháp nghiên cứu: Trên cơ sở phương pháp luận của chủ

nghĩa duy vật biện chứng, luận văn còn sử dụng các phương pháp cụ thể như:phân tích, tổng hợp, khảo sát thực tế…

6 Những đóng góp của luận văn

Luận văn là đề tài đầu tiên nghiên cứu một cách có hệ thống về ý thứcpháp luật cho sinh viên các trường Đại học, cao đẳng trên địa bàn tỉnh Ninh Bình

- Về lý luận: Luận văn đã hệ thống hoá lý luận cơ bản về ý thức phápluật, phân tích đặc điểm, các yếu tố cấu thành, các yếu tố ảnh hưởng đến ýthức pháp luật của sinh viên hiện nay

- Về thực tiễn: Luận văn đã phân tích, đánh giá khách quan ưuđiểm, hạn chế và nguyên nhân của những ưu điểm, hạn chế của ý thứcpháp luật của sinh viên các trường đại học, cao đẳng trên địa bàn tỉnhNinh Bình, đề xuất những giải pháp góp phần nâng cao ý thức pháp luậtcủa sinh viên các trường đại học, cao đẳng

7 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận văn

- Luận văn góp phần làm phong phú thêm kho tàng lý luận về ý thức

pháp luật của sinh viên.

- Kết quả nghiên cứu của luận văn có thể được dùng làm cơ sở hình

thành nên các chính sách nhằm nâng cao ý thức pháp luật cho sinh viên hoặcđược dùng làm tài liệu tham khảo trong nghiên cứu và giảng dạy của cácgiảng viên môn Luật trong các trường đại học, cao đẳng ở Ninh Bình hiệnnay

- Luận văn góp phần nâng cao nhận thức và trách nhiệm chỉ đạo, tổ

chức hoạt động thực tiễn của các cấp uỷ Đảng và Nhà nước trong việc giáodục ý thức pháp luật cho sinh viên ở tỉnh Ninh Bình

8 Kết cấu của luận văn

Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo, phụ lục,luận văn được kết cấu thành 3 chương, 8 tiết

a Khái niệm ý thức pháp luật

Con người sống trong một thế giới khách quan vô cùng phong phú và

đa dạng, bao gồm nhiều yếu tố cấu thành như điều kiện tự kiên, hoàn cảnhkinh tế - xã hội, phương thức sản xuất, dân cư….để tồn tại và cải tạo thế giớikhách quan con người phản ánh nó thông qua các hình thái ý thức xã hộitrong đó có ý thức pháp luật Ý thức pháp luật có vai trò rất quan trọng trongđời sống xã hội nói chung và đời sống pháp lý nói riêng, nó tác động đến quátrình nhận thức, thái độ và hành vi ứng xử của con người Ý thức pháp luật rađời, tồn tại và phát triển từ nhu cầu khách quan của đời sống xã hội, nó phảnánh những điều kiện kinh tế, chính trị, xã hội, lịch sử cần được điều chỉnhbằng pháp luật, được thể hiện thông qua những quan điểm, quan niệm, tìnhcảm, niềm tin pháp lý, ở trình độ cao hơn là các học thuyết, các tư tưởng vềnhà nước và pháp luật

Ý thức pháp luật là một hiện tượng tinh thần xã hội hết sức phức tạp.Trong nghiên cứu lý luận cũng như trong thực tế xã hội có nhiều quan điểmkhác nhau về khái niệm ý thức pháp luật

Quan điểm thứ nhất cho rằng: ý thức pháp luật chính là ý thức chấphành những quy định pháp luật của con người Vì thế, khi đánh giá ý thứcpháp luật của một tập thể, cá nhân nào đó người ta thường so sánh giữa hành

vi chấp hành của những đối tượng đó với yêu cầu của những quy định trong

văn bản pháp luật để đánh giá ý thức pháp luật của họ cao hay thấp Quanđiểm này đồng nhất ý thức pháp luật với hình thức biểu hiện cụ thể của nó,như vậy sẽ quá hẹp, thiếu toàn diện, chưa thể hiểu rõ được bản chất, vai trònăng động, sáng tạo của ý thức pháp luật [31, tr.11-12].

Quan điểm thứ hai cho rằng: ý thức pháp luật là một bộ phận của ý thứcchính trị, và vì như thế, nếu một người có ý thức chính trị thì người đó có ý thứcpháp luật Quan điểm này không đúng với thực tiễn, bởi vì tư tưởng, quan điểmchính trị của Đảng cầm quyền bao giờ cũng mang tính định hướng chung cho sựphát triển của toàn xã hội và được nhà nước thể chế hoá thành pháp luật Do đó,không thể nói, nếu có ý thức chính trị thì có ý thức pháp luật [11, tr.259]

Quan điểm thứ ba đề cập toàn diện và đầy đủ hơn về các yếu tố cơbản, đặc trưng nhất của ý thức pháp luật, nguồn gốc, mối liên hệ phổ biến,tất yếu của ý thức pháp luật với đời sống xã hội: Ý thức pháp luật là mộthình thức độc lập tương đối của ý thức xã hội được quyết định bởi các nhucầu khách quan của sự phát triển xã hội Nó bao gồm hệ thống các tưtưởng, quan điểm và các quan niệm của cá nhân hoặc của các giai cấp vềpháp luật, pháp chế, trật tự pháp luật và vai trò của chúng trong đời sống xãhội Khái niệm ý thức pháp luật cũng bao gồm cả những cảm giác pháp lý,những tình cảm, xúc cảm và việc đánh giá của con người về các hành vihợp pháp và hành vi trái pháp luật, đòi hỏi của sự hiểu biết pháp luật và sựcần thiết hoàn thiện hoặc thay đổi pháp luật hiện hành [31, tr.12]

Có rất nhiều quan điểm khác nhau, tuy nhiên theo quan điểm chung

của nhiều nhà khoa học đã đưa ra khái niệm ý thức pháp luật như sau: ý thức

pháp luật là một hình thái ý thức xã hội, bao gồm tổng hợp tất cả những học thuyết, quan điểm, tư tưởng, tình cảm của con người, thể hiện thái độ, sự đánh giá về tính công bằng hay không công bằng, đúng đắn hay không đúng đắn của pháp luật hiện hành, pháp luật trong quá khứ, pháp luật cần có, về

tính hợp pháp hay không hợp pháp trong hành vi xử sự của con người, trong hoạt động của các cơ quan nhà nước hay tổ chức xã hội và của các chủ thể khác [11, tr.259-260].

Giữa ý thức pháp luật, ý thức chính trị, ý thức đạo đức có mối quan hệtác động lẫn nhau, vì chúng cùng phản ánh và chịu sự quy định của tồn tại xãhội, nhất là sự quy định của chế độ kinh tế Quan hệ giữa ý thức pháp luật, ýthức chính trị, ý thức đạo đức là mối quan hệ hữu cơ, làm tiền đề cho nhau.Nếu ý thức chính trị tác động chi phối ý thức pháp luật, nhất là thông qua hệ

tư tưởng chính trị thì ngược lại ý thức pháp luật phản ánh những yêu cầuchính trị dưới góc độ pháp luật Chính mối quan hệ chặt chẽ này làm cho một

số người lầm tưởng ý thức pháp luật là một bộ phận của ý thức chính trị Ýthức pháp luật và ý thức đạo đức đều cùng hướng vào việc điều chỉnh hành vicon người nên chúng chịu ảnh hưởng và hỗ trợ nhau rất lớn

b Khái niệm ý thức pháp luật của sinh viên các trường Đại học, cao đẳng.

Nâng cao ý thức pháp luật cho sinh viên các trường đại học, cao đẳng làmột nhiệm vụ quan trọng trong quá trình phát triển kinh tế - xã hội nhằm xâydựng nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của nhân dân, do nhân dân, vì nhândân Vấn đề này được Đảng và Nhà nước ta quan tâm thể hiện qua việc nhànước ban hành nhiều văn bản pháp luật về công tác tuyên truyền giáo dục phápluật, quy định đây là một môn học bắt buộc đối với tất cả các cấp giáo dục

Xuất phát từ vai trò, tầm quan trọng của việc nâng cao ý thức phápluật của người dân nói chung và sinh viên các trường đại học, cao đẳng nóiriêng Trong những năm qua Đảng và nhà nước ta đã có nhiều chủ trương,chính sách, ban hành nhiều văn bản pháp luật tạo cơ sở chính trị - pháp lýcho công tác nâng cao ý thức pháp luật cho các đối tượng là học sinh, sinhviên như: Chỉ thị số 32/CT-TW ngày 9/12/2003 của Ban bí thư Trung ương

Đảng về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng trong công tác phổ biến giáo dụcpháp luật, nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của cán bộ, nhân dân; Chỉthị số 33/2006/CT-TTg ngày 8/9/2006 của Thủ tướng Chính phủ về chốngtiêu cực và khắc phục bệnh thành tích trong giáo dục; Quyết định số 5836/QĐ-BGD&ĐT ngày 17/10/2006 của Bộ trưởng Bộ giáo dục và đào tạo phêduyệt chương trình công tác PBGDPL giai đoạn 2006 -2010 của ngànhgiáo dục; Chỉ thị 45/2007/CT-BGD&ĐT ngày 17/8/2007 về việc tăngcường công tác phổ biến, giáo dục pháp luật trong ngành giáo dục; Chỉ thị

số 71/2008/CT-BGD&ĐT ngày 23/12/2008 của Bộ trưởng Bộ giáo dục vàđào tạo về việc phối hợp Gia đình, nhà trường, xã hội trong công tác giáodục trẻ em, học sinh, sinh viên; Quyết định số 1928/QĐ-TTg ngày 20 tháng

11 năm 2009 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Đề án “Nâng cao chấtlượng công tác phổ biến, giáo dục pháp luật trong nhà trường”, Thông tưliên tịch số 30/2010/TTLT- BGD&ĐT - BTP ngày 16/11/2010 hướng dẫnviệc phối hợp thực hiện công tác PBGDPL trong nhà trường…

Nước ta có tỷ lệ dân số trẻ, trong đó lực lượng học sinh, sinh viênchiếm tỷ lệ ¼ dân số cả nước Đa số các em đều đã được tiếp cận các kiếnthức về pháp luật qua nhiều kênh thông tin như: sách báo, ti vi, các tạp chí…điều quan trọng các em đã được học tập môn học pháp luật đại cương trongnhà trường Tuy nhiên quá trình tiếp cận các kiến thức pháp luật của các emchưa nhiều, chưa đầy đủ, chưa đồng bộ Vì vậy ta có thể gặp trong đời sống

xã hội những tình huống sinh viên coi thường pháp luật, lợi dụng kẽ hở củapháp luật, chống đối pháp luật… trước thực trạng này cho thấy, việc nâng cao

ý thức pháp luật cho sinh viên là yêu cầu cần thiết đáp ứng yêu cầu của côngcuộc đổi mới đất nước, xây dựng nhà nước pháp quyền XHCN Việt Nam

Từ sự phân tích trên, có thể hiểu khái niệm ý thức pháp luật của sinhviên các trường Đại học, cao đẳng như sau:

Ý thức pháp luật của sinh viên các trường đaị học, cao đẳng là một

hình thái của ý thức xã hội phản ánh trực tiếp đời sống pháp luật thông qua những quan điểm, tư tưởng, tình cảm của sinh viên đối với pháp luật, thể hiện

sự hiểu biết, thái độ và sự đánh giá về pháp luật, về quyền lợi và nghĩa vụ của con người trong xã hội, về hành vi hợp pháp hay không hợp pháp của cá nhân, các cơ quan nhà nước, các tổ chức trong xã hội.

1.1.2 Đặc điểm ý thức pháp luật của sinh viên các trường Đại học, cao đẳng

Ý thức pháp luật của sinh viên các trường đại học, cao đẳng mang đầy

đủ những đặc điểm của ý thức pháp luật nói chung như:

Thứ nhất: Ý thức pháp luật là một hình thái ý thức xã hội, nó phản ánh

tồn tại xã hội, chịu sự quy định của tồn tại xã hội, nhưng vẫn có tính độc lậptương đối, biểu hiện như sau:

- Ý thức pháp luật thường lạc hậu so với tồn tại xã hội Ý thức pháp luậtphản ánh tồn tại xã hội nên nó luôn là cái có sau tồn tại xã hội Thực tế chothấy tồn tại xã hội cũ mất đi nhưng ý thức nói chung trong đó có ý thức phápluật cũ vẫn còn tồn tại dai dẳng trong một thời gian khá dài Nhiều quan điểm,quan niệm, tư tưởng và những thói quen pháp luật của quá khứ vẫn tồn tạitrong suy nghĩ và hành động của nhiều tầng lớp dân cư trong xã hội

- Mặc dù ý thức pháp luật thường lạc hậu hơn so với tồn tại xã hộinhưng trong những điều kiện nhất định những tư tưởng pháp luật tiến bộ,mang tính khoa học có thể vượt trội so với tồn tại xã hội, có tính chất địnhhướng cho sự phát triển của xã hội Đây là những tư tưởng, quan điểm phápluật có tính tiên phong, chúng là mầm mống, định hướng cho sự hình thành ýthức pháp luật mới trong tương lai

- Ý thức pháp luật luôn phản ánh tồn tại xã hội của thời đại sinh ra nó,nên có kế thừa một số yếu tố nhất định của ý thức pháp luật của các thời đại

trước nó Do vậy, trong ý thức pháp luật luôn giữ lại những tư tưởng, quanđiểm pháp luật của các thế hệ trước, các thời đại trước của nhân loại

- Ý thức pháp luật một mặt chịu sự quy định của tồn tại xã hội nhưngmặt khác nó lại tác động trở lại đối với tồn tại xã hội, chính trị, đạo đức và cácyếu tố khác của thượng tầng kiến trúc như nhà nước và pháp luật Tuỳ thuộcvào ý thức pháp luật tiến bộ hay lạc hậu, đúng đắn hay sai lầm mà sự tác độngcủa nó có thể là thúc đẩy hoặc kìm hãm sự phát triển của tồn tại xã hội

Thứ hai: ý thức pháp luật luôn mang tính giai cấp

Trong xã hội có các giai cấp khác nhau thì ý thức pháp luật của các giaicấp cũng khác nhau, thậm chí ý thức pháp luật của một giai cấp cũng khônghoàn toàn thuần nhất Trong một quốc gia chỉ có một hệ thống pháp luậtnhưng có thể tồn tại một số hệ thống ý thức pháp luật: ý thức pháp luật củagiai cấp thống trị, ý thức pháp luật của giai cấp bị trị, ý thức pháp luật của cáctầng lớp khác trong xã hội…Tuy nhiên, chỉ có ý thức pháp luật của giai cấpthống trị là tiền đề tư tưởng để xây dựng các giá trị, chuẩn mực pháp luật củaquốc gia, và chỉ có ý thức pháp luật của giai cấp thống trị mới có điều kiệnđược thể hiện đầy đủ trong pháp luật

Trong xã hội xã hội chủ nghĩa, ý thức pháp luật thống trị là ý thức phápluật của giai cấp công nhân và nhân dân lao động Ý thức pháp luật của giaicấp công nhân với tư cách là giai cấp tiến bộ nhất ngày càng có ảnh hưởngsâu rộng đến ý thức pháp luật của các tầng lớp, giai cấp khác trong xã hội.Trong ý thức pháp luật xã hội chủ nghĩa ngoài tâm lý pháp luật và hệ tư tưởngpháp luật của giai cấp công nhân, nhân dân lao động, còn bao gồm cả tâm lý,tình cảm, thói quen, tập quán, ước muốn… của dân tộc, phản ánh những điềukiện sinh hoạt chung thấm sâu vào mọi lĩnh vực đời sống tinh thần của dântộc, truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác

Bên cạnh tính giai cấp thì ý thức pháp luật còn mang tính xã hội, trong

ý thức pháp luật còn có cả những tư tưởng, quan điểm liên quan đến sự tồn

tại, phát triển, sự thịnh vượng của đất nước và của nhân loại nói chung Trongnhững thời điểm lịch sử - xã hội nhất định, ý thức pháp luật ở khía cạnh nào

đó còn bao hàm cả tính chất, đặc điểm chung của trí tuệ quốc gia mà trong đó

có nhiều giai cấp, tầng lớp khác nhau chung sống vì những lợi ích chính đáng,

cơ bản và lâu dài của toàn xã hội

Ý thức pháp luật của sinh viên các trường đại học, cao đẳng cũng mangnhững đặc điểm của ý thức pháp luật nói chung, ngoài ra còn có những đặc điểmriêng thể hiện đúng với đặc điểm tâm sinh lý lứa tuổi, bắt nguồn từ vị trí, vai tròcủa họ với xã hội, trong việc học tập, lao động và cuộc sống hàng ngày Ý thứcpháp luật của sinh viên các trường đại học, cao đẳng được xác định trong mốitương quan với ý thức pháp luật của các bộ phận, cá nhân khác ở trong cùng mộtmôi trường xã hội, cùng một điều kiện chính trị, kinh tế, xã hội ở nước ta hiện naynhư: ý thức pháp luật của đội ngũ cán bộ công chức, ý thức pháp luật của nhândân Ý thức pháp luật của sinh viên các trường đại học, cao đẳng có những đặcđiểm cơ bản sau:

Thứ nhất, Ý thức pháp luật của sinh viên các trường đại học, cao đẳng

là một bộ phận quan trọng trong ý thức chung của xã hội Ý thức pháp luậtcủa sinh viên là sự hoà quyện, đan xen gắn bó khăng khít giữa ý thức phápluật cá nhân và ý thức pháp luật của nhóm xã hội trong nhà trường

Thứ hai, Sinh viên là một trong những bộ phận có ý thức pháp luật khá

năng động, sáng tạo Họ là tầng lớp trí thức tiến bộ, được tiếp thu có hệ thốngnhững tri thức tinh tuý của nhân loại nói chung và của dân tộc, đất nước nóiriêng Họ là những người có khả năng, sáng tạo, tích cực, nhạy bén, ham hiểubiết, chịu khó học hỏi cái mới, năng động trong học tập nghiên cứu, ứng dụngnhững tri thức đã học vào cuộc sống phục vụ bản thân, gia đình và xã hội, gópphần nhỏ bé của mình vào sự nghiệp xây dựng đất nước Với đặc điểm tâmsinh lý này của sinh viên ta thấy, sinh viên là đối tượng có khả năng tiếp thucác kiến thức pháp luật nhanh, vận dụng khá linh hoạt vào thực tiễn cuộc

Thứ ba, Về tình hình hiểu biết pháp luật của sinh viên: tình trạng thiếu

hiểu biết pháp luật hoặc có hiểu biết nhưng chưa đầy đủ, chưa toàn diện, sâusắc Đa số nhân cách của sinh viên phát triển chưa hoàn chỉnh, còn nông nổi,bồng bột, dễ bị kích động, khó kiềm chế, đôi khi tự cao tự đại, thích tự dophóng khoáng, thể hiện trước đám đông, hay đua đòi Đây là tầng lớp trẻ tuổiđang trong quá trình học tập và rèn luyện, họ chưa có điều kiện và khả năng

để có những tư tưởng, quan điểm, quan niệm về các hiện tượng pháp luậttrong đời sống xã hội một cách hệ thống và chính xác như đội ngũ cán bộ,công chức trong bộ máy nhà nước hay đội ngũ nghiên cứu khoa học pháp lý

Thứ tư, Sự hiểu biết pháp luật của sinh viên mới đang từng bước được

hình thành, bồi đắp và ngày càng sâu sắc thêm qua quá trình học tập, sinhhoạt, lao động dưới sự tác động của các yếu tố gia đình, nhà trường và xã hội

1.1.3 Vai trò của ý thức pháp luật đối với sinh viên các trường đại học, cao đẳng

Pháp luật là công cụ để quản lý mọi mặt của đời sống xã hội, bảo vệquyền và lợi ích hợp pháp của mỗi công dân, bảo vệ trật tự pháp luật xã hộichủ nghĩa Do vậy, nâng cao ý thức pháp luật đóng vai trò quan trọng trongcác lĩnh vực của đời sống xã hội, nhất là trong đời sống pháp luật, nhằm giữgìn trật tự xã hội và xã hội đó lại tạo điều kiện thuận lợi để ý thức pháp luậtphát triển và được nâng cao Quan hệ biện chứng đó làm cho ý thức pháp luật

và tồn tại xã hội của đời sống pháp luật cũng phát triển Đây cũng chính lànhân tố quan trọng, cần phải có trong việc xây dựng nhà nước pháp quyền ởnước ta hiện nay Tất cả những điều này nói lên vai trò của ý thức pháp luậttrong mọi hoạt động thực tiễn của cá nhân, tổ chức và toàn xã hội Khi tổchức, cá nhân trong xã hội đều có ý thức pháp luật cao, thể hiện trong hoạt

động thực tiễn, đó là những điều kiện cần và đủ cho nhà nước pháp quyền xãhội chủ nghĩa hình thành, phát triển

Sinh viên chiếm một số lượng đông đảo trong xã hội (cả nước có 419trường đại học, cao đẳng với tổng số 2 208 000 sinh viên) Số lượng sinh viênđông sẽ kéo theo nhiều hiện tượng xã hội phức tạp, chúng ta có thể thấy đượctình trạng đạo đức, lối sống của một bộ phận sinh viên đang có nhiều bất ổn,hành vi lệch chuẩn về đạo đức ngày càng gia tăng như: thái độ học tập, ý thứcchấp hành nội quy, kỷ luật của nhà trường, đến những hành vi tiêu cực tronghọc tập, thi cử, bạo lực học đường, tụ tập băng nhóm, cờ bạc, ma túy, mạidâm, vi phạm giao thông, đua xe trái phép, tội phạm công nghệ cao… Một số hành vi lệch chuẩn khác về đạo đức như: bất kính với thầy cô, cha mẹ vàngười thân, đua đòi, vị kỷ… Đó là hậu quả của sự giáo dục không đồng bộgiữa gia đình, nhà trường, xã hội và sự nỗ lực vươn lên của mỗi sinh viên

Nâng cao ý thức pháp luật cho sinh viên hiện nay giúp cho các em cónhững tư tưởng, quan điểm đúng đắn đi đúng với những chuẩn mực, nhữngđòi hỏi của xã hội, từ đó có tri thức, tình cảm, thói quen xử sự theo pháp luật,

để tự các em đánh giá được tính đúng đắn hay không đúng đắn trong hành vi

xử sự của bản thân và của những người khác Ý thức pháp luật của sinh viên

có vai trò trò quan trọng, được thể hiện như sau:

Một là: Ý thức pháp luật của sinh viên được nâng cao góp phần xây

dựng và hoàn thiện hệ thống pháp luật, đấu tranh chống lại các hành vi viphạm pháp luật Chúng ta chỉ có thể xây dựng được một hệ thống pháp luậthoàn chỉnh khi ý thức được đầy đủ hiện thực khách quan của đời sống chínhtrị xã hội, đời sống pháp luật Mức độ hoàn thiện của hệ thống pháp luật caohay thấp, tính ổn định nhiều hay ít phụ thuộc vào các hoạt động nhận thức,đánh giá, tổng kết, hệ thống hoá và sáng tạo pháp luật trong từng thời điểm cụthể Mỗi sinh viên hiện nay muốn đấu tranh chống lại các hành vi vi phạm

pháp luật cũng cần phải có sự nhận thức pháp luật đầy đủ, chính xác Một khisinh viên có ý thức pháp luật đúng đắn họ sẽ là những người mực thước trongcuộc sống, đi đầu trong xã hội, trong tương lai có thể là những người lãnhđạo, người quản lý cuốn hút người khác trong học tập và lao động… Ngược lạinếu sinh viên có ý thức pháp luật thấp thì trong xã hội họ có thể là những ngườinông cạn, bất cần, ở họ có nhiều nguy cơ dẫn đến hành vi vi phạm pháp luật.

Do đó, ý thức pháp luật tốt là một trong những nhân tố giúp mỗi sinh viên tựđiều chỉnh hành vi của mình một cách hợp lý, hợp pháp, để từ đó hình thànhnên một cộng đồng xã hội luôn sống và làm việc theo Hiến pháp và pháp luật

Hai là: Ý thức pháp luật của sinh viên các trường đại học, cao đẳng góp

phần vào việc tuân thủ, tôn trọng và áp dụng pháp luật Ý thức pháp luật củasinh viên thể hiện kiến thức và thái độ của họ đối với các quy định của phápluật, từ đó xác định mục đích, động cơ, lựa chọn phương án xử sự phù hợp,thực hiện hành vi pháp luật Do vậy, thông thường ý thức pháp luật càng caothì tinh thần tuân thủ, tôn trọng và áp dụng pháp luật càng được bảo đảm vàchính xác Cần phải nhìn nhận một thực tế rằng, không phải tất cả sinh viênhiện nay đều có thái độ, tình cảm đúng đắn đối với pháp luật Thái độ, tìnhcảm với pháp luật chỉ có thể được hình thành, phát triển trên cơ sở có kiếnthức về pháp luật Chỉ khi sinh viên nắm được các kiến thức pháp luật thì ở họ

sẽ tôn trọng, tuân thủ, biết vận dụng các quy phạm pháp luật để giải quyếtnhững khó khăn, vướng mắc trong cuộc sống

Ba là: Ý thức pháp luật của sinh viên được nâng cao là cơ sở hình

thành những thế hệ chủ nhân tương lai của đất nước, những lực lượng laođộng mới có đủ năng lực, trình độ, phẩm chất, góp phần thúc đẩy kinh tế - xãhội phát triển Đây là biện pháp cơ bản có ý nghĩa chiến lược trong việc xâydựng nhà nước pháp quyền XHCN Việt Nam, đáp ứng yêu cầu của xã hộihiện tại và tương lai

Bốn là: Ý thức pháp luật của sinh viên góp phần quan trọng trong việc

giữ vững an ninh quốc gia, bảo vệ Tổ quốc Ý thức pháp luật của sinh viênkhông chỉ có vai trò trong viện tôn trọng và áp dụng pháp luật, sự phát triểnkinh tế - xã hội mà còn có vai trò quan trọng trong việc bảo vệ tổ quốc, giữvững chủ quyền quốc gia, an ninh, trật tự an toàn xã hội Đặc biệt là trong xuthế hội nhập quốc tế hiện nay, việc sinh viên nắm vững pháp luật quốc gia vàpháp luật quốc tế là việc làm cần thiết và tất yếu

Năm là, Sinh viên có ý thức pháp luật tốt sẽ lan toả, ảnh hưởng đến

những người xung quanh, bởi họ là những người có trình độ, được đào tạo bàibản nên họ sẽ là những tấm gương tốt cho gia đình, cho hàng xóm Đồngthời, họ cũng là những người truyền đạt những kiến thức pháp luật hữu ích,thông qua đó động viên, khích lệ những người xung quanh chấp hành phápluật có hiệu quả

Có thể nói, vai trò của ý thức pháp luật đối với sinh viên các trườngđại học, cao đẳng nhằm hình hình thành ở họ tri thức pháp luật, lòng tin,tình cảm đối với pháp luật từ đó có hành vi xử sự hợp pháp khi tham giavào các mối quan hệ xã hội cụ thể, bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp củamình và của người khác

1.2 CÁC BỘ PHẬN CẤU THÀNH Ý THỨC PHÁP LUẬT CỦA SINH VIÊN CÁC TRƯỜNG ĐẠI HỌC, CAO ĐẲNG

Ý thức pháp luật được hình thành từ những quan niệm của con người

về sự cần thiết của các quy tắc xử sự mà nhà nước cần bảo đảm thực hiện, vềtính hợp pháp hay không hợp pháp của các thiết chế, chế định pháp lý Nếunhư pháp luật là hệ thống các quy tắc xử sự chung thì ý thức pháp luật lànhững quan niệm, quan điểm, tâm lý, cảm xúc, tâm trạng, nguyện vọng của conngười về pháp luật Ý thức pháp luật được cấu thành từ hệ tư tưởng pháp luật vàtâm lý pháp luật

1.2.1 Hệ tư tưởng pháp luật của sinh viên các trường

đại học, cao đẳng

Hệ tư tưởng pháp luật là một bộ phận của ý thức pháp luật được hìnhthành từ những quan niệm, quan điểm và học thuyết pháp luật trong xã hộiphản ánh các khía cạnh khác nhau của đời sống nhà nước và pháp luật như:nhu cầu điều chỉnh của pháp luật, bản chất, vai trò, chức năng, các yếu tố và

cơ chế vận hành của nhà nước và pháp luật; hoạt động xây dựng, thực hiện vàbảo vệ pháp luật; quyền và nghĩa vụ của cá nhân, tổ chức; hoạt động phổ biến,giáo dục pháp luật; nhận thức về các hiện tượng pháp lý của con người; đánhgiá về tính hợp pháp hay không hợp pháp trong hành vi của các chủ thể phápluật; những giải pháp nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước, chất lượng phápluật; tăng cường xử sự đúng pháp luật … Hạt nhân của hệ tư tưởng pháp luật làtri thức pháp luật ( nhận thức, hiểu biết khoa học trong lĩnh vực pháp luật) Hìnhthức thể hiện của hệ tư tưởng pháp luật có thể là các quan niệm, quan điểm, yêucầu về pháp luật của các tổ chức, cá nhân, cũng có thể là những tri thức pháp lýđược hệ thống hoá dưới dạng lý luận thành các tổng kết pháp lý, các học thuyếtpháp lý [22, tr.43]

Hệ tư tưởng pháp luật tồn tại trong xã hội thường phong phú và đa dạngbao gồm tư tưởng, quan niệm, quan điểm pháp luật chính thống (là nhữngquan niệm, quan điểm, học thuyết pháp luật được lực lượng thống trị thừanhận, công khai, mang tính áp đặt đối với toàn xã hội), quan điểm pháp luậtkhông chính thống (đó là những quan niệm, quan điểm, tư tưởng của nhữngngười bị cầm quyền, ít có điều kiện được phổ biến và chuyển hoá thành cácquy định của pháp luật) Hệ tư tưởng pháp luật là bộ phận chủ yếu của ý thứcpháp luật, nó có ảnh hưởng đến tâm lý pháp luật của các tầng lớp khác nhautrong xã hội Do được hình thành một cách tự giác nên bao giờ cũng phản ánhtồn tại xã hội sâu sắc, khách quan mang tính hệ thống và khoa học, có tácdụng soi sáng, định hướng cho tâm lý pháp luật Các chủ thể có tri thức pháp

luật cao sẽ có khả năng nhận thức pháp luật chính xác và từ đó có thái độđúng đắn đối với các lĩnh vực khác nhau của đời sống xã hội, tự giác thựchiện các quy định của pháp luật vì lợi ích của bản thân và xã hội Tri thứcpháp luật của các chủ thể pháp luật có ảnh hưởng trực tiếp đến việc xây dựng

và hoàn thiện hệ thống pháp luật của đất nước Muốn xây dựng được nhữngvăn bản pháp luật có giá trị và tính khả thi cao thì các chủ thể tham gia xâydựng pháp luật phải có tri thức pháp luật cao, từ đó họ phân tích hiện thựckhách quan, nhận thức đời sống xã hội trên các lĩnh vực: kinh tế, chính trị,văn hoá, xã hội … định hướng tầm nhìn chiến lược về hệ thống văn bản phápluật, trong tương lai các nhà làm luật sẽ dự liệu được và dự liệu chính xác cácquan hệ xã hội mới sẽ phát sinh để tìm ra hướng điều chỉnh, tạo sự ổn địnhtrong xã hội Có thể nói, mức độ hoàn thiện của pháp luật cao hay thấp, tính

ổn định nhiều hay ít phụ thuộc vào sự nhận thức, đánh giá tổng kết, hệ thốnghoá và sáng tạo pháp luật của các chủ thể có thẩm quyền

Hệ tư tưởng pháp luật còn tác động tích cực đến khả năng nhận thức vàhành vi của các chủ thể thực hiện pháp luật, là tiền đề quan trọng bảo đảmthực hiện pháp luật Trên cơ sở nhận thức pháp luật, các chủ thể hình thànhthái độ đối với các quy định của pháp luật, xác lập động cơ, mục đích, lựachọn phương án xử sự và thực hiện hành vi pháp luật Trên thực tế khi chủ thể

có được những tri thức pháp luật cần thiết, họ sẽ dễ dàng nhận thức các quyđịnh pháp luật, có niềm tin vào pháp luật, từ đó tự giác thực hiện pháp luật,cũng như vận động mọi người cùng thực hiện, nếu nhận thức của chủ thể bịhạn chế, không đầy đủ thì có thể dẫn đến thái độ coi thường hoặc hành vipháp luật sai lầm Những chủ thể có ý thức pháp luật tốt sẽ luôn là nhữngngười mẫu mực, có ý thức sống và làm việc theo pháp luật

Đối với các chủ thể áp dụng pháp luật, nếu có tri thức pháp luật cao thìkhả năng áp dụng pháp luật mới chính xác và hiệu quả Bởi áp dụng pháp luật

là hoạt động phức tạp có ảnh hưởng đến quyền và nghĩa vụ của các tổ chức,

cá nhân, do đó phải được tiến hành thận trọng, chính xác trên cơ sở nhữngquy định chặt chẽ của pháp luật Trong quá trình áp dụng pháp luật, tri thứcpháp luật giúp cho chủ thể có thẩm quyền hiểu rõ bản chất cũng như tình tiếtcủa vụ việc để giải quyết đúng đắn, chính xác vấn đề Nếu không có tri thứcpháp luật phù hợp thì chủ thể áp dụng sẽ rất khó khăn để hoàn thành côngviệc của mình, có thể áp dụng pháp luật không đúng, có khi là oan, sai

Hệ tư tưởng pháp luật có vai trò quan trọng trong trường hợp các quyphạm pháp luật hiện hành lạc hậu, không đáp ứng một cách đầy đủ, chính xácnhững đòi hỏi của sự phát triển xã hội hoặc trong trường hợp cần giải quyếtnhững vụ việc không có pháp luật điều chỉnh Lúc này chủ thể áp dụng phápluật sẽ dựa vào tri thức pháp luật của mình, kết hợp với các nguyên tắc củapháp luật và niềm tin nội tâm để giải quyết cho phù hợp nhất

Hệ tư tưởng của pháp luật quốc gia thường thể hiện trong cương lĩnh,nghị quyết của Đảng cầm quyền, trong chính sách của nhà nước, các bài nói,viết của các lãnh tụ của Đảng và nhà nước, trong nội dung và tinh thần củacác văn bản pháp luật đã ban hành Hệ tư tưởng pháp luật của nước ta đó làquan điểm về pháp luật của chủ nghĩa Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minhđược cụ thể hoá trong đường lối, chính sách của Đảng và nhà nước Muốnnâng cao được ý thức pháp luật chúng ta cần dựa trên quan điểm của chủnghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và quan điểm của Đảng cộng sảnViệt Nam về bản chất, vai trò, mục đích của pháp luật làm cho các quanđiểm đó trở thành hệ tư tưởng pháp luật chi phối đời sống pháp luật ở ViệtNam hiện nay

Hệ tư tưởng pháp luật của sinh viên được hình thành dựa trên một quátrình học tập, rèn luyện và nó gắn liền với hệ tư tưởng đạo đức Ngay từ khicòn nhỏ, trẻ em đã được gia đình dạy những phép tắc, lễ nghĩa và thói quen

cơ bản về đạo đức, những điều nên làm và những điều không nên làm Đến

khi học ở các bậc học các thói quen, lễ nghĩa về đạo đức ấy được truyền đạtthông qua các bài học về lịch sử, đạo đức, văn học Tất cả những kiến thức ấychỉ rời rạc, chưa có tính hệ thống, đồng bộ Chỉ đến khi bước chân vào cáctrường đại học, cao đẳng, với nền tảng tri thức đã được tích luỹ và những kiếnthức pháp luật có hệ thống do thầy cô truyền đạt, họ đã biết phân tích, đánhgiá sự phù hợp hay không phù hợp trong hành vi của mình cũng như củanhững người khác thể hiện thông qua việc nhìn nhận, đánh giá các sự kiện,hiện tượng diễn ra trong đời sống xã hội, từ đó hình thành nên các quan điểm,quan niệm, tư tưởng của sinh viên một cách sâu sắc, có tính hệ thống Đây làquá trình hình thành, phát triển hệ tư tưởng pháp luật của sinh viên.

Như vậy, Hệ tư tưởng pháp luật của sinh viên là những tư tưởng, quan điểm của sinh viên về pháp luật, bao gồm: tri thức của sinh viên về pháp luật

và những hiện tượng có liên quan đến pháp luật Sinh viên là một lực lượng

đông đảo trong xã hội nên cũng tồn tại rất nhiều hệ tư tưởng khác nhau, cónhững tư tưởng tích cực nhưng cũng có những tư tưởng mang tính tiêu cực.Nhưng nhìn chung với đặc điểm riêng của đội ngũ sinh viên hiện nay là tuổitrẻ, năng động, sáng tạo nên hệ tư tưởng của họ thường có xu hướng là hệ tưtưởng pháp luật tiến bộ, khoa học, đáp ứng được lợi ích và nguyện vọng củađông đảo sinh viên trong xã hội

1.2.2 Tâm lý pháp luật của sinh viên các trường đại học, cao đẳng

Ý thức pháp luật được tạo nên bởi hệ tư tưởng pháp luật (nhận thứcpháp lý) và tâm lý pháp luật Nếu hệ tư tưởng pháp luật là kết quả của sự phảnánh tự giác, có mục đích, có tính tổ chức cao của hoạt động tư duy lý luận, thìtâm lý pháp luật chỉ là sự phản ánh những tâm trạng, cảm xúc, thái độ, tìnhcảm của con người với pháp luật và quá trình điều chỉnh pháp luật Tâm lýpháp luật bị chi phối bởi hệ tư tưởng pháp luật, nó phụ thuộc vào đặc điểm vàtrình độ nhận thức lý luận của cá nhân, và ngược lại, tâm lý pháp luật là tiền

đề thúc đẩy quá trình hình thành và phát triển các tư tưởng, quan điểm pháp

luật phù hợp Tâm lý pháp luật thường biểu hiện ở các dạng cơ bản sau:

- Tình cảm pháp luật: tình cảm pháp luật chứa đựng trong đó nhữngrung động về tâm hồn của con người như cảm giác, niềm tin, sự trân trọng,định kiến, thù ghét, ác cảm… đối với pháp luật Ví dụ cảm giác của nhân dân

về tính nhân đạo của pháp luật, cảm giác lo lắng, ác cảm, thái độ căm phẫntrước những hành vi phạm pháp, mong muốn đấu tranh chống lại các hành vi

vi phạm pháp luật

- Tâm trạng pháp luật: đây là yếu tố linh động của ý thức pháp luật, nóchịu sự định hướng của hệ tư tưởng pháp luật và các yếu tố tác động kháchquan bên ngoài Chẳng hạn, bằng nhiều hình thức thiết thực, các cơ quan chứcnăng có thể hướng tâm trạng thờ ơ, lãnh đạm của người dân với các vi phạmpháp luật, ở những nơi công cộng trở thành tâm trạng, tình cảm không khoannhượng đối với các hành vi ấy, từ đó thiết lập thái độ tôn trọng sự công bằngtrong nhân dân

- Tự đánh giá cá nhân: là thái độ của mỗi người đối với hành vi của chínhmình hay cơ quan, đơn vị, gia đình… của mình Tự đánh giá có thể biểu hiệndưới dạng cảm xúc như tự hào, buồn lo, xấu hổ… Xấu hổ là ý thức bên trongcủa thái độ không chấp nhận đối với một hành vi nào đó trước người khác Cảmxúc xấu hổ trong một mức độ nào đó có thể điều chỉnh cách hành xử của conngười Chẳng hạn, vì xấu hổ người ta sẽ không tiến hành những hành vi mà họcho là xấu, có hại…

- Xúc động: là biểu hiện của lương tâm con người Những xúc độngđúng đắn đối với pháp luật nhiều lúc có ý nghĩa phòng ngừa những hành vikhông phù hợp, đi lệch với chuẩn mực xã hội, chuẩn mực pháp luật

Sự tồn tại của tâm lý pháp luật thường gắn với trạng thái tâm lý của conngười, là sự phản ánh trực tiếp của con người đối với các hiện tượng pháp lý

cụ thể Tâm lý pháp luật là thái độ tình cảm của con người đối với pháp luật,tình cảm đó có thể là sự đồng tình, sự vui mừng phấn khởi, niềm tin vào pháp

luật, sự tôn trọng pháp luật hoặc là sự phản đối, sự thờ ơ, định kiến, ác cảm,thiếu tôn trọng pháp luật Ví dụ: tình cảm đối với sự công bằng; nỗi sợ hãitrước hình phạt; sự đồng tình hay phản đối đối với bản án mà Toà án đã tuyêncho bị cáo; thái độ quan tâm, phẫn nộ hay lãnh đạm, thờ ơ đối với các hành vi

vi phạm pháp luật… Tâm lý pháp luật có ảnh hưởng rất lớn tới việc thực hiệnhành vi pháp luật hợp pháp của chủ thể nói chung và của sinh viên các trườngđại học, cao đẳng nói riêng góp phần nâng cao phẩm giá, nhân cách conngười, từ đó hình thành trách nhiệm của mỗi người với bản thân, gia đình, lớnhơn nữa là với quê hương, nhân loại

Tâm lý pháp luật của sinh viên chịu sự tác động mạnh mẽ của hệ tưtưởng pháp luật, khi sinh viên có quan điểm, tri thức pháp lý nhất định thì các

em sẽ có sự nhìn nhận, đánh giá tốt về các quy phạm pháp luật, cũng như các

sự kiện, hiện tượng đang diễn ra, từ đó sinh viên trạng thái, cảm xúc, thái độ,tình cảm đối với những vấn đề xã hội mang tính chất pháp lý Tâm lý phápluật được hình thành một cách tự phát dưới ảnh hưởng của hoạt động giaotiếp hàng ngày với môi trường pháp lý xung quanh Do là yếu tố mang tính tựphát, chịu sự chi phối của phong tục, tập quán, nếp sống của mỗi sinh viênnên tâm lý pháp luật của họ có thể bộc lộ dưới dạng tích cực hoặc tiêu cựcnhư: thái độ của sinh viên phản ứng lại với các hành vi vi phạm pháp luật, yêucông lý, đề cao công bằng xã hội, đề cao trách nhiệm của mỗi người… cũng

có thể biểu hiện dưới dạng tiêu cực như: cổ vũ cho hành vi phạm pháp, chốngđối người thi hành công vụ, làm ngơ trước người bị hại… tâm lý pháp luậtcủa sinh viên chịu ảnh hưởng của các yếu tố như điều kiện sống, lao động,sinh hoạt hàng ngày, từ đó các sinh viên tự đánh giá về hành vi ứng xử củamình trong phạm vi điều chỉnh của pháp luật

Mặc dù sinh viên đã được tiếp thu các kiến thức pháp luật, nhưngmột bộ phận sinh viên hiện nay có những quan điểm, tư tưởng lệch lạc vớichuẩn mực đạo đức và pháp luật như là coi thường pháp luật, lách luật,

thiếu niềm tin vào các quy định của pháp luật hiện hành Do đó, việc xemxét, đánh giá đúng hệ tư tưởng pháp luật và tâm lý pháp luật của sinh viênhiện nay là một việc làm cần thiết.

Tâm lý pháp luật của sinh viên các trường đại học, cao đẳng là sự phản ánh tâm trạng, cảm xúc, thái độ, tình cảm của sinh viên đối với pháp luật và các hiện tượng pháp lý cụ thể khác Để hình thành hệ tư tưởng pháp

luật và tâm lý pháp luật của sinh viên một cách đúng đắn không phải một sớmmột chiều ta có thể giải quyết nó mà đó là cả một quá trình tu dưỡng, rènluyện, phấn đấu của mỗi sinh viên và sự gắn bó chặt chẽ giữa gia đình, nhàtrường và xã hội

Hệ tư tưởng pháp luật và tâm lý pháp luật có mối quan hệ chặt chẽ vớinhau, ảnh hưởng qua lại với nhau Trong mối quan hệ này thì tư tưởng phápluật giữ vị trí trung tâm so với tâm lý pháp luật, nó tác động mạnh mẽ tới tâm

lý pháp luật, còn tâm lý pháp luật là tiền đề cho sự hình thành và phát triểncác tư tưởng, quan điểm pháp luật Hệ tư tưởng pháp luật phản ánh tồn tại xãhội mang tính tự giác, hệ thống, khoa học; còn tâm lý pháp luật hình thànhmột cách tự phát, thiếu tính hệ thống và cơ sở khách quan khoa học, nóthường xuyên thay đổi bởi các yếu tố ngoại cảnh

1.3 CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN Ý THỨC PHÁP LUẬT CỦA SINH VIÊN CÁC TRƯỜNG ĐẠI HỌC, CAO ĐẲNG

Thời gian vừa qua tình trạng sinh viên vi phạm pháp luật đang diễnbiến phức tạp với tính chất, mức độ ngày càng nghiêm trọng Qua các vụ việccho thấy, nếu như những năm 2000 trở về trước, sinh viên thường thực hiệncác hành vi trộm cắp, gây rối trật tự công cộng, cố ý gây thương tích khônggây nguy hại lớn, thì những năm gần đây, tính chất, mức độ của tội phạm đãtrở nên nguy hiểm hơn, hành vi vi phạm rất đa dạng và phức tạp Đáng chú ý,

có một bộ phận sinh viên đã tham gia vào các ổ, nhóm tội phạm sử dụng bạo

lực với tính chất côn đồ hung hãn, gây ra những hậu quả rất nghiêm trọng Đó

là những hành vi: giết người; giết người cướp của; cố ý gây thương tích; xúcphạm nhân phẩm, danh dự người khác; phát tán lên mạng internet những vụviệc vi phạm pháp luật do bản thân mình gây ra; ma túy, mại dâm, trộm cắp,cướp giật tài sản; đua xe và cổ vũ đua xe trái phép; gây rối trật tự công cộng,chống người thi hành công vụ với nhiều hung khí và vũ khí khác nhau Cóthể nhận thấy rằng, có rất nhiều yếu tố tác động dẫn đến việc sinh viên phạmtội với thủ đoạn và tính chất, mức độ của hành vi ngày càng nghiêm trọng.Trong đó phải kể đến một số yếu tố như: gia đình, nhà trường, xã hội và sựtác động của yếu tố kinh tế

1.3.1 Yếu tố gia đình

Văn kiện đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XI có nêu: “Xây dựng giađình no ấm, tiến bộ, hạnh phúc, thật sự là tế bào lành mạnh của xã hội, là môitrường quan trọng, trực tiếp giáo dục nếp sống và hình thành nhân cách”,Điều 64 Hiến pháp 1992 (sửa đổi bổ sung năm 2001) quy định “Gia đình là

tế bào của xã hội”, Gia đình là môi trường sống đầu tiên và quan trọng nhấtcủa mỗi con người, tiếp mới đến xã hội Ngay khi con người hòa nhập vàocuộc sống xã hội để mưu sinh, để khẳng định mình, để làm “ông nọ bà kia”,thì gia đình vẫn luôn là môi trường không thể thiếu được Trước mọi sóng giócuộc đời, gia đình phải luôn luôn là cái cảng an bình nhất, là “tổ ấm” hạnhphúc, nơi chia sẻ mọi nỗi buồn vui, sự thành đạt cũng như nỗi bất hạnh…Với

sự phát triển mạnh mẽ của kinh tế thị trường mà mặt trái của nó ảnh hưởngđến mọi mặt của đời sống xã hội, đời sống pháp luật, hệ thống giá trị đạo đứcchuẩn mực, tình cảm, tâm lý của sinh viên hiện nay, cùng với nó là lối sốngthực dụng, hành xử bạo lực, thiếu văn hóa… Theo số liệu thống kê tội phạmhọc của Viện Tâm lý học, đối tượng vị thành niên phạm pháp có nguồn gốcgia đình làm nghề buôn bán bất hợp pháp chiếm 51,94%, gia đình có người

phạm tội hình sự chiếm 40%, 30% phạm tội có bố, mẹ hoặc cả hai nghiện hút[80] Có trường hợp bố mẹ trực tiếp đẩy con ra đường, xúi giục chúng làmnhững điều bất chính khiến các em bỏ nhà đi hoang, sống bụi, trộm cắp Sốngtrong các gia đình có bố mẹ hoặc người lớn khác có hành vi thiếu văn hóa, lốisống vô đạo đức và thậm chí có cả những hành vi phạm tội, như bố mẹ bấthòa hay đánh chửi nhau, đánh bạc, nghiện rượu, nghiện ma túy, buôn lậu,trộm cắp một số em dần dần coi thường pháp luật, nhiễm các thói hư tậtxấu và dễ bị lôi kéo rồi dẫn tới đồng lõa với hành vi phạm pháp.

Trên thực tế, cũng có nhiều trường hợp bố mẹ là người tốt, có đủ kiếnthức và trình độ hiểu biết nhưng không chú ý đúng mức đến việc giáo dục concái hoặc không có điều kiện giáo dục chúng Có gia đình “khoán trắng” chonhà trường, một số lo làm ăn, kiếm sống hoặc phải đi công tác trong một thờigian dài Có gia đình bố mẹ ly hôn dẫn đến việc con cái bị bỏ rơi, thiếu sự dạy

dỗ và tình thương gia đình Khi các em không được chăm sóc và dạy dỗ chuđáo sẽ có tâm lý lệch lạc, tự do ngang bướng, thậm chí bất cần, sống buôngthả Các em dễ dàng phạm tội khi bị rủ rê, lôi kéo

Từ những việc trên cho thấy gia đình đóng vai trò lớn trong việc hìnhthành nhân cách của một con người Gia đình bao gồm những người sốngchung dưới một mái nhà, có quan hệ huyết thống, có lợi ích kinh tế chung và

có trách nhiệm với nhau trong cuộc sống Nề nếp gia phong tốt đẹp của giađình chính là yếu tố tạo cho sinh viên hình thành ý thức pháp luật tốt vàngược lại Gia đình vừa là nơi đáp ứng nhu cầu riêng tư vừa thực hiện chứcnăng phát triển giống nòi và là trường học nuôi dưỡng, phát triển ý thức phápluật của sinh viên Tuy vậy, quá trình trưởng thành và hình thành nhân cáchcủa mỗi người là khác nhau, ngay cả với anh em trong một nhà, vậy nên việcgiáo dục và nuôi dưỡng là hai yếu tố then chốt quyết định hình thành đạo đức,lối sống, tài năng và tính cách của mỗi con người

1.3.2 Yếu tố nhà trường

Nhà trường là môi trường quan trọng ảnh hưởng đến ý thức pháp luậtcủa sinh viên Nhà trường là nơi có thể uốn nắn những lệch lạc trong suynghĩ, hình thành ý thức pháp luật của sinh viên do chịu ảnh hưởng không tốtcủa gia đình, xã hội, kinh tế Quá trình tác động của nhà trường là quá trìnhthường xuyên liên tục, lâu dài chứ không phải sự tác động một lần Nếu mộtsinh viên nào đó thiếu lòng tin đối với pháp luật, thông thường sinh viên đó

có hành vi lệch lạc khỏi chuẩn mực pháp luật Lòng tin vững chắc vào phápluật chính là cơ sở hình thành các hành vi hợp pháp, từ đó sinh viên biết đánhgiá các quy phạm pháp luật về tính công bằng hay không công bằng; ý thứcđược quyền và nghĩa vụ pháp lý của mình khi tham gia các quan hệ xã hội,đồng thời đấu tranh không khoan nhượng đối với những biểu hiện tiêu cực,chống đối với pháp luật

Trong những năm qua, các trường đại học, cao đẳng phần lớn chỉ chútrọng đến việc truyền đạt các kiến thức chuyên ngành cho sinh viên còn việcgiáo dục ý thức đạo đức, ý thức pháp luật, phòng chống tệ nạn xã hội cònchưa được xem xét đúng mức

Sinh viên là đối tượng đang trong quá trình hình thành nhân cách, dochưa được giáo dục một cách toàn diện, không nhận biết được hết hậu quảcủa vi phạm pháp luật, do vậy, dễ dàng bị lôi kéo vào con đường phạm tội

Sự tác động của nhà trường đến ý thức pháp luật của sinh viên hiện naybao gồm hai mặt Nếu việc tác động có chủ đích thì mục tiêu, phương pháp,hình thức và kiến thức pháp luật sẽ có vai trò rất quan trọng đến việc hìnhthành và phát triển ý thức pháp luật cho sinh viên Nếu phương pháp và hìnhthức giáo dục không tốt, không phù hợp với tâm sinh lý của sinh viên thì mụctiêu kiến thức và tâm lý pháp luật không đạt được hoặc hiệu quả thấp Thực tếcho thấy việc giáo dục ý thức pháp luật cho sinh viên hiện nay nếu chỉ thông

qua những bài giảng lý thuyết truyền thống thì sẽ rất khô khan, khó tiếp thu.Nhưng nếu giảng viên sử dụng các phương pháp học hiện đại lấy sinh viênlàm trung tâm kết hợp với các hình thức khác như tổ chức các buổi hội thảo,buổi nói chuyện chuyên đề, tổ chức hội thi tuyên truyền giáo dục ý thức phápluật trong sinh viên, thông qua công tác xét xử tại tòa án thì chắc chắn sẽmang lại những kết quả tốt hơn nhiều.

Bên cạnh đó, trong nhà trường còn nhiều bất cập ảnh hưởng đến quátrình hình thành tri thức, tình cảm đối với pháp luật của sinh viên như:Khuynh hướng giả dối, chạy theo thành tích, nạn hối lộ, chạy điểm, chạybằng, hoặc lối sống thiếu mô phạm của một bộ phận cán bộ, giảng viên những hiện tượng thiếu lành mạnh trong nhà trường đều gây ảnh hưởngtiêu cực đến ý thức pháp luật của sinh viên Khi các em chứng kiến nhữngtình trạng đó sẽ có tâm lý coi thường pháp luật, thiếu niềm tin vào sựnghiêm minh và sự công bằng của pháp luật

Văn kiện đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XI có nêu “Thực hiệnđồng bộ các giải pháp phát triển và nâng cao chất lượng giáo dục, đào tạo.Đổi mới chương trình, nội dung, phương pháp dạy và học, phương phápthi, kiểm tra theo hướng hiện đại; nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện,đặc biệt coi trọng giáo dục lý tưởng, giáo dục truyền thống lịch sử cáchmạng, đạo đức, lối sống, năng lực sáng tạo, kỹ năng thực hành, tác phongcông nghiệp, ý thức trách nhiệm xã hội” Bởi vậy, nhằm phát triển conngười toàn diện thì bên cạnh việc dạy văn hóa, cần tiếp tục quan tâm sâusắc hơn nữa việc định hướng cho sinh viên về những giá trị tốt đẹp trongcuộc sống, giáo dục chính trị, tư tưởng, truyền thống, lý tưởng, đạo đức, lốisống, tạo điều kiện học tập, giải trí cho sinh viên Khuyến khích, cổ vũ sinhviên nuôi dưỡng ước mơ, hoài bão lớn, xung kích, sáng tạo, làm chủ bảnthân Cần đặc biệt quan tâm, giáo dục đối với các sinh viên sống xa nhà,

sinh viên cá biệt, những em có hoàn cảnh khó khăn Nhà trường cần tăngcường liên lạc với các gia đình trong việc quản lý sinh viên cả nội trú vàngoại trú.

1.3.3 Yếu tố xã hội

Bản chất con người là tổng hòa các mối quan hệ xã hội, do đó, xã hội

có tác động sâu sắc đến quá trình nhận thức và thực hiện hành vi của conngười Với xu thế toàn cầu hóa đã mang lại cho sinh viên được tiếp cận vớinhững tri thức mới của xã hội loài người, đồng thời thúc đẩy họ không ngừnghọc tập để phù hợp với sự phát triển chung của nhân loại Tuy nhiên, quá trìnhtoàn cầu hóa, sự bùng nổ về thông tin cũng ảnh hưởng tiêu cực đến sinh viên.Trong thời gian gần đây có rất nhiều ngành nghề kinh doanh mới ra đời đãmang lại nguồn lợi lớn cho nhà đầu tư và cũng mang lại nguồn lợi không nhỏcho Nhà nước như việc kinh doanh nhà hàng khách sạn, nhà nghỉ, dịch vụmassage xông hơi, các quán game, trang web xấu, câu lạc bộ bi a, vũ trường,quán ba, băng đĩa đồi trụy tràn lan trên thị trường không được kiểm soát mộtcách chặt chẽ Các loại hình kinh doanh này có ẩn chứa nhiều tiêu cực, kinhdoanh không theo đăng ký, chưa được sự quản lý chặt chẽ của Nhà nước vàchính quyền địa phương, vì thế đã vô hình chung làm cho xã hội bị ảnh hưởng

từ các mặt tiêu cực - mặt trái của nó và chính những điều này đã làm cho nhâncách và việc hoàn thiện nhân cách của sinh viên bị méo mó, mà đây lại là lứatuổi thích thể hiện, tò mò, muốn tìm hiểu khám phá Đây là những yếu tố tácđộng quan trọng dẫn đến tình trạng vi phạm pháp luật, vi phạm đạo đức củasinh viên Bên cạnh đó, vai trò, trách nhiệm của tổ chức đoàn, hội trong nhàtrường chưa thu hút đông đảo bạn trẻ tham gia Từ đây các thế lực thù địch đãlợi dụng những sơ hở trong công tác quản lý văn hóa đã tuyên truyền văn hóaphẩm đồi trụy, kích động làm một bộ phận sinh viên sa vào những tiêu cực,thực hiện hành vi vi phạm pháp luật

Cùng với sự tác động của yếu tố toàn cầu hóa, dư luận xã hội cũngđóng một vai trò quan trọng đối với vấn đề nâng cao ý thức pháp luật của sinhviên Nếu như trước đây, một người nào đó bị kết án, hay vi phạm phạm luật,

vi phạm đạo đức thì bị dư luận xã hội lên án gay gắt, thì ngày nay với một sốngười hành vi vi phạm pháp luật được coi là bình thường, là tất yếu của nềnkinh tế thị trường Chính thái độ thờ ơ đối với pháp luật này cũng ảnh hưởngđến ý thức tôn trọng pháp luật, làm giảm niềm tin đối với pháp luật của sinhviên đang trong quá trình hình thành và phát triển về nhân cách

Muốn cho thế hệ trẻ của đất nước có đủ phẩm chất đạo đức, lý tưởng,

có hoài bão và những chuẩn mực về hành vi thì tất yếu phải thường xuyênchăm lo đến công tác giáo dục ý thức pháp luật cho sinh viên Để trở thànhcông dân tốt của xã hội, mỗi sinh viên cần rèn luyện, xây dựng cho mình bảnlĩnh vững vàng để nhận thức cái tốt, cái xấu, từ đó vượt qua cám dỗ và khẳngđịnh bản thân trên đường lập thân, lập nghiệp

Trong chiến lược phát triển kinh tế - xã hội năm 2011 - 2020, Đảng ta

đã chỉ rõ “Phát triển toàn diện, đồng bộ các lĩnh vực văn hóa, vừa phát huynhững giá trị tốt đẹp của dân tộc, vừa tiếp thu những tinh hoa văn hoá nhânloại, xử lý tốt mối quan hệ giữa kinh tế và văn hoá để văn hoá thực sự là nềntảng tinh thần của xã hội, là một động lực phát triển kinh tế - xã hội và hộinhập quốc tế Tập trung xây dựng đời sống, lối sống và môi trường văn hóalành mạnh; coi trọng văn hoá trong lãnh đạo, quản lý, văn hoá trong kinhdoanh và văn hoá trong ứng xử Chú trọng xây dựng nhân cách con ngườiViệt Nam về lý tưởng, trí tuệ, đạo đức, lối sống, thể chất, lòng tự tôn dân tộc,trách nhiệm xã hội, ý thức chấp hành pháp luật, nhất là trong thế hệ trẻ…

Nâng cao chất lượng hệ thống thông tin, báo chí, internet, xuất bản.Bảo đảm quyền được thông tin và cơ hội tiếp cận thông tin của nhân dân, đặcbiệt ở các vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc Tiếp tục đổi mới cơ chế

và nâng cao hiệu quả quản lý, đẩy mạnh xã hội hóa các lĩnh vực văn hóa,thông tin, hình thành thị trường văn hóa lành mạnh Đấu tranh chống các biểuhiện phi văn hóa, suy thoái đạo đức, lối sống, tác động tiêu cực của các sảnphẩm văn hóa thông tin đồi trụy, kích động bạo lực Đẩy mạnh phòng, chống tộiphạm và các tệ nạn xã hội; giảm tệ nạn ma túy, mại dâm; ngăn chặn có hiệu quảtai nạn giao thông” [7].

1.3.4 Yếu tố kinh tế

Ý thức pháp luật của mỗi cá nhân nói chung và sinh viên các trường đạihọc, cao đẳng nói riêng còn chịu sự tác động mạnh mẽ bởi điều kiện kinh tếcủa đất nước

Phát triển kinh tế thị trường theo định hướng XHCN một mặt giải phóngnăng lực, làm giàu, mặt khác lo xóa đói giảm nghèo, đền ơn đáp nghĩa Mỗibước phát triển kinh tế, lại chăm lo phát triển văn hóa tinh thần, phát triểnquan hệ người - người, giữ đạo lý, bảo vệ môi trường sinh thái Kinh tế thịtrường theo định hướng XHCN tạo điều kiện và cơ hội để phát triển, sáng tạo,

đề cao trách nhiệm của cá nhân Do đó, đòi hỏi bản thân mỗi con người phảihọc tập, rèn luyện, trau dồi không chỉ là kiến thức chuyên ngành mà còn phảitrau dồi ý thức đạo đức, ý thức chính trị và đặc biệt là ý thức pháp luật trongđiều kiện xây dựng nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa ở nước ta hiện nay

Sự ảnh hưởng tích cực của kinh tế thị trường đối với sinh viên hiện nay

là từng bước hình thành nhân cách tự chủ, tự lập, rèn luyện con người ý thứclao động, bản lĩnh, năng động, thích nghi và sáng tạo Đây là những phẩmchất đạo đức về ý chí, lòng dũng cảm, nghĩa vụ, tính nguyên tắc và tự trọng ởmỗi sinh viên cũng như cả cộng đồng Tuy nhiên, ngoài những tác động tíchcực của nền kinh tế thị trường ảnh hưởng đến ý thức pháp luật của sinh viênthì mặt trái của nó là lối sống chạy theo đồng tiền, họ định giá trị của conngười căn cứ vào của cải của người đó, từ đó tìm các quan hệ trong sự đem lạilợi ích gì cho bản thân mình Kinh tế thị trường cũng cần đề phòng khuynh

hướng chạy theo lợi nhuận đơn thuần, dẫn đến nguy cơ "thương mại hóa" (cái

gì có tiền mới làm, cái gì không có tiền, dù cần cũng không làm) có thể sẽ bấtchấp đạo lý

Kinh tế thị trường cũng đã kéo theo lối sống "tiền trao cháo múc", lạnhlùng, tàn nhẫn làm băng hoại đạo đức truyền thống, thuần phong mỹ tục, tấncông vào từng sinh viên Đã có không ít hiện tượng: từ chỗ coi trọng các giátrị chính trị, xã hội sang tuyệt đối hóa các giá trị vật chất kinh tế Từ chỗ lấycon người tập thể, con người xã hội làm mẫu mực (hy sinh vì tập thể, vì cộngđồng) là đạo đức cao nhất, sang tuyệt đối hóa con người cá nhân, thậm chí là

cá nhân ích kỷ, cá nhân chủ nghĩa Từ chỗ lấy lý tưởng, đạo đức làm mẫu mựcchuyển sang coi thường đạo đức, phẩm giá; tuyệt đối giá trị thực dụng, tôn sùngtiện nghi vật chất, tôn sùng đồng tiền, coi tiền là trên hết, lấy đồng tiền làm thước

đo giá trị của con người Từ đây mà các quan hệ tình cảm cao đẹp, ấm áp tìnhngười có nguy cơ bị băng giá trong sự tính toán vị kỷ

Xã hội càng phát triển, khoa học kỹ thuật ngày càng hiện đại, tốc độ đôthị hoá ngày càng nhanh… thì sự chênh lệch về giàu nghèo ngày càng lớn,trong khi đó lại thường xuyên xảy ra các biến động lớn làm cho kinh tế xã hội

bị ảnh hưởng như nạn thất nghiệp ngày càng gia tăng, lạm phát và khủnghoảng kinh tế, chưa có cơ cấu kinh tế và cơ cấu ngành nghề hợp lý nênkhông điều chỉnh được tỷ lệ di dân tự do từ các vùng nông thôn lên cácthành phố lớn để làm ăn và sinh sống, học tập với nhiều ngành nghề khácnhau đã tạo ra các sức ép lớn gây mất trật tự trị an, tình hình các tội phạm

về trộm cắp tài sản, buôn bán ma tuý, mại dâm… ngày càng gia tăng.Tình trạng này không những làm ảnh hưởng đến trật tự trị an, tình trạngdịch bệnh, an ninh lương thực mất cân đối do giá cả một số hàng hóa, nhàtrọ… bị đẩy lên cao mà còn ảnh hưởng nhiều đến đời sống của sinh viên

Nâng cao ý thức pháp luật cho sinh viên không phải là việc làm mộtsớm một chiều, mà nó phải được tiến hành từng bước, phải có sự tham gia củacác ngành, các cấp cùng với sự phối hợp tốt giữa gia đình, nhà trường và xãhội, việc tổng hợp các biện pháp giáo dục về kinh tế, hành chính và pháp luật

có vai trò to lớn đối với ý thức pháp luật của sinh viên hiện nay nhằm hìnhthành ở họ tình cảm, niềm tin đối với pháp luật, góp phần xây dựng một thế

hệ trẻ có đức, có tài, sẵn sàng đảm nhận những nhiệm vụ khó khăn, cống hiếnsức trẻ và trí tuệ tham gia xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Cương lĩnh xây dựngđất nước trong thời kỳ quá độ lên CNXH (bổ sung, phát triển năm 2011) đãđưa ra những định hướng lớn trong việc phát triển văn hóa, xã hội ở nước tahiện nay, một trong những nội dung đó là: “Con người là trung tâm của chiếnlược phát triển, đồng thời là chủ thể phát triển Tôn trọng và bảo vệ quyềncon người, gắn quyền con người với quyền và lợi ích của dân tộc, đấtnước và quyền làm chủ của nhân dân Kết hợp và phát huy đầy đủ vai tròcủa xã hội, gia đình, nhà trường, từng tập thể lao động, các đoàn thể vàcộng đồng dân cư trong việc chăm lo xây dựng con người Việt Nam giàulòng yêu nước, có ý thức làm chủ, trách nhiệm công dân; có tri thức, sứckhoẻ, lao động giỏi; sống có văn hoá, nghĩa tình; có tinh thần quốc tếchân chính” [7]

Trên đây là những yếu tố khách quan ảnh hưởng đến ý thức pháp luậtcủa sinh viên hiện nay, tất cả những yếu tố đó tác động đến ý thức pháp luậtcủa sinh viên một cách trực tiếp hay gián tiếp Trong cùng một điều kiện,hoàn cảnh, môi trường sống như nhau nhưng ý thức pháp luật của mỗi sinhviên không hoàn toàn giống nhau Điều này có thể lý giải rằng, ý thức phápluật của mỗi người còn phụ thuộc vào các yếu tố chủ quan như khả năng nhậnthức, trình độ hiểu biết, thái độ, tình cảm… của mỗi sinh viên

1.4 KINH NGHIỆM NÂNG CAO Ý THỨC PHÁP LUẬT CỦA SINH VIÊN

TẠI MỘT SỐ TRƯỜNG ĐẠI HỌC, CAO ĐẲNG Ở NƯỚC TA

Nhằm nâng cao ý thức pháp luật trong sinh viên đáp ứng yêu cầu xâydựng nhà nước pháp quyền XHCN hiện nay, các nhà trường đã tiến hànhnhiều hoạt động tuyên truyền phổ biến giáo dục pháp luật, các hoạt độnggiảng dạy pháp luật cùng với các hoạt động ngoại khoá thu hút sự tham giađông đảo của sinh viên, từ đó ý thức pháp luật của các em ngày một nâng cao

… Chính vì vậy, việc tìm hiểu kinh nghiệm nâng cao ý thức pháp luật chosinh viên tại một số trường đại học, cao đẳng sẽ giúp ích rất nhiều cho việcđưa ra các hình thức, phương pháp mới nhằm nâng cao ý thức pháp luật chosinh viên trên địa bàn tỉnh Ninh Bình

1.4.1 Kinh nghiệm nâng cao ý thức pháp luật của sinh viên tại Học viện báo chí và tuyên truyền

Giáo dục ý thức pháp luật cho sinh viên Học viện báo chí và tuyêntruyền luôn được Đảng uỷ, Ban giám hiệu nhà trường quan tâm, chú trọng.Ngoài việc giáo dục pháp luật cho sinh viên thông qua các chương trìnhchính khoá, nhà trường đã phát triển hình thức giáo dục pháp luật đa dạng,phong phú thông qua các hoạt động ngoại khoá có liên quan đến kiến thứcpháp luật cho sinh viên như: các cuộc thi tìm hiểu pháp luật, cuộc thi “rungchuông vàng”, thi tiểu phẩm tuyên truyền phòng chống tệ nạn xã hội…Cáchoạt động này thu hút được đông đảo cán bộ, đoàn viên, sinh viên tham giahưởng ứng tích cực Cụ thể, vừa qua, nhà trường đã tổ chức buổi toạ đàm

“Sinh viên HVBCTT với công tác phổ biến, giáo dục pháp luật” Buổi toạđàm được tập trung vào 5 nội dung chính: 1- Đánh giá đúng được thựctrạng công tác phổ biến, giáo dục pháp luật hiện nay; công tác phổ biếngiáo dục pháp luật cho sinh viên báo chí tuyên truyền cùng hạn chế vànguyên nhân; 2- Những biện pháp, giải pháp cụ thể để tăng cường, nângcao chất lượng của công tác tuyên truyền, phổ biến giáo dục pháp luật trên

cho sinh viên báo chí tuyên truyền; 3- Đề xuất bổ sung những giải pháp,chủ trương về củng cố, kiện toàn, nâng cao chất lượng đội ngũ phóng viên,biên tập viên về pháp luật của các cơ quan báo chí, truyền thông; lực lượngcán bộ làm công tác phổ biến, giáo dục pháp luật cho sinh viên báo chítuyên truyền; 4- Kiến nghị chủ trương đẩy mạnh công tác phổ biến, giáodục pháp luật cho sinh viên Báo chí và Tuyên truyền; 5- Kiến nghị các địnhhướng về phổ biến giáo dục pháp luật; tăng cường cơ sở vật chất đối vớicông tác phổ biến, giáo dục pháp luật cho sinh viên Báo chí tuyên truyền.Thanh niên, học sinh, sinh viên vi phạm pháp luật vì không có hiểu biết, ýthức cũng như niềm tin vào pháp luật như vậy dẫn đến nhận thức sự sailệch nghiêm trọng trong việc hình thành nhân cách, xác lập lý tưởng, ýnghĩa cuộc sống; không ít thanh niên đã đánh mất niềm tin và lý tưởngsống, chạy theo những cám dỗ tầm thường của vật chất, chưa kể đến nhữngbiểu hiện của lối sống tiêu cực thờ ơ, thụ động, ỉ lại, thậm chí buông thả và

sa ngã vào các tệ nạn xã hội… Điều đó đang đặt ra nhiều vấn đề đối vớicông tác tuyên truyền, giáo dục pháp luật và xây dựng niềm tin cho thanhniên, học sinh, sinh viên nói chung và sinh viên Báo chí tuyên truyền nóiriêng lại càng trở nên cấp thiết

Với mục đích tuyên truyền, phổ biến giáo dục ý thức pháp luật cho sinhviên, trên tinh thần cởi mở, thẳng thắn và dân chủ, buổi toạ đàm đã thu hútđược nhiều ý kiến trao đổi và tham luận của các đại biểu, giảng viên, sinhviên như: tham luận của nhà báo Lê Văn Thiềng (Hội Nhà báo Việt Nam) vớitiêu đề "Giáo dục niềm tin vào pháp luật cho sinh viên trong điều kiện hiệnnay"; tham luận của Thạc sĩ Nguyễn Sỹ Trung (Giảng viên Đại học Giaothông vận tải): "Nhà báo với việc tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật";

ý kiến trao đổi của giảng viên Trần Văn Phương (khoa Văn hoá và Pháttriển), giảng viên Hà Huy Phượng (khoa Báo chí); sinh viên Lê Xuân Hiếu,

sinh viên Đào Thanh Trung (báo in 29B) Các ý kiến đã góp phần nâng caonhận thức về pháp luật và sự sáng tạo trong phương thức tuyên truyền phápluật cho sinh viên BCTT; đây cũng sẽ là tiền đề trong công tác tuyên truyền,phổ biến, giáo dục pháp luật để mọi sinh viên, mọi người dân hiểu, có ý thứcchấp hành và làm theo pháp luật

1.4.2 Kinh nghiệm nâng cao ý thức pháp luật của sinh viên tại trường Đại học Huế

Nâng cao ý thức pháp luật cho sinh viên trong nhà trường nhằm thực hiệnmục tiêu giáo dục là đào tạo con người Việt Nam phát triển toàn diện, góp phầnhình thành và bồi dưỡng ý thức công dân sống và làm việc theo Hiến pháp vàpháp luật, đáp ứng yêu cầu về nguồn nhân lực trong quá trình xây dựng nhànước pháp quyền XHCN ở nước ta hiện nay Cùng với chiến lược phát triển quy

mô, mở rộng ngành nghề, nâng cao chất lượng đào tạo, trong những năm qua,thực hiện Quyết định 37/2008/QĐ-Ttg ngày 12/03/2008 của Thủ tướng Chínhphủ phê duyệt chương trình PBGDPL từ năm 2008 đến 2012; Quyết định 1928/QĐ-Ttg ngày 20/11/2009 của Thủ tướng Chính phủ về phê duyệt đề án “Nângcao chất lượng công tác PBGDPL trong nhà trường”; Quyết định 1274/QĐ-BGDĐT ngày 05 tháng 04 năm 2010 của Bộ trưởng Bộ giáo dục và đào tạo vềviệc thành lập ban điều hành đề án “Nâng cao chất lượng công tác PBGDPLtrong nhà trường”; Quyết định 2579/QĐ-BGDĐT ngày 28 tháng 06 năm 2010của Bộ trưởng Bộ giáo dục và đào tạo quy định lề lối làm việc của ban điều hành

đề án “Nâng cao chất lượng công tác PBGDPL trong nhà trường”; Quyết định1397/QĐ-BĐHĐA ngày 10 tháng 04 năm 2012 của Ban điều hành đề án nângcao chất lượng công tác phổ biến, giáo dục pháp luật trong nhà trường về việcban hành kế hoạch thực hiện đề án ”; Quyết định 1274/QĐ-BGDĐT ngày 05tháng 04 năm 2010 của Bộ trưởng Bộ giáo dục và đào tạo về việc thành lập banđiều hành đề án “Nâng cao chất lượng công tác PBGDPL trong nhà trường” năm2012… thông qua khoa Luật, đồng thời phối hợp chặt chẽ với Vụ Pháp chế Bộ

giáo dục và đào tạo, Sở Tư pháp Thừa Thiên Huế, Đại học Huế đã từng bướcđưa môn học pháp luật vào nhà trường, chủ động triển khai kế hoạch các hoạtđộng, chú trọng đến công tác giáo dục chính trị, đạo đức, nhân cách, lối sống chocán bộ, viên chức, học sinh - sinh viên Trong đó công tác phổ biến giáo dụcpháp luật đã có những bước phát triển đáng ghi nhận, đạt được nhiều kết quảtrong việc nâng cao hiểu biết, ý thức tôn trọng và tự giác chấp hành pháp luật,xây dựng, củng cố, bồi dưỡng tình cảm, thái độ, niềm tin đúng đắn đối với phápluật, tạo dựng thói quen ứng xử bằng pháp luật.

Từ năm 2007, Đại học Huế đã thành lập Hội đồng phối hợp công tácPBGDPL và Ban thanh tra - Pháp chế nhằm giúp Giám đốc Đại học Huế thựchiện quyền thanh tra và chức năng quản lý nhà nước bằng pháp luật Hàng nămnhà trường ban hành nhiều văn bản chỉ đạo, kế hoạch công tác PBGDPL vàchuyên đề lồng ghép nội dung PBGDPL vào các kế hoạch công tác chung đểcho các đơn vị trực thuộc chủ động xây dựng kế hoạch phối hợp với nhà trường

tổ chức triển khai thực hiện tuyên truyền, giáo dục pháp luật tại đơn vị mình

Đối với học sinh - sinh viên, từ khi chuyển qua đào tạo theo hình thức tínchỉ, nhà trường đã đưa môn học pháp luật đại cương vào chương trình học chocác lớp đại học Bên cạnh đó các nội dung pháp luật liên quan còn được tích hợp

ở một số môn học khác như: giáo dục quốc phòng, luật chuyên ngành…

Các hình thức PBGDPL được triển khai đồng bộ Đối với cán bộ, giảngviên, sinh viên, nhà trường có đội ngũ báo cáo viên thường xuyên tham dựcác lớp tập huấn kiến thức pháp luật do Ban tuyên giáo trung ương, Bộ giáodục và đào tạo, Sở tư pháp và Hội đồng Phổ biến giáo dục pháp luật bồidưỡng, sau đó về báo cáo lại các nội dung được tập huấn

Đối với sinh viên, triển khai thông qua các hoạt động thi tìm hiểu kiếnthức pháp luật với đa dạng các hình thức; mời báo cáo viên nói chuyệnchuyên đề; tham gia thi viết các cuộc thi tìm hiểu pháp luật; các chương trìnhphát thanh học đường; các bản tin Đoàn - Hội; các buổi sinh hoạt tập thể, sinhhoạt các câu lạc bộ, các trò chơi giải trí… có nội dung giáo dục pháp luật

Đây là hoạt động thường niên mỗi năm học lồng ghép với các chủ đề từngtháng trong quy định của chương trình hoạt động giáo dục pháp luật ngoài giờlên lớp, triển khai nhiều hình thức PBGDPL ngoại khóa nhằm bổ sung kiếncho bài chính khoá, cập nhật các kiến thức pháp luật mới, tạo niềm tin, tìnhcảm pháp luật cho người học.

1.4.3 Kinh nghiệm nâng cao ý thức pháp luật của sinh viên tại trường Cao đẳng Công nghệ Viettronics Hải Phòng

Trong những năm qua xác định rõ tầm quan trọng của việc tuyêntruyền, PBGDPL, đồng thời xem đây là một bộ phận quan trọng của công tácgiáo dục chính trị, tư tưởng cho sinh viên Trường Cao đẳng Công nghệViettronics đã cụ thể hoá chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, phápluật của nhà nước, chú trọng và đa dạng hoá các hình thức triển khai, tổ chứcnhiều hoạt động cụ thể, thiết thực góp phần nâng cao nhận thức và ý thứcchấp hành pháp luật cho sinh viên Ngoài chương trình chính khoá, công tácgiáo dục ý thức pháp luật đưa lại hiệu quả cao hơn thông qua các hoạt độngngoại khoá có liên quan đến các kiến thức pháp luật như: các buổi nói chuyệnchuyên đề; các cuộc thi tìm hiểu pháp luật… Hàng năm, Ban chấp hành đoàntrường chủ động tham mưu cho Đảng uỷ, Ban giám hiệu triển khai thực hiệntốt các nội dung tuyên truyền, phổ biến pháp luật cho sinh viên Vừa qua,Ban chấp hành Đoàn trường Viettronics đã tổ chức Chương trình “Tuyêntruyền phổ biến pháp luật An toàn Giao thông đường bộ 2012 và Tuyêntruyền về Biển, đảo Việt Nam” cho HSSV toàn trường

Đây là một hoạt động hết sức ý nghĩa nhằm hưởng ứng năm An toàngiao thông 2012 của Chính phủ, đồng thời cũng là cơ hội HSSV Viettronics nâng cao hiểu biết của mình về vai trò, vị trí chiến lược của Biển đảo nước tatrong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc

Năm 2012 được Chính phủ xác định là là năm “Thiết lập kỷ cươngtrật tự an toàn giao thông trong phạm vi cả nước và chống ùn tắc giao