MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài. Cùng với quá trình đấu tranh, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam Xã hội chủ nghĩa của cả dân tộc ta để từng bước đưa nước ta bị đô học, nghèo nàn, lạc hậu, kém phát triển trở thành một nước độc lập, tự do, “Sớm đưa ra khỏi tình trạng kém phát triển”, tất cả vì mục tiêu”Dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh”. Thế hệ trẻ nói chung, thế hệ thanh niên Việt Nam nói riêng luôn là lớp người hăng hái, nhiệt tình, xung kích có nhiều đóng góp to lớn vào sự nghiệp cách mạng của Đảng và của dân tộc. Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã dành cho thế hệ trẻ Việt Nam muôn vàn tình yêu thương, sự quan tâm và niềm tin sâu sắc. Theo Chủ tịch Hồ Chí Minh, đoàn viên thanh niên là đội hậu bị của Đảng, là người chủ tương lai của đất nước. Tình yêu thương và sự quan tâm đặc biệt đó được bắt nguồn từ tầm nhìn ca trong chiến lược phát triển con người của Bác: “Vì lợi ích mười năm trồng cây, Vì lợi ích trăm năm trồng người”. và trong Di chúc, Người căn dặn: “Đoàn viên và thanh niên ta nói chung là tốt, mọi việc đều hăng hái xung phong, không ngại khó khăn, có chí tiến thủ. Đảng cần chăm lo giáo dục đạo đức cách mạng cho họ, đào tạo họ thành những người thừa kế xây dựng chủ nghĩa xã hội vừa “hồng” vừa “chuyên”. Bồi dưỡng thế hệ cách mạng cho đời sau là một việc rất quan trọng và rất cần thiết Suốt đời mình, chủ tịch Hồ Chí Minh đã dành rất nhiều tâm sắc cho sự nghiệp đào tạo, bồi dưỡng, rèn luyện cho thế hệ trẻ trở thành “Những con người mới của xã hội chủ nghĩa có lý tưởng cao đẹp, có khí phách anh hùng”. Người đã tự tay chăm sóc, vun trồng hơn nửa thế kỷ qua, trở thành những chiến sĩ cách mạng kiên cường, tiếp bước các thế hệ đi trước mang ngọn cờ vinh quang của Đảng đến đích cuối cùng. Trong bất cứ hoàn cảnh nào, thời kỳ nào, thế hệ trẻ với trí tiến thủ và hoài bão lớn, với lòng yêu nước nồng nàn luôn đi đầu đáp ứng những đòi hỏi của đất nước. Là một bộ phận của xã hội được hình thành từ các tầng lớp nhân dân, một lớp người trẻ tuổi của với những nét riêng, nhưng bên cạnh đó, cũng có những đặc điểm chung đó là một bộ phận dân cư trẻ tuổi được xã hội quan tâm chăm sóc như “búp trên cành” và được đào tạo một cách cơ bản có hệ tư tưởng riêng để trở thành lực lượng lao động và quản lý xã hội trong tương lai. Chủ tịch Hồ Chí Minh đã khẳng định: Thanh niên là người chủ tương lai của nước nhà. Vì nhận thức được sự đúng đắn và biện chứng về vị trí, vai trò lịch sử của thế hệ trẻ, mà trong suốt quá trình hoạt động của người đã luôn luôn quan tâm và coi trọng vấn đề giáo dục thế hệ trẻ, đặc biệt là thanh niên. Theo Người, việc chăm lo, bồi dưỡng thế hệ trẻ là công việc cấp bách, quan trọng đầy trách nhiệm của toàn Đảng, toàn dân ta. Trong Nhị quyết lần thứ IV của Ban chấp hành TW Đảng khoá VII cũng đã khẳng định: “Sự nghiệp đổi mới có thành công hay không, cách mạng Việt Nam có vững bước theo con đường xã hội chủ nghĩa hay không, phần lớn tuỳ thuộc vào thanh niên”. Chính vì vậy, trong bất cứ thời kỳ nào, vai trò và nhiệm vụ của thanh niên và đoàn viên thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh đều hết sức quan trọng. Đặc biệt, dưới ánh sáng đường lối đổi mới của Đảng “Việt Nam muốn làm bạn với tất cả các nước. Thế hệ trẻ Việt Nam đã và đang cùng với cả dân tộc ta đẩy mạnh các hoạt động quốc tế, mở rộng giao lưu, hội nhập, với mục tiêu thanh niên Việt Nam cần có đủ trình độ, để nắm bắt tiếp thu những tri thức, tiến bộ của nhân loại, đồng thời khẳng định được sức mạnh bản sắc dân tộc mình. Quán triệt tư tưởng Hồ Chí Minh về vai trò trách nhiệm của thế hệ trẻ và xem đó là “kim chỉ nam cho mọi hành động”, thế hệ trẻ hôm nay cần phải “Sống, chiến đấu, lao động và học tập theo gương Bác Hồ vĩ đại” xứng đáng là “thế hệ trẻ Hồ Chí Minh”.
Trang 2MỤC LỤC
Mở đầu: Nội dung: Chương I: Sự cần thiết của việc chăm lo, bồi dưỡng thế hệ cách mạng
cho đời sau trong tư tưởng của Hồ Chí Minh
Chương II: Quan điểm, tư tưởng Hồ Chí Minh về vai trò của thế hệ trẻ
trong sự nghiệp cách mạng của Đảng và dân tộc 2.1 Chủ nghĩa Mác – Lênin về giáo dục, bồi dưỡng thế trẻ 2.2 Quan điểm của Hồ Chí Minh về thế hệ trẻ
Chương III: Vận dụng tư tưởng của Người – Thế hệ trẻ nguyện “Sống,
chiến đấu, lao động và học tập theo gương Bác Hồ vĩ đại” xứng đáng là
“Thế hệ trẻ Hồ Chí Minh”
Kết Luận: Tài liệu tham khảo:
Trang 3MỞ ĐẦU
1 Tính cấp thiết của đề tài.
Cùng với quá trình đấu tranh, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam
Xã hội chủ nghĩa của cả dân tộc ta để từng bước đưa nước ta bị đô học, nghèonàn, lạc hậu, kém phát triển trở thành một nước độc lập, tự do, “Sớm đưa rakhỏi tình trạng kém phát triển”, tất cả vì mục tiêu”Dân giàu, nước mạnh, xãhội công bằng, dân chủ, văn minh” Thế hệ trẻ nói chung, thế hệ thanh niênViệt Nam nói riêng luôn là lớp người hăng hái, nhiệt tình, xung kích có nhiềuđóng góp to lớn vào sự nghiệp cách mạng của Đảng và của dân tộc Sinh thời,Chủ tịch Hồ Chí Minh đã dành cho thế hệ trẻ Việt Nam muôn vàn tình yêuthương, sự quan tâm và niềm tin sâu sắc Theo Chủ tịch Hồ Chí Minh, đoànviên thanh niên là đội hậu bị của Đảng, là người chủ tương lai của đất nước.Tình yêu thương và sự quan tâm đặc biệt đó được bắt nguồn từ tầm nhìn catrong chiến lược phát triển con người của Bác: “Vì lợi ích mười năm trồngcây, Vì lợi ích trăm năm trồng người” và trong Di chúc, Người căn dặn:
“Đoàn viên và thanh niên ta nói chung là tốt, mọi việc đều hăng hái xungphong, không ngại khó khăn, có chí tiến thủ Đảng cần chăm lo giáo dục đạođức cách mạng cho họ, đào tạo họ thành những người thừa kế xây dựng chủnghĩa xã hội vừa “hồng” vừa “chuyên” Bồi dưỡng thế hệ cách mạng cho đờisau là một việc rất quan trọng và rất cần thiết
Suốt đời mình, chủ tịch Hồ Chí Minh đã dành rất nhiều tâm sắc cho sựnghiệp đào tạo, bồi dưỡng, rèn luyện cho thế hệ trẻ trở thành “Những conngười mới của xã hội chủ nghĩa có lý tưởng cao đẹp, có khí phách anh hùng”.Người đã tự tay chăm sóc, vun trồng hơn nửa thế kỷ qua, trở thành nhữngchiến sĩ cách mạng kiên cường, tiếp bước các thế hệ đi trước mang ngọn cờvinh quang của Đảng đến đích cuối cùng
Trong bất cứ hoàn cảnh nào, thời kỳ nào, thế hệ trẻ với trí tiến thủ vàhoài bão lớn, với lòng yêu nước nồng nàn luôn đi đầu đáp ứng những đòi hỏi
Trang 4của đất nước Là một bộ phận của xã hội được hình thành từ các tầng lớpnhân dân, một lớp người trẻ tuổi của với những nét riêng, nhưng bên cạnh đó,cũng có những đặc điểm chung đó là một bộ phận dân cư trẻ tuổi được xã hộiquan tâm chăm sóc như “búp trên cành” và được đào tạo một cách cơ bản có
hệ tư tưởng riêng để trở thành lực lượng lao động và quản lý xã hội trongtương lai
Chủ tịch Hồ Chí Minh đã khẳng định: Thanh niên là người chủ tươnglai của nước nhà Vì nhận thức được sự đúng đắn và biện chứng về vị trí, vaitrò lịch sử của thế hệ trẻ, mà trong suốt quá trình hoạt động của người đã luônluôn quan tâm và coi trọng vấn đề giáo dục thế hệ trẻ, đặc biệt là thanh niên.Theo Người, việc chăm lo, bồi dưỡng thế hệ trẻ là công việc cấp bách, quantrọng đầy trách nhiệm của toàn Đảng, toàn dân ta Trong Nhị quyết lần thứ IVcủa Ban chấp hành TW Đảng khoá VII cũng đã khẳng định: “Sự nghiệp đổimới có thành công hay không, cách mạng Việt Nam có vững bước theo conđường xã hội chủ nghĩa hay không, phần lớn tuỳ thuộc vào thanh niên”
Chính vì vậy, trong bất cứ thời kỳ nào, vai trò và nhiệm vụ của thanh niên
và đoàn viên thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh đều hết sức quan trọng Đặcbiệt, dưới ánh sáng đường lối đổi mới của Đảng “Việt Nam muốn làm bạn vớitất cả các nước Thế hệ trẻ Việt Nam đã và đang cùng với cả dân tộc ta đẩy mạnhcác hoạt động quốc tế, mở rộng giao lưu, hội nhập, với mục tiêu thanh niên ViệtNam cần có đủ trình độ, để nắm bắt tiếp thu những tri thức, tiến bộ của nhânloại, đồng thời khẳng định được sức mạnh bản sắc dân tộc mình
Quán triệt tư tưởng Hồ Chí Minh về vai trò trách nhiệm của thế hệ trẻ
và xem đó là “kim chỉ nam cho mọi hành động”, thế hệ trẻ hôm nay cần phải
“Sống, chiến đấu, lao động và học tập theo gương Bác Hồ vĩ đại” xứng đáng
là “thế hệ trẻ Hồ Chí Minh”
2 Lịch sử nghiên cứu đề tài.
Trước bối cảnh chính trị - xã hội trong nước và quốc tế làm cho trình
độ phát triển kinh tế xã hội, khoa học kỹ thuật của nước ta bị bỏ xa so nhiềuvới trong khu vực và trên thế giới Với việc kiên định đi theo con đường củachủ nghĩa Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh, lấy đó làm kim chỉ nam cho
Trang 5mọi hành động trong gần 80 năm qua (sau 10 kỳ đại hồi) và với kinh nghiệmcủa hơn 20 năm đổi mới, cùng với việc đánh giá những thành quả đã đạtđược, Đảng ta đã nghiêm tức kiểm điểm, tự nhận thấy rõ những thách thức(nguy cơ) và cũng xác định rõ đường lối, chủ trường, nhiệm vụ cụ thể để từngbước ngăn chặn, đẩy lùi Trong đó, vấn đề con người được hết sức coi trọng.Chủ tịch Hồ Chí Minh đã từng nói” Muốn có chủ nghĩa xã hội trước hết phải
có con người xã hội chủ nghĩa” và quyết định hơn cả là thế hệ trẻ - những connhiều bằng trí tuệ và trình độ vượt mọi khó khăn vơieät nam lên làm chủ đấtnước, xây dựng nước ta ngày càng giàu mạnh hơn trong tương lai
Xuất phát từ thực tiễn như vậy, chúng ta lại tìm về kho tàng kinhnghiệm và lý luận của Chủ tịch Hồ Chí Minh, của Đảng ta về bồi dưỡng thế
hệ trẻ là điều rất cần thiết và quan trọng đó là di sản vô giá mà Bác đã để lạicho muôn đời sau Vì vậy, thông qua đợt sinh hoạt chính trị lớn hiện nay: Họctập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh, việc học tập nghiên cứunhững tư tưởng của Bác về chăm lo, bồi dưỡng thế hệ trẻ phải được tiếp tụcvới tinh thần nghiêm túc ở mức độ đòi hỏi cao hơn, với ý chí và nghị lực bền
là thế hệ thanh niên, sinh viên với đất nước trong tình hình hiện nay Nhằmtạo điều kiện cho thanh niên Việt Nam hoàn thiện trở thành những chủ nhântương lai của nước nhà Nhanh chóng hội nhập và phát triển theo kịp các nướctrong khu vực và thế giới
Trên sơ sở quán triệt những luận điểm của Người để nhằm mục đích tổchức, giáo dục, bồi dưỡng cho thế hệ trẻ trở thành “người chủ tương lai củanước nhà” không chỉ cho hôm nay mà còn cho các thế hệ muôn đời sau
3.2 Nhiệm vụ
Trang 6Trình bày khái quát tư tưởng chính trị về “Thế hệ trẻ Hồ Chí Minh”.Làm rõ vai trò của tư tưởng chính trị đối với việc hình thành nhân cách thanhniên – chủ nhân tương lai của nước nhà Đồng thời có những phương châm,phương pháp, định hướng trong việc bồi dưỡng thế hệ trẻ và vận dụng tưtưởng đó trong công cuộc đổi mới hiện nay để có thể hội nhập và quán triệt
“Chủ nghĩa Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh” làm kim chỉ nam cho mọihành động
4 Phương pháp nghiên cứu
Phương pháp tiếp cận từ lý luận đến thực tiễn để xem xét, đánh giá, dựatrên tổng hợp, phân tích, bám sát các quan điểm của Chủ tịch Hồ Chí Minh vàđường lối của Đảng Từ đó hướng tới cách nhìn nhận và đưa ra những phươngpháp, định hướng và vận dụng các quan điểm đó trong quá trình nghiên cứu
5 Phạm vi nghiên cứu
Trong phạm vi hẹp, đề tài nghiên cứu, tìm hiểu và quán triệt tư tưởng
về bồi dưỡng thế hệ cách mạng cho đời sau, so với tư tưởng chính trị về thế
hệ trẻ nói chúng là một phạm vi rất rộng lớn Vì vậy trên cơ sở tài liệu có hạn,
đề tài chỉ tập trung tìm hiểu một số mảng của vấn đề và đưa ra một số phươngpháp, định hướng cơ bản việc vận dụng tư tưởng của Chủ tịch Hồ Chí Minhđối với thế hệ thanh niên hiện nay được tốt hơn thông qua góc độ của ngườilàm công tác chính trị và được rèn luyện trong môi trường thanh niên
6 Cấu trúc của tiểu luận
Ngoài phần mở đầu, phần kết luận và danh mục tham khảo, tiểu luậngồm 3 chương:
Chương I: Sự cần thiết của việc chăm lo, bồi dưỡng thế hệ cách mạngcho đời sau trong tư tưởng Hồ Chí Minh
Chương II: Quan điểm, tư tưởng Hồ Chí Minh về vai trò của thế hệ trẻtrong sự nghiệp cách mạng của Đảng và dân tộc ta
Chương III: Vận dụng tư tưởng của Người – thế hệ trẻ Việt Namnguyện “Sống, chiến đấu, lao động và học tập theo tấm gương Bác Hồ vĩđại”, xứng đáng là “Thế hệ trẻ Hồ Chí Minh”
Trang 7Trong công cuộc đổi mới của nhân dân ta hiện nay, với mục tiêu côngnghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước, việc chăm lo bồi dưỡng thế hệ đã và đang
là vấn đề có ý nghĩa quan trọng để góp phần xây dựng và bảo vệ những thànhquả đạt được của cả dân tộc với nhiều phương pháp tiếp cận và hình thức vậndụng thế hệ trẻ, đặc biệt là được thể hiện bằng các hành động cụ thể Chính vìvậy, chúng ta cần nghiên cứu, tìm hiểu về thanh niên, giáo dục thế hệ trẻ dướiánh sáng tư tưởng của Bác
Chủ tịch Hồ Chí Minh và Đảng ta luôn đạt niềm tin vững chắc vào thế
hệ trẻ, thế hệ đã được chính Người và Đảng hết lòng giáo dục, rèn luyện
Thanh niên là đối tượng được mọi người, mọi ngành, mọi lĩnh vựcquan tâm, trong đó không thể không nói đến lĩnh vực tư tưởng chính trị Ởmỗi thời kỳ trong đời sống con nhiều, sự phát triển về thể chất, tâm lý và nhâncách đều có quy luật riêng Thanh niên là thời kỳ kế tiếp của lứa tuổi thiếuniên nhưng đây lại là giai đoạn phát triển rất cao về thể chất và có nhiều diễnbiến tâm lý đột biến, phức tạp… Vì vậy, muốn nghiên cứu về thanh niên thìyêu cầu đặt ra là cần phải có phương pháp tiếp cận cho phù hợp
Trang 8Trong số các lĩnh vực nghiên cứu có lẽ lĩnh vực chính trị - kinh tế lànghiên cứu theo một cách cơ bản Bởi một lẽ, các nhà nghiên cứu nhìn nhậnthanh niên là một lực lượng lao động xã hội hùng hậu, là nguồn lực chủ yếu,thường xuyên bổ sung cho đội ngũ lao động trên mọi lĩnh vực, là bộ phậnquan trọng cấu thành lực lượng sản xuất rất năng động, nhạy cảm, gắn bó vớitiến trình phát triển xã hội với tư cách là lớp người xung kích, đi đầu trongcuộc đấu tranh sáng tạo ra xã hội mới, tham gia xây dựng giai cấp công nhân,các tầng lớp xã hội và xây dựng các lực lượng vũ trang.
Thể hiện rõ nhất trong cơ cấu nhóm thanh niên Đây là một trongnhững tiêu chuẩn, tiêu chí phản ánh trình độ phát triển của mỗi quốc gia.Trong đó cần khẳng định là nhóm thanh niên – học sinh, sinh viên hiện nay
Hồ Chí Minh từng nói: “Một đời người khởi đầu từ tuổi trẻ, Tuổi trẻ làmùa xuân của xã hội” Vì vậy, trong cuộc đời mỗi con người, không có thời
kỳ nào đạt được sức mạnh và cơ thể đẹp như thanh niên Xem xét thanh niênnhư một cấp độ mới của sự phát triển về thể chất là điều rất có ý nghĩa để từ
đó thấy được sức mạnh, vai trò của họ trước yêu cầu của đời sống tự thâncũng như gia đình và xã hội, nhất là về những khả năng, nhiệm vụ mà họ phảiđảm đương
Thanh niên là lớp người có sự phát triển mạnh về trí tuệ và nhân cách
Đi đôi với sự phát triển về thể chất, ở độ tuổi thanh niên có sự phát triển mạnh
mẽ về trí tuệ và nhân cách Đây chính là giai đoạn người thanh niên từngbước khẳng định vai trò, vị trí, nhiệm vụ của mình trong gia đình và xã hội
Ở lứa tuổi này việc tiếp thu, kế thừa, phát huy các chuẩn mực và giá trị
xã hội diễn ra một cách tích cực và thường xuyên nhằm làm hoàn thiện nhâncách Trong thanh niên nói chung và ở mỗi cá thể thanh niên nói riêng luôn có
sự tìm hiểu để hình thành phẩm chất công dân, hình thành thế giới quan vàphấn đấu định hướng lý tưởng, đạo đức trong cuộc sống Tuy nhiên, bên cạnhnhững khả năng to lớn, sự mạnh dạn, lòng dũng cảm, tinh thần “dám nghĩ,dám làm” trong cả thế hệ thanh niên cũng như trong từng cá thể, sự hạn chế
Trang 9và các nhược điểm về mặt thiếu kinh nghiệm, thiếu từng trải, tính bồng bột…thậm chí có lúc còn phiêu lưu, liều lĩnh… luôn phải được cảnh giác, phảiđược khắc phục bằng chính sự rèn luyện, phấn đấu không ngừng của bản thânthanh niên và sự hướng dẫn, giúp đỡ của các chủ thể xã hội.
Ngày nay người ta thường nói: Muốn biết tương lai của một quốc giadân tộc ra sao hãy nhìn vào thế hệ thanh niên hiện nay của họ Quá trình tranhthủ, thu phục, tập hợp lực lượng thanh niên và bồi dưỡng, rèn luyện thanhniên luôn diễn ra, có thể nói cuộc đấu tranh để nắm lấy thanh niên và sử dụngthanh niên của nhiều thế lực trong xã hội ở phạm vi quốc gia và cả quốc gia
có lúc rất gay gắt và quyết liệt
Suốt gần một thế kỷ giáo dục, tổ chức, rèn luyện các thế hệ thanh niênnước ta thành lớp người kế tục trung thành, xuất sắc sự nghiệp vẻ vang củaĐảng và dân tộc, Chủ tịch Hồ Chí Minh kính yêu đã đa ra nhiều lý luận mangtính xã hội nhân văn, sâu sắc Vừa làm rõ vai trò, vị trí của thanh niên trongtính trình lịch sử, vừa cổ vũ thanh niên ra sức phấn đấu, tu dưỡng về mọi mặt,lại vừa đặt ra yêu cầu đối với Đảng, Nhà nước và toàn xã hội ra sức chăm locho thanh niên, chuẩn bị điều kiện cho thanh niên trưởng thành để cống hiếnngày càng nhiều cho đất nước
Người đã thấy và tìm hiểu được: Thanh niên là một phần không thểthiếu được Chính vì vậy: Bác Hồ đã dạy: “Thanh niên là người chủ tương lai
của nước nhà” “Hồ Chí Minh, về giáo dục thanh niên, NXB Thanh niên, Hà
Nội, 1980, tr 84) Trên cơ sở khái niệm, Bác còn giải thích: “Nước nhà thịnh
hay suy, yếu hay mạnh một phần là do các thanh niên” “Hồ Chí Minh toàn
tập, tập 4, NXB, XTQG, 1995, Tr29) và Thanh niên phải: “tham gia ý kiến
vào công việc của Chính phủ, chiến đấu giữ lấy nền độc lập và tự rèn luyệnngay từ bây giờ để sau này lên thay những thủ lĩnh mà giành vào việc trọng
đại của nước nhà” (Hồ Chí Minh – về giáo dục Thanh niên).
Bác cũng chỉ ra được thanh niên là thời kỳ đẹp nhất, sống động nhấtnhư mùa xuân trăm hoa đua nở, tràn đầy nhựa sống, mùa xuân của những
Trang 10cánh én ngang dọc bầu trời Bác dạy: “Một năm khởi đầu mùa xuân, một đời
khởi từ tuổi trẻ, tuổi trẻ là mùa xuân của xã hội (Hồ Chí Minh – về giáo dục
thanh niên, NXBTN, 1980,Tr69) Đó là hình ảnh nói lên sức trẻ có thể dời núi
lấp bể mà cả dân tộc và xã hội luôn hy vọng, tin yêu
Đồng thời: “Thanh niên là một bộ phận quan trọng của dân tộc” Hồ
Chí Minh Sđd, tr 129) Mặc dù nói đến thanh niên là nói đến một lực
lượng, một phần không nhỏ của đất nước Bởi đây là nguồn lực dồi dào, cóchất lượng và cũng là nguồn dự trữ cho tương lai, cho sự nghiệp Côngnghiệp hoá, hiện đại hoá
Mặt khác: “Thanh niên là người tiếp sức cách mạng cho thế hệ thanhniên già, đồng thời là người phụ trách dẫn dắt thế hệ thanh niên tương lai”
(Hồ Chí Minh sđd, tr315) Đây là một khái niệm về vai trò, vị trí của thanh
niên, về quy luật của quá trình bàn giao thế hệ trẻ Từ khái niệm này, Bácmuốn nhắc nhở và căn dặn một điều mà trước lúc đi xa, Người đã ghi lạitrong bản “Di chúc” thiêng liêng: “Bồi dưỡng thế hệ cách mạng cho đời sau”.Điều ấy vô cùng quan trọng, quyết định, rất cần thiết đối với vận mệnh củadân tộc, vận mệnh của giai cấp công nhân và của Đảng
Về tuổi thanh niên chưa có nhiều bài nói, bài viết đề cập trực tiếp chođến nay, song trong bài “Thư khen thanh niên” (Báo Nhân dân số ngày1/8/1951) đã một lần nữa khẳng định tầm quan trọng tầm quan trọng và sựcần thiết phải chăm lo bồi dưỡng thế hệ trẻ - thanh niên
Đảng ta và Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn luôn đặt niềm tin vững chắc vàothế hệ trẻ đã được giáo dục và rèn luyện Ngay trong thời kỳ đất nước cònchìm trong bóng đêm nô lệ, phần đông thanh niên ta mù chữ và bị đầu độc,Chủ tịch Hồ Chí Minh đã mạnh mẽ khẳng định vai trò và lực lượng củat0trong cách mạng Điều đó khẳng định hơn nữa sự cần thiết của thanh niên.Đối lập với cách nhìn tiêu cực của nhiều sĩ phu yêu nước trước đó về thanhniên Người nêu lên quan điểm “muốn thức tỉnh một dân tộc thì trước hết phảithức tỉnh thanh niên” Khi Cách mạng tháng Tám thành công, Chủ tịch Hồ
Trang 11Chí Minh đã chỉ ra cho thanh niên và nhân dân ta thấy: “…Non sống ViệtNam có trở nên vẻ vang được hay không, chính là nhờ một phần lớn ở cônghọc tập của các cháu…” Sự thật của ba mươi năm sau diễn ra trên đất nước ta
đã chứng minh cho chân lý sáng ngời ấy
Suốt hai cuộc kháng chiến thần kỳ chống thực dân Pháp và đế quốc
Mỹ, mỗi lần nói đến thế hệ trẻ - thanh niên và công tác của họ, Bác lại nhắcnhở cán bộ đoàn viên thanh niên chúng ta phải hiểu về thế hệ đang được Đảng
và nhân dân chăm lo đào tạo, giáo dục, là lực lượng “dời non, lấp biển” là
“thế hệ anh hùng trong thời đại anh hùng”, là lớp người “giương cao ngọn cờcủa chủ nghĩa anh hùng cách mạng”
Từ sự đánh giá đúng đắn về khả năng cách mạng của thanh niên, Bác
đã truyền niềm tin yêu ấy đến cho toàn Đảng, toàn dân Bác khẳng định: “Vớimột thế hệ thanh niên hăng hái, kiên cường” Bác “thấy tương lai của dân tộc
ta vô cùng vững chắc và vẻ vang…” Đây không chỉ là tình cảm, là lòngmong mỏi của Bác mà là một luận điểm khoa học của Người về sự kỳ vọng,tin tưởng vào thanh niên Điều đó được thể hiện trong nhiều bài nói, bài viết,Bác còn chỉ ra phương hướng rèn luyện, phấn đấu và hành động của thanhniên
Lịch sử phong trào thanh niên Việt Nam mãi mãi khắc ghi công ơn trờibiển của Người Ngày nay trong sự nghiệp vẻ vang mà thế hệ trẻ đang đảmđương, vấn đề bồi dưỡng, rèn luyện với hiệu: “tình nguyện, xung kích”,
“đừng hỏi Tổ quốc đã làm gì cho ta mà tự hỏi ta đã làm gì cho Tổ quốc hômnay” đã vang được đặt lên hàng đầu và xem như “kim chỉ nam cho mọi hànhđộng”
Trang 12Chương II QUAN ĐIỂM, TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH VỀ VAI TRÒ
CỦA THẾ HỆ TRẺ TRONG SỰ NGHIỆP CÁCH MẠNG
CỦA ĐẢNG VÀ DÂN TỘC TA
Chủ tịch Hồ Chí Minh là người tài đức song toàn Dân tộc Việt Nam
và nhân loại tiến bộ mãi mãi tự hào về Chủ tịch Hồ Chí Minh Người anhhùng giải phóng dân tộc và danh nhân văn hoá thế giới Chủ tịch Hồ ChíMinh mãi mãi là tấm gương sáng về nhân cách cho các thế hệ hôm nay vàmai sau noi theo
Chủ tịch Hồ Chí Minh là người chăm lo, tổ chức, rèn luyện thế hệ trẻnước ta trong hơn nửa thế kỳ qua, khi từ biệt chúng ta, Bác Hồ đã để lại muônvàn tình yêu thương cho chúng ra, cho các cháu thanh thiếu niên và nhi đồng
Bác đã nêu lên cho toàn Đảng, toàn dân ta một nhiệm vụ hết sức trọngđại: “Bồi dưỡng thế hệ cách mạng cho đời sau là một việc rất quan trọng vàrất cần thiết” và Đảng ta đã xác định trong sự nghiệp “bồi dưỡng thế hệ cáchmạng cho mai sau” ấy việc nghiên cứu, quán triệt những tư tưởng của Hồ ChíMinh về thế hệ trẻ hết sức quan trọng
Đại hội đại biểu toàn quốc Đảng cộng sản Việt Nam lần thứ VII(6/1991) trân trọng ghi vào cương lĩnh và điều lệ của mình “Đảng lấy chủnghĩa Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh làm nền tảng cho tư tưởng, kimchỉ nam cho hành động” Đây là bước phát triển mới hết sức quan trọng trongnhận thức tư duy lý luận của Đảng ta
Tư tưởng Hồ Chí Minh về vai trò thanh niên nói riêng và thế hệ trẻ nóichung là hệ thống hoàn chính về nhận thức, quan điểm lý luận trong một loạtvấn đề rất cơ bản như nhìn nhận, đánh giá vai trò, khả năng của người kế tụctrung thành; xuất sắc sự nghiệp của dân tộc và của Đảng, trở thành lực lượngchính trị dưới sự lãnh đạo của Đảng để thực hiện các nhiệm vụ cách mạng
Trang 132.1.Chủ nghĩa Mác - Lênin về giáo dục, bồi dưỡng thế hệ trẻ
Với nhãn quan chính trị hết sức sâu sắc, với tầm nhìn chiến lược lâu dàitrong những năm hoạt động cách mạng sôi nổi và từng bước xây dựng họcthuyết cách mạng của các nhà sáng lập chủ nghĩa xã hội khoa học thì việc xâydựng một xã hội mới không còn cảnh người bóc lột người, một xã hội vănminh, tiến bộ, hạnh phúc đã sớm nhận thấy thế hệ trẻ là một lực lượng cáchmạng hùng hậu, có vai trò to lớn trong sự nghiệp cách mạng thế giới Cầnphải tập hợp, giáo dục và rèn luyện, phát huy những tiềm năng đó Các Mác,Ph.Angghen và Lênin đã rất coi trọng việc bồi dưỡng giáo dục thanh niên.Các Mác đề ra luận điểm nổi tiếng được quốc tế thứ nhất xem đó là chỉ thịquan trọng phải tuân theo, Các Mác viết: “Những người công nhân tiên tiến ýthức được một cách đầy đủ rằng tương lai của giai cấp họ, qua đó cũng làtương lai của cả loài người hoàn toàn phụ thuộc vào nhiệm vụ giáo dục thế hệ
công nhân trẻ” (Các Mác, Ph.Angghen – Bàn về thanh niên NXB TN – Hà
Nội, 1982, tr118) Các Mác cũng nêu rõ trách nhiệm của các Đảng của giai
cấp vô sản là lãnh đạo việc phát triển, hình thành thế giới quan khoa học chothế hệ trẻ, coi đó là công việc thiết thực để xây dựng Đảng Bởi vì theo Mác:
“Đảng chúng ta là Đảng của tương lai, mà tương lại thuộc về thanh niên.Chúng ta là Đảng của những người đổi mới, vì sự đổi mới mà thanh niên luônhan thích, chúng ta là Đảng của cuộc đấu tranh hy sinh, xả thân ấy chống lạinhững gì mục nát, mà thanh niên bao giờ cũng đi đầu trong cuộc đấu tranh xả
thân ấy” (Các Mác, Ph.Angghen – Sđd, tr 120) Ph.Ăngghen cho rằng thanh
niên nói riêng và thế hệ trẻ nói chung không thể đứng ngoài chính trị,điều đó dẫn đến phải giáo dục, phải bồi dưỡng họ vì “họ là đạo quânxung kích của giai cấp vô sản quốc tế và đội hậu bị của Đảng” (tức Đảng
cộng sản) (Các Mác, Ph.Angghen -Sđd, tr 120) Lênin cho rằng “Thanh niên
là nguồn sinh lực chiến đấu của cách mạng” (Lênin bàn về thanh niên, NXB
TN, Hà Nội, 1981, Tr67, 231) Người viết: “ Người ta quan sát thấy thanh
niên công nhân là một khát vọng nồng cháy không gì kìm hãm được sự
Trang 14vươn tới lý tưởng dân chủ và chủ nghĩa xã hội” và “sớm muộn thanhniên sẽ đến với chủ nghĩa xã hội bằng những con đường khác với cha
anh họ” (Các Mác, Ph.Angghen -Sđd, tr 120) Với nhận định đó, Lênin
thấy sự cần thiết như là tất yếu, phải giáo dục, đào tạo thế hệ trẻ: Người nêu:
“Nội dung nền giáo dục phải bao gồm trí dục, thể dục và kỹ thuật bách khoa
và công tác giáo dục phải kết hợp chặt chẽ với lao động sản xuất, nhằm đàotạo thế hệ trẻ thành những con nhiều mới xã hội chủ nghĩa, là con người pháttriển toàn diện, có cuộc sống tập thể và cuộc sống cá nhân hài hoà phong
phú” (Các Mác, Ph.Angghen, Lênin Xtalin bàn về TN, NXB TN, Hà Nội,
1978, tr7) Người cũng chỉ ra rằng “chúng ta phải chuẩn bị cho thanh
niên như thế nào dễ học biết xây dựng đến cùng và hoàn thành triệt để sựnghiệp mà chúng ta bắt đầu” Bởi vì cơ sở của đạo đức cộng sản là cuộcđấu tranh để củng cố và hoàn thành công cuộc xây dựng chủ nghĩa cộngsản” Chính vì vậy cần chăm lo giáo dục thế hệ trẻ, đặc biệt là thanhniên: “phải giáo dục cho thanh niên tinh thần kiên quyết đạp đổ thế giới
cũ, chống mọi sự bóc lột, tẩy sách những tàn dư của nền sản xuất nhỏ,những tập tục, thói quen cũ, xây dựng chủ nghĩa tập thể của giai cấp vô
sản, đoàn kết với giai cấp vô sản và lôi cuốn nhân dân lao động tích cực
tham gia vào xây dựng và củng cố một thế giới mới của lao động đãđược giải phóng và của chủ nghĩa cộng sản Thanh niên phải yêu tổ quốc
xã hội chủ nghĩa, luôn luôn đề cao cảnh giác, bảo vệ độc lập tự do của
đất nước, sẵn sàng tham gia vào công cuộc củng cố quốc phòng” (Các
Mác, Ph.Angghen, Lênin Xtalin bàn về TN, NXB TN, Hà Nội, 1978, tr9)
Thế hệ trẻ còn phải mang trong mình tinh thần chủ nghĩa đế quốc
vô sản Cần phải cho mọi người nhận thức được rằng những thành công
và thất bại của cuộc đấu tranh của giai cấp vô sản ở mỗi nước gắn liềnvới những thành công và thất bại của phòng trào cách mạng quốc tế, phảiủng hộ bằng lời nói và việc làm phong trào cách mạng của các giai cấp
bị áp bức ở tất cả các nước Vì vậy, để trở thành nước người chủ tương
Trang 15lai của đất nước, thế hệ trẻ cần phải “học tập” tự làm giàu cho bản thân bằngchính tinh hoa văn hoá nhân loại Phải chiếm lấy thành trì khoa học thì mớithật sự trở thành chủ nhân của đất nước Lênin nhấn mạnh: “thật sự sailầm khinghĩ rằng chỉ cần thấm nhuần những khẩu hiện cộng sản, những kết luận củakhoa học cộng sản, mà không cần phải thấm nhuần tổng số những kiến thức
mà chính bản thân chủ nghĩa cộng sản là kết quả Nếu không có có một nềnhọc vấn hiện đại thì “chủ nghĩa cộng sản chủ là một nguyện vọng mà thôi”
(Các Mác, Ph.Angghen, Lênin Xtalin bàn về TN, NXB TN, Hà Nội, 1978,
tr10) và cần giáo dục tinh thần khó khăn, giáo dục tin tưởng tuyệt đối vào
những thuận lợi của chủ nghĩa cộng sản (chủ nghĩa xã hội)
Những luận điểm cơ bản của chủ nghĩa Mác - Lênin về thế hệ trẻ (đặcbiệt là thanh niên) giúp chúng ta có cơ sở lý luận để quán triệt sâu sắc nhữnglời dạy quý báu của Chủ tịch Hồ Chí Minh, nhằm bồi dưỡng, giáo dục thế hệtrẻ nước ta vững bước đi lên với khí thế sôi nổi
2.2 Quan điểm của Chủ tịch Hồ Chí Minh về thế hệ trẻ
Ngày nay thế hệ trẻ (đặc biệt là thanh niên) nước ta đang đứng trướcnhững nhiệm vụ to lớn là vinh quang cùng nhân dân cả nước tiến hành côngcuộc đổi mới, nhằm phấn đấu thực hiện thắng lợi mục tiêu xây dựng mộtnước Việt Nam: dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh,bảo vệ vững chắc độc lập chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ nước ta Để có đủkhả năng hoàn thành nhiệm vụ trọng đại đó thì việc giáo dục, bồi dưỡng thế
hệ trẻ “Sống chiến đấu, lao động và học tập theo gương Bác Hồ vĩ đại” Dựatrên nguyên tắc thống nhất giữa lý luận và thực tiễn, cũng như việc kết hợpgiữa giáo dục với lao động sản xuất là điều kiện cần thiết để góp phần pháttriển toàn diện thế hệ trẻ
2.2.1 Chủ tịch Hồ Chí Minh là người có công lớn trong việc đánh giá đúng đắn vai trò và khả năng cách mạng của thế hệ trẻ (đặc biệt là thanh niên trong công cuộc kiến thiết nước nhà)
Trang 16Là người tổ chức thiên tài, ngay từ đầu thế kỷ, Chủ tịch Hồ Chí Minh
đã dự báo: “Đằng sau sự phục tùng tiêu cực, người Đông Dương giấu một cái
gì đó sôi sục, đang gào thét và sẽ bùng nổ một cách ghê gớm khi thời cơ đến”
(Hồ Chí Minh – Về Giáo dục Thanh niên, NXB TN, Hn1980, tr30) Từ sự
nhận định này mà Chủ tịch Hồ Chí Minh đề ra luận điểm phải sớm “hồi sinh”thanh niên, thức tỉnh thí nghiệm (bài viết “Gửi thanh niên Việt Nam” inchung trong Bản án chế độ thực dân Pháp) Chính từ luận điểm này mà Ngườibắt tay vào việc tuyên truyền, giáo dục và bồi dưỡng thanh thiếu niên Ngườiquán triệt theo tư tưởng Lênin và viết “ở Đông Dương chúng ta có tất cảnhững cái mà một dân tộc có thể mong muốn… nhưng chúng ta thiếu tổ
chức và người tổ chức” (Hồ Chí Minh về Giáo dục thanh niên, NXB TN,
Hà Nội 1980, tr30)
Vì sao người lại quan tấm đến vấn đề bồi dưỡng thế hệ trẻ? Đây làxuất phát từ sự đánh giá đúng đắn của Người về vai trò và khả năng cáchmạng của thế hệ trẻ Người thấy rõ muốn giải phóng dân tộc, muốn xâydựng thành công xã hội mới, thế hệ trẻ phải được bồi dưỡng, giáo dục, tổchức lại thành lực lượng xuất phát từ vai trò, vị trí quyết định của họtrong cách mạng
Ngay sau khi cách mạng Tháng Tám thành công mở ra kỷ nguyênđộc lập, tự do cho đất nước, Bác Hồ dạy: “Nước nhà Thịnh hay suy, yếu
hay mạnh một phần lớn là do các thanh niên” (Hồ Chí Minh về Giáo dục
thanh niên, NXB TN, Hà Nội 1980, tr84) Nói đến nhiệm vụ kiến thiết
đất nước sau 80 năm bị bóc lột và khai thác tàn bạo của chủ nghĩa đếquốc, Bác chỉ rõ: “Việt Nam có được vẻ vang các cường quốc năm châuhay không chính là nhờ một phần rất lớn ở công học tập của các cháu”
((Hồ Chí Minh về Giáo dục thanh niên, NXB TN, Hà Nội 1980, tr6) Bác
biểu lộ một niềm tin vững chắc vào thế hệ trẻ: “Trong công cuộc kiến
thiết đó nước nhà trông mong chờ đợi ở các cháu rất nhiều” ((Hồ Chí
Minh về Giáo dục thanh niên, NXB TN, Hà Nội 1980, tr316, 317 Như
Trang 17vậy, rõ ràng là tương lai của đất nước, của dân tộc nằm trong tay thế hệtrẻ, những người sẽ tiếp bước đưa cha anh, đưa ngọn cờ cách mạng đếnthắng lợi cuối cùng.
Khi miền Bắc nước ta bước vào thời kỳ xây dựng cơ sở vật chấtcủa chủ nghĩa xã hội, Chủ tịch Hồ Chí Minh nhìn nhận thế hệ thanh niên
là lớp người “xung phong trong cuộc phát triển kinh tế và văn hoá”trong sự nghiệp xây dựng chủ nghĩa xã hội, thanh niên là “lực lượng cơbản trong bộ đội và Công an và dân quân tự vệ đang hăng hái giữ gìn trật
tự, trị an bảo vệ tổ quốc” Vì trong mọi công việc thanh niên thi đua thực
hiện khẩu hiệu “đâu cần thanh niên có, việc gì khó có thanh niên”(Hồ
Chí Minh về Giáo dục thanh niên, NXB TN, Hà Nội 1980, tr375)
Trong lúc Mỹ - Nguỵ thẳng tay đàn áp, khủng bố các phong tràoyêu nước của tuổi trẻ và đồng bào miền Nam, đặc biệt là vào thời kỳ đentối, khó khăn nhất ở miền Nam, Bác Hồ luôn khẳng định vai trò của thế
hệ trẻ với niềm tin yêu vô cùng vững chắc: “Các cháu thanh niên miềnNam sinh ra và lớn lên trong hai cuộc đấu tranh yêu nước…, đã được rènluyện thành một thế hệ thanh niên cùng gan dạ, thông minh, không sợ
gian khổ, hy sinh, quyết chiến, quyết thắng” (Hồ Chí Minh về Giáo dục
thanh niên, NXB TN, Hà Nội 1980, tr379)
Bằng sự nhìn nhận đáng giá khách quan, khoa học khả năng cáchmạng to lớn của thế hệ trẻ thanh niên, Bác đi tới một dự báo hết sứcđúng đắn, thiên tài này đã thành hiện thức: “Với một thế hệ trẻ thanhniên hăng hái, kiên cường, chúng ta nhất định thành công trong sựnghiệp bảo vệ miền Bắc, giải phóng miền Nam, thống nhất Tổ quốc”
(Hồ Chí Minh về Giáo dục thanh niên, NXB TN, Hà Nội 1980, tr30)
Đất nước càng phát triển, vị thế của đất nước và dân tộc ta càng đượcbạn bè khắp năm châu tôn vinh, nhất là qua hơn 20 năm thực hiện đổi mới vớinhững thành tựu to lực lượng lớn do Đảng ta khởi xướng và lãnh đạo dướiánh sáng tư tưởng Hồ Chí Minh càng chứng minh một cách sâu sắc tính đúng
Trang 18đắn, khách quan, khoa học trong sự nhận thức về thế hệ nước ta đối với sựnghiệp cách mạng mà Bác Hồ đã khẳng định suốt nửa thế kỷ qua.
Song, dù rất quý thế hệ trẻ - thanh niên “Vì thanh niên người tiếp sứccách mạng cho thế hệ thanh niên già, đồng thời là người phụ trách dìu dắt thế
hệ thanh niên tương lai” (Hồ Chí Minh về Giáo dục thanh niên, NXB TN, Hà
Nội 1980, tr315) Bác vẫn luôn xem xét thế hệ trẻ - thanh niên một cách toàn
diện, không thiên một chiều nào mặc dù trong phương pháp của Người luônchú trọng, khuyến khích, biểu dương Bác thường phân tích cả ưu và nhược,không xuất phát theo cảm tính chủ quan Trong xã hội ta vẫn không ít người
đề cao giới trẻ đến nỗi chỉ có ưu điểm, họ có thể làm bất kỳ điều gì họmuốn… Bên cạnh đó có một số người coi thường thế hệ trẻ - thanh niên rất
“gia trưởng” cho đó là lớp “trẻ người non dạ” khó làm nên việc…
Chủ tịch Hồ Chí Minh không tán thành cả hai cách nhìn nhận Ngườiđánh giá thế hệ trẻ - thanh niên với tất cả ưu nhược điểm vốn có của họ, coi
họ là “bộ phận quan trọng của dân tộc”, là “lực lượng nòng cốt để xây dựng
xã hội mới” Nhưng Bác luôn chỉ ra những nhược điểm, những mặt yếu củathế hệ trẻ - thanh niên trong đó là sự từng trải, thiếu kinh nghiệm trong cuộcsống; một số chưa chịu khó học tập, mắc bệnh hình thức, bệnh cá nhân, tựcao, tự đại… Bác yêu cầu làm sao phải chống tâm lý tư lợi, ham sung sướng,tránh khó nhọc, chống thói xem khinh lao động, nhất là lao động chân tay,chống lười biếng xa xỉ, chống kiêu ngạo, giả dối, hình thức, khoe khoang…phát huy mặt mạnh, khắc phục điểm yếu là con đường để tự hoàn thiện nhâncách của thế hệ trẻ - thanh niên
Bác đã rất coi trọng và căn dặn cơ bản công tác thanh niên phải nhìnnhận thanh niên theo quan điểm phát triển, người nó: “Từ ngày cách mạngtháng Tám đến nay, thanh niên có cơ hội để phát triển một cách mau chóng và
rộng rãi hơn” (Hồ Chí Minh về Giáo dục thanh niên, NXB TN, Hà Nội
1980, tr84) Đó là sự phát triển về học vấn, trí tuệ, nghề nghiệp, thể
chất…
Trang 19Quán triệt tư tưởng của Người, từ Án nghị quyết về cộng sản thanhniên, vận động (10/1930) cho đến nghị quyết 04 của Ban chấp hành TWĐảng (khoá VII) về vấn đề nhìn nhận, đánh giá vai trò và khả năng cáchmạng của thanh niên ngày càng được làm rõ và càng thêm sâu sắc
Trong cuộc đụng đầu lịch sử với đế quốc Mỹ xâm lược, tên đế quốcgiàu mạnh bậc nhất thế giới Đảng ta nhìn nhận thế hệ trẻ - thanh niên là lớpngười: “Đã tỏ ra vô cùng anh dũng, thông minh và sáng tạo, nêu những tấmgương sáng ngời về chủ nghĩa anh hùng cách mạng, góp phần to lớn vàothắng lợi chung của quân và dân cả nước” (Nghị quyết 181 BBT TW Đảngngày 25/9/1968) Đây là sự đánh giá rất cao và khách quan
Lại đến thời kỳ xây dựng chủ nghĩa xã hội, đổi mới và thực hiện côngnghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước, Đảng ta một lần nữa khẳng định: “…Sựnghiệp đổi mới có thành công hay không, đất nước có bước vào thế kỷ 21 cómột vị trí xứng đáng trong cộng đồng thế giới hay không, cách mạng ViệtNam có vững bước theo con đường xã hội chủ nghĩa hay không phần lớn tuỳthuộc vào lực lượng thanh niên…”
Cách mạng là sự nghiệp của quần chúng, của nhiều thế hệ nối tiếp nhauđược tổ chức và chuẩn bị như Lênin và Hồ Chí Minh đã dạy: Lịch sử là vôhạn song cuộc đời của mỗi con nhiều là có hạn: “Mỗi thế hệ trẻ chỉ có thể đihết một chặng trên con đường “Thiên lý cách mạng” đã lựa chọn Bác Hồthấy rõ khả năng tối đa mà thế hệ đi trước có thể làm được cũng như các giớihạn tự nhiên mà thế hệ đã không thể vượt qua: “Con người sinh ra ai cũng lớn
lên, già đi rồi chế” (Hồ Chí Minh về Giáo dục thanh niên, NXB TN, Hà
Nội 1980, tr110) Từ đó bàn giao thế hệ “không chỉ là trao lại những gì
đã có mà quan trọng hơn nhiều, khó khăn hơn, gian khổ hơn nhiều chuẩn
bị cho lớp đi sau những gì cần thiết cho một cách vững chắc nhất, tốt đẹpnhất Bác Hồ dạy: “Nếu thế hệ già khôn hơn thế hệ trẻ thì không tốt.Thế hệ già thua thế hệ trẻ mới là tốt” Tại Đại hội lần thứ III Hội Liênhiệp Thanh niên Việt Nam, quán triệt tư tưởng của Bác Hồ, Đồng chí
Trang 20Tổng Bí thư Đỗ Mười nói: Thanh niên có phát triển thì dân tộc mới
trường tôn” (Tổng bí thư Đỗ Mười).
Trong ý nghĩa cách mạng và khoa học đó, mục đích cuối cùng củaviệc nhìn nhận, đánh giá vai trò khả năng cách mạng của thế hệ trẻ thanhniên chính là tiền đề đi tới “chăm lo, bồi dưỡng thế hệ cách mạng chođời sau” – trở thành khó khăn chính trị hùng hậu của Đảng Một trongnhững luận điểm hết sức quan trọng của Hồ Chí Minh kính yêu màNgười luôn luôn căn dặn chúng ta quán triệt trong suy nghĩ và hànhđộng
2.2.2 Những luận điểm cơ bản của tư tưởng Hồ Chí Minh và quan điểm của Đảng ta đối với việc bồi dưỡng thế hệ trẻ
Hồ Chí Minh đã nhiều lần quán triệt: cuộc cách mạng xã hội chủ nghĩa
là một cuộc đấu tranh lâu dài, gian khổ, nhiều thử thách và là công việc củanhiều thế hệ kế tiếp nhau, mỗi thế hệ chỉ có thể phấn đấu và đạt được một sốmục tiêu, đi được một số mục tiêu, đi được một hoặc vài bước cả lộ trình cáchmạng Thực tế ấy đặt ra vấn đề các thế hệ đi trước không chỉ đơn thuần traolại những thành quả cách mạng mình đã đạt được, mà còn phải chuẩn bịnhững điều kiện tinh thần, vật chất để thế hệ sau có thể kế thừa, phát triển vàbảo vệ thành quả của các thế hệ cha ông
Việc giáo dục, bồi dưỡng thế hệ cách mạng cho đời sau có ý nghĩa rấtlớn là nhằm chuẩn bị những lớp người kế tục sự nghiệp của Đảng và của dântộc, giữ vững và phát huy thành quả cách mạng của lớp người đi trước Đó làmột việc làm cần phải chủ động, tích cực, nhằm tạo nên một lớp người kế tụcxuất sắc và trung thành với lý tưởng và cong đường mà thế hệ cha ông đã lựachọn Luận điểm: “Vì lợi ích trăm năm thì phải trồng người” theo Hồ ChíMinh nghĩa là phải đặt mục đích tạo ra con người mới có đạo đức, trí tuệ cao,theo kịp thời đại, có lý tưởng cách mạng không chỉ cho họ hôm nay mà cho cảthế hệ muôn đời sa sau