Kiểm sát thi hành án phạt tù từ thực tiễn tỉnh Đồng Nai

Tuy nhiên, trước yêu cầu cải cách tư pháp, theo tinh thần Nghị quyết 49/NQ- TW ngày 02/6/2005 của ộ chính trị về “ hiến lược cải cách tư pháp đến năm 2020 với thực tiễn tại Đồng Nai cho

VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM

HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI

VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM

HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI

LUẬN VĂN THẠC SỸ LUẬT HỌC

NGƯỜI HƯỚNG DẤN KHOA HỌC

TS VÕ THỊ KIM OANH

HÀ NỘI - 2018

LỜI CAM ĐOAN

Tôi cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi

Các số liệu, kết quả nêu trong luận văn là trung thực và chưa từng được

ai công bố trong bất kỳ công trình nào khác

Tác giả luận văn

Đặng Thị Thanh Huyền

LỜI CẢM ƠN

Để hoàn thành tốt bài luận văn nghiên cứu với đề tài: “Kiểm sát thi hành án phạt tù từ thực tiễn tỉnh Đồng Nai ” cùng với sự nỗ lực cố gắng của bản thân,

em xin bày tỏ lời cảm ơn sâu sắc đến TS Võ Thị Kim Oanh đã tận tình hướng

dẫn, giúp đỡ em hoàn thành đề tài luận văn tốt nghiệp

Đồng thời, Em cũng xin cảm ơn các thầy cô giáo phụ trách giảng dạy chuyên ngành Luật hình sự và Tố tụng hình sự, Học viện Khoa học – xã hội Việt Nam Lãnh đạo Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Đồng Nai, các anh chị đồng nghiệp, gia đình và các bạn đã tận tình giúp đỡ, chỉ bảo, đóng góp ý kiến quý báu, tạo điều kiện thuận lợi cho em hoàn thành đề tài luận văn này

Hà Nội, ngày tháng năm 2018

Tác giả luận văn

Đặng Thị Thanh Huyền

MỤC LỤC

MỞ ĐẦU 1

Chương 1: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ KIỂM SÁT THI HÀNH ÁN PHẠT TÙ 7

1.1 Khái niệm, đặc điểm hoạt động, chủ thể, phạm vi, đối tượng và ý nghĩa của kiểm sát thi hành án phạt tù 7

1.2 Nội dung kiểm sát thi hành án phạt tù 14

Chương 2: QUY ĐỊNH CỦA PHÁP LUẬT VỀ KIỂM SÁT THI HÀNH ÁN PHẠT TÙ VÀ THỰC TIỄN ÁP DỤNG TẠI ĐỒNG NAI 20

2.1 Quy định của pháp luật về kiểm sát thi hành án phạt tù 20

2.2 Thực tiễn áp dụng tại Đồng Nai 42

Chương 3: YÊU CẦU, GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ KIỂM SÁT THI HÀNH ÁN PHẠT TÙ TẠI ĐỒNG NAI 58

3.1 Yêu cầu nâng cao hiệu quả kiểm sát thi hành án phạt tù 58

3.2 Các giải pháp cụ thể 62

KẾT LUẬN 71 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

ANH MỤC C C CHỮ VIẾT TẮT

BLTTHS : ộ luật Tố tụng hình sự BLHS : ộ luật Hình sự

CQTHAHS : ơ quan thi hành án hình sự LTHAHS : Luật Thi hành án hình sự VKS : Viện kiểm sát

VKSND : Viện kiểm sát nhân dân

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Bản án, quyết định của Tòa án nhân danh Nhà nước khi được chấp hành nghiêm chỉnh có tác động trực tiếp đến lòng tin của nhân dân đối với pháp luật Vì vậy, hoạt động thi hành án có một ý nghĩa vô cùng quan trọng trong việc giữ vững kỷ cương phép nước, củng cố pháp chế và trật tự pháp luật xã hội chủ nghĩa, đảm bảo cho quyền lực tư pháp được thực thi, liên quan trực tiếp đến bảo vệ an ninh quốc gia, giữ gìn trật tự, an toàn xã hội; góp phần bảo vệ lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân,

bảo vệ pháp chế xã hội chủ nghĩa Điều 106 Hiến pháp 2013 khẳng định:"

ản án, quyết định của Toà án nhân dân có hiệu lực pháp luật phải được cơ

quan, tổ chức, cá nhân tôn trọng; cơ quan, tổ chức, cá nhân hữu quan phải

nghiêm chỉnh chấp hành" [20]

Thi hành án phạt tù là một trong những khâu quan trọng của hoạt động

tư pháp Thông qua thi hành án phạt tù, lợi ích của Nhà nước, của xã hội, quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân mới được tôn trọng và bảo vệ Nếu bản án phạt tù có hiệu lực pháp luật của Tòa án không được thi hành thì không những lợi ích của Nhà nước, tổ chức, cá nhân có liên quan không được bảo vệ mà còn giảm lòng tin của nhân dân với cơ quan bảo vệ pháp luật Xác định thi hành án hình sự nói chung và thi hành án phạt tù nói riêng là công tác quan trọng nên Nhà nước đặc biệt quan tâm và ban hành nhiều văn bản quy phạm pháp luật làm cơ sở cho hoạt động này như: Luật thi hành án hình sự (LTHAHS) năm 2010 có hiệu lực từ ngày 01/7/2011; Nghị định số 117/2011/NĐ- P ngày 15/12 quy định về tổ chức quản lý phạm nhân

và chế độ ăn, mặc, ở, sinh hoạt, chăm sóc y tế đối với phạm nhân; Nghị định

số 90/2015/NĐ-CP ngày 13/10 của Chính phủ sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 117/2011/NĐ-CP về tổ chức quản lý phạm nhân và chế độ

ăn, mặc, ở, sinh hoạt, chăm sóc y tế đối với phạm nhân.Thông tư BCA ngày 09/8 quy định về đồ vật cấm đưa vào trại giam và việc thu giữ, xử

58/2011/TT-lý đồ vật cấm; Thông tư số 36/2011/TT-BCA ngày 26/5 ban hành Nội quy Trại giam; Thông tư liên tịch số 03/2013/TTLT-BCA-BQP-BYT-TANDTC-VKSNDT ngày 15/5 hướng dẫn thi hành một số quy định của pháp luật về tạm đình chỉ chấp hành hình phạt tù đối với phạm nhân, Thông tư 16/2011/TT-BCA ngày 14/4 quy định về công tác Cảnh sát quản giáo…

Trong những năm qua, cùng với sự đổi mới tổ chức và hoạt động của ngành Kiểm sát nhân dân, tổ chức và hoạt động của các đơn vị kiểm sát thi hành án nói chung đã có những chuyển biến, tiến bộ r rệt Tuy nhiên, trước yêu cầu cải cách tư pháp, theo tinh thần Nghị quyết 49/NQ- TW ngày 02/6/2005 của ộ chính trị về “ hiến lược cải cách tư pháp đến năm 2020 với thực tiễn tại Đồng Nai cho thấy, mặc dù đã đạt được những kết quả nhất định nhưng hiệu lực, hiệu quả chưa cao còn những thiếu sót, tồn tại như: Một

số bản án phạt tù đã có hiệu lực pháp luật của Tòa án chưa được thi hành một cách nghiêm chỉnh; việc tổ chức thi hành án phạt tù có nơi, có lúc chưa hoặc không đúng nội dung của bản án; quan niệm và nhận thức về thi hành án phạt tù có việc chưa có sự thống nhất cao trong việc áp dụng pháp luật về thi hành án phạt tù; công tác quản lý Nhà nước về thi hành án phạt tù chưa thật

sự ngang tầm với những yêu cầu, đòi hỏi của tiến trình cải cách tư pháp… Thực trạng này xuất phát từ nhiều nguyên nhân liên quan đến cả nhận thức lý luận cũng như thực tiễn về công tác thi hành án phạt tù Về mặt lý luận, có vấn đề chưa được làm sáng tỏ một cách sâu sắc và toàn diện, đến nay vẫn còn những quan điểm khác nhau về bản chất pháp lý của thi hành án phạt

tù Về mặt thực tiễn, hoạt động thi hành án phạt tù gặp không ít khó khăn và vẫn còn để xảy ra những thiếu sót nhất định… đòi hỏi phải có biện pháp khắc phục nhằm nâng cao hiệu lực và hiệu quả của hoạt động thi hành án phạt tù

Để khắc phục kịp thời những tồn tại trong công tác thi hành án phạt tù

và đáp ứng đầy đủ, kịp thời yêu cầu của cuộc đấu tranh phòng, chống tội phạm, cải cách tư pháp, cải cách hình chính cũng như bảo đảm tốt hơn quyền

tự do, dân chủ của công dân, cần có sự kiểm sát thi hành án phạt tù nhằm hoàn thiện hệ thống pháp luật để các quy định được thống nhất, đầy đủ cụ thể, nguyên tắc trình tự, thủ tục thi hành bản án, quyết định của Tòa án về các hình phạt; trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan đến thi hành án hình sự và nâng cao hiệu quả công tác kiểm sát thi hành án phạt tù

là rất cần thiết, rất ý nghĩa về lý luận và thực tiễn

Vì vậy, tác giả lựa chọn đề tài: iểm s t t i n n p ạt t từ t ực tiễn tỉn Đồng Nai” làm luận văn thạc sĩ Luật học

2.Tình hình nghiên cứu đề tài

Kiểm sát thi hành án hình sự nói chung và kiểm sát thi hành án phạt tù

là một trong những nhiệm vụ hết sức quan trọng của ngành Kiểm sát trong kiểm sát hoạt động tư pháp Vì vậy, vấn đề này đang rất được quan tâm nhằm đảm bảo cho việc thi hành án phat tù đúng quy định ho đến nay, một

số công trình khoa học, sách báo pháp lý chuyên ngành trong nước nghiên cứu ở các mức độ và các bình diện khác nhau về đề tài như: Sách chuyên

khảo “Pháp luật thi hành án hình sự Việt Nam- Những vấn đề lý luận và thực tiễn” của PGS.TS Võ Khánh Vinh và PGS TS.Nguyễn Mạnh Kháng (đồng

chủ biên), do Nxb Tư pháp phát hành năm 2006 [47].; Ngô Thị Ngân Nguyệt

(2014) Đôi điều rút ra từ thực tiễn công tác kiểm sát thi hành án phạt tù của viện kiểm sát nhân dân thành phố Hà Nội, Tạp chí Kiểm sát,(số 18), tr 41-

45 [29] ; Trịnh nh Tuấn (2014 , Những kiến nghị và giải pháp nhằm nâng cao chất lượng công tác kiểm sát thi hành án phạt tù, Tạp chí Kiểm sát, (số 21), tr18 -20 [29]; Giáo trình ài giảng i dư ng k năng kiểm sát thi hành

án phạt tù của V kiểm sát việc tạm giữ, tạm giam và thi hành án hình sự - VKSND tối cao[34]…

Nhìn chung, các công trình khoa học trên đã nghiên cứu có tính chất tổng thể về công tác thi hành án phạt tù và kiểm sát thi hành án phạt tù Tuy vậy, cũng chưa có công trình khoa học nào nghiên cứu về tình hình kiểm sát thi hành án phạt tù từ thực tiễn tỉnh Đồng Nai trên cơ sở lý luận và đi sâu tìm hiểu những mặt làm được và chưa làm được cũng như những thuận lợi, khó khăn, vướng mắc và tìm ra nguyên nhân của nó, để qua đó tìm ra giải pháp khắc phục nhằm hoàn thiện Vì thế đề tài này không trùng với bất kỳ công

trình nào đã được công bố về chủ đề này

3 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu

Mục đích nghiên cứu: Luận văn được thực hiện mục đích làm sáng tỏ

các vấn đề lý luận chung về kiểm sát thi hành án phạt tù, phân tích, nghiên cứu thực trạng kiểm sát thi hành án phạt tù từ thực tiễn tỉnh Đồng Nai để đánh giá những ưu điểm cũng như những hạn chế và nguyên nhân của những hạn chế Qua đó, đưa ra các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả của hoạt động kiểm sát thi hành án phạt tù

Nhiệm vụ nghiên cứu: Để thực hiện mục đích nghiên cứu trên đây,

luận văn phải giải quyết những nhiệm vụ sau đây: Làm r những căn cứ pháp lý về kiểm sát thi hành án phạt tù Nghiên cứu những quy định pháp luật về công tác kiểm sát thi hành án phạt tù; và thực tiễn áp dụng tại Đồng Nai Từ đó, phân tích những ưu, khuyết điểm cũng như làm r những vướng mắc, hạn chế, nguyên nhân tồn tại để qua đó đề xuất hướng hoàn thiện về trình tự, thủ tục thi hành án làm sao để đạt được hiệu quả cao nhất góp phần đưa công lý thực hiện trong cuộc sống và bảo đảm thực hiện tốt nhiệm vụ, quyền hạn của VKS trong công tác kiểm sát thi hành án phạt tù

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu: Vấn đề lý luận về nội dung, quy định của pháp

luật về kiểm sát thi hành hình phạt tù và thực tiễn áp dụng các quy định đó

trên địa bàn tỉnh Đồng Nai

Phạm vi nghiên cứu: Về nội dung: Luận văn tập trung nghiên cứu

những vấn đề chung được quy định của kiểm sát thi hành án phạt tù dưới góc

độ Luật thi hành án hình sự (LTHAHS), ộ luật Hình sự (BLHS) và ộ luật

Tố tụng hình sự (BLTTHS), Luật tổ chức VKSND

Về thời gian: tác giả nghiên cứu trên cơ sở thu thập tổng hợp số liệu, tài liệu thực tiễn trong công tác kiểm sát thi hành án phạt tù của Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Đồng Nai 05 năm từ năm 2013 đến năm 2017

5 Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu

Luận văn được thực hiện trên cơ sở phương pháp luận của chủ nghĩa Mác- Lênin, tư tưởng Hồ hí Minh, các quan điểm, chủ trương của Đảng và Nhà nước về xây dựng Nhà nước pháp quyền Việt Nam trong công tác đấu tranh phòng, chống tội phạm; về cải tạo, giáo dục người phạm tội Sử dụng phương pháp luận của chủ nghĩa duy vật biện chứng và chủ nghĩa duy vật lịch sử

Trong quá trình nghiên cứu đề tài, tác giả luận văn đã sử dụng phương pháp nghiên cứu như phân tích, tổng hợp, thống kê, khảo sát thực tiễn, các phương pháp nghiên cứu của tội phạm học, khoa học điều tra tội phạm và các khoa học pháp lý khác

ngh a l luận và th c tiễn của luận văn

Trên cơ sở kết quả nghiên cứu lý luận và đánh giá thực tiễn công tác kiểm sát thi hành án phạt tù tại Đồng Nai, luận văn đã phân tích những nguyên nhân và đề xuất các định hướng và giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả công tác kiểm sát thi hành án phạt tù theo LTHAHS

ên cạnh đó, luận văn sẽ là một tài liệu tham khảo cần thiết và bổ ích dành cho không chỉ các nhà lập pháp mà còn cho các nhà nghiên cứu, các cán bộ giảng dạy pháp luật, các nghiên cứu sinh, học viên cao học và sinh viên thuộc chuyên ngành Tư pháp hình sự tại các cơ sở đào tạo luật Đặc biệt, kết quả nghiên cứu của luận văn còn phục vụ cho việc trang bị những kiến thức chuyên sâu cho các cán bộ thực tiễn đang công tác tại các VKSND, Tòa án nhân dân (TAND), Cơ quan thi hành án hình sự (CQTHAHS) trong quá trình thực hiện công tác thi hành án phạt tù

7 Kết cấu của luận văn

Ngoài phần mở đầu, kết luận và danh mục tài liệu tham khảo, nội

dung của luận văn gồm 3 chương:

Chương 1: Nhận thức chung về kiểm sát thi hành án phạt tù

Chương 2: Quy định pháp luật về kiểm sát thi hành án phạt tù và thực

tiễn áp dụng tại Đồng Nai

Chương 3: Giải pháp nâng cao hiệu quả kiểm sát thi hành án phạt tù

tại Đồng Nai

Chương 1 NHỮNG VẤN ĐỀ L LUẬN VỀ KIỂM SÁT THI HÀNH N PHẠT TÙ 1.1 Khái niệm, đặc điểm hoạt động, chủ thể, phạm vi, đối tượng và ý ngh a của kiểm sát thi hành án phạt tù

Thi hành án phạt tù là việc buộc người bị kết án phạt tù có thời hạn,

tù chung thân chấp hành án tại Trại giam, phân trại quản lý phạm nhân trong Trại tạm giam hoặc tại Nhà tạm giữ nhằm giáo dục, cải tạo họ trở thành người có ích cho xã hội hính vì vậy, khi quyết định hình phạt tù đối với người phạm tội cũng như khi quản lý, giáo dục người chấp hành

án phạt tù, đòi hỏi các Cơ quan tiến hành tố tụng, Cơ quan thi hành án hình sự ( QTH HS , Cơ quan được giao một số nhiệm vụ thi hành án hình sự phải chấp hành nghiêm chỉnh các quy định của pháp luật về thi hành án phạt tù nhằm quản lý, giáo dục người chấp hành án phạt tù ý thức tuân thủ pháp luật, các quy tắc của cuộc sống xã hội chủ nghĩa, ngăn ngừa

họ phạm tội mới và trở thành công dân có ích cho xã hội

Theo Từ điển Tiếng Việt, kiểm sát là “theo d i và kiểm tra xem việc

thực hiện có đúng với những điều quyết định hay không hoặc là “trông nom, xem xét công việc có tốt không [49] Kiểm sát còn được hiểu là một trong những chức năng cơ bản của hệ thống VKSND

Như vậy, kiểm sát thi hành án phạt tù là quá trình theo d i, kiểm tra để đảm bảo quá trình thực hiện bản án, quyết định đã có hiệu lực của Tòa án

trong thực tiễn đúng pháp luật Khi thực hiện nhiệm vụ và quyền hạn của chức năng kiểm sát hoạt động tư pháp, VKS chỉ kiểm tra, giám sát các hoạt động của chủ thể bị kiểm sát Trong quá trình giám sát nếu phát hiện hoạt động của chủ thể bị kiểm sát có dấu hiệu vi phạm pháp luật, VKS có thể áp dụng các biện pháp kiểm sát như quyền yêu cầu chủ thể bị kiểm sát tự kiểm tra và báo cáo kết quả cho VKS biết hoặc tự mình trực tiếp kiểm tra Qua hoạt động kiểm tra mà phát hiện có căn cứ xác định chủ thể bị kiểm sát có hành vi vi phạm pháp luật thì VKS có quyền kiến nghị, kháng nghị, yêu cầu chủ thể bị kiểm sát thực hiện đúng qui định của pháp luật, khắc phục vi phạm và áp dụng các biện pháp phòng ngừa VKS không phải là cấp trên, cấp quản lý của chủ thể bị kiểm sát nên không có quyền trực tiếp can thiệp vào hoạt động của chủ thể bị kiểm sát VKS cũng không có quyền thực hiện thay các hoạt động của chủ thể bị kiểm sát hoặc ban hành quyết định, mệnh lệnh buộc chủ thể bị kiểm sát phải tuân theo, ngoại trừ trường hợp đặc biệt

Đó là, trong quá trình kiểm sát thi hành án phạt tù, VKS có quyền quyết định trả tự do ngay cho người đang chấp hành án phạt tù không có căn cứ và trái pháp luật ơ quan có liên quan phải có trách nhiệm thi hành quyết định này của VKS Thẩm quyền trên của VKS không phải xuất phát hay bắt nguồn từ chức năng kiểm sát hoạt động tư pháp mà từ bản chất của Nhà nước pháp quyền, từ sự bảo đảm và tôn trọng quyền con người, quyền tự do dân chủ của

công dân của Nhà nước ta Kiểm sát hoạt động tư pháp nói chung và kiểm sát

thi hành án phạt tù nói riêng là chức năng hiến định của VKS, một dạng giám sát nhà nước về tư pháp, là hoạt động mang tính quyền lực nhà nước Mục đích của kiểm sát các hoạt động tư pháp là nhằm bảo đảm pháp luật được chấp hành nghiêm chỉnh và thống nhất trong quá trình hoạt động tư pháp của các chủ thể

Trên cơ sở các phân tích trên, có thể đưa ra khái niệm: Kiểm sát thi hành án phạt tù là hoạt động của VKSND trong việc áp d ng các iện pháp

do pháp luật quy định để kiểm sát việc tuân theo pháp luật của Tòa án, CQTHAHS, cơ quan, tổ chức có trách nhiệm trong việc thi hành án phạt tù, nhằm ảo đảm việc thi hành án phạt tù được thực hiện đúng pháp luật, đầy

đủ, kịp thời [43,44]

1.1.2 Đặc điểm của kiểm sát thi hành án phạt tù

Kiểm sát thi hành án phạt tù là một trong những nội dung hoạt động

của công tác kiểm sát thi hành án nói chung và kiểm sát thi hành án hình sự nói riêng của VKS So với hoạt động kiểm sát thi hành các hình phạt khác thì kiểm sát thi hành án phạt tù chỉ kiểm sát cơ quan, người có thẩm quyền thực hiện các quyết định hình phạt tù trong bản án, quyết định của Tòa án đã

có hiệu lực pháp luật trên thực tế và tất nhiên việc kiểm sát thi hành án phạt tù kết thúc khi hình phạt tù chấm dứt

1.1.3.C ủ t ể của kiểm s t t i n n p ạt t

Theo quy định tại khoản 2 Điều 10 LTHAHS, các chủ thể với tư cách

là CQTHAHS thì việc tuân theo pháp luật của các chủ thể này trong hoạt động thi hành án hình sự là đối tượng của hoạt động kiểm sát thi hành án hình sự, trong đó có thi hành án phạt tù bao gồm: Trại giam thuộc ộ ông an; CQTHAHS ông an tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương (sau đây gọi là CQTHHS Công an cấp tỉnh ; QTH HS ông an huyện, quận, thị xã, thành phố thuộc tỉnh (sau đây gọi là CQTHAHS ông an cấp huyện

1.1.4.P ạm vi của kiểm s t t i n n p ạt t

Phạm vi hoạt động của kiểm sát thi hành án phạt tù là chỉ thời điểm bắt đầu và kết thúc các hoạt động của hoạt động kiểm sát này Khi tiến hành kiểm sát thi hành án phạt tù, VKS thực hiện các hoạt động trong phạm

vi đã xác định Nếu vượt quá giới hạn của phạm vi sẽ dẫn đến sự chồng chéo, trùng lặp lên công việc của hoạt động khác, của bộ phận khác và của

cơ quan khác làm giảm hiệu quả và tác dụng của hoạt động kiểm sát Việc

xác định đúng phạm vi của từng hoạt động kiểm sát là để đảm bảo tính liên tục, tính thống nhất trong quá trình thực hiện chức năng, nhiệm vụ của VKS, vì thế việc xác định phạm vi của hoạt động kiểm sát thi hành án phạt tù là hết sức cần thiết, không chỉ đảm bảo cho hoạt động này không chồng chéo, nhầm lẫn sang hoạt động kiểm sát khác mà còn đảm bảo không bỏ trống, bỏ sót phạm

vi xem xét của hoạt động kiểm sát thi hành án phạt tù Việc xác định đúng phạm vi của hoạt động là một trong những yếu tố để nâng cao hiệu quả của hoạt động kiểm sát thi hành án phạt tù [34, tr.2]

ăn cứ vào Mục 6 hương II Luật tổ chức VKSND năm 2014 và Quy chế công tác kiểm sát việc tạm giữ, tạm giam và thi hành án hình sự ban hành kèm theo Quyết định số 35/QĐ-VKSTC-V4 ngày 29/01/2013 của Viện trưởng VKSND tối cao (sau đây gọi tắt là Quy chế 35 [45] (Quy chế công tác kiểm sát việc tạm giữ, tạm giam và thi hành án hình sự ban hành kèm theo Quyết định số 501/QĐ-VKSTC ngày 12/12/2017 (sau đây gọi tắt là Quy chế 501)) [46] của Viện trưởng VKSND tối cao thì phạm vi hoạt động kiểm sát thi hành án phạt tù được xác định từ khi bản án, quyết định thi hành án phạt tù được thi hành theo Điều 2 LTHAHS (chưa có quyết định thi hành án cho đến khi chấm dứt việc thi hành án phạt tù theo quy định của pháp luật Như vậy, việc xác định thời điểm chấm dứt việc thi hành án phạt tù theo quy định của pháp luật có ý nghĩa rất quan trọng Tuy nhiên, không phải mọi trường hợp đều chấm dứt việc thi hành án phạt tù khi người bị kết án chấp hành xong hình phạt tù trong bản án mà có thể kết thúc trước thời điểm này hoặc ngay cả khi người bị kết án chưa chấp hành hình phạt tù Điều này xảy ra trong một số trường hợp sau:

Thứ nhất, người bị kết án được miễn chấp hành hình phạt tù Theo quy

định Điều 57 BLHS năm 1999 (Điều 62 LHS năm 2015) về miễn chấp hành hình phạt tù thì: Đối với người bị kết án tù có thời hạn chưa chấp hành

hình phạt mà lập công lớn hoặc mắc bệnh hiểm nghèo và nếu người đó không còn nguy hiểm cho xã hội nữa, thì theo đề nghị của Viện trưởng VKS, Tòa án có thể quyết định miễn chấp hành toàn bộ hình phạt Người bị kết án được miễn chấp hành hình phạt tù khi được đặc xá hoặc đại xá Đối với người bị kết án về tội ít nghiêm trọng đã được hoãn chấp hành hình phạt theo quy định tại Điều 61 LHS 1999 (Điều 67 LHS 2015 , nếu trong thời gian được hoãn đã lập công, thì theo đề nghị của Viện trưởng VKS, Tòa án có thể quyết định miễn chấp hành hình phạt tù Đối với người bị kết án phạt tù về tội ít nghiêm trọng đã được tạm đình chỉ chấp hành hình phạt tù theo quy định tại Điều 62 LHS 1999 (Điều 68 LHS 2015 nếu trong thời gian được tạm đình chỉ mà đã lập công, thì theo đề nghị của Viện trưởng VKSND, Tòa

án có thể quyết định miễn chấp hành phần hình phạt tù còn lại

Như vậy, đối với người bị kết án phạt tù có thể được miễn chấp hành toàn bộ hoặc một phần hình phạt tù Người bị kết án phạt tù có thể được miễn chấp hành toàn bộ hình phạt tù trong trường hợp bị kết án phạt tù có thời hạn chưa chấp hành hình phạt mà lập công lớn hoặc mắc bệnh hiểm nghèo và nếu không còn nguy hiểm cho xã hội nữa; ngoài ra đối với trường hợp người bị kết án về tội ít nghiêm trọng đã được hoãn chấp hành hình phạt

mà trong thời gian hoãn đã lập công thì có thể được miễn chấp hành hình phạt tù Người bị kết án phạt tù có thể được miễn một phần hình phạt tù trong trường hợp khi được đặc xá, đại xá hoặc đối với trường hợp người bị kết án phạt tù về tội ít nghiêm trọng đã được tạm đình chỉ, nếu trong thời gian được tạm đình chỉ mà đã lập công thì có thể được miễn chấp hành hình phạt còn lại ác điều kiện về lập công, lập công lớn hoặc bệnh hiểm nghèo được giải thích tại mục 2 Nghị quyết số 01/2007/NQ-HĐTP ngày 02/10 của Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao hướng dẫn áp dụng một số quy định của LHS về thời hiệu thi hành bản án, miễn chấp hành

hình phạt, giảm thời hạn chấp hành hình phạt (sau đây gọi tắt là Nghị quyết

số 01 [32]

Thứ hai, có quyết định đình chỉ chấp hành hình phạt tù Theo quy định

tại khoản 2 Điều 49 LTHAHS thì trong trường hợp phạm nhân chết, Tòa án

đã ra quyết định thi hành án phải ra quyết định đình chỉ việc chấp hành hình phạt tù và đương nhiên trong trường hợp này bản án và quyết định phạt tù hết hiệu lực pháp luật Tuy nhiên, nếu xem xét trong trường hợp bản án đã có hiệu lực pháp luật, Tòa án có thẩm quyền chưa ra quyết định thi hành án phạt

tù hoặc đã ra quyết định thi hành án phạt tù nhưng chưa đưa người bị kết án phạt tù đến cơ sở chấp hành án phạt tù để chấp hành án mà người bị kết án chết thì pháp luật tố tụng hình sự chưa điều chỉnh Theo quan điểm của chúng tôi, đối với trường hợp này, hánh án Tòa án có thẩm quyền phải ra quyết định thi hành án (nếu chưa ra quyết định thi hành án và phải ra quyết định đình chỉ chấp hành hình phạt tù

Thứ a, người bị kết án chấp hành xong hình phạt tù Theo quy định

tại khoản 2 Điều 40 LTHAHS thì vào ngày cuối cùng của thời hạn chấp hành

án phạt tù Trại giam, Trại tạm giam, CQTHAHS ông an cấp tỉnh hoàn chỉnh thủ tục theo quy định của pháp luật để trả tự do cho phạm nhân Như vậy, trong trường hợp người bị kết án chấp hành xong hình phạt tù trong bản

án thì việc thi hành án phạt tù kết thúc

1.1.5.Đối tượng của kiểm s t t i n n p ạt t

Đối tượng của kiểm sát thi hành án phạt tù không chỉ là các hoạt động

thi hành án của các cơ quan thi hành án phạt tù và của các cá nhân thuộc cơ quan này mà còn là các hoạt động của Tòa án trong việc ra quyết định thi hành án phạt tù, cơ quan quản lý thi hành án phạt tù, cá nhân, cơ quan, tổ chức

tham gia hoạt động khác ở giai đoạn thi hành án phạt tù ụ thể:

Tòa án nhân dân (TAND): Đây là một chủ thể quan trọng trong

hoạt động thi hành án hình sự, nhiệm vụ, quyền hạn của Tòa án nhân dân trong thi hành án hình sự được quy định tại Điều 20 LTHAHS [23] Theo đó, Tòa án có nhiệm vụ ban hành quyết định thi hành án, quyết định hoãn, tạm đình chỉ, đình chỉ chấp hành hình phạt tù; miễn, giảm thời hạn chấp hành án, gửi bản án, quyết định được thi hành và quyết định, tài liệu có liên quan cho

cơ quan, tổ chức, cá nhân theo quy định…

Cơ quan thi hành án hình s : theo khoản 2 Điều 10 LTHAHS bao

gồm: Trại giam (gồm Trại giam thuộc ộ ông an, Trại giam thuộc ộ Quốc phòng, Trại giam thuộc quân khu ; CQTHAHS cấp tỉnh; CQTHAHS ông

an cấp huyện; CQTHAHS cấp quân khu

Cơ quan được giao một số nhiệm vụ thi hành án phạt tù: Trại tạm

giam (gồm Trại tạm giam thuộc ộ ông an, Trại tạm giam thuộc ộ Quốc phòng, Trại tạm giam thuộc ông an cấp tỉnh, Trại tạm giam cấp quân khu

Người có trách nhiệm trong hoạt động thi hành án phạt tù: hánh

án Tòa án đã xét xử sơ thẩm, hánh án Tòa án nơi bị án đang chấp hành án, Giám thị trại giam, Giám thị Trại tạm giam…

1.1.6.Ý nghĩa của kiểm s t t i n n p ạt t

Có thể thấy, kiểm sát thi hành án phạt tù đã góp phần xác định đúng

đắn thực tiễn trong công tác thi hành án hình sự nói chung và thi hành án phạt tù nói riêng Đảm bảo cho bản án phạt tù của Tòa án đã có hiệu lực pháp luật được thực hiện trên thực tế, thể hiện sự chuyên chế của Nhà nước xã hội chủ nghĩa trong việc kiên quyết xử lý những phần tử phạm tội

mà Nhà nước xét thấy cần phải cách ly khỏi xã hội có thể giáo dục, cải tạo được và trả lại cho cộng đồng Góp phần tích cực vào việc bảo vệ sự an toàn, vững mạnh của chế độ, bảo vệ tính mạng, tài sản, nhân phẩm, danh

dự của công dân Những vi phạm về trình tự, thủ tục trong thi hành án phạt

tù đều bị coi là những hành vi vi phạm pháp luật; chúng không những xâm hại hoạt động đúng đắn của các cơ quan có nhiệm vụ thi hành án phạt tù, xâm hại đến quyền và lợi ích hợp pháp của người chấp hành án, mà còn làm giảm lòng tin của nhân dân đối với sự lãnh đạo của Đảng và Nhà nước Như vậy, việc kiểm sát thi hành án phạt tù còn đảm bảo sự dân chủ, tôn trọng quyền và lợi ích hợp pháp của người chấp hành án, thể hiện tính

ưu việt của chế độ xã hội chủ nghĩa Ngoài ý nghĩa về mặt lý luận, kiểm sát thi hành án phạt tù còn có ý nghĩa phục vụ nâng cao nhận thức của cán

bộ các cơ quan bảo vệ pháp luật nói chung về sự cần thiết phải thực hiện đúng, đầy đủ, chặt chẽ các quy định của pháp luật về thi hành án phạt tù, góp phần nâng cao hiệu quả đấu tranh phòng, chống tội phạm; giúp công dân có cơ sở pháp lý tham gia vào hoạt động thi hành án hình sự nói chung, thi hành án phạt tù nói riêng, đồng thời tạo cơ sở pháp lý cho người phải chấp hành án phạt tù được tự bảo vệ các quyền và lợi ích hợp pháp của mình ên cạnh đó, có ý nghĩa cung cấp cứ liệu khoa học cho việc hoàn thiện các quy định của pháp luật thi hành án phạt tù và phục vụ các

cơ quan chức năng trong việc hướng dẫn áp dụng thống nhất các quy định

về thi hành án phạt tù Như vậy, kiểm sát thi hành án phạt tù có ý nghĩa rất quan trọng trong giai đoạn xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam hiện nay

1.2 Nội dung kiểm sát thi hành án phạt tù

LTHAHS được ban hành là văn bản pháp lý cao nhất trong lĩnh vực thi hành án hình sự Từ khi LTH HS có hiệu lực đến nay đã góp phần bảo

vệ an ninh quốc gia, giữ gìn trật tự, an toàn xã hội, bảo vệ lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân, , phục vụ yêu cầu xây

dựng và bảo vệ Tổ quốc Điều 3 LTH HS “Thi hành án phạt tù là việc cơ quan, người có th m quyền theo quy định của luật này uộc phạm nhân phải

chịu sự quản lý giam giữ, giáo d c, cải tạo để h tr thành người có ch cho

hội”

Hoạt động kiểm sát thi hành án phạt tù sửa đổi, bổ sung cụ thể tại Mục

6 của Luật tổ chức VKSND năm 2014 [24], hương III LTHAHS [23] Với những quy định này ngoài ý nghĩa về sự cần thiết không thể thiếu hoạt động của VKS trong công tác thi hành án nói chung, thi hành án phạt tù nói riêng

vì hoạt động kiểm sát thi hành án với mục đích nhằm đảm bảo cho các bản

án, quyết định của Tòa án có hiệu lực pháp luật được chấp hành một cách kịp thời, đầy đủ, đúng pháp luật

Điều 2 và Điều 4 Luật tổ chức VKSND năm 2014 quy định cụ thể chức năng, nhiệm vụ trong công tác kiểm sát thi hành án phạt tù Theo đó, nội dung kiểm sát thi hành án phải đảm bảo:

“Thứ nhất, đảm bảo việc thi hành án phạt tù, quản lý và giáo d c người chấp hành án phạt tù theo đúng quy định của pháp luật; quyền con người và các quyền, lợi ích hợp pháp khác của người chấp hành án phạt tù không bị pháp luật han chế phải được tôn tr ng và bảo vệ

Thứ hai, đảm bảo Bản án, quyết định của Tòa án đ có hiệu lực pháp luật phải được thi hành nghiêm chỉnh”

ăn cứ Điều 25 Luật tổ chức VKSND năm 2014, nội dung của kiểm sát thi hành phạt tù của VKS là một trong những nội dung hoạt động của công tác kiểm sát thi hành án hình sự nói chung bao gồm:

(1) Đảm bảo việc tuân theo pháp luật của Tòa án, cơ quan thi hành án hình sự, cơ quan, tổ chức được giao một số nhiệm vụ thi hành án hình sự, người có thẩm quyền, cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan trong việc thi hành án hình sự

(2) Yêu cầu Tòa án ra quyết định thi hành án hình sự; yêu cầu Tòa

án, cơ quan thi hành án hình sự, cơ quan, tổ chức được giao một số nhiệm vụ

thi hành án hình sự tự kiểm tra việc thi hành án hình sự và thông báo kết quả cho Viện kiểm sát nhân dân; ung cấp hồ sơ, tài liệu có liên quan đến việc thi hành án hình sự

(3) Trực tiếp kiểm sát việc thi hành án hình sự; kiểm sát hồ sơ thi hành án hình sự

Dựa trên những nội dung kiểm sát thi hành án hình sự kể trên, Viện kiểm sát nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương sẽ tiến hành các nội dung sau:

(1 Kiểm sát việc ban hành quyết định thi hành án phạt tù của Tòa án (bao gồm việc ra quyết định thi hành án hoặc ủy thác cho Tòa án khác cùng cấp ra quyết định thi hành án) là kiểm sát về thẩm quyền ra quyết định, nội dung quyết định và việc gửi quyết định thi hành án phạt tù Thông qua việc phối hợp với các khâu công tác kiểm sát xét xử sơ thẩm, kiểm sát xét xử phúc thẩm, giám đốc thẩm để nắm và theo d i những bản

án, quyết định được thi hành (ngay từ khi bản án, quyết định chưa có hiệu lực về thẩm quyền, nội dung, quy định trên cơ sở đó kịp thời phát hiện ra

vi phạm của Tòa án trong việc ra các quyết định thi hành án phạt tù

(2 Kiểm sát việc hoãn chấp hành hình phạt tù

Hoãn chấp hành hình phạt tù là việc người bị xử phạt tù chưa chấp hành hình phạt tù được hoãn chấp hành hình phạt tù trong một thời hạn nhất định do có những đều kiện do luật định, hết hời hạn hoãn thì người đó

sẽ phải chấp hành hình phạt tù Kiểm sát việc hoãn chấp hành hình phạt tù

là kiểm sát về điều kiện, thủ tục, hồ sơ hoãn chấp hành hình phạt tù; việc

ra quyết định và thi hành quyết định để việc hoãn chấp hành hình phạt tù bảo đảm tính hợp pháp, tính có căn cứ và thời hạn

(3 Kiểm sát việc tạm đình chỉ chấp hành hình phạt tù, đình chỉ chấp hành hình phạt tù

Kiểm sát việc tạm đình chỉ chấp hành hình phạt tù: Tạm đình chỉ

chấp hành hình phạt tù là việc người đang chấp hành hình phạt tù được tạm dừng việc chấp hành hình phạt do có những điều kiện do luật định, hết thời hạn tạm đình chỉ thì người đó sẽ phải tiếp tục chấp hành hình phạt tù Kiểm sát việc tạm đình chỉ chấp hành hình phạt tù là kiểm sát việc áp dụng các điều kiện; thẩm quyền, trách nhiệm lập hồ sơ đề nghị; việc thi hành quyết định; việc chuyển giao, tiếp nhận, theo d i, giám sát người tạm đình chỉ chấp hành hình phạt tù

Kiểm sát việc đình chỉ chấp hành hình phạt tù: Đình chỉ chấp hành

hình phạt tù là trường hợp người phải chấp hành hình phạt tù chết thì trình

tự, thủ tục và ra quyết định đình chỉ phải được thực hiện theo các bước nhất định Kiểm sát việc đình chỉ chấp hành hình phạt tù là kiểm sát việc thực hiện về thông báo trường hợp người bị kết án hình phạt tù chết và việc ra quyết định, gửi quyết định đình chỉ chấp hành hình phạt tù

(4) Kiểm sát việc thi hành quyết định thi hành án phạt tù là kiểm sát

chặt chẽ việc tổ chức thi hành Quyết định thi hành án phạt tù của cơ quan,

cá nhân có thẩm quyền đảm bảo các quyết định thi hành án phạt tù phải được tổ chức thi hành theo đúng quy định của pháp luật; các vi phạm pháp luật trong việc thi hành quyết định thi hành án phạt tù phải được phát hiện,

khắc phục và xử lý kịp thời

(5 Kiểm sát việc miễn, giảm, thi hành quyết định đặc xá, tha tù trước thời hạn có điều kiện; việc miễn, giảm, thi hành quyết định đặc xá, tha tù trước thời hạn có điều kiện là những chính sách khoan hồng của Nhà nước nhằm khích lệ, động viên phạm nhân tích cực lao động, học tập, giáo dục cải tạo tiến bộ sớm trở về với gia đình và cộng đồng, xã hội Vì vậy, kiểm sát việc miễn, giảm, thi hành quyết định đặc xá, tha tù trước thời hạn có điều kiện là kiểm sát về các thủ tục, điều kiện, hồ sơ, tài liệu

liên quan, việc thực hiện các quyết định nhằm góp phần đảm bảo chính sách hình sự nhân đạo được thực hiện ngiêm minh, đúng pháp luật

(6 Kiểm sát việc tuân theo pháp luật trong quản lý, giáo dục và thực

hiện các chế độ đối với phạm nhân tại Trại giam ộ công an, Trại tạm

giam ông an tỉnh, Nhà tạm giữ ông an cấp huyện Đây là một bộ phận của kiểm sát thi hành án phạt tù, trong đó kiểm sát việc tuân theo pháp luật của cơ quan, người có thẩm quyền trong quản lý, giáo dục người chấp hành án phạt tù nhằm bảo đảm việc chấp hành án phạt tù, chế độ quản lý, giáo dục phạm nhân được chấp hành nghiêm chỉnh, tính mạng, sức khỏe, tài sản, danh dự, nhân phẩm và các quyền khác của họ không bị pháp luật tước bỏ được tôn trọng

(7) Tiếp nhận và giải quyết khiếu nại, tố cáo trong quản lý và giáo dục người chấp hành án phạt tù là việc VKS tiếp nhận và giải quyết khiếu nại, tố cáo trong quản lý, giáo dục người chấp hành án phạt tù và kiểm sát việc tuân theo pháp luật trong giải quyết khiếu nại, tố cáo đối với việc thi hành án phạt tù của các ơ quan liên quan phát hiện, tổng hợp vi phạm pháp luật (về cả hai mặt thủ tục giải quyết và nội dung giải quyết của các

cơ quan này trong việc giải quyết khiếu nại, tố cáo về các hoạt động tư pháp

Qua công tác kiểm sát kháng nghị hành vi, quyết định có vi phạm pháp luật của cơ quan, người có thẩm quyền trong việc thi hành án phạt tù; kiến nghị, yêu cầu cơ quan, tổ chức, cá nhân chấm dứt, khắc phục vi phạm pháp luật trong thi hành án phạt tù; xử lý nghiêm minh người vi phạm; khởi

tố hoặc yêu cầu ơ quan điều tra khởi tố vụ án hình sự khi phát hiện vụ việc

có dấu hiệu tội phạm trong thi hành án phạt tù theo quy định của pháp luật; thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn khác trong kiểm sát thi hành án phạt tù theo quy định của pháp luật về thi hành án phạt tù

Kết luận Chương 1

Nhận thức chung về kiểm sát thi hành án phạt tù là làm sáng tỏ khái niệm có liên quan, rút ra một số đặc điểm cơ bản về chủ thể, đối tượng, nội dung kiểm sát thi hành án phạt tù Nghiên cứu, phân tích chức năng và những nội dung cơ bản về hoạt động kiểm sát của VKS đảm bảo việc tuân theo pháp luật trong thi hành án phạt tù, một trong các khâu công tác kiểm sát thực hiện chức năng kiểm sát hoạt động tư pháp của VKS theo quy định của Hiến pháp và pháp luật Qua đó, thấy được kiểm sát thi hành án phạt tù

là khâu then chốt góp phần đảm bảo mọi bản án và các quyết định của Tòa

án có hiệu lực pháp luật được đưa ra thi hành nghiêm chỉnh đảm bảo tính thống nhất nghiêm minh của pháp luật

Chương 2 QUY ĐỊNH CỦA PHÁP LUẬT VỀ KIỂM SÁT THI HÀNH ÁN PHẠT TÙ VÀ THỰC TIỄN ÁP DỤNG TẠI ĐỒNG NAI 2.1 Quy định của pháp luật về kiểm sát thi hành án phạt tù

2.1.1 Kiểm sát việc Tòa án ban hành các quyết định về thi hành

án phạt tù

Để kiểm sát việc tuân theo pháp luật của Tòa án trong việc ra các quyết định thi hành án, ủy thác ra quyết định thi hành án theo Khoản 1 Điều 256 LTTHS năm 2003 [22] (tương ứng với Khoản 1, 2 Điều 364

LTTHS năm 2015 [26] quy định: Trong thời hạn 7 ngày kể từ ngày ản

án, quyết định sơ th m có hiệu lực pháp luật hoặc kể từ ngày nhận được ản

án, quyết định phúc th m, quyết định giám đốc th m, quyết định tái th m, Chánh án Tòa án đ ét ử sơ th m ra quyết định thi hành án hoặc ủy thác cho Tòa án khác cùng cấp ra quyết định thi hành án Thời điểm bản án hoặc

quyết định của Tòa án có hiệu lực pháp luật là thời điểm phát sinh trách nhiệm của Tòa án nhân danh Nhà nước có trách nhiệm đưa bản án, quyết định đó ra thi hành và nghĩa vụ của người bị kết án phải chấp hành bản án phạt tù Việc ra quyết định thi hành án thuộc thẩm quyền của hánh án Tòa

án đã xét xử sơ thẩm Quyết định thi hành án là một văn bản pháp lý phát sinh hoạt động tổ chức thi hành án VKS kiểm sát việc ra quyết định thi hành

án phạt tù nhằm bảo đảm việc ra quyết định thi hành án đúng thẩm quyền, đầy đủ và kịp thời Khi thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn kiểm sát thi hành án phạt tù của VKS nhằm khắc phục những vi phạm trong việc ra quyết định thi hành án như: Tòa án chậm ra quyết định thi hành án; Ra quyết định thi hành

án không đầy đủ, không đúng đối tượng hoặc không đúng thẩm quyền Nếu VKS phát hiện Tòa án ra quyết định thi hành án có vi phạm pháp luật thì tùy theo mức độ vi phạm, VKS thực hiện quyền yêu cầu Tòa án sửa chữa vi

phạm trong việc ra quyết định thi hành án hoặc kháng nghị yêu cầu hủy bỏ quyết định sai phạm đó

Tòa án chỉ ra quyết định thi hành án khi có các căn cứ quy định tại Điều

255, 240, 237 LTTHS năm 2003 (Điều 363, 339, 343 LTTHS năm 2015 tức là bản án, quyết định hoặc phần của bản án, quyết định không bị kháng cáo, kháng nghị thì có hiệu lực pháp luật kể từ ngày hết kháng cáo, kháng nghị Trong thực tiễn xảy ra trường hợp Tòa án cấp sơ thẩm ra quyết định thi hành án khi bản án, quyết định đang bị kháng cáo, kháng nghị Do vậy, khi VKS kiểm sát việc ra quyết định thi hành án, cần kiểm tra bản án, quyết định mà Tòa án đã xét xử sơ thẩm ra quyết định thi hành đã có hiệu lực hay chưa theo quy định tại Khoản 1 Điều 2 LTH HS; bản án, quyết định

có bị kháng cáo, kháng nghị không? có thuộc trường hợp quy định tại khoản

2 Điều 255 LTTHS 2003 (Điều 363 LTTHS năm 2015 không? trong trường hợp kháng cáo, kháng nghị quá thời hạn thì kiểm tra quyết định của Tòa án cấp phúc thẩm về việc có hay không chấp nhận kháng cáo, kháng nghị quá hạn để thực hiện quyền yêu cầu Tòa án ra quyết định thi hành án

Về ủy thác cho Tòa án khác cùng cấp ra quyết định thi hành án, mặc

dù vấn đề này không được quy định trong LTH HS nhưng được quy định tại Điều 256 LTTHS năm 2003 (Điều 364 LTTHS năm 2015 và hướng dẫn tại điểm 2 mục I Nghị quyết số 02/2007/NQ-HĐTP ngày 02/10/2007 của Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao hướng dẫn thi hành một số quy định trong phần thứ năm "Thi hành bản án và quyết định của Tòa án" của LTTHS (sau đây gọi tắt là Nghị quyết số 02 [33]

Về thẩm quyền của Tòa án được ủy thác thì Tòa án khác cùng cấp là cùng cấp huyện (Tòa án nhân dân huyện, quận, thị xã, thành phố trực thuộc tỉnh; Tòa án quân sự khu vực hoặc Tòa án nhân dân cấp tỉnh (TAND tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương; Tòa án quân sự quân khu và tương đương

và theo quy định tại Nghị quyết số 02 thì trong thời hạn 07 ngày kể từ ngày nhận được quyết định ủy thác thi hành án, hánh án Tòa án được ủy thác phải ra quyết định thi hành án Tuy nhiên, trong trường hợp nếu cơ quan Công an thông báo là người bị kết án đã chuyển đi cư trú tại địa bàn khác thì trả hồ sơ ủy thác thi hành án cho Tòa án đã ủy thác và thông báo cho Tòa án

đã ủy thác để Tòa án này tiếp tục thực hiện việc ủy thác cho Tòa án nơi người bị kết án đang cư trú nếu Tòa án được ủy thác thi hành án biết địa chỉ của người bị kết án hoặc thông báo cho Tòa án đã ủy thác để Tòa án này ra quyết định thi hành án và yêu cầu cơ quan ông an ra quyết định truy nã nếu Tòa án được ủy thác không biết địa chỉ mới của người bị kết án Trong trường hợp, Tòa án được ủy thác thi hành án thấy việc ủy thác là không có căn cứ, không đúng thì phải thông báo bằng văn bản và nêu r lý do để Tòa

án đã ủy thác biết Tòa án đã ủy thác nếu thấy việc từ chối ủy thác là có căn

cứ thì hánh án Tòa án đã xét xử sơ thẩm phải ra quyết định hủy quyết định

ủy thác không có căn cứ Việc ra quyết định thi hành án hay tiếp tục ra quyết định ủy thác cho Tòa án khác tùy thuộc vào việc có căn cứ để ra một trong hai quyết định này không VKS phải chủ động phối hợp với khâu công tác kiểm sát xét xử sơ thẩm, kiểm sát xét xử phúc thẩm, giám đốc thẩm để theo d i những bản án, quyết định được thi hành (ngay từ khi bản án, quyết định chưa có hiệu lực trên cơ sở đó kịp thời phát hiện ra vi phạm của Tòa án trong việc ra các quyết định về thi hành án phạt tù ụ thể:

Thứ nhất, kiểm sát việc Tòa án đã xét xử sơ thẩm ra quyết định thi

hành án phạt tù hoặc ủy thác cho Tòa án khác cùng cấp ra quyết định thi hành án phạt tù đúng thẩm quyền, đúng thời hạn mà pháp luật quy định Việc ra quyết định thi hành án hay ủy thác ra quyết định thi hành án đúng thẩm quyền, đúng thời hạn nhằm đảm bảo tính hiệu quả của việc thi hành bản án, quyết định của Tòa án

Thứ hai, kiểm sát căn cứ để Tòa án xét xử sơ thẩm ra quyết định thi

hành án và ủy thác cho Tòa án khác cùng cấp ra quyết định thi hành án Tòa án đã xét xử sơ thẩm chỉ ra quyết định thi hành án hay ủy thác ra quyết định thi hành án đối với những bản án quyết định đã có hiệu lực pháp luật; VKS phải kiểm sát xem ản án, quyết định mà Tòa án đã xét xử

sơ thẩm ra quyết định thi hành đã có hiệu lực hay chưa? quyết định ủy thác

có đúng các căn cứ pháp luật không? và thông báo bằng văn bản cho VKS nơi nhận ủy thác biết để kiểm sát thi hành án theo quy định của pháp luật

Thứ a, kiểm sát việc Tòa án ra quyết định thi hành án phạt tù đảm

bảo đúng nội dung quyết định của bản án Kiểm sát nội dung quyết định về

thi hành án có đúng với nội dung bản án, quyết định đã tuyên: Quyết định

thi hành án phải ghi r họ, tên, chức vụ người ra quyết định; bản án, quyết định được thi hành; tên cơ quan có nhiệm vụ thi hành quyết định thi hành án; họ tên, ngày, tháng, năm sinh, nơi cư trú của người bị kết án; thời hạn chấp hành án phạt tù, thời hạn chấp hành hình phạt bổ sung Trường hợp người bị kết án đang tại ngoại, quyết định thi hành án phải ghi r thời hạn người bị kết án phải có mặt tại CQTHAHS ông an cấp huyện nơi người

đó cư trú, cơ quan thi hành án hình sự cấp quân khu nơi người đó làm việc

để lập hồ sơ đi chấp hành án

Do đó, khi kiểm sát việc ra quyết định thi hành án: Nếu bản án, quyết định có tuyên người bị kết án phạt tù ngoài hình phạt chính còn phải thi hành hình phạt bổ sung, thì nội dung quyết định thi hành án phạt tù phải có cả hình phạt bổ sung đó Hình phạt bổ sung được ghi trong quyết định thi hành án hình sự gồm: cấm cư trú, quản chế, trục xuất, tước một số quyền công dân, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định; không bao gồm hình phạt tiền và tịch thu tài sản (vì hình phạt tiền và tịch thu tài sản thuộc phạm vi điều chỉnh của thi hành án dân

sự ; Nếu quyết định thi hành án phạt tù đối với người bị kết án đang tại ngoại phải ghi r thời hạn và nơi người bị kết án phạt tù phải có mặt để thực hiện việc chấp hành án

Trường hợp phải thi hành nhiều bản án đã có quyết định thi hành án phạt tù, sau khi có quyết định tổng hợp hình phạt của nhiều bản án đang phải thi hành, không nhất thiết phải ra quyết định thi hành án phạt tù đối với quyết định tổng hợp hình phạt đó

Trường hợp bản án sơ thẩm xét xử nhiều bị cáo, trong đó có bị cáo không có kháng cáo, kháng nghị nên phần bản án có hiệu lực pháp luật thì Tòa án sơ thẩm quyết định thi hành án phạt tù nhưng do bị cáo khác có kháng cáo nên Tòa án cấp phúc thẩm xét xử lại, nếu ản án phúc thẩm hủy toàn bộ ản án sơ thẩm thì Tòa án đã ra quyết định thi hành án phải ra quyết định thu hồi hoặc hủy bỏ quyết định thi hành án phạt tù đó, vì ản

án sơ thẩm đã bị hủy không còn hiệu lực thi hành

Nếu quá thời hạn ra quyết định về thi hành án phạt tù mà Tòa án chưa ra quyết định thi hành án thì VKS có văn bản yêu cầu hánh án Tòa

án ra quyết định Việc Tòa án ra quyết định thi hành án chậm, cần được tổng hợp theo d i xảy ra nhiều lần thì phải ban hành kiến nghị yêu cầu khắc phục vi phạm không để tình trạng đó tái diễn Nếu vi phạm về thẩm quyền ra quyết định hoặc vi phạm về nội dung VKS ban hành kháng nghị yêu cầu hủy bỏ quyết định thi hành án không đúng để ra quyết định đúng, đầy đủ nội dung

Trong trường hợp ản án, quyết định của Tòa án có sai sót trong việc tuyên hình phạt như: Sai về thời điểm tính thời gian chấp hành án phạt

tù (không đúng với ngày bắt tạm giữ, tạm giam , sai về số ngày trừ đi thời gian đã bắt tạm giữ, tạm giam thì ngoài việc kháng nghị, kiến nghị yêu cầu ra quyết định thi hành án phạt tù khác thay thế, còn phải yêu cầu

hánh án Tòa án đã xét xử có sai sót đính chính nội dung bản án, quyết định cho đúng với thực tế không ảnh hưởng đến quyền lợi của người bị kết

án phạt tù

Trường hợp Quyết định thi hành án phạt tù không ghi thời hạn tù tính từ ngày nào (theo như ản án đã tuyên thì kháng nghị yêu cầu Tòa án hủy bỏ Quyết định thi hành án phạt tù đó và ra Quyết định thi hành án phạt

tù khác đúng với nội dung bản án

Trường hợp Quyết định thi hành án phạt tù ghi sai tên cha, mẹ, năm sinh, nơi cư trú, tên đệm của người bị kết án phải được phát hiện và yêu cầu đính chính kịp thời để đảm bảo việc thi hành

Thứ tư, kiểm sát quyết định về thi hành án có được gửi cho cá nhân,

cơ quan, tổ chức theo quy định Nếu phát hiện việc gửi quyết định về thi hành án chậm, không đầy đủ cho cá nhân, cơ quan, tổ chức theo quy định thì Viện kiểm sát có văn bản yêu cầu Tòa án gửi ngay quyết định thi hành

án đến nơi tổ chức thi hành hoặc để thi hành;

Như vậy, VKS kiểm sát việc Tòa án đã xét xử sơ thẩm ra quyết định thi hành án hoặc ủy thác cho Tòa án khác cùng cấp ra quyết định thi hành án theo đúng thẩm quyền, đảm bảo đúng nội dung quyết định của bản án trong thời hạn luật định Trường hợp Tòa án chậm ra quyết định thi hành án hoặc ủy thác thi hành án, các quyết định thi hành án không đúng thẩm quyền, nội dung bản án đã tuyên, tùy trường hợp cụ thể VKS ban hành văn bản yêu cầu, kháng nghị, kiến nghị đối với Tòa án đã xét xử sơ thẩm ra quyết định thi hành án hoặc

ủy thác thi hành án theo đúng quy định LTTHS, Luật TH HS về việc ban hành quyết định thi hành án; khắc phục các vi phạm pháp luật [45,46] Tuy nhiên, chỉ dừng lại ở quyền yêu cầu, VKS không có quyền trực tiếp kiểm sát việc tuân theo pháp luật của Tòa án trong việc ra quyết định thi hành án

2.1.2 iểm s t việc oãn c ấp n ìn p ạt t

Hoãn chấp hành hình phạt tù được quy định tại Điều 261 LTTHS năm

2003 (Khoản 1 Điều 67 LHS năm 2015 Tuy nhiên, qua thực tiễn áp dụng cho thấy còn nhiều quy định chưa cụ thể, rõ ràng Vì vậy, trên cơ sở của điều luật này, Điều 23 LTH HS đã quy định cụ thể hơn về thủ tục hoãn chấp hành hình phạt tù với những nội dung sau:

Đối với người bị kết án phạt tù đang được tại ngoại, Chánh án Tòa án

đã ra quyết định thi hành án có thể tự mình hoặc theo đơn đề nghị của người

bị kết án, văn bản đề nghị của VKS cùng cấp, CQTHAHS Công an cấp huyện nơi người phải chấp hành án cư trú, QTH HS cấp quân khu nơi người phải chấp hành án làm việc ra quyết định hoãn chấp hành hình phạt tù Đơn đề nghị hoặc văn bản đề nghị phải gửi cho Tòa án đã ra quyết định thi hành án kèm theo các giấy tờ có liên quan Trong thời hạn 07 ngày, kể từ ngày nhận được đơn hoặc văn bản đề nghị hoãn chấp hành hình phạt tù, Chánh án Tòa

án đã ra quyết định thi hành án phải xem xét, quyết định Trong thời hạn 03 ngày làm việc, kể từ ngày ra quyết định hoãn chấp hành hình phạt tù, Tòa án

đã ra quyết định hoãn gửi quyết định đó cho cá nhân, cơ quan sau đây: người chấp hành án; VKS cùng cấp; CQTHAHS Công an cấp tỉnh, CQTHAHS cấp quân khu; CQTHAHS Công an cấp huyện nơi người được hoãn thi hành án đang cư trú; Sở Tư pháp nơi Tòa án đã ra quyết định thi hành án có trụ sở Để kiểm sát việc hoãn chấp hành hình phạt tù, VKS chủ động nắm bắt những trường hợp có đơn đề nghị hoãn chấp hành hình phạt tù ngay trong quá trình kiểm sát việc thi hành án phạt tù bao gồm:

Một là, kiểm sát thủ tục hoãn chấp hành hình phạt tù, gồm: Kiểm sát

thẩm quyền đề nghị và thẩm quyền xét hoãn, thời hạn xem xét quyết định, việc gửi quyết định hoãn chấp hành hình phạt tù Theo quy định tại Khoản

1 Điều 23 LTHAHS thì hánh án Tòa án đã ra quyết định thi hành án có

thể tự mình hoặc theo đơn đề nghị của người bị kết án, văn bản đề nghị của VKS cùng cấp, CQTHAHS Công an cấp huyện nơi người phải chấp hành

án cư trú, QTH HS cấp quân khu nơi người phải chấp hành án làm việc

để xem xét quyết định hoãn chấp hành hình phạt tù Trường hợp VKS nhận được đơn phải tiến hành xác minh các điều kiện để cho hoãn; đối chiếu các quy định của pháp luật để xem xét đề nghị Nếu trong trường hợp chưa đủ các tài liệu thể hiện các điều kiện để được hoãn chấp hành VKS phải yêu cầu bổ sung Thời hạn xem xét quyết định việc hoãn của Tòa án có thẩm quyền là trong thời gian 07 ngày kể từ ngày nhận được đơn hoặc văn bản

đề nghị hoãn chấp hành hình phạt tù của cơ quan có thẩm quyền (Khoản 2 Điều 23 LTHAHS) Kiểm sát việc gửi quyết định hoãn theo quy định tại Khoản 3 Điều 23 LTHAHS, về thời hạn gửi, nơi nhận quyết định Khi phát hiện ra vi phạm về thẩm quyền đề nghị hoãn VKS kháng nghị yêu cầu Tòa

án đã ra quyết định hoãn chấp hành hình phạt tù hủy quyết định hoãn đó; Nếu vi phạm thời hạn xét quyết định việc hoãn hoặc gửi quyết định hoãn, thì VKS yêu cầu Tòa án có thẩm quyền kịp thời xét hoãn, hoặc gửi quyết định hoãn

Hai là, kiểm sát việc ra quyết định hoãn hoặc việc không chấp nhận

việc hoãn để bảo đảm tính hợp pháp, tính có căn cứ và thời hạn hoãn theo quy định tại Khoản 1 Điều 67 LHS năm 2015 Trường hợp hoãn là lao động duy nhất hoặc do nhu cầu công vụ, có thể được hoãn nhiều lần nhưng tổng cộng thời hạn hoãn tối đa là đến 01 năm ác trường hợp hoãn khác cũng có thể được hoãn nhiều lần, đến khi lý do hoãn đó không còn nữa (nếu không có lý do khác) Đối với trường hợp do VKS đề nghị, kiểm sát việc Tòa án có đồng ý không và thời hạn ra quyết định hoãn có đúng hay không? Đối với các trường hợp khác VKS yêu cầu Tòa án cùng cấp cung cấp hồ sơ, các tài liệu có liên quan, quyết định hoãn hoặc không chấp nhận

đề nghị hoãn để kiểm tra, đối chiếu với các quy định về điều kiện, tiêu chuẩn được hoãn, xem xét quyết định hoãn hoặc không chấp nhận đề nghị hoãn của Tòa án có đúng quy định của pháp luật Nếu quyết định hoãn hoặc việc không chấp nhận đề nghị hoãn của Tòa án không có căn cứ, căn

cứ không hợp pháp hoặc vi phạm về thời hạn hoãn, thì VKS ban hành kháng nghị yêu cầu Tòa án hủy bỏ quyết định hoãn có vi phạm hoặc ra quyết định (đối với việc không chấp nhận đề nghị hoãn không có căn cứ)

Ba là, kiểm sát việc thi hành quyết định hoãn như: Việc QTH HS

ngừng làm các thủ tục thi hành án (nếu đã bắt thi hành phải trả tự do cho người chấp hành án phạt tù, dừng việc đề nghị đưa đi chấp hành án ; việc

cơ quan được giao một số nhiệm vụ thi hành án hình sự (Uỷ ban nhân dân cấp xã, đơn vị quân đội quản lý người được hoãn chấp hành hình phạt tù

và báo cáo việc quản lý người được hoãn chấp hành án với QTH HS; trình tự, thủ tục để bắt đi chấp hành án nếu người được hoãn có hành vi vi phạm pháp luật nghiêm trọng hoặc có căn cứ bỏ trốn; trước khi hết thời hạn hoãn 07 ngày, mà Tòa án chưa ra thông báo về việc hết thời hạn hoãn thì VKS có văn bản yêu cầu Tòa án ra thông báo

Quyền kháng nghị đối với quyết định hoãn không bị giới hạn về thời hạn, chỉ phụ thuộc vào thời hạn hoãn Do vậy, nếu VKS cùng cấp hoặc VKS cấp trên trực tiếp phát hiện Quyết định hoãn vi phạm mà thời hạn hoãn còn thì kháng nghị yêu cầu Tòa án bãi bỏ quyết định; nếu thời hạn hoãn không còn thì tổng hợp kiến nghị

2.1.3 iểm s t việc tạm đìn c ỉ c ấp n ìn p ạt t , đìn c ỉ

c ấp n ìn p ạt t

Tạm đình chỉ chấp hành hình phạt tù được quy định tại khoản 1 Điều

61 và Điều 62 LHS năm 1999 (Điều 68 LHS năm 2015 , Điều 31 LTHAHS, Điều 12 Thông tư 03/2013/TTLT-BCA-TANDTC-VKSNDTC-

BQP-BYT ngày 15/5 hướng dẫn thi hành một số quy định của pháp luật về tạm đình chỉ chấp hành án phạt tù đối với phạm nhân Kiểm sát việc tạm đình

chỉ chấp hành hình phạt tù bao gồm:

Một là, kiểm sát thủ tục tạm đình chỉ: Thẩm quyền đề nghị và thẩm

quyền xét tạm đình chỉ, thời hạn xem xét quyết định việc tạm đình chỉ, việc gửi quyết định tạm đình chỉ Theo khoản 1, 2 Điều 31 LTH HS thì thẩm quyền đề nghị tạm đình chỉ thuộc về Trại giam, Trại tạm giam thuộc

ộ Quốc phòng và ộ ông an, QTH HS cấp huyện, hoặc VKS cấp tỉnh, VKS quân sự cấp quân khu nơi phạm nhân đang chấp hành án đề nghị

và lập hồ sơ đề nghị tạm đình chỉ Thẩm quyền xem xét, quyết định tạm đình chỉ là Tòa án cấp tỉnh, Tòa án quân sự cấp quân khu nơi phạm nhân đang chấp hành án phạt tù (khoản 3 Điều 31 LTHAHS) Trong trường họp trực tiếp nhận đơn hoặc thông qua kiểm sát trực tiếp, báo cáo của các cơ quan có liên quan ra văn bản đề nghị Tòa án cùng cấp xem xét quyết định tạm đình chỉ cho phạm nhân đủ điều kiện, tiêu chuẩn được tạm đình chỉ theo quy định tại khoản 1 Điều 67, Điều 68 LHS năm 2015 và Điều 31 LTHAHS Kiểm sát chặt chẽ việc gửi quyết định tạm đình chỉ về thời hạn gửi, nơi nhận quyết định tạm đình chỉ và thực hiện việc gửi quyết định tạm đình chỉ theo khoản 1, 2 Điều 32 LTH HS

Hai là, kiểm sát việc ra quyết định tạm đình chỉ hoặc không chấp

nhận tạm đình chỉ nhằm bảo đảm tính hợp pháp, tính có căn cứ và thời hạn tạm đình chỉ tại Điều 4 Thông tư liên tịch số 03/2013/TTLT-BCA-TANDTC-VKSNDTC-BQP-BYT ngày 15/5 Khi nhận được quyết định tạm đình chỉ hoặc văn bản thông báo không chấp nhận đề nghị tạm đình chỉ của Tòa án nếu phát hiện vi phạm trong việc quyết định tạm đình chỉ như: Không chấp nhận cho người đang chấp hành án phạt tù có đủ điều kiện được tạm đình chỉ chấp hành án hoặc quyết định tạm đình chỉ trái

pháp luật VKS kháng nghị yêu cầu Toà án xem xét để ra quyết định tạm đình chỉ hoặc huỷ bỏ quyết định tạm đình chỉ

Ba là, kiểm sát việc thi hành quyết định tạm đình chỉ Kiểm sát

việc tổ chức giao nhận, việc quản lý người được tạm đình chỉ của Ủy ban nhân dân cấp xã, đơn vị quân đội được giao quản lý và thủ tục tiếp tục thi hành án theo các khoản 3, 4, 5 Điều 32 LTH HS Khi phát hiện vi phạm trong việc quyết định tạm đình chỉ VKS kháng nghị yêu cầu Toà án xem xét để ra quyết định tạm đình chỉ hoặc huỷ bỏ quyết định tạm đình chỉ chấp hành án phạt tù

Quyền kháng nghị với quyết định tạm đình chỉ cũng giống như đối với quyết định hoãn chấp hành hình phạt tù, không bị giới hạn về thời gian, mà chỉ phụ thuộc vào thời hạn được tạm đình chỉ

Kiểm sát việc đình chỉ chấp hành án phạt tù Trong trường hợp

người phải chấp hành án chết, thì trình tự, thủ tục và ra quyết định đình chỉ chấp hành án phạt tù phải được thực hiện theo Điều 49 LTH HS; Đối với trường hợp người được hoãn, tạm đình chỉ chết, cơ quan có thẩm quyền

làm các thủ tục theo quy định tại khoản 5 Điều 24 và khoản 5 Điều 32

LTHAHS; VKS khi phát hiện trình tự, thủ tục ra quyết định đình chỉ vi phạm thì kháng nghị, kiến nghị yêu cầu các cơ quan khắc phục, chấm dứt

vi phạm

2.1.4 iểm s t việc t i n quyết địn t i n n p ạt t

Thứ nhất, kiểm sát việc thực hiện nhiệm vụ thi hành quyết định thi

hành án phạt tù của cơ quan có thẩm quyền

Tính chất của hoạt động kiểm sát là hoạt động thường xuyên nên khi tiến hành kiểm sát việc thi hành án, VKS phải theo d i và quản lý chặt chẽ các ản án, quyết định của Tòa án đã xét xử sơ thẩm cùng cấp, phúc thẩm, giám đốc thẩm (ngay khi chưa có hiệu lực pháp luật để kịp thời kiểm sát

việc ra Quyết định thi hành án và việc tổ chức thi hành án phạt tù của cơ quan có thẩm quyền ác văn bản quy phạm pháp luật không quy định CQTHAHS phải thông báo kết quả thi hành án cho VKS và việc gửi Quyết định thi hành án kèm theo biên bản tống đạt nên cần chủ động kiểm sát việc thi hành án của Tòa án và CQTHAHS theo quy định của pháp luật và trên cơ sở phối hợp hoặc tự kiểm tra để xác minh xem bị án đã chấp hành

án chưa?

Thứ hai, kiểm sát việc Trại tạm giam thuộc ộ ông an, Trại tạm

giam thuộc ông an cấp tỉnh hoặc CQTHAHS Công an cấp huyện thực hiện việc tống đạt quyết định thi hành án phạt tù cho người bị kết án đang

bị tạm giam và đảm bảo thời hạn quy định tại khoản 1 Điều 22 LTH HS VKS yêu cầu Trại tạm giam thuộc ộ ông an, Trại tạm giam ông an cấp tỉnh hoặc QTH HS cấp huyện cung cấp biên bản tống đạt quyết định thi hành án để kiểm tra ngày, tháng tống đạt Trong trường hợp phát hiện ra việc tống đạt quyết định thi hành án phạt tù cho người bị kết án đang bị tạm giam chưa thực hiện hoặc không đúng thời hạn quy định, thì VKS ra văn bản yêu cầu tống đạt hoặc tổng hợp kiến nghị chấm dứt vi phạm nếu việc tống đạt quyết định thi hành án chậm thường xảy ra

Thứ a, kiểm sát việc lập danh sách báo cáo và đề nghị cơ quan có

thẩm quyền đưa người bị kết án phạt tù đi chấp hành án theo quy định tại các khoản 1, 2 Điều 22 LTH HS và theo ông văn số 1429-HD/C81-C83 ngày 09/7/2014 của Tổng cục VIII ộ ông an hướng dẫn thủ tục đưa phạm nhân đi chấp hành án VKS cần nắm số người bị kết án phạt tù đã có quyết định thi hành án, để yêu cầu QTH HS ông an cấp tỉnh, cấp quân khu; Trại tạm giam thuộc ộ ông an, ộ Quốc phòng cung cấp danh sách người chấp hành án phạt tù để báo cáo ơ quan quản lý thi hành án hình sự thuộc ộ ông an, ộ Quốc phòng để kiểm tra Nếu việc lập danh sách,

báo cáo đề nghị đưa người bị kết án phạt tù đi chấp hành án chậm, chưa kịp thời thì VKS yêu cầu lập danh sách và báo cáo đề nghị đưa người bị kết án phạt tù đi chấp hành án ngay, hoặc tổng hợp kiến nghị khắc phục vi phạm

Thứ tư, kiểm sát việc đề nghị để người bị kết án phạt tù lại phục vụ

việc tạm giữ, tạm giam đúng đối tượng quy định tại khoản 2 Điều 171 LTHAHS Nếu phát hiện ra việc lập danh sách đề nghị phạm nhân để lại phục vụ việc tạm giữ, tạm giam không đúng đối tượng ban hành kháng nghị yêu cầu điều chuyển phạm nhân đó đi chấp hành án tại Trại giam và chấm dứt vi phạm

Thứ năm, kiểm sát việc thực hiện chế độ đối với người bị kết án

trong thời gian chờ chuyển đến nơi chấp hành án phạt tù theo quy định của pháp luật hế độ đối với người bị kết án trong thời gian chờ chuyến đến nơi chấp hành án phạt tù như chế độ của phạm nhân Vì vậy, khi kiểm sát phải kiểm tra mọi chế độ ăn, ở, học tập, lao động, học nghề góp phần bảo đảm thực hiện chế độ theo đúng quy định của pháp luật

Thứ sáu, kiểm sát việc tổ chức áp giải đối với người bị kết án phạt tù

tại ngoại không tự nguyện đến chấp hành án theo quy định tại khoản 3 Điều 15, khoản 4 Điều 22 LTH HS VKS phải nắm được số lượng người

bị kết án phạt tù đã có quyết định thi hành án, trực tiếp kiểm tra hoặc yêu cầu QTH HS ông an cấp huyện, cấp quân khu được chỉ định trong quyết định thi hành án báo cáo việc người bị kết án phạt tù đã tự nguyện đến trình diện trong thời hạn 07 ngày kể từ ngày nhận được quyết định thi hành án hay chưa? Nếu xác định đủ căn cứ xác định người bị kết án phạt tù

bỏ trốn, thì QTH HS ông an các cấp phải thực hiện trình tự, thủ tục về truy nã theo quy định tại Khoản 5 Điều 13 LTH HS và Thông tư liên tịch

số 13/2012/TTLT- BCA-BTP-VKSNDTC-T NDT ngày 09/10 của ộ

ông an, ộ Tư pháp, Viện kiểm sát nhân dân tối cao và Tòa án nhân dân tối cao Trường hợp người bị kết án tù đang tại ngoại, đã hết thời hạn để người chấp hành án tự nguyện đi chấp hành án, mà họ chưa đi chấp hành án; nếu khi áp giải người bị kết án tù đi chấp hành án, họ trình bày chưa nhận được quyết định thi hành án thì phải xác định lời trình bày của họ là đúng hay sai; nếu đúng thì yêu cầu Tòa án gửi ngay quyết định thi hành án cho họ để thi hành; nếu sai thì yêu cầu ơ quan áp giải thực hiện việc áp giải Nếu người bị kết án phạt tù bị bệnh nhưng không đủ căn cứ để hoãn thì phải tổ chức thi hành án Tòa án đã ra quyết định thi hành án phải có trách nhiệm theo d i việc thi hành án nên phải yêu cầu QTH HS áp giải nếu người bị kết án phạt tù không tự nguyện chấp hành án Nếu Tòa án không yêu cầu QTH HS thực hiện áp giải, thì VKS có thể trực tiếp yêu cầu QTH HS áp giải Ngay sau khi nhận được yêu cầu áp giải, QTH HS phải ra quyết định áp giải và thực hiện việc áp giải Việc áp giải được thực hiện theo Quyết định số 1502/2008/QD- ngày 10/9 của

ộ ông an quy định quy trình bắt, áp giải bị can, bị cáo, người có quyết định thi hành án phạt tù, dẫn giải người làm chứng của lực lượng ảnh sát bảo vệ và hỗ trợ tư pháp thuộc ông an nhân dân theo yêu cầu của cơ quan tiến hành tố tụng Khi có đủ căn cứ xác định người chấp hành án phạt tù bỏ trốn khỏi địa phương do các cơ quan có thẩm quyền thông báo, Tòa án có trách nhiệm yêu cầu truy nã kịp thời Ngay sau khi nhận được yêu cầu truy

nã, QTH HS cấp tỉnh phải ra Quyết định truy nã và tổ chức lực lượng truy nã Nếu Tòa án không yêu cầu truy nã thì VKS yêu cầu Tòa án ra văn bản yêu cầu truy nã hoặc trực tiếp yêu cầu QTH HS cấp tỉnh truy nã

2.1.5 Kiểm sát việc miễn, giảm, thi hành quyết địn đặc xá, tha tù trước thời hạn có điều kiện

Kiểm sát việc miễn chấp hành hình phạt tù: người bị kết án phạt tù

được miễn toàn bộ hình phạt khi có một trong những căn cứ quy định tại Điều 29 LHS năm 2015 Ngoài ra còn có trường hợp được miễn chấp hành toàn bộ hình phạt tù theo quy định tại điểm d, đ mục 2 Nghị quyết số 109/2015/QH13 ngày 27/11của Quốc hội khóa XIII về việc thi hành LHS năm 2015

Khác với miễn chấp hành toàn bộ án phạt tù, miễn chấp hành án phạt

tù còn lại được áp dụng đối với người bị kết án phạt tù đang chấp hành án hoặc đang được tạm đình chỉ chấp hành hình phạt tù khi có đủ điều kiện theo quy định tại Khoản 4 Điều 62 LHS năm 2015: Đối với người bị kết

án phạt tù đến 03 năm, đã được tạm đình chỉ chấp hành hình phạt, nếu trong thời gian được tạm đình chỉ mà đã lập công hoặc chấp hành tốt pháp luật, hoàn cảnh gia đình đặc biệt khó khăn và xét thấy người đó không còn nguy hiểm cho xã hội nữa thì có thể được miễn chấp hành hình phạt tù còn lại Ngoài ra, còn có trường hơp được miễn chấp hành hình phạt tù còn lại

do có sự thay đổi về chính sách pháp luật hình sự, mà trước đó hành vi phạm tội của họ bị coi là có tội, nhưng đến nay hành vi đó không còn coi là tội phạm quy định tại điểm d, đ khoản 2 Điều 1 Nghị quyết số 109/2015/QH13 ngày 27/11/2015

Việc miễn chấp hành án phạt tù chỉ được thực hiện khi được Viện trưởng VKS đề nghị bằng văn bản và thực hiện theo quy định tại Điều 34 LTHAHS; phiên họp xét miễn chấp hành án phạt tù, không có sự tham gia của Kiểm sát viên là vi phạm nghiêm trọng thủ tục tố tụng Khi phát hiện

ra việc xét miễn chấp hành hình phạt tù không có căn cứ, vi phạm nghiêm trọng thủ tục tố tụng VKS có quyền kháng nghị; vi phạm về thời hạn xét miễn hoặc thủ tục chưa đến mức nghiêm trọng thì VKS yêu cầu khắc phục trước khi mở phiên họp hoặc kiến nghị yêu cầu khắc phục vi phạm Thủ tục kháng nghị phúc thẩm, giám đốc thẩm và thủ tục mở phiên họp phúc