PHẦN A . MỞ ĐẦUĐảng Cộng sản ra đời từ cuộc đấu tranh của giai cấp công nhân với giai cấp tư sản và các thế lực áp bức, bóc lột. Đảng Cộng sản là Đảng của giai cấp công nhân, mang bản chất giai cấp công nhân, đại biểu trung thành lợi ích của giai cấp công nhân, nhân dân lao động và cả dân tộc.Chính như vậy, sự ra đời, phát triển và trưởng thành của chính Đảng Cộng sản là một quá trình gắn liền với cuộc đấu tranh cách mạng của giai cấp công nhân, gắn liền với những điều kiện lịch sử cụ thể của cuộc đấu tranh cách mạng của phong trào cộng sản và công nhân quốc tế , đặc biết phải phù hợp những điều kiện và hòan cảnh lịch sử cụ thể của từng nước.Tư tưởng của Mác,Ăngghen về chính đảng cách mạng của giai cấp công nhân là một bộ phận cấu thành của chủ nghĩa xã hội khoa học khoa học về cuộc đáu tranh giai cấp của giai cấp công nhân, về cách mạng vô sản, về những quy luật chính trị xã hội của công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội. Học thuyết đó chỉ ra những quy luật về sự ra đời của Đảng, những nguyên tắc về xây dựng tư tưởng, tổ chức và hoạt động lãnh đạo chính trị của Đảng nhằm cải tạo xã hội cũ, xây dựng thành công xã hội chủ nghĩa, tiến lên chủ nghĩa cộng sản. Tư tưởng của Mác, ăngghen về xây dựng đảng của giai cấp công nhân đã trải qua một quá trình phát triển lâu dài. Quá trình đó gắn liền với những điều kiện lịch sử cụ thể của cuộc đấu tranh cách mạng của giai cấp công nhân, gắn liền với phong trào cộng sản và công nhân quốc tế. Hai ông đã luận giải và chứng minh rất khoa học về sự tất yếu ra đời của đảng vô sản, những nguyên tắc xây dựng đảng tư tưởng, tổ chức và hoạt động lãnh đạo chính trị của Đảng, những cơ sở khoa học của đường lối chiến lược, sách lược của Đảng và các biện pháp thực hiện đường lối chiến lược, sách lược ấy. Tuy nhiên, do giới hạn lịch sử hai ông chưa có điều kiện đi sâu nghiên cứu và đưa ra kết luận một cách hệ thống toàn diện, đầy đủ về chính Đảng và xây dựng chính Đảng vô sản trong một tác phẩm. Nhưng qua những tác phẩm của hai ông đã thể hiện những tư tưởng về chính Đảng, về xây dựng chính Đảng vô sản khá cơ bản. Đó chính là tư tưởng nền tảng cơ bản cho sự ra đời hàng lọat các đảng công nhân ở các nước Châu Âu thời bấy giờ.Học thuyết MácĂngghen về xây dựng Đảng Cộng sản đã trải qua một quá trình phát triển lâu dài. Đòi hỏi những người cộng sản phải nắm vững những nội dung cơ bản và quán triệt trong họat động thực tiễn; đồng thời phải biết vận dụng phát triển học thuyết đó một cách sáng tạo và phù hợp với điều kiện lịch sử cụ thể của nước mình, của dân tộc mình nhằm phục vụ nhiệm vụ chính trị của Đảng mìmh trong từng thời kỳ cách mạng, điều mà các nhà kinh điển của chủ nghĩa MácLênin luôn nhắc nhở những người cộng sản. Chính C.Mác và Ph.Ăngghen đã từng nói rằng, học thuyết của các ông không phải là giáo điệu mà là kim chỉ nam cho hành động. VI.Lênin cũng chỉ rõ:“Chúng ta không hề coi lý luận của C.Mác như là một cái gì đã xong xuôi hẳn và bất khả xâm phạm; trái lại, chúng ta tin rằng lý luận đó chỉ đặt nền móng cho môn khoa học mà những người xã hội chủ nghĩa cần phải phát triển hơn nữa về mọi mặt, nếu họ không muốn trở thành hạc hậu đối với cuộc sống”9 201202. Trong tình hình thế giới và khu vực hiện nay có nhiều diễn biến hết sức phức tạp nhưng vẫn là thời đại quá độ lên chủ nghĩa xã hội, những phát kiến thiên tài của C.Mác và Ph.Ăngghen về Đảng cộng sản và những nguyên lý xây dựng Đảng cộng sản vẫn còn nguyên giá trị, là kim chỉ nam hành động của các Đảng cộng sản trên toàn thế giới. Nghiên cứu chủ nghĩa Mác về Đảng cộng sản, về những nguyên lý xây dựng Đảng qua các tác phẩm kinh điển nhằm giúp chúng ta thấm thấu hơn nữa tính cách mạng, tính khoa học trong việc xây dựng Đảng cộng sản để đáp ứng yêu cầu cả trước mắt và lâu dài của sự nghiệp đổi mới. Qua đó giúp cho chúng ta thêm ý trí, bản lĩnh chính trị để phê phán đấu tranh chống những luận điệu xuyên tạc, phản động của các thế lực thù địch, bảo vệ sự trong sáng của chủ nghĩa Mác, bảo vệ chính Đảng cộng sản của giai cấp công nhân trên tòan thế giới.Tư tưởng của Mác ăngghen về xây dựng đảng cộng sản bao gồm nhiều lĩnh vực, riêng trong bài tiểu luận này tôi chỉ thực hiện nội dung: “ Tư tưởng của Cácmác và Ăngghen về xây dựng đảng về tư tưởng”.
Trang 2PHẦN A MỞ ĐẦU
Đảng Cộng sản ra đời từ cuộc đấu tranh của giai cấp công nhân với giai cấp
tư sản và các thế lực áp bức, bóc lột Đảng Cộng sản là Đảng của giai cấp côngnhân, mang bản chất giai cấp công nhân, đại biểu trung thành lợi ích của giai cấpcông nhân, nhân dân lao động và cả dân tộc
Chính như vậy, sự ra đời, phát triển và trưởng thành của chính Đảng Cộngsản là một quá trình gắn liền với cuộc đấu tranh cách mạng của giai cấp công nhân,gắn liền với những điều kiện lịch sử cụ thể của cuộc đấu tranh cách mạng củaphong trào cộng sản và công nhân quốc tế , đặc biết phải phù hợp những điều kiện
và hòan cảnh lịch sử cụ thể của từng nước
Trang 3Tư tưởng của Mác,Ăngghen về chính đảng cách mạng của giai cấp côngnhân là một bộ phận cấu thành của chủ nghĩa xã hội khoa học - khoa học về cuộcđáu tranh giai cấp của giai cấp công nhân, về cách mạng vô sản, về những quy luậtchính trị - xã hội của công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội Học thuyết đó chỉ ranhững quy luật về sự ra đời của Đảng, những nguyên tắc về xây dựng tư tưởng, tổchức và hoạt động lãnh đạo chính trị của Đảng nhằm cải tạo xã hội cũ, xây dựngthành công xã hội chủ nghĩa, tiến lên chủ nghĩa cộng sản Tư tưởng của Mác,ăngghen về xây dựng đảng của giai cấp công nhân đã trải qua một quá trình pháttriển lâu dài Quá trình đó gắn liền với những điều kiện lịch sử cụ thể của cuộc đấutranh cách mạng của giai cấp công nhân, gắn liền với phong trào cộng sản và côngnhân quốc tế Hai ông đã luận giải và chứng minh rất khoa học về sự tất yếu ra đờicủa đảng vô sản, những nguyên tắc xây dựng đảng tư tưởng, tổ chức và hoạt độnglãnh đạo chính trị của Đảng, những cơ sở khoa học của đường lối chiến lược, sáchlược của Đảng và các biện pháp thực hiện đường lối chiến lược, sách lược ấy Tuynhiên, do giới hạn lịch sử hai ông chưa có điều kiện đi sâu nghiên cứu và đưa ra kếtluận một cách hệ thống toàn diện, đầy đủ về chính Đảng và xây dựng chính Đảng
vô sản trong một tác phẩm Nhưng qua những tác phẩm của hai ông đã thể hiệnnhững tư tưởng về chính Đảng, về xây dựng chính Đảng vô sản khá cơ bản Đóchính là tư tưởng nền tảng cơ bản cho sự ra đời hàng lọat các đảng công nhân ở cácnước Châu Âu thời bấy giờ
Trang 4Học thuyết Mác-Ăngghen về xây dựng Đảng Cộng sản đã trải qua một quátrình phát triển lâu dài Đòi hỏi những người cộng sản phải nắm vững những nộidung cơ bản và quán triệt trong họat động thực tiễn; đồng thời phải biết vận dụngphát triển học thuyết đó một cách sáng tạo và phù hợp với điều kiện lịch sử cụ thểcủa nước mình, của dân tộc mình nhằm phục vụ nhiệm vụ chính trị của Đảng mìmhtrong từng thời kỳ cách mạng, điều mà các nhà kinh điển của chủ nghĩa Mác-Lêninluôn nhắc nhở những người cộng sản Chính C.Mác và Ph.Ăngghen đã từng nóirằng, học thuyết của các ông không phải là giáo điệu mà là kim chỉ nam cho hànhđộng VI.Lênin cũng chỉ rõ:
“Chúng ta không hề coi lý luận của C.Mác như là một cái gì đã xong xuôihẳn và bất khả xâm phạm; trái lại, chúng ta tin rằng lý luận đó chỉ đặt nền móngcho môn khoa học mà những người xã hội chủ nghĩa cần phải phát triển hơn nữa vềmọi mặt, nếu họ không muốn trở thành hạc hậu đối với cuộc sống”[9- 201-202]
Trong tình hình thế giới và khu vực hiện nay có nhiều diễn biến hết sức phứctạp nhưng vẫn là thời đại quá độ lên chủ nghĩa xã hội, những phát kiến thiên tài củaC.Mác và Ph.Ăngghen về Đảng cộng sản và những nguyên lý xây dựng Đảng cộngsản vẫn còn nguyên giá trị, là kim chỉ nam hành động của các Đảng cộng sản trêntoàn thế giới Nghiên cứu chủ nghĩa Mác về Đảng cộng sản, về những nguyên lýxây dựng Đảng qua các tác phẩm kinh điển nhằm giúp chúng ta thấm thấu hơn nữatính cách mạng, tính khoa học trong việc xây dựng Đảng cộng sản để đáp ứng yêucầu cả trước mắt và lâu dài của sự nghiệp đổi mới Qua đó giúp cho chúng ta thêm
ý trí, bản lĩnh chính trị để phê phán đấu tranh chống những luận điệu xuyên tạc,phản động của các thế lực thù địch, bảo vệ sự trong sáng của chủ nghĩa Mác, bảo
vệ chính Đảng cộng sản của giai cấp công nhân trên tòan thế giới.Tư tưởng của
Trang 6PHẦN B: NỘI DUNG CHƯƠNG 1: TƯ TƯỞNG CỦA MÁC, ĂNGGHEN VỀ XÂY DỰNG ĐẢNG VỀ TƯ TƯỞNG
Theo Bùi Đức Lại, trong chuyên đề “ Xây dựng Đảng về chính trị, tư tưởng
và tổ chức”, được in trong “ Tập bài giảng chương trình cao cấp lý luận chính hành chính cho các đối tượng đào tạo ở Trung tâm Học viên Chính trị -Hành chínhquốc gia Hồ Chí Minh” thì “Xây dựng đảng về tư tưởng là xây dựng nền tảng tưtưởng của Đảng, tạo sự thống nhất trong Đảng về mục tiêu, lý tưởng, về đường lối,chính sách, về hành động; xây dựng nền tảng đạo đức vững trắc của Đảng, thể hiệntrong bộ mặt tinh thần của cán bộ, đảng viên; làm cho lý tưởng, đạo đức của Đảngtrở thành giá trị chung, trở thành động lực phát triển của toàn xã hội”.Trong các tácphẩm của Mác, Ăngghen không có tác phẩm nào chuyên bàn về vấn đề xây dựngđảng về tư tưởng, nhưng qua các tác phẩm giới thiệu nghiên cứu, vấn đề xây dựngđảng về tư tưởng được hai ông bàn rất nhiều Có thể khái quát ở một số nội dungchủ yếu sau:
trị-1.1 Mác, Ăngghen xây dựng học thuyết về sứ mệnh lịch sử thế giới của giai cấp công nhân làm nền tảng tư tưởng của Đảng.
Chủ nghĩa Mác - Lê nin là hệ thống lý luận khoa học về cuộc cách mạng củagiai cấp công nhân nhằm tự giải phóng minh, là kết quả của sự phát triển một cáchkhoa học những tư tưởng tiên tiến của xã hội loài người, thể hiện đúng đắn lợi ích
cơ bản giai cấp công nhân, đã chỉ ra cho giai cấp công nhân thấy rõ những phươnghướng chính trị của tất cả các mặt hoạt động cần thiết trong cuộc đấu tranh để thực
hiện sứ mệnh lịch sử thế giới của minh
Trang 7Với tư cách là khoa học đại diện cho những lợi của giai cấp công nhân, nhândân lao động, chủ nghĩa Mác đã hình thành và phát triển gắn liền với cuộc đấutranh giai cấp của giai cấp vô sản Không phải ngay từ đầu C.Mác và Ph.Ăngghen
do ý muốn chủ quan của mình mà gán cho giai cấp công nhân có vai trò, sứ mệnhlịch sử là người đào nguyệt chôn chủ nghĩa tư bản, xây dựng xã hội mới, xã hội xãhội chủ nghĩa, mà chính C.Mác và Ph.Ăngghen đứng trên quan điểm duy vật lịch
sử, đã dựa trên những thành tựu tri thức của nhân loại đạt được, đặc biệt là hạt nhânhợp lý của triết học cổ điển Đức, kinh tế chính trị học Anh và chủ nghĩa xã hộikhông tưởng Pháp Tất cả những hạt nhân hợp lý đó đều được C.Mác vàPh.Ăngghen kế thừa một cách có chọn lọc, có phê phán và được kiểm nghiệm quaphong trào công nhân và xây dựng, phát triển một cách sáng tạo theo quan điểm lậptrường của giai cấp vô sản Hai ông đã tìm ra một lực lượng trung tâm có khả nănglật đổ chế độ tư bản chủ nghĩa, xây dựng chế độ xã hội mới, xã hội xã hội cộng sảnchủ nghĩa
Trang 8Vào những năm 30-40 của thế kỷ XIX đã nổ ra các cuộc đấu tranh lớn củacông nhân Năm 1831 thợ thuyền ở thành phố Lyon (Pháp) khởi nghĩa với lá cờđen có khẩu hiệu “Sống có việc làm hay là chết trong chiến đấu” Công nhân khởinghĩa chiếm giữ thành phố Lyon được vài ngày, nhưng sau đó cuộc khởi nghĩa bịđàn áp Sau thất bại đến năm 1834, cũng tại đây công nhân lại khởi nghĩa với lá cờ
đỏ và khẩu hiệu mang nội dung kinh tế trước đây được thay bằng khẩu hiệu mangnội dung chính trị “Cộng hòa hay là chết” Nhưng cả lần này cũng vì chưa có chínhđảng của giai cấp công nhân và chưa có cương lĩnh hướng dẫn đấu tranh, nên cuộckhởi nghĩa sau 5 ngày cũng bị thất bại Song các cuộc khởi nghĩa của công nhânthành phố Lyon mặc dù mang tính chất tự phát nhưng có ý nghĩa lịch sử lớn lao
Đó là những cuộc đấu tranh độc lập đầu tiên của giai cấp công nhân trong lịch sử,
nó biểu hiện sự mâu thuẫn gay gắt giữa giai cấp công nhân và giai cấp tư sản khôngthể điều hòa được Trong tác phẩm “ Gia đình và thần thánh” C.Mác vàPh.Ăngghen chỉ ra rằng:
“Giai cấp hữu sản và giai cấp vô sản đều là sự tha hóa của con người Nhưnggiai cấp thứ nhất cảm thấy mình được thỏa mãn và vững vàng trong sự tha hóa đó,thấy sự tha hóa là sự chứng minh cho sự hùng mạnh của bản thân mình và có đượctrong đó cái bề ngoài của sự tồn tại có tính người của mình Còn giai cấp thứ hai thìcảm thấy mình bị hủy diệt trong sự tha hóa dó, thấy trong sự tha hóa đó, sự bất lực
và hiện thực về sự sinh tồn không có tính người của mình Theo cách nói của ghen thì giai cấp này là sự căm phẫn trong tình trạng bị đày đọa đối với tình trạng
Hê-đó, một sự căm phẫn tất nhiên phải nảy sinh ra trong giai cấp này từ mâu thuẫngiữa bản tính người của nó với tình hình sinh họat của nó, cái tình hình sinh hoạtphủ định một cách công nhiên, quyết liệt và toàn diện chính bản thân ấy
Trang 9Như vậy, trong phạm vi toàn bộ sự đối lập, người tư hữu là mặt bảo thủ,người vô sản là mặt phá hoại Từ người thứ nhất nảy sinh ra hành động nhằm duytrì sự đối lập, từ người thứ hai nảy sinh ra hành động nhằm xóa bỏ sự đối lập” [2-54-55].
Phong trào Hiến chương của công nhân Anh kéo dài suốt 10 năm 1848) thật sự là cuộc đấu tranh chính trị có tính chất quần chúng trên qui mô toànquốc đầu tiên của giai cấp công nhân Anh, có ảnh hưởng lớn đến sự phát triển xãhội nước Anh và bắt buộc giai cấp thống trị phải nhượng bộ Ph.Ăngghen đã xácđịnh, phong trào Hiến chương như một hình thức phản đối tập thể của giai cấp côngnhân chống lại giai cấp tư sản, tương lai của phong trào Hiến chương cũng nhưtòan bộ phong trào công nhân phụ thuộc vào sự kết hợp của nó với chủ nghĩa xãhội Đồng thời chỉ khi nào điều kiện trên được thực hiện, thì giai cấp công nhânmới thực sự trở thành giai cấp cầm quyền ở nước Anh
(1838-Chính trong tác phẩm “Gia đình thần thánh” C.Mác và Ph.Ăngghen đãchứng minh rằng, trong tiến trình lịch sử vai trò của quần chúng nhân dân, với tínhcách là lực lượng quyết định sự tiến bộ xã hội và là người thật sự định đoạt vậnmệnh của nhân loại ngày càng tăng:
“Cuộc cách mạng diễn ra càng rộng và sâu bao nhiêu thì quần chúng thựchiện cuộc cách mạng ấy càng đông đảo bấy nhiêu Do đó cùng với tính chất lớn laocủa hoạt động lịch sử thì khối lượng quần chúng lấy hoạt động đó làm sự nghiệphoạt động của mình sẽ tăng lên [ 2-90]
Cuộc khởi nghĩa của công nhân dệt Xilêdi ở Đức năm 1844 là cuộc đấu tranhlớn của giai cấp công nhân Đức vào nữa đầu thế kỷ XIX Ph.Ăngghen đánh giá caocuộc khởi nghĩa và các ông cho rằng, cuộc cách mạng tư sản chín mùi ở Đức có thể
mở màn` cho cuộc cách mạng vô sản:
Trang 10“Cuộc cách mạng cộng sản chủ nghĩa không những sẽ có tính chất dân tộc
mà sẽ đồng thời xảy ra ở trong tất cả các nước văn minh, tức là ít nhất, ở Anh, Mỹ,Pháp và Đức Trong mỗi một nước đó, cách mạng cộng sản chủ nghĩa sẽ phát triểnnhanh hay chậm, là tùy ở chỗ nước nào trong những nước đó có công nghiệp pháttriển hơn, tích lũy được nhiều của cải hơn và có nhiều lực lượng sản xuất hơn Chonên ở Đức, cách mạng cộng sản chủ nghĩa sẽ thực hiện chậm hơn và khó khăn hơn,còn ở Anh thì nhanh hơn và dễ dàng hơn Cách mạng cộng sản chủ nghĩa cũng cóảnh hưởng rất lớn đến các nước khác trên thế giới, nó sẽ làm thay đổi hoàn toàn vàthúc đẩy cực kỳ nhanh chóng tiến trình phát triển trước kia của các nước đó”.[4-470]
Đến Công xã Pari-một cuộc cách mạng vô sản đầu tiên trên thế giới đã nổ ra
ở Pari nước Pháp vào năm 1871, đã chứng minh rằng, giai cấp công nhân là giaicấp duy nhất có khả năng chủ động về mặt xã hội và chỉ có giai cấp công nhân mới
có bản chất cách mạng Thực tiễn đó, đã nói lên sự đúng đắn của chủ nghĩa Mác, làngọn đuốc soi đường cho giai cấp công nhân phải chủ động tự giải phóng mìnhkhỏi chế độ bóc lột, đồng thời cũng giải phóng toàn thể xã hội khỏi chế độ bóc lột.Lần đầu tiên trong lịch sử, lợi ích của giai cấp tiên tiến hòa làm một cùng lợi íchcủa quần chúng nhân dân hết sức rộng rãi và theo nghĩa đó nó có được tính chất lợiích của con người nói chung
Trang 11Trong tác phẫm “Tình cảnh giai cấp công nhân Anh”, Ph.Ăngghen đã hiểu rõnhững nhu cầu và nguyện vọng của những người vô sản và chỉ rõ rằng, họ là nhữngngười không chỉ đau khổ nặng nề dưới ách thông trị của chủ nghĩa tư bản, mà còndũng cảm đấu tranh cho sự tồn tại chính đáng của con người, là người cuối cùng cókhả năng phá những xiềng xích của chế độ làm thuê tư bản chủ nghĩa, vạch rõ sựlàm giàu của giai cấp tư sản và sự bần cùng hóa của giai cấp công nhân Ông đánhgiá tình cảnh hiện nay và tương lai của giai cấp công nhân, của phong trào côngnhân xuất phát từ vị trí của giai cấp vô sản trong hệ thống sản xuất vật chất.Ph.Ăngghen chứng minh tính tất yếu của cuộc cách mạng xã hội là cuộc cách mạng
có nhiệm vụ “Lật đổ trật tự xã hội hiện tồn” mà giai cấp vô sản sẽ thực hiện cuộccách mạng ấy Đó là cuộc cách mạng xã hội chủ nghĩa
Trong tác phẩm “Hệ tư tưởng Đức” C.Mác và Ph.Ăngghen bước đầu phátthảo ra một số nét lớn về chủ nghĩa cộng sản, mà giai đoạn đầu gọi là chủ nghĩa xãhội Trước hét, C.Mác và Ph.Ăngghen khẳng định về thiết lập chủ nghĩa cộng sản,
về thực chất, là có tính chất kinh tế C.Mác và Ph.Ăngghen viết:
“Đối với chúng ta, chủ nghĩa cộng sản không phải là một trạng thái cần phảisáng tạo ra, không phải là một lý tưởng mà hiện thực phải khuôn theo Chúng ta gọichủ nghĩa cộng sản là một trào lưu hiện thực nó xóa bỏ trạng thái hiện nay”[3 47]
“Trong xã hội cộng sản, trong đó không ai bị hạn chế trong một phạm vi hoạtđộng độc chuyên, mà mỗi người đều có thể tự hoàn thiện mình trong bất kỳ lĩnhvực nào thích, xã hội điều tiết toàn bộ nền sản xuất, thành thử tôi có khả năng hômnay làm việc này, ngày mai làm việc khác, buổi sáng đi săn, quá trưa đi đánh cá,buổi chiều chăn nuôi, sau bữa ăn thì làm việc phê phán, tùy theo sở thích của tôi,
mà chẳn bao giờ trở thành người đi săn, người đánh cá, người chăn nuôi hoặc nhàphê phán cả”[3-51]
Trang 12Phân tích tính tất yếu của cách mạng vô sản, từ đấu tranh giai cấp trong lịch
sử đến đấu tranh giai cấp của giai cấp vô sản Cũng trong tác phẩm “Hệ tư tưởngĐức”, C.Mác và Ph.Ăngghen còn nhấn mạnh rằng:
“Cuộc cách mạng ấy phải được làm cho trở thành cần thiết, không những chỉ
vì nó là phương tiện duy nhất để lật đổ giai cấp thống trị, mà còn vì chỉ có cáchmạng mới khiến cho giai cấp đi lật đổ giai cấp khác có thể quét sạch mọi sự thốinát của chế độ cũ đang bám chặt theo mình và trở thành có năng lực xây dựng xãhội trên những cơ sở mới”[3-304]
Đến tác phẩm “Nguyên lý những người cộng sản” Ph.Ăngghen nêu địnhnghĩa về chủ nghĩa cộng sản, về giai cấp vô sản:
“Chủ nghĩa cộng sản là học thuyết về những điều kiện giải phóng giai cấp vôsản
Giai cấp vô sản là một giai cấp xã hội hoàn toàn chỉ kiếm sống bằng việc bánsức lao động của mình, chứ không phải sống bằng lợi nhuận của bất cứ số tư bảnnào, đó là một giai cấp mà hạnh phúc và đau khổ, sống và chết, toàn bộ sự sốngcòn của họ đều phụ thuộc vào số cầu về lao động, tức là vào tình hình chuyển biếntốt hay xấu của công việc làm ăn, vào sự biến động của cuộc cạnh tranh không gìngăn nổi Nói tóm lại, giai cấp vô sản hay giai cấp những người vô sản là giai cấplao động trong thế kỷ XIX”[4-456]
Trang 13Đồng thời Ph.Ăngghen cũng luận giải làm sáng tỏ sự ra đời của giai cấp vôsản là xuất phát từ cuộc cách mạng công nghiệp ở Anh xảy ra từ nữa thế kỷ XVIII
và sau đó tái diễn ở tất cả các nước văn minh trên thế giới Cuộc cách mạng ấy làmthay đổi toàn bộ phương thức sản xuất tồn tại từ trước đến nay và loại những ngườicông nhân cũ và thay thế bằng những công nhân có trình độ cao hơn để điều khiểnmáy móc Như vậy, lao động ngày càng được phân công rộng rãi giữa công nhânvới nhau, thành thử người công nhân trước đây một mình làm trọn một công việcthì nay chỉ làm một bộ phận công việc Sự phân công lao động đó làm cho người ta
có thể sản xuất nhanh chóng hơn, do đó cũng rẽ hơn Kết quả của sự phân công laođộng xã hội đó được Ph.Ăngghen chỉ ra rằng:
“Chúng ta thấy là trong các nước văn minh, việc sản xuất bằng công xưởng
đã được xác lập trong hầu hết tất cả các ngành lao động, và trong hầu hết tất cả cácngành đó, thủ công nghiệp và công trường thủ công đều bị đại công nghiệp chènlấn.- vì vậy, tầng lớp trung gian trước đây, nhất là những người thợ cả thủ cônghạng nhỏ, ngày càng phá sản; địa vị trước đây của người sản xuất đã hoàn tòan thayđổi và hai giai cấp mới được tạo ra dần dần cuốn hút tất cả các giai cấp khác vàohàng ngũ của mình Hai giai cấp đó là:
I Giai cấp những nhà tư bản lớn Hiện nay, trong tất cả các nước văn minh,hầu như họ là những người độc chiếm mọi tư liệu sinh hoạt cả nguyên liệu, công cụ( máy móc, công xưởng,vv.) cần thiết để sản xuất ra những tư liệu đó Đó là giaicấp những người tư sản hay giai cấp tư sản
II Giai cấp những người hoàn toàn không có của Do tình hình như trên nên
họ buộc phải bán lao động của mình cho nhà tư sản để đổi lấy những tư liệu sinhhoạt cần thiết cho cuộc sống của mình Giai cấp đó gọi là giai cấp những người vôsản hay giai cấp vô sản”[4-458,459]