Sự tương quan về sự suy giảm sức nghe ở từng tần số khi nhómtuổi tăng dần Kiểm định Krusskal Wallish, p < 0,05• Trong cùng một tần số, nhóm tuổi càng tăng thì sức nghe càng giảm • Trong
Trang 1KHẢO SÁT SỨC NGHE Ở NGƯỜI BÌNH THƯỜNG TRÊN 40 TUỒI TẠI KHOA
TAI MŨI HỌNG BỆNH VIỆN TRƯNG VƯƠNG
Trang 2ĐẶT VẤN ĐỀ
Lão thính là một
hiện tượng nghe
kém sinh lý
Trang 3ĐẶT VẤN ĐỀ
Tại Việt Nam, theo Luật người cao tuổi năm 2009:
• Người cao tuổi được quy định từ đủ 60 tuổi trở lên
Theo một số nghiên cứu của tác giả khác
• Lão thính có thể xuất hiện sớm vào năm 40 tuổi
• Gây phiền hà khó chịu từ tuổi 50
Trang 4ĐẶT VẤN ĐỀ
THỰC HIỆN NGHIÊN CỨU Ở ĐỘ TUỔI TRÊN 40
Khảo sát đặc điểm lão thính ở giai đoạn sớm Thống kê số liệu cập nhật về tình trạng thính lực Ảnh hưởng của lão thính trong sinh hoạt bình thường
Dấu hiệu sớm chỉ xuất
hiện trên test kiểm tra
thính học lâm sàng
NGHE KÉM
Tiến triển âm thầm
Chưa có biểu hiện ảnh hưởng nhiều đến chất lượng cuộc sống
TRONG NHỮNG NĂM ĐẦU CỦA TIẾN TRÌNH LÃO HÓA
Trang 5MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU
MỤC TIÊU CHÍNH
• Khảo sát sức nghe ở người bình thường trên 40 tuổi
MỤC TIÊU CHUYÊN BIỆT
• Khảo sát đặc điểm chung của lão thính
• Đánh giá sự thay đổi sức nghe ở người trên 40 tuổi
• Khảo sát ảnh hưởng của lão thính trong sinh hoạt bình thường
Trang 6ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU
Đề tài nghiên cứu trên đối tượng người bình thường từ 40 tuổitrở lên Người bình thường trong nghiên cứu này là người không cócác bệnh lý tai kèm theo và không có các dị tật bẩm sinh về tai,được đánh giá qua thăm khám tai mũi họng và kết quả nhĩ lượngđồ
Đối tượng và Phương pháp nghiên cứu
Trang 7ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU
TIÊU CHUẨN CHỌN MẪU
• Đối tượng từ 40 tuổi trở lên, đến khoa Tai Mũi Họng bệnhviện Trưng Vương từ tháng 6/2016 đến tháng 6/2017
• Không có bệnh lý về tai
• Khám tai mũi họng có màng nhĩ còn nguyên vẹn, ống tai sạch,không có nút tai
• Có kết quả thính lực đồ, nhĩ lượng đồ, phản xạ cơ bàn đạp
• Các thông số nhĩ lượng đồ trong giới hạn bình thường
Đối tượng và Phương pháp nghiên cứu
Trang 8ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU
TIÊU CHUẨN LOẠI TRỪ
• Đối tượng có bệnh lý tai ngoài: dị tật ống tai ngoài, dị tật vànhtai
• Đối tượng có các bất kỳ các bệnh lý tai kèm theo, tiền sử cóbệnh lý tai giữa, chấn thương tai, nghe kém bẩm sinh hoặc mắcphải trước 40 tuổi
• Điếc nghề nghiệp hoặc tiền sử tiếp xúc với tiếng ồn
• Có bệnh lý nội khoa kèm theo
Đối tượng và Phương pháp nghiên cứu
Trang 9PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• Tiến cứu, mô tả cắt ngang
Trang 10TIẾN TRÌNH THU THẬP SỐ LIỆU
Chọn mẫu Khám sàng lọc loại các bệnh lý về tai
Thu thập thông tin theo phiếu thu thập số liệu: họ tên, tuổi, tiền sử nghe kém của gia đình, các dấu hiệu nghe
kém cơ năng
Đo nhĩ lượng và phản xạ cơ bàn đạp
Nhĩ lượng đồ trong giới hạn bình thường
Trang 12 Tại Việt Nam, theo Luật người cao tuổi năm 2009, người caotuổi được quy định từ đủ 60 tuổi trở lên
Theo nghiên cứu của một số tác giả: các dấu hiệu ban đầu củatình trạng lão thính có thể xuất hiện sớm vào năm 40 tuổi vàgây phiền hà, khó chịu từ tuổi 50 trở đi
Do đó, để khảo sát các đặc điểm của lão thính ở giai đoạn sớm chúng tôi chọn mẫu nghiên cứu từ 40 tuổi trở lên
Kết quả và bàn luận
Trang 13Để thuận tiện hơn trong việc so sánh giữa các giai đoạn,chúng tôi chia làm ba nhóm tuổi: nhóm 40 – 60 tuổi, nhóm 61 –
80 tuổi và nhóm trên 80 tuổi
Trang 14SỰ THAY ĐỔI CỦA LÃO THÍNH
1 Sự tương quan giữa giảm nghe và tuổi
Biểu đồ 3.1: Tỉ lệ giảm nghe theo tần số
Bảng 3.1: Tương quan giữa giảm nghe và tuổi
Giảm nghe B Constant OR
Keo Vanna
Không giảm nghe: Ngưỡng nghe đường khí ở mọi tần số ≤ 15dB
Giảm nghe tần số thấp: thỏa 2 điều kiện
• Ngưỡng nghe đường khí tần số 250 hoặc
Trang 152 Sự thay đổi sức nghe
- Phân độ nghe kém
Bảng 4.1: Tỉ lệ nghe kém trong các nghiên cứu
Tuổi trung bình Tỉ lệ nghe kém
Davis A.C 1989 [25] 75,5 60 %
Cruickshanks 1998 [23] 65,8 45,9 %
Biểu đồ 3.1: Phân độ nghe kém theo ASHA Phân độ nghe kém theo ASHA
Nhóm 40 – 60 tuổi chiếm đa số
Bảng 2.1: Phân độ nghe kém theo tiêu chuẩn ASHA
Độ nghe kém Ngưỡng nghe trung bình Phân độ
Trang 16- Sự thay đổi sức nghe theo nhóm tuổi
Nhóm tuổi càng cao thì tình trạng nghe kém có khuynh hướng càng nặng
Tỉ lệ nghe kém
Dưới 60 tuổi: mức độ từ TB-nặngđiếc sâu chiếm tỉ lệ rất thấp
Dưới 80 tuổi: tỉ lệ nghe kém 89%, chủ yếu mức độ rất nhẹ (độ1) và nhẹ (độ2)
Trên 80 tuổi: tỉ lệ nghe kém 100%, chủ yếu mức độ từ trung nặng (độ 4) cho đến điếc sâu
bình-Biểu đồ 3.1: Phân bố độ nghe kém theo nhóm tuổi
Fisher, p < 0,05
Kết quả và bàn luận
SỰ THAY ĐỔI CỦA LÃO THÍNH
Trang 17Sự tương quan về sự suy giảm sức nghe ở từng tần số khi nhómtuổi tăng dần (Kiểm định Krusskal Wallish, p < 0,05)
• Trong cùng một tần số, nhóm tuổi càng tăng thì sức nghe càng giảm
• Trong cùng một nhóm tuổi, tần số càng cao thì sức nghe càng giảm
Biểu đồ 3.1: Ngưỡng nghe trung bình khí đạo theo nhóm tuổi
- Sự thay đổi sức nghe theo nhóm tuổi Kết quả và bàn luận
SỰ THAY ĐỔI CỦA LÃO THÍNH
Trang 18Bảng tham chiếu gợi ý về ngưỡng nghe đường khí và đườngxương theo từng nhóm tuổi (Kiểm định Krusskal Wallis, p<0,05)
Bảng 4.1: Ngưỡng nghe đường khí ở từng tần số theo nhóm tuổi
SỰ THAY ĐỔI CỦA LÃO THÍNH
- Sự thay đổi sức nghe theo nhóm tuổi
Trang 19Tuy không giống hoàn toàn với các nghiên cứu khác về mức
độ nghe kém giữa các nhóm tuổi, nhưng kết quả của nghiên cứuchúng tôi hoàn toàn tương đồng với các nghiên cứu khác về luậnđiểm: Tuổi càng cao thì tình trạng nghe kém có khuynh hướngcàng nặng
Bảng 4.1: Ngưỡng nghe đường xương ở từng tần số theo nhóm tuổi
Nhóm tuổi Ngưỡng nghe đường xương (dB)
SỰ THAY ĐỔI CỦA LÃO THÍNH
- Sự thay đổi sức nghe theo nhóm tuổi
Trang 20- Sự thay đổi sức nghe theo giới tính
Biểu đồ 3.1: Ngưỡng nghe trung bình đường khí theo giới tính
Biểu đồ 3.1: Ngưỡng nghe trung bình đường xương theo giới tính
Kết quả và bàn luận
SỰ THAY ĐỔI CỦA LÃO THÍNH
Trang 21Kết quả này thì tương đồng với một số nghiên cứu:
Gates và cộng sự cho thấy kết quả khảo sát tỉ suất lão thínhkhác nhau giữa nam và nữ, ông giải thích sự khác biệt này là
do nam giới thường tiếp xúc với tiếng ồn ở nơi làm việc vàgiải trí nhiều hơn nữ
Nghiên cứu của tác giả Keo Vanna: ở tần số thấp thì cả nam và
nữ chiếm ưu thế các phân độ nghe kém nhẹ và trung bình và ítdần ở các độ nặng, ở tần số cao có xu hướng tăng dần ở các độnặng Ở tần số 8000 Hz thì nam có xu hướng giảm nhanh hơn
so với nữ
Kết quả và bàn luận
SỰ THAY ĐỔI CỦA LÃO THÍNH
- Sự thay đổi sức nghe theo giới tính
Trang 22- So sánh sự thay đổi sức nghe giữa hai tai
Không có sự khác biệt có ý nghĩa thống kê giữa sức nghe hai bên tai (Kiểm định Chi bình phương, p > 0,05)
Biểu đồ 3.1: Phân bố độ nghe kém giữa hai tai
Kết quả và bàn luận
SỰ THAY ĐỔI CỦA LÃO THÍNH
Trang 23- Sự thay đổi sức nghe theo đặc điểm màng nhĩ
Biểu đồ 3.1: Đặc điểm màng nhĩ
Kết quả và bàn luận
SỰ THAY ĐỔI CỦA LÃO THÍNH
Trang 24Biểu đồ 3 1: Ngưỡng nghe trung bình đường khí theo đặc điểm màng nhĩ
Theo Tonndorf và Khanna, màng nhĩ phân vùng rung động khi âm thanh đạt đến tần số 3000Hz và các vùng rung động của màng nhĩ sẽ
phức tạp hơn khi tần số cao hơn 3000Hz Do đó khi màng nhĩ teo mỏng
thì sẽ ảnh hưởng đến độ rung cũng như sức nghe
Kết quả và bàn luận
SỰ THAY ĐỔI CỦA LÃO THÍNH
- Sự thay đổi sức nghe theo đặc điểm màng nhĩ
Trang 253 Phân loại dạng nghe kém
Biểu đồ 3.1: Phân loại dạng nghe kém
Kết quả và bàn luận
SỰ THAY ĐỔI CỦA LÃO THÍNH
Trang 26Biểu đồ 3.1: Phân bố dạng nghe kém theo nhóm tuổi Biểu đồ 3.1: Phân bố dạng nghe kém theo giới tính
Biểu đồ 3.1: Phân bố dạng nghe kém giữa tai Phải và tai Trái
Nghiên cứu của Nguyễn Thành Tuấn: nghe kém tiếp nhận chiếm phần lớn trong các đối tượng lão thính (86,2% đối tượng có nghe kém tiếp nhận ở từng tai và tỉ lệ có nghe kém tiếp nhận ở cả hai tai là 82,4%), nghe kém hỗn hợp chỉ chiếm 13,8% ở từng tai và không có nghe kém dẫn truyền
Sự phân loại dạng nghe kém này không phụ thuộc vào nhóm tuổi, giới tính và giữa hai tai
Kết quả và bàn luận
SỰ THAY ĐỔI CỦA LÃO THÍNH
Trang 274 Phân loại lão thính
Nghiên cứu của chúng tôi phân loại lão thính thành 5 dạng:dạng tiếp nhận, dạng thần kinh, dạng chuyển hóa, dạng cơ học vàdạng khác Các phân loại này sẽ có các hình dạng thính lực đồtương ứng là: dạng dốc xuống, dạng giảm dần, dạng phẳng, dạngđối xứng giảm dần và hình dạng khác
Biểu đồ 3.1: Phân loại lão thính
Kết quả và bàn luận
SỰ THAY ĐỔI CỦA LÃO THÍNH
Trang 28Bảng 4.1: Sự phân bố các loại lão thính của các nghiên cứu
Loại lão thính Chúng tôi Deemester Keo
Vanna
Nguyễn Thành Tuấn Dạng tiếp nhận
(Dốc xuống) 13,49% 27% 40,2% 44,7%
Dạng thần kinh (Giảm dần) 30,59% 35% 24,9% 30,7%
Dạng chuyển hóa
(Phẳng) 38,82% 37% 15,8% 21%
Dạng cơ học (Đối xứng,giảm dần) 3,95%
Dạng khác 13,16% 1% 19,1% 3,6%
Tổng 100% 100% 100% 100%
Kết quả và bàn luận
SỰ THAY ĐỔI CỦA LÃO THÍNH
4 Phân loại lão thính
Trang 29Biểu đồ 3.1: Phân bố loại lão thính theo nhóm tuổi Fisher, p < 0,05
Schuknecht 1993:
Dạng chuyển hóa: do sự teo vân mạch, biểu hiện bằng thính lực đồ nằm ngang
do toàn bộ ốc tai bị ảnh hưởng, quá trình này có khuynh hướng xảy ra ở người
30 – 60 tuổi
Dạng thần kinh: thường có biểu hiện muộn hơn, sự teo các tế bào thần kinh xảy ra suốt ốc tai, vùng đáy chỉ bị ảnh hưởng trước hơn một chút so với những phần khác nhau của ốc tai
Kết quả và bàn luận
SỰ THAY ĐỔI CỦA LÃO THÍNH
4 Phân loại lão thính
Trang 30Biểu đồ 3.1: Phân bố loại lão thính theo giới tính Fisher, p < 0,05
Kết quả này phù hợp với kết quả ở trên của chúng tôi khi mà sức nghe của nam
nghe ở các tần số cao kém hơn nữ.
Nghiên cứu Keo Vanna, lão thính dạng chuyển hóa ở nữ cao hơn ở nam
Abdulbari Bener, nữ có lão thính dạng chuyển hóa thấp hơn nam
Kết quả và bàn luận
SỰ THAY ĐỔI CỦA LÃO THÍNH
4 Phân loại lão thính
Trang 315 Tương quan giữa thính lực đồ và phản xạ cơ bàn đạp
Biểu đồ 3.1: Phản xạ cơ bàn đạp
Kết quả và bàn luận
SỰ THAY ĐỔI CỦA LÃO THÍNH
Trang 32Biểu đồ 3.1: Mối liên hệ giữa phản xạ cơ bàn đạp và giảm nghe
ở tần số 2000Hz
Giả thuyết:
Mất phản xạ cơ bàn đạp có là một dấu hiệu gợi ý sớm tình trạng lão thính khi mà chưa có biểu hiện nghe kém trên thính
Trang 33ẢNH HƯỞNG CỦA LÃO THÍNH
TRONG SINH HOẠT
Biểu đồ 3.1: Ảnh hưởng của lão thính trong sinh hoạt
100%
Lão thính là một tiến trình
tiến triển âm thầm, khi mà
sự suy giảm thính giác đã
xuất hiện ở các tần số cao
nhưng con người vẫn có
thể chưa để ý hoặc chưa
cảm nhận được
Kết quả và bàn luận
Trang 34 Chưa tìm được mối tương quan khi mà một bên tai có bệnh lýthì có ảnh hưởng đến sức nghe của tai còn lại hay không và sựảnh hưởng đó như thế nào
Trang 35KIẾN NGHỊ
Vì vậy thông qua nghiên cứu, chúng tôi nhận thấy rằng cần
có thêm nhiều nghiên cứu về các phương tiện chuyên sâu hơn đểchẩn đoán Nếu chúng ta có cơ sở khoa học về các yếu tố này thì
có thể giúp làm chậm quá trình lão thính cũng như nâng cao chấtlượng cuộc sống của người cao tuổi
Trang 36CẢM ƠN SỰ THEO DÕI CỦA QUÝ
THẦY CÔ VÀ ĐỒNG NGHIỆP!