BÀI GIẢNG ĐIỆN TỬ TRIẾT HỌC . CHUYÊN ĐỀ NHÀ NƯỚC VÀ CÁCH MẠNG. kHÁI NIỆM: NHÀ NƯỚC là một tổ chức quyền lực chính trị đặc biệt, do giai cấp thống trị tổ chức ra nhằm bảo vệ lợi ích của nó, quản lý xã hội và đàn áp sự phản kháng của các giai cấp khác
Trang 3bản của nhà n
ớc
Chức năng cơ
bản của nhà n
ớc
Các kiểu
và hình thức của nhà n
ớc
Nhà n ớc vô sản và vấn
đề xây dựng NNPQ XHCN n ớc
ta hiện nay
5
Trang 41 Nguồn gốc, bản chất của nhà n ớc
nhà n ớc
? Nhà n ớc là gì? NN có nguồn gốc từ đâu? Bản chất
mà thành
Nhằm bảo vệ quyền lợi cho
mọi thành viên trong xã hội
NN là sản phẩm của khế
ớc xã hội- đó là một sự thỏa thuận và là ý chí chung của nhân dân
sa i
lầ m
sa i
lầ m
Trang 51 Nguồn gốc, bản chất của nhà n ớc
Khái niệm nhà n ớc
CN M-L khẳng định
NN là một tổ chức quyền lực chính trị đặc
biệt, do giai cấp thống trị tổ chức ra nhằm bảo
vệ lợi ích của nó, quản lý xã hội và đàn áp sự
phản kháng của các giai cấp khác
Trang 6Nguån gèc nhµ n íc
Nguån gèc s©u xa
Nguån gèc trùc tiÕp
Sù ph¸t triÓn cña lùc l îng s¶n xuÊt
M©u thuÉn giai cÊp kh«ng ®iÒu
hoµ ® îc
Nhµ n íc cã nguån gèc tõ ®©u?
?
1 Nguån gèc, b¶n chÊt cña nhµ n íc
Trang 71 Nguồn gốc, bản chất của nhà n ớc
về kinh tế dùng để thống trị, áp bức các giai cấp khác trong xã hội
Biểu hiện
NN là một bộ máy bạo lực
có hệ thống, là công cụ chuyên chính của giai cấp thống trị về kinh tế.
Quyền lực của NN đ ợc thể hiện thông qua: luật pháp, những đặc tr ng và chức năng của nhà n ớc.
Trang 81 Nguồn gốc, bản chất của nhà n ớc
? Nhà n ớc ra đời có giải quyết đ
ợc mâu thuẫn trong xã hội không? Vì sao?
Không NN ra đời làm cho mâu thuẫn trong xã hội càng ngày càng gay gắt hơn
Trang 91 Nguồn gốc, bản chất của nhà n ớc
C.Mác (1818-1983)
“ Chính quyền nhà n ớc, do phục
vụ lợi ích riêng của mình đã từ chỗ là tôi tớ của xã hội biến thành chủ nhân của xã hội”
Trang 10V.I.Lªnin (1870-1924)
“Nhµ n íc lµ s¶n phÈm vµ biÓu hiÖn cña
nh÷ng m©u thuÉn giai cÊp kh«ng thÓ ®iÒu hßa ® îc BÊt cø ë ®©u, hÔ lóc nµo mµ, vÒ mÆt kh¸ch quan, nh÷ng m©u thuÉn giai cÊp kh«ng thÓ ®iÒu hßa ® îc, th× nhµ n íc xuÊt hiÖn Vµ ng îc l¹i: sù tån t¹i cña nhµ n íc chøng tá r»ng nh÷ng m©u thuÉn giai cÊp lµ
Trang 11ớc đó Ng ời đứng đầu NN đại diện cho g/c thống trị xã hội.
Quản lý dân c theo huyết thống,
Trang 14Nhà n ớc hình thành một hệ thống thuế khoá để duy trì
và tăng c ờng bộ máy cai trị
Thuế khoá để nuôi bộ máy cai trị
Trang 153 Chøc n¨ng c¬ b¶n cña nhµ n íc
§ång chÝ cho biÕt nhµ n íc cã nh÷ng chøc n¨ng c¬ b¶n
nµo?
?
Trang 16Quan hệ
Chức năng cơ bản của nhà n ớc
Chức năng
đối nội
Chức năng
đối ngoại
Quan hệ
sự tồn tại của XH
Nhằm duy trì trật
tự kinh tế, xã hội, chính trị và những trật tự khác hiện có
trong XH
Nhằm bảo vệ biên giới lãnh thổ quốc gia và thực hiện các mqh kt, ct, xh với các n ớc khác
Trang 17¬ng thøc thùc hiÖn quyÒn
lùc nhµ n íc
Trang 18Lịch sử phát triển của xã hội loài ng ời đã tồn tại 4 kiểu nhà n
ớc (NN chủ nô, phong kiến, t sản, vô sản) và t ơng ứng với các kiểu nhà n ớc có nhiều hình thức nhà n ớc khác nhau (Chủ nô (quân chủ và dân chủ); phong kiến (tập quyền và phân quyền);
t sản (cộng hòa, dân chủ); vô sản (xô viết, dân chủ nhân dân,
cộng hòa).
Trang 194 Các kiểu và hình thức của nhà n ớc
Trang: 331-353
Trang: 520-565
Nghiên cứu, làm rõ:
- Khái niệm kiểu, hình thức nhà n ớc?
- Các kiểu nhà n ớc trong lịch sử do giai cấp nào lãnh đạo và cơ sở kinh tế của nó là gì?
- Phân biệt các kiểu và hình thức nhà n ớc trong lịch sử?
Trang 205 Nhà n ớc vô sản và vấn đề xây dựng NN pháp quyền XHCN n ớc ta hiện nay
a) Nhà n ớc vô sản
Lênin thành lập nhà n ớc Xô Viết
Nhà n ớc vô sản là cơ quan quyền lực chính trị đặc biệt của giai cấp công nhân và nhân dân lao động đặt d ới sự
lãnh đạo của Đảng Cộng sản
* Khái niệm
Trang 215 Nhà n ớc vô sản và vấn đề xây dựng NN pháp quyền XHCN n ớc ta hiện nay
hội chủ nghĩa
Xuất phát từ
đặc điểm của thời kỳ quá độ
* Tính tất yếu
của nhà n ớc vô
sản
Trang 22a) Nhà n ớc vô sản
* Đặc
điểm của nhà n
ớc vô
sản
Là nhà n ớc của dân, do dân và vì dân,
đặt d ới sự lãnh đạo của ĐCS
Là sự kết hợp giữa hai chức năng trấn
Trang 23b) Vấn đề xây dựng nhà n ớc pháp quyền XHCN ở Việt Nam hiện nay
Là một hình thức nhà n ớc đặc biệt đ
ợc xem xét d ới góc độ pháp lý, trong đó tính tối cao của pháp luật đ
ợc tôn trọng, các t t ởng và hành vi của bất cứ tổ chức xã hội hoặc cá
nhân nào cũng đ ợc giới hạn bởi khuôn khổ pháp luật và chính sự
điều chỉnh của pháp luật
Khái niệm nhà
n ớc pháp quyền
Trang 24b) Vấn đề xây dựng NN pháp quyền xã hội chủ nghĩa ở VN hiện nay
Điều 2 Hiến pháp n ớc CHXHCNVN xác
định :
“Nhà n ớc CHXHCNVN là Nhà n ớc pháp
quyền XHCN của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân Tất cả quyền lực nhà n
ớc thuộc về nhân dân, mà nền tảng là liên minh giai cấp công nhân với giai cấp nông dân và tầng lớp trí thức”
5 Nhà n ớc vô sản và vấn đề xây dựng NN pháp quyền XHCN n ớc ta hiện nay
Trang 25b) Vấn đề xây dựng nhà n ớc pháp quyền XHCN ở VN hiện nay
Sự cần thiết phải xây dựng nhà n ớc pháp quyền xã hội chủ nghĩa.
Tại sao ở VN hiện nay
phải xây dựng nhà n ớc
pháp quyền xã hội chủ
nghĩa?
Xây dựng NN pháp quyền XHCN Việt Nam hiện nay là một vấn đề
có tính quy luật, bắt nguồn từ tính tất yếu về kinh tế, chính trị, xã hội của thời kỳ quá độ
5 Nhà n ớc vô sản và vấn đề xây dựng NN pháp quyền XHCN n ớc ta hiện nay
Trang 26b) Vấn đề xây dựng nhà n ớc pháp quyền XHCN ở VN hiện nay
Một số vấn đề có tính nguyên tắc trong việc xây dựng
nhà n ớc pháp quyền XHCN
Bảo đảm tất cả quyền lực nhà n ớc đều thuộc về nhân dân
Xây dựng nền hành chính NN dân chủ trong sạch, vững mạnh;
đội ngũ cán bộ, công chức NN có
đủ phẩm chất, năng lực
ơng
5 Nhà n ớc vô sản và vấn đề xây dựng NN pháp quyền XHCN n ớc ta hiện nay
Trang 27H×nh thøc
vµ ph ¬ng ph¸p c¸ch m¹ng
Quan hÖ gi÷a §KKQ
vµ NTCQ trong c¸ch m¹ng x· héi
Trang 281 Kh¸i niÖm, nguyªn nh©n vµ vai trß cña c¸ch m¹ng x· héi
c¸ch m¹ng x· héi
Trang 291 Khái niệm, nguyên nhân và vai trò của cách mạng xã hội
* Vai trò của cách mạng xã hội
?
Cách mạng xã hội có vai trò nh thế nào đối với sự phát triển của xã hội
động lực của tiến bộ xã hội
Xóa bỏ các mâu thuẫn trong XH
Cải tạo giai cấp cách mạng
Sai lầm
Trang 30có lợi ích gắn bó chặt chẽ với cách mạng và thúc đẩy cách mạng xã
hội phát triển
2 Tính chất và động lực của cách mạng xã hội
Trang 313 Quan hệ giữa điều kiện khách quan và nhân tố chủ quan trong CMXH
Là tổng hợp các yếu tố, các mâu thuẫn khách quan và sự vận động của các yếu tố, các mâu
thuẫn đó đ a tới tình thế
cách mạng.
Tình thế cách mạng là sự chín muồi của >< giữa LLSX và QHSX, của >< giai cấp trong
XH dẫn tới những đảo lộn trong nền tảng KT-XH, tạo nên 1 cuộc khủng hoảng chính trị sâu sắc, khiến cho việc thay thế thể chế chính trị
đó bằng thể chế chính trị khác tiến bộ hơn nh một thực tế không thể đảo ng ợc.
Điều kiện khách
quan của CMXH
Trang 32Nhân tố chủ quan của CMXH
Là toàn bộ trình độ nhận thức, ý chí và năng lực tổ chức thực tiễn của các giai cấp và lực l ợng cách
mạng
Khởi nghĩa Xpacta quyt
Cách mạng Tháng
10 Nga
Trang 33ới hình thức nào cũng cần
có bạo lực cách mạng
BLCM: là hành động cách mạng của quần chúng d ới
sự lãnh đạo của giai cấp cách mạng v ợt qua khỏi giới hạn pháp luật của giai cấp thống trị đ ơng thời nhằm lật đổ nhà n ớc lỗi thời, xác lập nhà n ớc của giai cấp cách mạng.
Các hình thức của bạo lực cách mạng: đấu tranh chính trị,
đấu tranh vũ trang hoặc là sự kết hợp của hai hình thức đó.
Trang 344 Hình thức và ph ơng pháp cách mạng
Là ph ơng thức tất yếu
để tiến hành cách mạng xã hội, trong đó giai cấp cách mạng sử dụng BLCM để giành, giữ và sử dụng chính quyền nhà n ớc
n ớc mà không diễn ra đấu tranh vũ trang, đổ máu
Cách mạng bạo lực
Ph ơng pháp hòa bình
Trang 35cơ bản của chủ nghĩa duy vật lịch sử, có ý nghĩa đặc biệt to lớn đối với các Đảng Cộng sản trong quá trình lãnh đạo cách mạng nhằm lật đổ chế độ t bản chủ nghĩa, đấu tranh chống lại các quan điểm phản cách mạng, xây dựng nhà n
ớc vô sản, xây dựng thành công chủ nghĩa cộng sản
Trang 36
2 Phân tích những đặc tr ng cơ bản của nhà n
ớc, nhà n ớc vô sản? Làm rõ các chức năng cơ bản của nhà n ớc?
thay thế hình thái kinh tế - xã hội này bằng hình thái kinh tế - xã hội khác cao hơn? Vai trò của điều kiện khách quan và nhân tố chủ quan trong cách mạng xã hội nh thế nào?
Trang 37HÕt!