Bài dự thi liên môn bệnh sốt xuất huyết, nguyên nhân va cách phòng trừ lợi 2017

Bệnh sốt xuất huyết có thể gây thành dịchlớn nhất là trong thời điểm mùa mưa , bệnh lây từ người bệnh qua người lànhthông qua việc bị muỗi đốt Nếu phát hiện bệnh muộn hoặc không đưa đến

SỞ GD&ĐT TỈNH THANH HÓA

PHÒNG GD&ĐT HUYỆN THIỆU HÓA

BÀI DỰ THI VẬN DỤNG KIẾN THỨC LIÊN MÔN ĐỂ GIẢI QUYẾT CÁC

TÌNH HUỐNG TRONG THỰC TẾ DÀNH CHO

1 Trần Lê Thúy Hòa - Lớp 9A

VẬN DỤNG KIẾN THỨC LIÊN MÔN ĐỂ GIẢI QUYẾT CÁC

TÌNH HUỐNG THỰC TIỄN

I TÊN TÌNH HUỐNG

“Bệnh sốt xuất huyết, nguyên nhân và cách phòng ngừa”

Hiện nay dịch sốt xuất huyết sốt xuất huyết đang hoành hành ở nhiều nơi trên cảnước và diễn biến hết sức phức tạp Bệnh sốt xuất huyết có thể gây thành dịchlớn nhất là trong thời điểm mùa mưa , bệnh lây từ người bệnh qua người lànhthông qua việc bị muỗi đốt Nếu phát hiện bệnh muộn hoặc không đưa đến trungtâm y tế kịp thời có thể dẫn đến sốc, xuất huyết não, xuất huyết tiêu hóa, tay têliệt, trụy tim mạch, hôn mê dẫn đến khả năng tử vong cao, đặc biệt là trẻ em.Hơn nữa, bệnh sốt xuất huyết chưa có vắc xin phòng bệnh và chưa có thuốc điềutrị đặc hiệu Vậy làm cách nào để bảo vệ sức khỏe chính mình, bảo vệ sức khỏecho người thân và cộng đồng trong môi trường có nhiều nguy cơ bệnh dịch hiệnnay?

Chính vì vậy, chúng em quyết định tìm hiểu sâu hơn về bệnh sốt xuất huyết, nguyên nhân, cách phòng ngừa Vận dụng các kiến thức liên môn để giải quyết vấn đề:“Bệnh sốt xuất huyết, nguyên nhân và các biện pháp phòng ngừa ” Bằng những kiến thức đã học, qua bài thi này chúng em muốn tuyên

truyền, vận động các bạn học sinh hãy mang những hiểu biết của mình đã được học để tuyên truyền cho những người xung quanh mình để cả cộng đồng chung tay thực hiện tốt công tác phòng chống dịch sốt suất huyết, góp phần bảo vệ sức khỏe con người cũng như đặt những nền móng vào việc đấu tranh với những căn bệnh truyền nhiễm trong cuộc sống

II MỤC TIÊU GIẢI QUYẾT TÌNH HUỐNG

Bài viết phải đảm bảo các yêu cầu về:

+ Giới thiệu về bệnh sốt xuất huyết

+ Các nguyên nhân dẫn đến con người mắc bệnh sốt xuất huyết

+ Các biện pháp phòng ngừa bệnh sốt xuất huyết cho người dân

+ Ý nghĩa thực tiễn

III TỔNG QUAN VỀ CÁC NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN VIỆC

GIẢI QUYẾT TÌNH HUỐNG

1 Người nghiên cứu: Trần Lê Thúy Hòa và Nguyễn Thị Thương

2 Tiến hành nghiên cứu: Bằng các phương pháp

- Thu thập thông tin, tìm hiểu tư liệu liên quan

- Tích hợp: Tích hợp những vấn đề đã biết, đã học, kiến thức liên môn vớithực tế đời sống

- Phân tích, đánh giá, nhận biết: Phân tích các mặt lợi ích và tác hại, phânbiệt các sản phẩm từ thực tế

3 Tổng hợp nghiên cứu

Vân dụng kiến thức liên môn để nghiên cứu và giải quyết tình huống

* Môn học chính: Sinh học lớp 7 bài “Trùng sốt rét và trùng kiết lị”

Sinh học lớp 6 bài “ Các loại lá biến dạng”

- Nắm được nguồn gốc, số loài, sự sinh sản của muỗi

- Bệnh sốt xuất huyết do muỗi gây ra với con người

* Các môn học tích hợp:

- Môn Công nghệ lớp 6 Các biện pháp ngăn ngừa, phòng tránh giảmthiểu muỗi qua các công trình nghiên cứu

- Môn Công nghệ - Trồng cây lớp 9

+ Biết trồng một số cây thảo dược không chỉ có thể nấu ăn, trang trí màcòn có thể chống muỗi

- Môn GDCD lớp 7 bài “Môi trường và tài nguyên thiên nhiên”

+ Con người phải có ý thức bảo vệ môi trường

4 Nội dung nghiên cứu

4.1 Tìm hiểu nguyên nhân gây ra bệnh sốt xuất huyết.

-Sốt xuất huyết là bệnh truyền nhiễm cấp tính, có thể gây thành dịch do virút dengue gây ra Bệnh lây lan do muỗi vằn đốt người bệnh nhiễm vi rút sau đótruyền bệnh cho người lành qua vết đốt

Virus này gồm 4 chủng đó là D1, D2, D3 và D4.Virus Dengue có vector truyền bệnh đó là các loài muỗi có tên khoa học là Aedes Muỗi Aedes sẽ mang virus Dengue nếu nó đốt người mắc bệnh sốt xuất huyết, sau đó nó đóng vai trò

là trung gian truyền bệnh từ người này sang người khác Virus Dengue không thểlây lan trực tiếp từ người này sang người khác, mà bắt buộc phải thông qua vật

chủ trung gian này Ở Việt Nam, loại muỗi này hay được gọi là muỗi vằn.

Muỗi vằn - thủ phạm gây ra bệnh sốt xuất huyết

Muỗi vằn là loại sống trong nhà, mọi hoạt động trong vòng đời đều gắnliền với đời sống của con người Muỗi sốt xuất huyết chỉ đẻ ở các vật chứa nước

sạch có sẵn trong nhà và xung quanh hiên nhà, nhất là những vật có ánh nắngmặt trời chiếu rọi 30-40%/ngày (cho nước ấm), Muỗi có màu đen, thân và chân

có những đốm trắng thường được gọi là muỗi vằn

Muỗi vằn cái đốt người vào ban ngày, đốt mạnh nhất là vào sáng sớm vàchiều tối

Muỗi vằn thường trú đậu ở các góc, xó tối trong nhà, trên quần áo đặc biệtquần áo có mùi mồ hôi, chăn màn, dây phơi và các đồ dùng trong nhà

Muỗi vằn đẻ trứng, sinh sản ở các ao, vũng nước hoặc các dụng cụ chứanước sạch ở trong và xung quanh nhà như bể nước, chum, vại, xô, chậu, giếngnước, hốc cây, hòn non bộ các đồ vật hoặc đồ phế thải có chứa nước như lọhoa, bát nước kê chạn, lốp xe, vỏ dừa, vỏ sữa chua, máng thoát nước mưa bịtắc Muỗi vằn phát triển mạnh vào mùa mưa, khi nhiệt độ trung bình hàng thángvượt trên 20º C

Vòng đời của muỗi vằn.

4.2 Biểu hiện của bệnh sôt xuất huyết

+Thể bệnh nhẹ: Sốt cao đột ngột 39-400C, kéo dài 2 - 7 ngày, khó hạ sốt.Đau đầu nhiều ở vùng trán, sau nhãn cầu Có thể có nổi mẩn, phát ban.

Bệnh nhân bị nổi nhiều mẩn đỏ khắp cơ thể

+Thể bệnh nặng: Bao gồm các dấu hiệu trên kèm theo một hoặc nhiều

dấu hiệu sau: Dấu hiệu xuất huyết: Chấm xuất huyết ngoài da, chảy máu cam,chảy máu chân răng, vết bầm tím chỗ tiêm, nôn/ói ra máu, đi cầu phân đen (do bịxuất huyết nội tạng) Đau bụng, buồn nôn, chân tay lạnh, người vật vã, hốt hoảng(hội chứng choáng do xuất huyết nội tạng gây mất máu, tụt huyết áp) tổn thươngcác cơ quan như gan, não, tim, Với trẻ em, sốt rét khiến cơ thể trẻ còi cọc,chậm lớn, kém thông minh Phụ nữ có thai nếu mắc sốt rét dễ bị sảy thai, sinhnon

Người bị bệnh sốt xuất huyết nếu không được cấp cứu và điều trị kịp thời

có thể dẫn đến tử vong

Bệnh nhân sốt xuất huyết bị biến chứng thành suy tim.

4.3 Cơ chế phát bệnh sốt xuất huyết trong cơ thể người.

Bệnh sốt xuất huyết Dengue có biểu hiện lâm sàng đadạng, diễn biến nhanh chóng từ nhẹ đến nặng Bệnh thườngkhởi phát đột ngột và diễn biến qua ba giai đoạn:

Trong trường hợp nặng người bệnh có các dấu hiệu của suy tuầnhoàn: mạch nhanh và yếu, huyết áp kẹt (chênh lệch dưới 20 mmHg) hoặc tụt huyết áp so với tuổi, da lạnh và ẩm, tình trạng tâm

tinh thần thay đổi Dựa vào kết quả xét nghiệm để xác định Cabệnh SD/SXHD phân lập vi rút dengue hoặc xét nghiệm huyếtthanh Bệnh chưa có thuốc điều trị đặc hiệu và chưa có vắc xinphòng bệnh.

Ở giai đoạn đầu 1-3 ngày đầu, thì bệnh nhân có biểu hiện sốt cao, người mệt mỏi, đau mỏi cơ khớp, buồn nôn, nổi ban, một số trường hợp đi ngoài phân lỏng nếu truyền dịch sẽ rất dễ bị sốc, lên cơn co giật

Giai đoạn hai, từ ngày thứ 4-7, là giai đoạn tăng thấm rất nguy hiểm,bệnh

sẽ khởi phát với những triệu chứng cấp tính như rét run, sốt cao 39-40 độ C, đau đầu, đau khắp mình mẩy, đặc biệt là đau các khớp chi, khớp xương, cơ, nhãn cầu… Cơn sốt cao, đột ngột, sau đó bệnh nhân sẽ cảm thấy đau nửa đầu rất nặng,mệt mỏi, buồn nôn và nôn, da bắt đầu phát ban Có thể có chảy máu nhẹ Thể nhẹ, triệu chứng nhẹ được gọi là sốt Dengue còn thể nặng với những diễn biến khôn

Sự nguy hiểm của căn bệnh sốt xuất huyết Dengue ở chỗ bệnh chưa có thuốc điều trị đặc hiệu và chưa có vắc xin phòng bệnh, mà chủ yếu điều trị triệu chứng và tùy thuộc đáp ứng cơ thể bệnh nhân nên rất phức tạp Các triệu chứng nhẹ có thể phát triển lên thành những triệu chứng nặng nề và nguy hiểm hơn rất nhiều Sốt xuất huyết Dengue gây ra biến chứng do sốt cao, tổn thương mạch bạch huyết và mạch máu, chảy máu từ mũi và lợi, gan to ra và suy tuần hoàn Các triệu chứng này nếu không được chữa trị ngay lập tức bệnh nhân sẽ bị xuất huyết, sốc và cuối cùng là tử vong Người dân không nên chủ quan tự điều trị, bởi những người mắc bệnh rồi vẫn có thể mắc lại Bởi virus Dengue gây bệnh sốt xuất huyết có tổng cộng 4 tuýp khác nhau là DEN-1, DEN-2, DEN-3 và DEN-4 Khi nhiễm các tuýp virus Dengue khác thì vẫn có thế mắc lại.Trong trường hợp mắc lại lần 2 thì nhiều nguy cơ có thể mắc những thể bệnh nặng do

đã miễn dịch của bệnh nhân đã có những phản ứng một phần của tuýp Dengue trước đó Tại Hà Nội cho đến thời điểm này đang xuất hiện 3 tuýp dengue DEN-

1, DEN-2, DEN-4 Sự xuất hiện của nhiều tuýp dengue trong cùng thời gian như

vậy sẽ càng làm tăng nguy cơ phát triển dịch sốt xuất huyết Dengue, nhiều ngườimắc bệnh có thể nặng hơn.

Đặc biệt với những bệnh nhân có những bệnh lý nền kèm theo như bệnhtiểu đường, tăng huyết áp, những bệnh nhân suy gan, suy thận, béo phì, ngườicao tuổi, trẻ em, các bệnh mãn tính, xơ gan, lại càng cần chú ý ở trong giai đoạnnày Những người có nền tảng các bệnh trên sống ở những vùng có dịch càng

cần đến ngay các cơ sở y tế kịp thời Vì ở những bệnh nhân có bệnh lý nền sẵnthì từ những ngày thứ tư trở đi của những bệnh nhân sốt xuất huyết Dengue theo

cơ chế bệnh sinh sẽ gây nên tình trạng tăng tính thấu tình mạch, gây thoát mạchgiảm tiểu cầu, dễ dẫn đến sốt xuất huyết

Bệnh nhân suy gan, suy thận kém thì yếu tố đông máu kém cộng thêm cảtiểu cầu giảm thì nguy cơ sốt xuất huyết càng nguy hiểm, đặc biệt trường hợpnặng, đa số dẫn đến sốt xuất huyết nội tạng, sốt xuất huyết não sẽ đến rất khóđiều trị và nguy hiểm đến tính mạng cho chính người bệnh

4.5 Tình hình bệnh sốt xuất huyết hiện nay.

Theo số liệu thống kê của Bộ Y tế cho biết, từ đầu năm đến nay, cả nước ghinhận 80.555 trường hợp mắc sốt xuất huyết, 24 trường hợp tử vong Trong đógần 70.000 trường hợp phải nhập viện điều trị So với cùng kỳ năm 2016, số mắctăng 33,5%, số tử vong tăng 5 trường hợp Riêng Hà Nội, từ đầu năm đến nay đã

có gần 14.000 bệnh nhân mắc sốt xuất huyết, chỉ đứng sau TP HCM

Bệnh đang phát triển mạnh tại các tỉnh, thành phố đặc biệt tại Thành Phố Hà

Nội So với cùng kỳ năm 2016, số người nhập viện tăng 11,2%; số người chết

tăng bốn người Các cơ sở khám chữa bệnh luôn trong tình trạng quá tải

Bệnh nhân sốt xuất huyết tăng nhanh, bệnh vện phải dùng phong họp để làm phòng bệnh

Tính đến hết tháng 9 /2017 xã Thiệu Phú, huyện Thiệu Hóa có 8 ca mắc bệnhsốt xuất huyết Thêm vào đó thời tiết giao mùa và thay đổi thất thường đangkhiến dịch bệnh có điều kiện phát triển hơn

4.6.Tình hình nhận thức của người dân với việc phong chống bệnh.

Mặc dù vẫn chưa có vắc-xin phòng bệnh sốt xuất huyết, chưa có thuốcđiều trị đặc hiệu, nhưng việc phòng bệnh hoàn toàn có thể thực hiện được, nếungười dân chủ động, tích cực tham gia diệt bọ gậy, phòng muỗi đốt tại gia đình

và cộng đồng, với tinh thần "không có bọ gậy, không có sốt xuất huyết" Tuynhiên, thực tế vẫn còn một bộ phận không nhỏ người dân còn mơ hồ, chủ quan,

lơ là, chưa chủ động phòng chống dịch theo yêu cầu của ngành y tế, chưa thấyđược hậu quả và tác hại của nó đặc biệt là học sinh.Vì vậy nhiềungười chưa có ýthức phòng chống bệnh Tại Thiệu Phú, qua điều tra cho thấy số dụng cụ chứanước là nơi muỗi vằn đẻ trứng tăng lên hằng năm Có đến 20% số gia đình đivắng khi cán bộ y tế đến phun thuốc diệt bọ gậy; 5% số gia đình không cho phunthuốc diệt muỗi và 7% số gia đình không hợp tác với cán bộ y tế

IV GIẢI PHÁP GIẢI QUYẾT TÌNH HUỐNG

Để giải quyết tình huống trên cần có nhiều giải pháp Chúng em đã tiếnhành các giải pháp sau.

Giải pháp 1: Thu thập tài tiệu, thông tin, hình ảnh có liên quan đến bệnhsốt xuất huyết

Giải pháp 2: Thuyết minh phân tích các nguyên nhân và đưa ra các biệnpháp phòng chống bệnh sốt xuất huyết

Giải pháp 3: Định hướng và mục tiêu trong tương lai

Xác định rõ nhiệm vụ của bản thân chung tay với cộng đồng trong việcphòng chống bệnh sốt xuất huyết

V THUYẾT MINH TIẾN TRÌNH GIẢI QUYẾT TÌNH HUỐNG

1 Tư liệu tham khảo: sách địa phương, sách giáo khoa các môn: Sinhhọc, Công nghệ, Địa lí…

2 Phương pháp thực hiện: - Ứng dụng công nghệ thông tin: tìm kiếmgoogle

- Công cụ hỗ trợ: máy ảnh, điện thoại…

Từ các kiến thức đó để viết thành bài dùng để thuyết minh hoặc dựa vào

đó để giới thiệu sơ lược

3 Tiến trình thực hiện

Cùng với việc chiếu lên màn hình hệ thống các hình ảnh có liên quan chúng

em thuyết minh theo trình tự nội dung sau:

a)Nguyên nhân dẫn đến sự phát triển của muỗi vằn.

Nguyên nhân dẫn đến sự phát sinh của muỗi gây bệnh cho con người mộtphần chính là do cuộc sống của con người gây ra Ta thấy hiện nay, đặc biết là ởcác vùng nông thôn, xuất hiện rất nhiều đường ống, cống, rãnh trên khắp các conđường làng, xã Suốt hai bên đường là hai đường cống đen ngòm, bẩn, có mùikhó chịu, gây ra mất mĩ quan và còn ảnh hướng đến con người Những đườngcống đen bẩn ấy là nơi ẩm thấp và cũng chính nó làm muỗi sinh sôi phát triển,bay đến chỗ có người ở và gây bệnh

b)Các biện pháp phòng trừ bệnh sốt xuất huyết.

1 Cách tốt nhất để phòng chống sốt xuất huyết là thường xuyên diệtmuỗi, diệt lăng quăng Muỗi vằn đẻ trứng trong các dụng cụ chứa nước dochính con người làm ra ở trong và xung quanh nhà như: Bể, chum, vại/lu,khạp, giếng, phuy, các đồ vật phế thải có nước như lọ hoa, bát kê chân chạn( bẫy kiến), lóp xe, vỏ dừa Vì vậy, để muỗi không có nơi sinh sản hàng tuầnthay nước bình bông, súc rửa lu, loại bỏ vật phế thải và các ổ nước đọng

Phải thường xuyên thay nước ở các bình đựng hoa

Đổ nước bẩn trong các chai lọ trong vườn

2- Môi trường sinh trưởng của muỗi chủ yếu là những nơi ẩm ướt, cónguồn nước, các dụng cụ để chứa đồ Vì vậy cần loại bỏ nơi sinh sản của muỗibằng cách đậy kín tất cả các dụng cụ chứa nước là chum, vại đã có thể giảmlượng lớn muỗi sinh sống Cọ rửa thật sạch đồ đựng nước tránh trứng vẫn bámvào, khi gặp môi trường nước thì sinh sôi

3- Trong quá trình thực tiễn tìm hiểu về con đường lâytruyền của bệnh sốt xuất huyết bỏ nhiều thời gian trực tiếpgiám sát điều tra muỗi và bọ gậy truyền bệnh sốt xuất huyết,chúng tôi thấy rằng muỗi vằn truyền bệnh sốt xuất huyết là loạisống chủ yếu trong nhà, mọi hoạt động trong vòng đời gắn liềnvới đời sống con người Chúng tìm mồi suốt ngày, nhưng thườnghoạt động tích cực vào sáng sớm và chập choạng tối, chỉ đậunghỉ khi đã no máu hoặc vào ban đêm Muỗi vằn thích tìm vậtchủ người trong nhà hoặc ngoài hiên nhà và chỉ trú đậu tiêumáu trong nhà, ít thấy muỗi tìm đốt người hay trú đậu ngoàinhà Đặc biệt, chúng rất thích đậu trên các loại vải có màu sẫmtối, tối đậm, nhiều lông tơ mịn: áo len, quần jean và cũng thíchtrú đậu trên quần áo chưa giặt giũ, có mùi mồ hôi Loài muỗinày rất tinh ranh, nhanh nhẹn, thường bay lượn quan sát chỗngười lớn lao động hay trẻ em sinh hoạt vui chơi Khi có thời cơ,sẵn sàng đáp xuống, đậu lên chỗ da hở và hút máu ngay, rồibay đi rất nhanh, vì chúng không rình mồi, không gây mê da khiđốt như nhiều loại muỗi khác Muỗi vằn chỉ đẻ ở các vật chứanước sạch có sẵn trong nhà và xung quanh hiên nhà, nhất lànhững vật chứa có ánh sáng mặt trời chiếu rọi 30-40%/ngày(cho nước ấm), Vì vậy, không treo quần áo, mùng mền, vật dụng ở nơi tối

tăm ẩm thấp để muỗi không có nơi trú đậu Không đựng đồ đạc bừa bộn trongphòng ngủ để hạn chế nơi trú ngụ của muỗi.

4- Mặc quần áo dài, màu sáng để hạn chế muỗi đốt, ngủ mùng kể cảban ngày, nhất là đối với trẻ nhỏ

5- Làm lưới chắn muỗi ở của sổ, cửa ra vào

6- Trước những con muỗi truyền bệnh sốt xuất huyết, người ta có thể diệtmuỗi bằng hóa chất, dùng màn tẩm hóa chất đang được mọi người sử dụngnhiều Phun thuốc diệt muỗi, diệt côn trùng đều đặn theo lời khuyên của cán bộTrung tâm Y tế Dự Phòng

Khi phun cần phải che đậy đồ ăn, thức uống trong nhà, người nhà phải

ra ngoài hết và không được ở trong nhà trong vòng 2 tiếng để đảm bảokhông bị dị ứng, ngộ độc Sau khi phun, đóng cửa để đạt hiệu quả phun caohơn

7- Diệt muỗi bằng nhang trừ muỗi, vợt điện diệt muỗi, bình xịt muỗi,phun thuốc diệt muỗi đối với vùng có dịch sốt xuất huyết Sử dụng vợt diệtmuỗi Swatter Zappers: chỉ cần ấn nút Đây là một sản phẩm rất phổ biến; Nóđược liệt kê trong top 20 sản phẩm bán chạy nhất trong thể loại Bug Zappers