THÔNG TIN VỀ GIẢNG VIÊN 1.1 Phó Giáo sư, Tiến sĩ Đặng Đức Sơn Email: sdangduc@vnu.edu.vn hoặc sdangduc@fpt.vn Các hướng nghiên cứu chính: Các vấn đề về kế toán quốc tế, thông tin tài c
Trang 1ĐẠI HỌC KINH TẾ KHOA TÀI CHÍNH – NGÂN HÀNG
BỘ MÔN: KẾ TOÁN – KIỂM TOÁN
1
ĐỀ CƯƠNG MÔN HỌC: KIỂM TOÁN CĂN BẢN
(Hệ đào tạo: Cử nhân)
1 THÔNG TIN VỀ GIẢNG VIÊN
1.1 Phó Giáo sư, Tiến sĩ Đặng Đức Sơn
Email: sdangduc@vnu.edu.vn hoặc sdangduc@fpt.vn
Các hướng nghiên cứu chính: Các vấn đề về kế toán quốc tế, thông tin tài chính trong các doanh nghiệp nhỏ và vừa, phương pháp giảng dạy chuyên ngành kế toán, phát triển nghề nghiệp kế toán - kiểm toán
1.2 Tiến sỹ Nguyễn Thị Hương Liên
Các hướng nghiên cứu chính: Kiểm toán tài chính, kiểm toán nội bộ và kiểm toán
dự án, nghiên cứu thực chứng về chính sách mục tiêu lạm phát và chính sách tiền
Trang 22 THÔNG TIN CHUNG VỀ MÔN HỌC
- Tên môn học: Kiểm toán căn bản
- Mã môn học: BSA 3009-V
- Số tín chỉ: 3
- Các môn học tiên quyết: Nguyên lý kế toán
- Tổng số giờ tín chỉ đối với các hoạt động:
+ Số giờ tín chỉ thảo luận và bài tập: 18
+ Ngôn ngữ: Tiếng Việt
+ Thi cuối kỳ: Thi viết (bán trắc nghiệm)
3 MỤC TIÊU CỦA MÔN HỌC
Sau khi kết thúc môn học, sinh viên cần đạt được:
Về kiến thức:
• Nắm được những vấn đề lý thuyết chung nhất về kiểm toán, hiểu rõ những khái niệm cơ bản thuộc nội dung kiểm toán, như: gian lận và sai sót, trọng yếu và rủi ro, chứng từ kiểm toán, cơ sở dẫn liệu, bằng chứng kiểm toán, hồ sơ và báo cáo kiểm toán… Phân biệt được sự khác nhau giữa kiểm toán và kế toán
• Nắm được các cách phân loại hoạt động kiểm toán; Sự khác biệt về mục tiêu, chức năng, nhiệm vụ, đối tượng và phạm vi của các loại kiểm toán độc lập, kiểm toán nội
bộ và kiểm toán nhà nước
• Nắm được một cách khái quát về cơ sở hình thành, nội dung và phạm vi ứng dụng của hai phương pháp kiểm toán chứng từ và kiểm toán ngoài chứng từ Phương pháp chọn mẫu
• Nắm được nội dung, trình tự các bước xây dựng và thực hiện công tác kiểm toán và bước đầu biết thiết kế chương trình kiểm toán trong lập kế hoạch kiểm toán
• Năm được vai trò và hoạt động của hệ thống kiểm soát nội bộ, ảnh hưởng của hệ
Trang 3thống kiểm soát nội bộ tới công việc kiểm toán
toán
Về kỹ năng:
• Trên cơ sở những kiến thức chung của kiểm toán và đặc điểm của kiểm toán tài chính, người học phải nắm bắt được kỹ năng vận dụng các phương pháp kỹ thuật của kiểm toán trong quá trình thực hiện kiểm toán cho một đối tượng cụ thể
• Kết hợp lý thuyết với thực hành thông qua quá trình nghiên cứu nội dung kiểm toán các chu trình và khoản mục chủ yếu của báo cáo tài chính – cùng với việc phân tích
và tìm hiểu theo các tình huống cụ thể
• Nắm được trình tự chung và nội dung cơ bản trong mỗi bước của một cuộc kiểm toán
- cũng như nắm được mô hình tổ chức của từng bộ máy kiểm toán cụ thể
Về thái độ, chuyên cần:
• Xây dựng ý thức tự giác, cần cù chịu khó trong quá trình học tập: hăng hái phát biểu ý kiến tham gia xây dựng bài giảng, tích cực đối thoại với giáo viên, chủ động làm các bài tập về nhà…
• Nhận thức được kiểm toán có vai trò vô cùng quan trọng không chỉ đối với hoạt động tài chính Nhà nước, mà còn hết sức cần thiết và quan trọng đối với hoạt động tài chính của bản thân doanh nghiệp
• Thấy rõ sự biến đổi về chất của hoạt động kiểm toán ở Việt Nam thời gian qua
4 TÓM TẮT NỘI DUNG MÔN HỌC
Môn học Kiểm toán nhằm cung cấp cho người học những kến thức cơ bản tổng quát
về lý thuyết kiểm toán nói chung và lĩnh vực kiểm toán báo cáo tài chính doanh nghiệp nói riêng Môn học giới thiệu những vấn đề chung cũng như những khái niệm cơ bản thuộc nội dung kiểm toán; các loại kiểm toán; gian lận và sai sót, bằng chứng kiểm toán, báo cáo và hồ sơ kiểm toán, các phương pháp và t hủ t ụ c kiểm toán; tổ chức công tác kiểm toán Môn học cũng giới thiệu tổng quan về kiểm toán báo cáo tài chính doanh nghiệp, như lập kế hoạch kiểm toán, tìm hiểu và đánh giá hệ thống kiểm soát nội bộ, phương pháp chọn mẫu kiểm toán Đồng thời môn học cũng giúp người học vận dụng lý thuyết để thực hành kiểm toán đối với một số chu trình và khoản mục chủ yếu của báo cáo tài chính doanh nghiệp
Trang 44
5 NỘI DUNG CHI TIẾT MÔN HỌC
CHƯƠNG 1 NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ KIỂM TOÁN
1.1 Khái quát về kiểm toán
1.1.1 Khái niệm về kiểm toán và dịch vụ đảm bảo
1.1.2 Lịch sử phát triển của kiểm toán
1.1.3 Lợi ích kinh tế và vai trò của kiểm toán
1.1.4 Kiểm toán viên và tổ chức nghề nghiệp của kiểm toán viên
1.1.5 Tình hình hoạt động kiểm toán ở các nước
1.1.6 Tình hình hoạt động kiểm toán ở Việt Nam
1.2 Bản chất và chức năng của kiểm toán
1.2.1 Bản chất của kiểm toán
1.2.2 Chức năng của kiểm toán
1.2.3 Ý nghĩa và tác dụng của kiểm toán
CHƯƠNG 2 PHÂN LOẠI KIỂM TOÁN
2.1 Khái quát chung về phân loại kiểm toán
2.1.1 Các tiêu thức phân loại kiểm toán
2.1.2 Phân biệt giữa kiểm toán với kiểm tra kế toán và thanh tra tài chính
2.2 Phân loại kiểm toán theo mục đích kiểm toán
2.2.1 Kiểm toán hoạt động
2.2.2 Kiểm toán tuân thủ
2.2.3 Kiểm toán báo cáo tài chính
2.3 Phân loại kiểm toán theo hình thức tổ chức hoạt động kiểm toán
2.3.1 Kiểm toán độc lập
2.3.2 Kiểm toán nhà nước
2.3.3 Kiểm toán nội bộ
Trang 5CHƯƠNG 3 NHỮNG KHÁI NIỆM CƠ BẢN TRONG KIỂM TOÁN 3.1 Gian lận và sai sót
3.1.1 Khái niệm về gian lận và sai sót
3.1.2 Các yếu tố ảnh hưởng đến gian lận và sai sót
3.1.3 Dấu hiệu để phát hiện gian lận
3.1.4 Trách nhiệm của kiểm toán viên đối với gian lận và sai sót
3.2 Trọng yếu và rủi ro kiểm toán
3.2.1 Khái niệm trọng yếu trong nội dung kiểm toán
3.2.2 Rủi ro kiểm toán
3.3 Cơ sở dẫn liệu và bằng chứng kiểm toán
3.3.1 Cơ sở dẫn liệu
3.3.2 Bằng chứng kiểm toán
3.4 Báo cáo kiểm toán và hồ sơ kiểm toán
3.4.1 Báo cáo kiểm toán
3.4.2 Hồ sơ kiểm toán
CHƯƠNG 4 PHƯƠNG PHÁP VÀ THỦ TỤC KIỂM TOÁN
4.1 Phương pháp kiểm toán
4.1.1 Khái quát chung về hệ thống phương pháp kiểm toán
4.1.2 Các phương pháp kiểm toán chứng từ
4.1.3 Các phương pháp kiểm toán ngoài chứng từ
4.2 Thủ tục kiểm toán
4.2.1 Thủ tục phân tích
4.2.2 Thủ tục kiểm tra cơ bản
Trang 66
CHƯƠNG 5 TỔ CHỨC CÔNG TÁC KIỂM TOÁN
5.1 Mục tiêu và trình tự tổ chức công tác kiểm toán
5.2 Chuẩn bị kiểm toán
5.3 Thực hiện kiểm toán
5.4 Kết thúc kiểm toán
CHƯƠNG 6 HỆ THỐNG KIỂM SOÁT NỘI BỘ VÀ RỦI RO KIỂM SOÁT
6.1 Khái quát về hệ thống kiểm soát nội bộ
6.2 Các mục tiêu của hệ thống kiểm soát nộ bộ đối với báo cáo tài chính 6.3 Cơ cấu của hệ thống kiểm soát nội bộ
6.4 Tìm hiểu hệ thống kiểm soát nội bộ và đánh giá rủi ro kiểm soát
CHƯƠNG 7 CHỌN MẪU KIỂM TOÁN
7.1 Khái quát chung về chọn mẫu trong kiểm toán
7.1.1 Các khái niệm cơ bản
7.1.2 Lý do cần phải kiểm toán trên cơ sở mẫu chọn
7.1.3 Rủi ro từ việc thực hiện phương pháp kiểm toán chọn mẫu
7.2 Các loại mẫu trong kiểm toán
7.2.1 Mẫu thống kê
7.2.2 Mẫu phi thống kê
7.3 Phương pháp chọn mẫu
7.3.1 Phương pháp chọn mẫu xác suất
7.3.2 Phương pháp chọn mẫu phi xác suất
7.3.3 Kỹ thuật phân tổ trong quá trình chọn mẫu
7.4 Quy trình chọn mẫu trong kiểm toán
7.4.1 Thiết kế mẫu
7.4.2 Kiểm tra các phần tử mẫu
7.4.3 Kiểm tra và xử lý sai sót
Trang 7CHƯƠNG 8 KIỂM TOÁN TIỀN VÀ CÁC KHOẢN TƯƠNG ĐƯƠNG TIỀN
8.1 Phân loại tiền và đặc điểm của khoản mục tiền, các khoản tương đương tiền ảnh hưởng tới kiểm toán
8.1.1 Phân loại tiền và các khoản tương đương tiền
8.1.2 Đặc điểm tiền và các khoản tương đương tiền ảnh hưởng tới kiểm toán
8.2 Kiểm soát nội bộ đối với tiền và các khoản tương đương tiền
8.2.1 Nguyên tắc hạch toán tiền và các khoản tương đương tiền
8.2.2 Kiểm soát nội bộ đối với tiền và các khoản tương đương tiền
8.3 Kiểm toán tiền và các khoản tương đương tiền
8.3.1 Thực hiện đánh giá kiểm soát đối với phần hành tiền và các khoản tương đương tiền
8.3.2 Thực hiện kiểm tra cơ bản đối với số dư tiền và các giao dịch bằng tiền
8.4 Hồ sơ kiểm toán và giấy tờ làm việc của kiểm toán đối với khoản mục tiền và tương đương tiền
CHƯƠNG 9 KIỂM TOÁN DOANH THU VÀ CÁC KHOẢN PHẢI THU KHÁCH HÀNG 9.1 Mục tiêu và căn cứ kiểm toán doanh thu và các khoản phải thu khách hàng
9.1.1 Mục tiêu kiểm toán
9.1.2 Căn cứ kiểm toán
9.2 Nội dung và phương pháp kiểm toán doanh thu và nợ phải thu
9.2.1 Tìm hiểu, đánh giá hệ thống kiểm soát nội bộ nghiệp vụ bán hàng và thu tiền
9.2.2 Kiểm tra nghiệp vụ bán hàng
9.2.3 Kiểm tra các khoản chiết khấu, giảm giá và hàng bán bị trả lại
9.2.4 Kiểm tra các nghiệp vụ thu tiền
9.2.5 Kiểm tra chi tiết số dư tài khoản phải thu và dự phòng nợ phải thu khó đòi
9.2.6 Một số gian lận khi hạch toán doanh thu
9.3 Hồ sơ kiểm toán và giấy tờ làm việc của kiểm toán đối với phần hành doanh thu
và nợ phải thu
Trang 82 ThS Đậu Ngọc Châu - TS Nguyễn Viết Lợi (Học viện Tài chính - đồng chủ biên),
3 GS – TS Nguyễn Quang Quynh – TS Ngô Trí Tuệ, Giáo trình Kiểm toán tài chính,
Nhà xuất bản Đại học Kinh tế quốc dân Hà Nội năm 2006
6.2 Học liệu tham khảo:
4 Whittington, OR, and Pany, K (2010), Principles of Auditing and Other Assurance
5 Randal J.Elder, Mark S Beasley and Alvin A Arens (2010) Auditing and Assurance
6 ThS Phan Trung Kiên, Kiểm toán - Lý thuyết và thực hành, Nhà xuất bản
Tài chính Hà Nội năm 2006
7 Câu hỏi và bài tập kiểm toán, (tài liệu do giảng viên phụ trách giảng dạy biên soạn
theo nội dung môn học)
8 Website của Hiệp hội kiểm toán viên hành nghề Việt Nam: http://www.vacpa.org.vn
Trang 9Ghi chú
Lý thuyết
Thảo luận Bài tập
1 Những vấn đề chung về
kiểm toán
và học liệu Phân nhóm Trình bày nhóm 1
3 Những khái niệm cơ bản
được vận dụng trong kiểm
toán (phần 1)
4 Những khái niệm cơ bản
được vận dụng trong kiểm
11 Hệ thống kiểm soát nội bộ và
rủi ro kiểm soát
13 Kiểm toán tiền và các khoản
tương đương tiền
14 Kiểm toán doanh thu và các
khoản phải thu của khách hàng
Trang 11Tuần 1: Những vấn đề chung về kiểm toán
Hình thức
tổ chức
dạy học
Thời gian, địa điểm
Nội dung chính Yêu cầu
sinh viên chuẩn bị
Ghi chú
Lý thuyết
(2 giờ TC)
Giảng đường
1 Giới thiệu môn học, nội dung
và mục tiêu môn học
2 Khái quát về kiểm toán (khái niệm, lịch sử phát triển, vai trò, bản chất, chức năng, tình hình hoạt động, ý nghĩa, tác dụng của kiểm toán và dịch vụ đảm bảo)
1, Đọc trước đề cương môn học
2, Đọc trước tài liệu:
Tài liệu 1 (tr 7-21;
30-43) Tài liệu 2 (tr 5-26;
33-46)
Kiểm tra việc chuẩn
1, Thảo luận: Sự khác nhau giữa kế toán và kiểm toán
2, Làm bài tập tài liệu 1 (trang 22 – 29; 44-50)
3, Làm bài tập tài liệu 2 (trang 47 – 53)
1 Chuẩn bị thảo luận
và làm trước bài tập theo nội dung chính
2 Chia nhóm sinh viên (5-6 SV/nhóm)
để làm bài tập nhóm
Đánh giá sinh viên qua thảo luận và bài tập
đường/Email
Trả lời câu hỏi của sinh viên
sinh viên chuẩn bị
Ghi chú
Lý thuyết
(2 giờ TC) Giảng đường 1 Khái quát chung về phân loại kiểm toán
2 Phân loại kiểm toán theo mục đích kiểm toán
3 Phân loại kiểm toán theo hình
thức tổ chức hoạt động kiểm toán
1, Đọc trước tài liệu:
Tài liệu 1 (tr 51-63) Tài liệu 2 (tr 26- 33;
55-79)
Kiểm tra việc chuẩn
1, Thảo luận: Sự khác nhau giữa các loại kiểm toán, yêu cầu đối với mỗi loại kiểm toán viên
2, Làm bài tập- Tài liệu 1 (trang
1 Nhóm 1 trình bày (10 phút) trước khi bài giảng bắt đầu
2 Chuẩn bị thảo luận
Đánh giá sinh viên qua thảo
Trang 12theo nội dung chính
luận và bài tập
đường/Email
Trả lời câu hỏi của sinh viên
Kiểm tra/
Đánh giá
Giảng đường/Email
Đánh giá và cho điểm sinh viên qua thảo luận và bài tập
Tuần 3: Những khái niệm cơ bản được vận dụng trong kiểm toán (phần 1)
Hình thức
tổ chức
dạy học
Thời gian, địa điểm
sinh viên chuẩn bị
Ghi chú
Lý thuyết
(2 giờ TC)
Giảng đường
1 Gian lận và sai sót
2 Trọng yếu và rủi ro kiểm toán 1, Đọc trước tài liệu:
Tài liệu 1 (tr 92-103) Tài liệu 2 (tr 129- 170)
Kiểm tra việc chuẩn
1, Thảo luận: P h â n b i ệ t Gian lận và sai sót- Trách nhiệm của KTV?
2, Làm bài tập- Tài liệu 1 (trang 114-123)- liên quan đến Gian lân/Sai sót/Trọng yếu/Rủi ro Tài liệu 2 (Tr 171-177)
1 Nhóm 2 trình bày (10 phút) trước khi bài giảng bắt đầu
2 Chuẩn bị thảo luận
và làm trước bài tập theo nội dung chính
Đánh giá sinh viên qua thảo luận và bài tập
đường/Email
Trả lời câu hỏi của sinh viên
Kiểm tra/
Đánh giá
Giảng đường/Email
Đánh giá và cho điểm sinh viên qua thảo luận và bài tập
Tuần 4: Những khái niệm cơ bản được vận dụng trong kiểm toán (phần 2)
Hình thức
tổ chức
dạy học
Thời gian, địa điểm
Nội dung chính Yêu cầu
sinh viên chuẩn bị
Ghi chú
Lý thuyết
(2 giờ TC)
Giảng đường
1 Cơ sở dẫn liệu
2 Bằng chứng kiểm toán
3 Báo cáo kiểm toán
1, Đọc trước tài liệu:
Tài liệu 1 (tr 114)
104-Kiểm tra việc chuẩn
Trang 134 Hồ sơ kiểm toán Tài liệu 2 (tr 179-
1, Thảo luận: P h â n b i ệ t Gian lận và sai sót- Trách nhiệm của KTV?
2, Làm bài tập:
Tài liệu 1 (trang 114-123)- liên quan đến Cơ sở dẫn liệu/Bằng chứng/Báo cáo/Hồ sơ kiểm toán;
Tài liệu 2 (Tr 122-127 và 226)
221-1 Nhóm 3 trình bày (10 phút) trước khi bài giảng bắt đầu
2 Chuẩn bị thảo luận
và làm trước bài tập theo nội dung chính
Đánh giá sinh viên qua thảo luận và bài tập
đường/Email
Trả lời câu hỏi của sinh viên
Nội dung chính Yêu cầu
sinh viên chuẩn bị
Ghi chú
Lý thuyết
(1 giờ TC)
Giảng đường
1 Phân loại kiểm toán và vài trò của từng loại kiểm toán
2 Ví dụ về gian lận và sai sót, ảnh hưởng đến Kiểm toán viên
3 Ví dụ về bằng chứng, hồ sơ kiểm toán
Đọc lại tài liệu từ tuần 1đến tuần 4
Kiểm tra việc chuẩn
1, Thảo luận: Trường hợp công ty Dược Viễn Đông
4
Đánh giá sinh viên qua thảo luận và bài tập
đường/Email
Trả lời câu hỏi của sinh viên
Kiểm tra/
Đánh giá
Giảng đường/Email
Đánh giá và cho điểm sinh viên qua thảo luận và bài tập
Trang 14sinh viên chuẩn bị
Ghi chú
Lý thuyết
(2 giờ TC)
Giảng đường
1 Phương pháp kiểm toán
Tài liệu 1 (tr 124-134);
Tài liệu 2 (tr 265-298)
Kiểm tra việc chuẩn
bị học liệuThảo luận
Bài tập
(1 giờ TC)
Giảng đường
1, Làm bài tập:
Tài liệu 1 (trang 134-148);
1 Nhóm 4 trình bày (10 phút/nhóm) trước khi bài giảng bắt đầu
2 Chuẩn bị làm trước bài tập theo nội dung chính
Đánh giá sinh viên qua thảo luận và bài tập
đường/Email
Trả lời câu hỏi của sinh viên
Kiểm tra/
Đánh giá
Giảng đường/Email
Đánh giá và cho điểm sinh viên qua thảo luận và bài tập
Tuần 7: Phương pháp và Thủ tục kiểm toán (phần 2)
Hình thức
tổ chức
dạy học
Thời gian, địa điểm
Nội dung chính Yêu cầu
sinh viên chuẩn bị
Ghi chú
Lý thuyết
(2 giờ TC)
Giảng đường
1 Phương pháp kiểm toán
2 Thủ tục kiểm toán (tiếp theo)
1, Xem lại tài liệu:
Tài liệu 1 (tr 124-134);
Tài liệu 2 (tr 265-298)
Kiểm tra việc chuẩn
bị học liệuThảo luận
Bài tập
(1 giờ TC)
Giảng đường
1, Chữa tiếp bài tập:
Tài liệu 1 (trang 134-148);
Tài liệu 2 (trang 345-350);
1 Nhóm 5 trình bày (10 phút/nhóm) trước khi bài giảng bắt đầu
2 Chuẩn bị làm trước bài tập theo nội dung chính
Đánh giá sinh viên qua thảo luận và bài tập
đường/Email
Trả lời câu hỏi của sinh viên
Kiểm tra/
Đánh giá
Giảng đường/Email
Đánh giá và cho điểm sinh viên qua thảo luận và bài tập