HƯỚNG DẪN SỬ DỤNG Căn cứ các tài liệu thống kê tai nạn nghề nghiệp và kiểm tra lao động trong những năm gần đây cho thấy mối quan hệ nhất định giữa tai nạn gây thương vong và sự thiếu só
Trang 1SỔ TAY BIÊN DỊCH NGÀNH CHẾ TẠO
NHỮNG THIẾU SÓT THƯỜNG GẶP KHI KIỂM TRA
LAO ĐỘNG VÀ BIỆN PHÁP CẢI THIỆN
SỞ NGHIÊN CỨU VỆ SINH AN TOÀN LAO ĐỘNG VÀ UỶ BAN LAO
ĐỘNG-VIỆN HÀNH CHÍNH
Trang 2HƯỚNG DẪN SỬ DỤNG
Căn cứ các tài liệu thống kê tai nạn nghề nghiệp và kiểm tra lao động trong những năm gần đây cho thấy mối quan hệ nhất định giữa tai nạn gây thương vong và sự thiếu sót trong công tác kiểm tra lao động, thời gian viện hành chính tích cực thúc đẩy “kế hoạch 233 giảm thiểu tai nạn lao động trên toàn quốc” nâng cao hiệu quả chương trình, mặc dù tỷ lệ tử vong và tỷ lệ thương tật do tai nạn giảm rõ rệt, song các doanh nghiệp nhỏ và vừa ở nước ta chủ yếu là kết cấu sản xuất, do các đơn vị sự nghiệp thiếu nguồn nhân lực, kiến thức về vệ sinh an toàn chuyên nghiệp
có hạn chế, cho nên tiến hành các biện pháp phòng tránh nguy hiểm và thay đổi tình trạng thiếu sót trong kiểm tra an toàn vệ sinh lao động không dễ dàng Do đó nhất thiết phải đưa ra biện pháp chỉ đạo tiến hành cải thiện tình hình
Để đạt được hiệu quả kiểm tra, tuyên truyền giáo dục và hỗ trợ, những năm gần đây cuốn sổ tay này là sự quy nạp, tổng kết từ 5 bộ phận “biện pháp phòng chống tai nạn do vật thể rơi rớt từ trên cao không an toàn” “thiết bị an toàn phòng chống tai nạn điện không an toàn ”, “biện pháp phòng hộ thân thể công nhân không an toàn” “giàn giáo côpha không an toàn” với các tranh vẽ minh hoạ và các ví dụ thực tế nhằm đưa ra các quy định và các hướng dẫn cụ thể, giúp các đơn
vị sự nghiệp tham khảo sử dụng thuận tiện, hỗ trợ họ giải quyết và có biện pháp dự đoán, phòng chống tai nạn lao động và các biện pháp giải quyết yếu kém trong kiểm tra giải quyết tai nạn lao động
Trang 3MỤC LỤC
I- Phòng tránh tai nạn các vật thể rơi rớt và các biện pháp an toàn lao động .1
1-1 Phòng hộ khi tác nghiệp đào đất không chuẩn .2
1-2 Biện pháp cải thiện tình trạng phòng hộ khi đào xúc đất 3
1-3 Phòng hộ thao tác đào xúc đất tạo giếng .4
1-4 Biện pháp cải thiện tình trạng phòng hộ khi đào xúc đất tạo giếng .5
1-5 Thiết bị phòng chống rơi rớt khi thao tác trang trí tường ngoài không chuẩn .6
1-6 Thiết bị phòng chống rơi rớt khi thao tác trang trí tường ngoài không chuẩn .7
1-7 Hướng dẫn phương pháp cải thiện thiết bị phòng chống rơi rớt khi thao tác những nơi cao (I) .8
1-8 Hướng dẫn phương pháp cải thiện thiết bị phòng chống rơi rớt khi thao tác những nơi cao (II) .9
1-9 Phương thức sử dụng thang điện di động không chuẩn 10
1-10 Phương pháp cải thiện cách sử dụng thang điện 11
1-11 Chưa cung cấp các thiết bị an toàn lao động từ trên xuống dưới (I) .12
1-12 Cung cấp các biện pháp cải thiện thiết bị an toàn lao động từ trên xuống dưới .13
1-13 Chưa cung cấp các thiết bị an toàn lao động từ trên xuống dưới (II) .14
1-14 Cung cấp các biện pháp cải thiện thiết bị an toàn lao động từ trên xuống dưới .15
1-15 Các phương thức căng lưới an toàn không chuẩn 16
1-16 Biện pháp cải thiện phương thức căng lưới an toàn không chuẩn 17
Trang 41-17 Quản lý cách thao tác treo móc không an toàn 18
1-18 Các biện pháp cải thiện tình trạng nhân công thao tác treo móc an toàn khi làm việc (I) .19
1-19 Các biện pháp cải thiện tình trạng nhân công thao tác treo móc an toàn khi làm việc (II) .20
1-20 Các biện pháp phòng hộ chống vật thể rơi rớt không chuẩn .21
1-21 Phương pháp cải tạo các biện pháp phòng hộ chống vật thể rơi rớt không chuẩn .22
1-22 Các thiết bị phòng hộ an toàn lao động chống đất đá rơi rớt, lở xuống không chuẩn (I) .23
1-23 Các thiết bị phòng hộ an toàn lao động chống đất đá rơi rớt, lở xuống không chuẩn (II) .24
1-24 Các biện pháp cải thiện thiết bị phòng hộ an toàn lao động chống đất đá rơi
rớt, lở xuống không chuẩn .25
II- Các thiết bị bảo hộ điện không an toàn 26
2-1 Những nơi và cách quản lý thiết bị điện liên quan không chuẩn 27
2-2 Lựa chọn và phương pháp cải thiện quản lý thiết bị điện liên quan (I) .28
2-3 Lựa chọn và phương pháp cải thiện quản lý thiết bị điện liên quan (II) .29
2-4 Lắp đặt đường dây điện và nguồn điện không chuẩn (I)_ .30
2-5 Lắp đặt đường dây điện và nguồn điện không chuẩn (II)_ .31
2-6 Biện pháp cải thiện lắp đặt đường điện và biện pháp cách điện an toàn .32
Trang 52-7 Cách bảo hộ cách điện cho thiết bị hàn điện không chuẩn 33 2-8 Phương pháp cải thiện bảo hộ tính năng cách điện cho các bộ phận thiết bị hàn điện
(I) .34 2-9 Phương pháp cải thiện bảo hộ tính năng cách điện cho các bộ phận thiết bị hàn điện
(II) .35 2-10 Các tính năng cách điện và phương thức lắp đặt dây điện không chuẩn 36 2-11 Các biện pháp cải thiện biện pháp cách điện và cách lắp dây không chuẩn .37 2-12 Các biện pháp phòng tránh nhiễm điện do tiếp xúc giữa các đường dây không
chuẩn 38 2-13 Các biện pháp cải thiện tình trạng nhiễm điện do tiếp xúc giữa các đường dây 39
III- Phòng vệ thân thể nhân công không chuẩn 40
3-1 Công nhân không đeo đội các thiết bị phòng hộ chống rơi rớt an toàn khi làm việc ở
nơi địa thế cao(I) .41 3-2 Công nhân không đeo đội các thiết bị phòng hộ chống rơi rớt an toàn khi làm việc ở
nơi địa thế cao(II) .42 3-3 Công nhân không đeo đội các thiết bị phòng hộ chống rơi rớt an toàn khi làm việc ở
nơi địa thế cao (III) .43 3-4 Các biện pháp cải thiện phòng hộ thân thể lao động khi làm việc ở nơi có địa thế
cao (I) .44
Trang 63-5 Các biện pháp cải thiện phòng hộ thân thể lao động khi làm việc ở nơi có địa thế
cao (II) .45
3-6 Các biện pháp cải thiện phòng hộ thân thể lao động khi làm việc ở nơi có địa thế cao (III) .46
3-7 Các biện pháp cải thiện phòng hộ thân thể lao động khi làm việc ở nơi có địa thế cao (IV) 47
3-8 Các biện pháp phòng hộ cho thân thể công nhân tránh bị vật thể rơi rớt từ trên cao xuống .48
3-9 Các biện pháp phòng hộ thân thể cho công nhân khi thao tác hàn điện 49
3-10 Các biện pháp phòng hộ thân thể cho công nhân tránh bị nhiễm điện 50
IV- Giá đỡ cốpha không chuẩn 51
4-1 Chưa xác định giá đỡ, côpha cố định .52
4-2 Phương pháp cải thiện giá đỡ trụ đỡ côpha không chuẩn 53
4-3 Các phương thức nối giáo và copha không chuẩn 54
4-4 Các biện pháp cải thiện phương thức nối giáo và côpha không chuẩn 55
4-5 Các biện pháp lắp nối giàn giáo côpha không chuẩn 56
4-6 Các biện pháp cải thiện cách lắp nối giàn giáo côpha không chuẩn (I) .57
4-7 Các biện pháp cải thiện cách lắp nối giàn giáo côpha không chuẩn (II) .58
4-8 Các phương pháp lắp đặt côpha ngoài tường không chuẩn 59
4-9 Các phương pháp cải thiện tình trạng lắp côpha ngoài tường không chuẩn .60
Trang 7V- Sàn kết cấu thi công và giàn giáo thi công .61
5-1 Các thiết bị trụ đỡ giàn giáo thi công không chuẩn 62
5-2Các phương phápcải thiện thiết bị trụ đỡ giàn giáo thi công không chuẩn(I) .63
5-3 Các phương pháp cải thiện thiết bị trụ đỡ giàn giáo thi công không chuẩn (II) .64
5-4 Các thiết bị phòng chống rơi rớt và cách lắp đặt thi công không chuẩn (I)_ .65
5-5 Các thiết bị phòng chống rơi rớt và cách lắp đặt thi công không chuẩn (II) .66
5-6 Các biện pháp cải thiện thiết bị phòng chống rơi rớt và cách lắp đặt thi công không chuẩn (I) .67
5-7 Các biện pháp cải thiện thiết bị phòng chống rơi rớt và cách lắp đặt thi công không chuẩn (II) .68
5-8 Các biện pháp cải thiện thiết bị phòng chống rơi rớt và cách lắp đặt thi công không chuẩn (III) .69
5-9 Các biện pháp cải thiện thiết bị phòng chống rơi rớt và cách lắp đặt thi công không chuẩn (IV) .70
5-10 Các thiết bị kết cấu sàn thi công và cách lắp giàn giáo không chuẩn 71
5-11 Biện pháp cải thiện tình trạng các thiết bị kết cấu sàn thi công và cách lắp giàn giáo không chuẩn 72
5-12 Giàn giá đỡ thi công không đủ phụ tải (I) .73
5-13 Giàn giá đỡ thi công không đủ phụ tải (II) .74
5-14 Giàn giá đỡ thi công không đủ phụ tải (III) .75
5-15 Cải thiện quản lý phụ tải cho giàn giáo thi công .76
Trang 8VÍ DỤ VỀ CẢI THIỆN THI CÔNG AN TOÀN NHẰM
PHÒNG TRÁNH RƠI, VĂNG
Trang 9lên ở khu làm việc, chưa
thiết kế các lan can xung
quanh có cường độ thích
hợp.( điều 224 quy tắc
thiết kế thi công, điều 19
tiêu chuẩn xây dựng)
Trang 114
1-3 Đào giếng với miệng
giếng được phòng hộ
không tốt
Đào giếng nước, cửa
giếng tuy được thiết kế
kiểu hoạt động, nhưng
xung quanh thành giếng
thiết kế hệ thống bảo vệ
an toàn không đủ
Trang 121-4 Phương pháp cải
thiện phòng hộ miệng
giếng đào
Bộ phận cửa đào của
giếng nên thiết kế lan
can xung quanh có
cường độ thích hợp, lưới
an toàn để tránh rơi
Thanh chắn
Trang 136
1-5 Biện pháp phòng
tránh rơi khi sửa chữa
tường ngoài không tốt
Với độ cao khu vực
làm việc từ 2m trở lên,
giá thi công chưa thiết
kế đủ cường độ, giăng
lưới an toàn, nhân viên
chưa sử dụng đai an toàn
lao động, mũ an toàn
(điều 225 quy tắc thi
công)
Trang 14sửa chữa tường ngoài
của dân ở Khi làm việc
ở độ cao 2m trở lên, tuy
có giá đỡ làm bệ làm
việc, tính an toàn chưa
cao, thiết bị lên xuống
an toàn cho người lao
động không có (điều 225
biện pháp xây dựng và
điều 228, điều 48 tiêu
chuẩn xây dựng quy
định)
Cường độ của giá thi công không đủ không giữ được cố định, không có thanh giữa, tấm che không che đủ
Trang 158
1-7 Thuyết minh phương pháp
cải thiện chống rơi khi làm việc ở
độ cao (I).
Khi tiến hành tác
nghiệp nơi có độ cao từ
2m trở lên, nơi người lao
động dễ bị rơi, nên sử
dụng bệ làm việc với
thiết kế kiểu khung giá
Chân trụ được giữ cố định
Trang 161-8 Thuyết minh phương pháp cải
thiện chống rơi khi làm việc ở độ
Thanh trên Thanh giữa
Trụ đứng Tấm đỡ
Tấm đỡ
Bệ làm việc(độ dày bản
<3.5CM)
Thang phụ Thanh nối
Chân
Bệ làm việc được quét sơn (màu vàng) và có biển cảnh báo
Hiệp hội phòng tai nạn lao động xây dựng Nhật Bản
Thanh dưới
Trang 17công (điều 229quy tắc
thi công, điều 47 tiêu
chuẩn xây dựng)
(nguồn tài liệu: ủy ban
lao động viện hành
chính)
Trang 181-10 Phương pháp cải
thiện bằng thang di động
Thang di động phù
hợp với quy định sau:
I Có cấu tạo kiên cố
II Vật liệu làm thang
Trang 1912
1-11 Chưa cung cấp thiết
bị an toàn cho người lao
động (I)
Khi lắp đặt kết cấu
thép, phải cung cấp thiết
bị an toàn lên xuống cho
người lao động ( điều
228 quy tắc thi công,
điều 151 tiêu chuẩn xây
dựng)
Thi ết k ế b ệ làm vi ệc b ên trong
Trang 201-12 Phương thức cải
thiện cung cấp thiết bị
giúp an toàn cho người
lao động (I)
Tác nghiệp lắp đặt kết
cấu thép, với giá đỡ giúp
người lao động an toàn
lên xuống
Trang 2114
1-13 Chưa cung cấp thiết bị an
toàn cho người lao động (II)
Nhân viên ở trụ đỡ ngang
xem phun bê tông dưới tấm
đến mà chưa sử dụng thiết
bị an toàn, cũng không có
dây an toàn, dây thừng, hộ
lan hoặc lưới an toàn
(điều 19 tiêu chuẩn xây
dựng; điều 224 quy tắc thi
công)
Trang 221-14 Phương thức cải thiện
cung cấp thiết bị an toàn cho
người lao động (II)
Khoảng cách giữa nơi làm
việc và mặt đất khoảng 1.5m
thì thiết kế thang làm việc lên
xuống và có tay vịn giúp an
toàn
Thiết bị khi chưa sử dụng nên thường xuyên quản lý
Trang 2316
1-15 Phương thức giăng
lưới an toàn không tốt
Thi công kết cấu thép,
khi giăng lưới an toàn,
phía dưới không đủ
không gian tĩnh (điều 22,
151tiêu chuẩn xây dựng)
Trang 241-16 Phương pháp cải
thiện lưới an toàn
Thi công kết cấu thép,
cự ly rơi vượt quá 2 tầng
hoặc từ 7,5m trở lên, nên
giăng lưới an toàn, với
phía dưới có đủ không
gian tĩnh
(Nguồn tài liệu: ủy bao
lao động viện hành
chính)
Trang 2518
1-17 Khu vực cẩu quản
lý không tốt
Thuyết minh thiếu sót:
2 chiếc xe cẩu đồng thời
tác nghiệp, nhân viên
thực hiện cẩu không sử
dụng các biện pháp an
toàn cho người quanh
khu vực cẩu (điều 92quy
tắc thi công)
Trang 261-18 Phương pháp cải
thiện đối với người quản
lý đi vào khu vực cẩu (I)
Khi cần cẩu đang tác
nghiệp, lựa chọn các biển
Trang 2720
1-19 Phương pháp cải thiện
đối với nhân viên quản lý đi
vào khu vực cẩu (II).
Cầu cẩu khi đang tác
nghiệm, sử dụng các cột
mốc giao thông và thanh
nối để tránh người vào
dưới khu vực cẩu
Trang 28gió bão sẽ bị rơi, đổ
(điều 153 quy tắc thi
công)
Trang 2922
1-21 Phương pháp cải thiện
ngăn chặn vật thể rơi
Công trình tu sửa ngói
nhà diễn kịch quốc gia,
Trang 30I Nên duy trì an toàn nền
đất, đối với nơi có đất
Trang 321-24 Phòng tránh đất đá
rơi xuống, phương pháp
cải thiện an toàn chống
Trang 3326
II VÍ DỤ CẢI THIỆN AN TOÀN ĐỐI VỚI
THIẾT BỊ ĐIỆN
Trang 342-1 Nơi lắp đặt công tắc
điện và quản lý chưa hợp
lý
Công tắc điện của
công trường ở bên ngoài
vòng bao quanh, thiếu sự
quản lý của người
chuyên trách (điều 239
quy tắc thi công; điều 59
quy tắc lắp đặt tuyến dây
trong phòng)
Trang 3528
2-2 Lựa chọn nơi đặt
công tắc điện và phương
pháp cải thiện quản lý (I)
Thiết bị điện nên ký
hiệu rõ người quản lý,
nghiêm cấm ngoài người
quản lý thao tác
Trang 362-3 Phương pháp cải
thiện quản lý và lựa chọn
nơi đặt công tắc điện (II)
Khi vận chuyển công
trình phải chú ý an toàn,
thiết bị điện đặt ở giá cao
để tránh nước, cửa ra vào
được nhân viên canh gác,
cấm người không có
nhiệm vụ vào
Trang 37
30
2-4 Sử dụng đường dây điện
nguồn vào attomat không
hợp lý (I)
Mặt cạnh nguồn điện và
màu dây điện phụ tải không
đồng nhất, đầu lộ ra ngoài,
dễ gây ra giật điện (điều 241
quy tắc thi công)
Trang 38dẫn điện, nhân viên dễ bị
giật điện (điều 239 và
điều 241 quy tắc thi
công)
Trang 3932
2-6 Biện pháp cải thiện
bảo vệ cách điện và phối
hợp công tắc nguồn điện
Thiết kế bảng công tắc
phía trước dây đấu nhằm
tránh cho nhân viên vô
tình tiếp xúc, ngoài ra
còn ký hiệu rõ tên công
tắc để tiện quản lý (điều
241 quy tắc thi công)
ĐẤu dây theo quy định ngành điện
Mỗi công tắc,
ổ cắm đều ký hiệu rõ
Trang 402-7 Bộ phận dẫn điện của
máy hàn cách điện không
tốt
Máy hàn có bộ phận
dẫn điện, công nhân khi
làm việc hoặc khi đi qua
do tiếp xúc sẽ gây ra hiện
tượng giật điện (điều 241
và 245 quy tắc thi công)
Trang 4134
2-8 Phương pháp cải
thiện tính năng cách điện
ở bộ phân dẫn điện của
máy hàn (I)
Dây dẫn không được
nối, kìm hàn của máy
hàn phải cách điện và
chịu nhiệt tốt
Trang 422-9 Phương pháp cải
thiện tính năng cách điện
ở bộ phân dẫn điện của
Trang 43đầu nối của dây điện
kém, dây chạy qua
đường đi và gần xô nước
trộn, là nơi nhân viên dễ
bị giật điện (điều 241,
243, 246 quy tắc thi
công)
Trang 442-11 Phương thức thiết
kế giá treo dây điện và
phương pháp cải thiện
Trang 4538
2-12 Phương pháp phòng
tránh gần đường dây điện
Khi thi công gần
đường dây điện, có khả
năng nhiễm điện, nên
thiết kế ống cao su cách
điện (điều 241 quy tắc thi
công)
Trang 462-13 Phương pháp phòng
tránh gần đường dây điện
Khi thi công gần đường
dây điện, có khả năng
nhiễm điện, nên thiết kế
ống cao su cách điện
(điều 241 quy tắc thi
công)
Trang 483-1 Công nhân tác nghiệp
ở khu vực cao không đeo
dây an toàn (I)
Khi tiến hành tác
nghiệp ở độ cao từ 2m
trở lên (Vi phạm quy
định sử dụng thang),
người lao động bị rơi do
không yêu cầu công nhân
thắt dây an toàn, khi sử
dụng dây an toàn, nên
thiết kế đủ cường độ cần
thiết hoặc dây thừng an
toàn treo vào dây an toàn
(điều 225 quy tắc thi
công)
Trang 4942
3-2 Công nhân tác
nghiệp ở khu vực cao
không đeo dây an toàn
(II)
Khi tiến hành tác
nghiệp ở độ cao từ 2m
trở lên, nên sử dụng giá
thi công, nhân viên phải
thắt dây an toàn (điều
225 quy tắc thi công)