skkn một số biện pháp chỉ đạo nâng cao hiệu quả giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ mẫu giáo trường mầm non triệu lộc

Vì để đảm bảo cho trẻ có mộtmôi trường phát triển lành mạnh thì việc giáo dục trẻ bảo vệ môi trường khôngchỉ là nhiệm vụ mà còn trách nhiệm của mỗi nhà trường mầm non, là một ngườiquản l

1 MỞ ĐẦU 1.1 Lý do chọn đề tài

Chúng ta có thể hiểu môi trường xung quanh chúng ta là bao gồm các yếu

tố tự nhiên và vật chất nhân tạo bao quanh con người Môi trường có tầm quantrọng đặc biệt đối với đời sống con người và sự phát triển kinh tế văn hoá củađất nước, của nhân loại Bảo vệ môi trường là những hoạt động của con ngườigiữ cho môi trường trong lành, sạch đẹp, đảm bảo cân bằng sinh thái, ngăn chặn

và khắc phục những hậu quả mà con người hay thiên nhiên gây ra cho môitrường một cách trực tiếp hay gián tiếp

Ngày nay trên phạm vi toàn cầu, môi trường sinh thái đang bị ô nhiễmtrầm trọng Đó là một trong những vấn đề toàn cầu của thế giới hiện nay; nó cótác động trực tiếp đến mọi quốc gia, vùng lãnh thổ, đặc biệt là ở các nước đangphát triển trong đó có Việt Nam của chúng ta Ô nhiễm môi trường đã đang và

sẽ là một vấn đề hết sức cấp bách, nó len lỏi bao trùm gây bức xúc trong mỗi giađình, thôn xóm, xã, phường, thành phố, mỗi quốc gia và cộng đồng quốc tế.Tình trạng ô nhiễm môi trường sinh thái do các hoạt động sản xuất và sinh hoạtcủa con người gây ra ngày càng trầm trọng, đe dọa đến sự phát triển kinh tế - xãhội bền vững, sự tồn tại, phát triển của thế hệ hiện tại, tương lai và đặc biệt làsức khỏe trước mắt của toàn nhân loại Vấn đề ô nhiễm môi trường đang diễngia hàng ngày ở tất cả các nước trên thế giới, gây ảnh hưởng tới sức khỏe toàncầu cụ thể như tình trạng ô nhiễm mặt đất, không khí, nguồn nước

Với một môi trường ô nhiễm nặng nề như vậy đã dẫn đến những hậu quảkhông lường đó là hạn hán lũ lụt xảy ra liên tục ở việt nam tỉ lệ người ung thư,

hô hấp ngày càng cao, gần đây nhất như sóng thần sảy ra ở Nhật Bản, TrungQuốc đang trả giá cho tình trạng ô nhiễm làm ảnh hưởng tới sức khoẻ của conngười

Nhân tố con người là yếu tố chính làm cho tình trạng ô nhiễm càng gia tăng trầmtrọng nhưng chính con người cũng là nhân tố bảo vệ môi trường và cải thiện môitrường sống Vấn đề môi trường bị ô nhiễm là hiểm họa đối với tương lai pháttriển của tất tả các quốc gia trên thế giới nói chung và Việt Nam nói riêng

Đây là một vấn đề vô cùng rộng rãi và phức tạp đòi hỏi phải giải quyếtnhanh chóng với sự phối hợp chặt chẽ, đồng bộ và thường xuyên của mọi cánhân, mọi cộng đồng, mọi quốc gia và toàn thể nhân loại trong tất cả các hoạtđộng và lĩnh vực của đời sống con người Vì một thế giới ngày mai nói chung,một tương lai một Việt Nam xanh - sạch - đẹp nói riêng và vì cuộc sống củachính chúng ta cũng như của các thế hệ mai sau, mỗi người, mỗi nhà và mỗi cơquan xí nghiệp tập thể chúng ta hãy nâng cao ý thức, trách nhiệm bảo vệ môitrường của mình bởi con người chúng ta là nhân tố quan trọng quyết định cho sựtồn vinh của nhân loại

Nhận thức được tầm quan trọng của công tác giáo dục bảo vệ môi trường,Đảng, Nhà nước và Bộ giáo dục và đào tạo đã ban hành nhiều văn bản, tạo điềukiện cho công tác giáo dục bảo vệ môi trường trong hệ thống giáo dục quốcdân nói chung và giáo dục mầm non nói riêng

Giáo dục bảo vệ môi trường nhằm giúp cho giáo viên có kiến thức về môitrường, ô nhiễm môi trường Giáo viên phải là người làm gương cho trẻ, luôn có

ý thức hướng dẫn và nhắc nhở trẻ kiên trì thực hiện những việc làm hàng ngày

có ý nghĩa bảo vệ môi trường và giáo dục trẻ biết yêu quý gần gũi với môitrường Trên cơ sở đó giúp trẻ hiểu biết về môi trường, giúp trẻ có hành vi, thái

độ ứng xử phù hợp với môi trường để gìn giữ bảo vệ môi trường, biết sống hòanhập với môi trường nhằm đảm bảo phát triển lành mạnh Trẻ biết môi trườngxung quanh trẻ bao gồm những gì? Trẻ biết phân biệt được môi trường xungquanh trẻ, những việc làm tốt - xấu đối với môi trường và làm gì để bảo vệ môitrường? Hay cũng có thể giáo dục trẻ cách chăm sóc giữ gìn sức khỏe cho bảnthân trẻ, biết chăm sóc và bảo vệ cây cối, bảo vệ con vật nơi mình ở Từ đó hìnhthành cho trẻ kỹ năng thói quen tốt, biết sắp xếp đồ dùng đồ chơi trong lớp vàngoài trời gọn gàng ngăn nắp, biết bỏ rác đúng nơi quy định, biết chăm sóc câyxanh và chăm sóc các con vật nuôi Hình thành cho trẻ thái độ thiện cảm bảo vệmôi trường, đồng thời có phản ứng đối với các hành vi xấu như: Vứt rác bừa bãinơi cộng đồng, dẫm đạp cây xanh Bên cạnh giúp cho các bậc cha mẹ và cộngđồng có kiến thức cơ bản về giáo dục bảo vệ môi trường và tích cực tham giacác hoạt động

Giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ mẫu giáo là cung cấp cho trẻ nhữngkiến thức sơ đẳng về môi trường phù hợp với khả năng nhận thức của trẻ nhằmtạo ra thái độ, hành vi đúng của trẻ đối với môi trường xung quanh Việc khámphá quy luật của tự nhiên nhằm mục đích giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cóthể bắt đầu từ lứa tuổi mầm non và từ đó góp phần phát triển toàn diện nhâncách cho trẻ bước sang bậc học tiếp theo

Xuất phát từ những lý do và ý nghĩa vai trò quan trọng trên tôi đã quyết

định lựa chọn và giành nhiều thời gian tâm huyết để nghiên cứu, tìm ra “Một số biện pháp chỉ đạo nâng cao hiệu quả giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ mẫu giáo trường mầm non Triệu Lộc”

1.2 Mục đích nghiên cứu

Tìm ra “Một số biện pháp chỉ đạo nâng cao hiệu quả giáo dục bảo vệ môitrường cho trẻ mẫu giáo trường mầm non Triệu Lộc”

1.3 Đối tượng nghiên cứu

Đội ngũ giáo viên và học sinh khối mẫu giáo trường mầm non Triệu Lộc

1.4 Phương pháp nghiên cứu

- Nhóm phương pháp lý luận: Tìm ra nguyên nhân và cách giải quyết, chứngminh đạt được kết quả

- Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn: Là phương pháp nghiên cứu từthực tiễn tìm ra kết quả

- Nhóm phương pháp toán học: Là dùng con số toán học để thực hiện trongquá trình nghiên cứu

- Phương pháp điều tra: Là thu thập thông tin, chứng cứ để nghiên cứu đề tài

- Phương pháp kiểm tra, đánh giá: Thu lại kết quả sau khi thực hiện nhiệm vụ

- Phương pháp nêu gương khen thưởng: Tìm ra những điển hình tiên tiến

2 NỘI DUNG CỦA SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM 2.1 Cơ sở lý luận:

Là một người con Việt Nam ai cũng nhận thức được việc gìn giữ và bảo vệmôi trường cho quê hương chúng ta ngày một sạch đẹp hơn Điều đó không chỉ

là để có một vẻ đẹp về thiên nhiên, cây cối, hay là quang cảnh mà còn là để chochúng ta một sức khỏe thật tốt Mỗi chúng ta ai cũng nhận thấy được tầm quantrọng của sức khỏe đối với bản thân, không có sức khỏe con người sống đâu còn

ý nghĩa như người ta thường nói “Có sức khỏe là có tất cả” Nhưng vấn đề đặt ra

là làm thế nào để có một sức khỏe tốt, ngoài những yếu tố về dinh dưỡng, thểdục thể thao, tinh thần thoải mái thì môi trường sống trong sạch đóng một vai trò

vô cùng quan trọng Vậy môi trường sống trong sạch là gì? Làm thế nào để cómột môi trường sống trong sạch? Mỗi chúng ta đã đóng góp được gì để cho môitrường ngày càng trong sạch hơn? Điều đó hoàn toàn phụ thuộc vào ý thức củamỗi cá nhân chúng ta đặc biệt là thế hệ trẻ mầm non tương lai của đất nước Hiện nay cùng tầm quan trọng của môi trường xã hội thì môi trường ở cáctrường học nói chung và trường học mầm non ăn bán trú nói riêng là một vấn đềcần được quan tâm chú trọng và đặt lên hàng đầu Vì để đảm bảo cho trẻ có mộtmôi trường phát triển lành mạnh thì việc giáo dục trẻ bảo vệ môi trường khôngchỉ là nhiệm vụ mà còn trách nhiệm của mỗi nhà trường mầm non, là một ngườiquản lý giáo dục nhà trường mầm non, giáo dục những thế hệ tương lai của đấtnước, tôi nhận ra một điều quan trọng trong công việc của mình là cần phải tìm

ra những biện pháp tốt nhất để giúp cho chị em giáo viên tích hợp lồng ghépgiáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho trẻ ngay từ bậc học mầm non một cáchhiệu quả

Giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ mầm non là cần được hình thành vàrèn luyện từ rất sớm, từ lứa tuổi mầm non giúp con trẻ có những khái niệm banđầu về môi trường sống của bản thân mình nói riêng và con người nói chung làcần thiết Môi trường trong trường mầm non bao gồm các khối phòng nhóm lớptheo các độ tuổi, phòng chức năng, sân chơi, cây xanh, con vật, nguồn nước và

hệ thống thoát nước Giáo viên có thể tổ chức hoạt động tích hợp giáo dục trẻnhững kĩ năng tự phục vụ bản thân như tự rửa tay, tự cất đồ dùng đồ chơi vàođúng nơi quy định, vứt rác vào thùng rác một cách nhẹ nhàng mà lại phù hợpvới tình hình thực tế Từ đó trẻ biết cách sống tích cực với môi trường nhằmđảm bảo sự phát triển toàn diện cho trẻ cả về cơ thể và trí tuệ

Tuy nhiên nội dung này khi đưa vào thực tế lồng ghép giáo dục cho trẻchưa thật sự đạt hiệu quả vì đôi khi giáo viên chưa chú trọng đến vấn đề giáodục bảo vệ môi trường cho trẻ, chưa xây dựng được biện pháp kế hoạch cụ thể

để lồng ghép giáo dục trẻ thậm chí ngay bản thân giáo viên cũng không biếtmình cần phải giáo dục cho trẻ cái gì? Giáo dục như thế nào? dẫn đến kết quảkhông như mong muốn Đây có lẽ là thực trạng ở các trường mầm non trên địabàn nói chung và trường mầm non Triệu Lộc chúng tôi nói riêng

2.2 Thực trạng sáng kiến kinh nghiệm

* Thuận lợi

- Trường mầm non Triệu Lộc luôn được sự quan tâm của lãnh đạo địa phương

và chỉ đạo sát sao của phòng giáo dục huyện Hậu Lộc

- Cơ sở vật chất tương đối đầy đủ, khuôn viên trường lớp khang trang Nămhọc 2017 - 2018 nhà trường được đầu tư đầy đủ các phương tiện như: máy tính,máy in, lắp mạng intenet phục vụ cho giáo viên soạn bài và tham khảo chuyênmôn

- Trường đã hoàn thiện các hạng mục và đã đạt trường chuẩn quốc gia mức độ

I vào tháng 11 năm 2017, có đội ngũ giáo viên đã đạt chuẩn và trên chuẩn, nhiều

cô giáo đạt giáo viên dạy giỏi cấp huyện nhiều năm liền

- Khuôn viên trường, lớp rộng rãi thoáng mát thân thiện gần gũi với hoạt độngcủa trẻ hàng ngày

- Một số giáo viên trẻ mới ra trường đều tốt nghiệp loại khá, có khả năng nắmbắt và tiếp cận nhanh với cái mới, nhiệt tình, linh hoạt trong mọi hoạt động

- Trẻ được sắp xếp lớp theo đúng độ tuổi, có khả năng nhận thức phù hợp Cóđầy đủ tài liệu, sách hướng dẫn thực hiện chương trình

- Đầu năm học nhà trường mở lớp học chuyên đề bồi dưỡng thường xuyên vềbảo vệ môi trường cho mọi cán bộ giáo viên nhân viên học tập, tiếp thu kiếnthức, vận dụng để giáo dục trẻ, thông qua các hoạt động trong ngày về BVMTtheo hướng tích hợp có chất lượng

Ảnh 1: Trường mầm non Triệu Lộc

- Sự tham mưu và phối kết hợp với cấp trên đôi khi còn chưa chặt chẽ Chưa

có kinh nghiệm trong công tác kiểm tra, đánh giá

- Trong quá trình soạn giảng chưa chú ý đến việc lồng ghép giáo dục bảo vệmôi trường vào hoạt động giáo dục

- Đa số giáo viên chưa có nhiều kinh nghiệm trong việc lồng ghép giáo dụcbảo vệ môi trường cho trẻ vào hoạt động trong ngày

- Đa số trẻ của trường tôi là con nông thôn rất ham chơi, chưa có ý thức bảo

vệ môi trường sân trường, lớp học nhiều trẻ còn vứt rác bừa bãi, thậm chí còn bẻcành cây, bẻ hoa vườn trường, đi vệ sinh, rửa tay chưa biết khoá vòi nước lại

- Phụ huynh đa số làm nghề nông nên ít quan tâm đến con em mình đặc biệt làvấn đề giáo dục con ý thức bảo vệ môi trường hầu hết các bậc phụ huynh không

hề quan tâm đến Đây là một khó khăn trong vấn đề tuyên truyền và phối kếthợp với các bậc phụ huynh

- Phương tiện phục vụ cho việc giáo dục trẻ như: máy chiếu, dụng cụ đồ dùng

sử dụng để giáo dục môi trường chưa được đầu tư nhiều như: Thùng rác chưa có

đủ và đúng quy cách, tủ giá kệ đựng đồ chơi đã hỏng

Qua khảo sát thực trạng về kỹ năng lồng ghép giáo dục BVMT của giáo viên

và ý thức, hành vi bảo vệ môi trường ở trường lớp đối với trẻ khối mẫu giáo

trong nhà trường đầu năm học kết quả như sau:

* Kết quả khảo sát thực trạng

Bảng 1A: Khảo sát thực trạng đội ngũ giáo viên trường mầm non Triệu Lộc

Chuyên môn nghiệp vụ

Năng lực sư phạm

Nắm vững được nội dung, kiến thức chuyên đề giáo dục BVMT cho trẻ

Kỹ năng lồng ghép giáo dục BVMT cho trẻ phù hợp và sáng tạo

Tuyên truyền, phối KH cùng phụ huynh về GDBVMT cho trẻ

Biết giữ gìn trật tự vệ sinh công cộng, vệ sinh trường lớp, biết tiết kiệm nước

Biết cất dọn đồ dùng đồ chơi đúng nơi quy định

Phân biệt được những hành động đúng, hành động sai với môi trường

Nhắc nhở người lớn không được xả rác bừa bãi.

Qua kết quả khảo sát nêu trên, bản thân tôi đã tìm hiểu, nghiên cứu và tìm

ra được một số nguyên nhân cụ thể đó là:

* Trình độ:

- 100% các đồng chí giáo viên có trình độ đại học vì các đồng chí luôn tâmhuyết với nghề nghiệp, cố gắng học tập, rèn luyện để nâng cao trình độ chuyênmôn, nghiệp vụ, có kiến thức cao để tiếp cận tốt với khoa học, kỹ thuật, nhữngbước tiến mới, những phát minh mới trong giáo dục, nhằm đưa những kiến thứctối ưu đến với trẻ giúp trẻ phát triển một cách toàn diện.

* Tư tưởng chính trị:

- Có lòng yêu nước, trung thành với tổ quốc xã hội chủ nghĩa

- Chấp hành tốt những chủ trương đường lối của Đảng, chính sách pháp luậtcủa Nhà nước, của ngành

* Đạo đức lối sống:

- Yêu thương, tôn trọng và gần gũi với trẻ, yêu nghề, tận tụy với công việc, cótinh thần trách nhiệm với nhiệm vụ được giao

- Trung thực, giản dị, có lối sống lành mạnh, trong sáng

- Quan hệ tốt với đồng nghiệp, cộng đồng và cha mẹ học sinh

- Có ý thức tự học, tự bồi dưỡng, tham gia cải tiến, đổi mới phương pháp dạyhọc, áp dụng sáng kiến kinh nghiệm trong công tác chăm sóc giáo dục trẻ trongnhà trường

* Chuyên môn nghiệp vụ:

- Hiểu biết sâu về kiến thức nuôi dưỡng, chăm sóc giáo dục trẻ và các nội dungchương trình mầm non hiện nay

- Nắm chắc phương pháp dạy học ở trường mầm non và những vấn đề liênquan đến nghiệp vụ sư phạm trong quá trình giảng dạy

- Có những hiểu biết về tâm sinh lý lứa tuổi mầm non

- Có những hiểu biết về chủ trương đường lối của Đảng và những chính sáchpháp luật đối với bậc học mầm non

- Có những hiểu biết về phong tục tập quán, ngôn ngữ và điều kiện sống củacộng đồng dân cư nơi địa bàn trường đóng

* Về kỹ năng sư phạm :

- Có kỹ năng phân tích chương trình và xây dựng kế hoạch dạy học

- Có kỹ năng thiết kế các hoạt động sao cho phù hợp với điều kiện của địaphương và tình hình thực tế nhà trường

- Có kỹ năng vận dụng các trang thiết bị dạy học, các phương tiện dạy học

- Có kỹ năng tích hợp nội dung GDBVMT thông qua các chủ đề phù hợp

- Có kỹ năng xử lý các tình huống giáo dục

- Có kỹ năng tổ chức, quản lý lớp học

- Có kỹ năng giao tiếp, ứng xử với mọi người

- Có kỹ năng kiểm tra, đánh giá kết quả học tập của trẻ

- Có kỹ năng tích hợp nội dung GDBVMT vào các hoạt động CS – ND – GD trẻ

- Có kỹ năng tuyên truyền với phụ huynh về kiến thức GDBVMT

Về chuyên môn nghiệp vụ và kỹ năng sư phạm của một số đồng chí đãlàm tốt song bên cạnh đó cũng còn có những đồng chí mới đạt được ở mức khá,trung bình là do tuổi nghề của các đồng chí ít, kinh nghiệm chưa nhiều, những

hiểu biết về phong tục, tập quán, ngôn ngữ và điều kiện sống của nhân dân trênđịa bàn còn chưa sâu rộng, những hiểu biết về tâm sinh lý của trẻ chưa nhiều,phương pháp dạy học sử dụng đồ dùng còn lúng túng chưa khoa học, năng lực tổchức, quản lý lớp học còn lỏng lẻo.

Những kiến thức về bảo vệ môi trường, kỹ năng lồng ghép và sự hiểu biết

về tầm quan trọng cũng như khả năng tuyên truyền của giáo viên với phụ huynh

về BVMT kết quả còn thấp đó là do một số giáo viên chưa nắm vững được kiếnthức cũng như chưa có khả năng lồng ghép, tích hợp BVMT vào các hoạt độngcòn ít, kỹ năng tuyên truyền phổ biến kiến thức với phụ huynh còn hạn chế,chưa thường xuyên liên tục

Nội dung giáo dục BVMT cho trẻ mẫu giáo kết quả chưa cao đó là donguyên nhân lượng kiến thức về BVMT đối với trẻ còn nghèo nàn, trẻ chưađược phụ huynh thường xuyên nhắc nhở, khuyến khích về những nội dung giáodục BVMT ở gia đình chưa nhiều

Từ những kết quả khảo sát thực trạng và những nguyên nhân trên, là mộtquản lý chuyên môn tôi thiết muốn nâng cao được chất lượng giáo dục trong nhàtrường thì việc đầu tiên là phải giáo dục cho trẻ những ý thức về bảo vệ môitrường Từ đó tạo cho trẻ một môi trường hoạt động lành mạnh và làm nền tảngcho trẻ phát triển toàn diện về nhân cách con người Đây là điều khiến tôi luônsuy nghĩ và trăn trở xem mình phải làm gì và làm thế nào để cùng với các đồngchí giáo viên nâng cao kết quả giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ đồng thờinhắc nhở cả phụ huynh, đánh thức ở họ ý thức Vì vậy tôi xin mạnh dạn đưa ramột số biện pháp thực hiện sau đây để chỉ đạo giáo viên tổ chức lồng ghép giáodục bảo vệ môi trường cho trẻ khối mẫu giáo đạt hiệu quả hơn

2.3 Các biện pháp thực hiện

* Biện pháp 1: Xây dựng kế hoạch chuyên đề giáo dục bảo vệ môi trường

Thực hiện công văn hướng dẫn của phòng giáo dục và đào tạo về việctriển khai kế hoạch bồi dưỡng chuyên đề hè cho CBQL và giáo viên

Năm học 2017 - 2018 tiếp tục thực hiện chủ đề “Đổi mới công tác quản

lý, nâng cao chất lượng toàn diện” thực hiện tốt chuyên đề bảo vệ môi trường vàmột số chuyên đề trọng tâm khác Ngay từ đầu năm học tôi đã xây dựng kếhoạch chuyên đề bảo vệ môi trường trình với Hiệu trưởng và tham mưu với hiệutrưởng trong việc tổ chức và triển khai nội dung chuyên đề bảo vệ môi trườngđến toàn thể CBGV Đặc biệt chỉ đạo tổ chuyên môn xây dựng kế hoạch tổ chứcthực hiện lồng ghép phù hợp từng chuyên đề trọng tâm trong năm học vào cácnội dung CS - ND - GD trẻ theo từng chủ đề phù hợp với từng độ tuổi Đặc biệtnăm học này nhà trường triển khai và thực hiện chuyên đề xây dựng môi trườnggiáo dục lấy trẻ làm trung tâm, trong đó chuyên đề bảo vệ môi trường cũng làmột nội dung mà nhà trường quan tâm và chú trọng

- Tham mưu Hiệu trưởng hỗ trợ kinh phí, tài liệu, điều kiện về cơ sở vật chất,các học liệu và thời gian để tổ chức thực hiện chuyên đề

- Triển khai chuyên đề tại trường đến từng giáo viên

Sau khi học chuyên đề lý thuyết BGH đã chỉ đạo xây dựng lớp điểm 2 lớpkhối 5- 6 tuổi, 2 lớp khối 4 - 5 tuổi, 1 lớp khối 3- 4 tuổi và nhận thấy giáo viên

đã áp dụng chuyên đề vào thực tiễn, hướng dẫn, giáo dục và tổ chức cho cáccháu thực hành bảo vệ môi trường Kết quả đa số các cháu đã biết giữ gìn vệsinh phòng, nhóm lớp, không vứt rác bừa bãi, bỏ rác vào thùng rác đúng nơi quyđịnh, biết chăm sóc cây (tưới nước, bắt sâu, không ngắt hoa, lá, cành) Biết bảo

vệ môi trường Xanh - Sạch - Đẹp Góp phần nâng cao hiệu quả bảo vệ môitrường trong trường mầm non

Ảnh 2: Giáo viên đang học chuyên đề

* Biện pháp 2: Phân công giáo viên thực hiện.

- Giao việc là phân công công việc cho từng cá nhân trong một tập thể, để lôicuốn các đồng chí giáo viên vào các hoạt động một cách tự giác, chủ động từ đóhình thành kĩ năng hoạt động và những hành vi, thói quen có văn hóa khác

- Sau khi học chuyên đề tôi đã phân công nhiệm vụ cụ thể đến từng đồng chígiáo viên phụ trách từng khối lớp về việc lồng ghép chuyên đề bảo vệ môitrường vào từng hoạt động cụ thể đó là:

- Chỉ đạo xây dựng các lớp điểm về xây dựng các góc chuyên đề phù hợp, xâydựng tiết mẫu Gồm các đồng chí Nguyễn Thị Hoa, Phan Thị Anh Bình, Hà ThịHải, Hoàng Thị Tươi, Nguyễn Thị Len

- Chỉ đạo giáo viên trang trí lớp theo đúng nội dung chuyên đề Gồm đồng chí

Vũ Thị Phương, Phan Thị Việt Hà, Lương Thị Nhàn, Hoàng Thị Oanh

- Tổ chức hội thi làm đồ dùng, đồ chơi Tất cả các khối lớp

- Tổ chức thao giảng, dự giờ, thi giáo viên giỏi các cấp có lồng ghép tích hợpchuyên đề vào từng hoạt động Tất cả các nhóm lớp

- Tham mưu với ban giám hiệu, công đoàn tổ chức các hội thi "Bé yêu môitrường" và hội thi “Xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm”

* Biện pháp 3: Chỉ đạo giáo viên bám sát kế hoạch và nội dung chuyên đề trong năm học, gương mẫu trong việc bảo vệ môi trường

Xây dựng kế hoạch chỉ đạo chuyền đề trong năm học Triển khai đầy đủnhững chuyên đề mới cũng như tiếp tục chỉ đạo thực hiện lồng ghép các chuyên

đề về bảo vệ môi trường tiết kiện năng lượng, chuyên đề phát triển vận động vàchuyên đề giáo dục kỹ năng sống, chuyên đề lấy trẻ làm trung tâm đến với toànthể cán bộ giáo viên trong nhà trường

Định hướng cho giáo viên bám sát kế hoạch chỉ đạo của chuyên môn đểxây dựng kế hoạch lồng ghép nội dung các chuyên đề vào kế hoạch giáo dục trẻ,trong đó vấn đề giáo dục ý thức bảo vệ môi trường đối với trẻ mẫu giáo đặc biệt

là mẫu giáo lớn là một nội dung quan trọng và được lồng ghép ở tất cả các hoạtđộng trong ngày của trẻ

Bên cạnh đó giáo viên phải luôn là người nâng cao trách nhiệm bảo vệmôi trường, luôn linh hoạt sắp xếp gọn gàng khoa học tạo môi trường trong mọihoạt động cho trẻ và là tấm gương trong mọi hành động, thái độ, hành vi đối vớiviệc bảo môi trường để cho trẻ học hỏi và noi theo Bởi lẽ ở độ tuổi này với trẻ

cô giáo luôn là thần tượng của trẻ, vì vậy khi cô làm gì trẻ cũng học và bắt

chước làm theo cô.Từ đó chúng ta có thể khẳng định việc làm và hình tượng của

cô giáo có một vai trò rất lớn đối với việc giáo dục ý thức bảo vệ môi trường chotrẻ

Hàng năm nhà trường tổ chức hội thi làm đồ dùng đồ chơi sáng tạo từnguyên vật liệu phế thải Hội thi thể hiện tính sáng tạo khéo léo của giáo viên đểlàm ra các đồ dùng đồ chơi phục vụ cho việc dạy và học

Ảnh 3: ĐDĐC làm từ nguyên vật liệu phế thải

Song ý nghĩa và mục đích quan trọng của hội thi là tuyên truyền nâng cao

ý thức bảo vệ môi trường của cán bộ giáo viên, nhân viên trong nhà trườngthông qua việc gom nhặt những vật liệu phế thải làm ra những đồ dùng đồ chơi

có giá trị sử dụng để giáo dục trẻ Đây là một phương châm như người ta vẫnthường nói “Ích nước lợi nhà” vừa tiết kiệm, vừa bảo vệ môi trường Xanh -Sạch - Đẹp

* Biện pháp 4: Hướng dẫn giáo viên ứng dụng công nghệ thông tin, sưu tầm hình ảnh, trò chơi, câu chuyện về bảo vệ môi trường giáo dục trẻ

Như chúng ta đã biết xã hội ngày càng phát triển một phần là phụ thuộcvào công nghệ thông tin Vì vậy hiện nay, việc ứng dụng và sử dụng công nghệthông tin là phổ biến ở trong mọi ngành nghề, mọi lĩnh vực, đặc biệt là đối vớilĩnh vực công tác giảng dạy là vô cùng quan trọng, bởi lẽ sử dụng công nghệthông tin giúp giáo viên năng động truyền tải đến trẻ những kiến thức qua những

tư liệu hình ảnh thật sinh động qua trình chiếu Baboy, xem video Từ đó hìnhthành cho trẻ có tư duy trực tiếp để phát huy tính tích cực của trẻ, trẻ hứng thúbao nhiêu thì kết quả đạt được càng lớn bấy nhiêu Nếu lựa chọn đề tài để dạytrẻ trên mọi tiết học mà chỉ có tranh ảnh không thì trẻ rất dễ bị nhàm chán, chấtlượng trẻ chắc chắn sẽ không cao Vì vậy nhà trường cũng luôn chú trọng đếnvấn đề tạo điều kiện giúp giáo viên tiếp cận với tin học, hiện tại nhà trường đã

có 5 máy tính cài đặt mạng Intenet cho giáo viên truy cập mạng và soạn bài

Hiện tại nhà trường đã có một máy chiếu đây cũng là một thuận lợi chocông tác ứng dụng công nghệ thông tin của giáo viên vào việc dạy trẻ Vì vậy tôi

đã định hướng cho giáo viên tận dụng truy cập mạng để sưu tầm các trò chơihình ảnh đúng - sai về môi trường, những tài liệu nói về môi trường và giáo viên

sử dụng trên đĩa hình đưa vào máy vi tính cá nhân, ti vi và vào những giờ đón,trả trẻ tôi thường mở trên máy vi tính, ti vi cho trẻ xem những hình ảnh như

Ảnh 4: Giáo viên ứng dụng công nghệ thông tin

Tệ nạn chặt phá rừng, lũ lụt, thiên tai, dịch cúm gia cầm, đốt rừng lấy củi.Rồi những hình ảnh trẻ em tắm nước bẩn, phóng uế bừa bãi, tắm cùng vớitrâu…,bên cạnh đó tôi sưu tầm những hình ảnh mang tính giáo dục treo ở góctuyên truyền như : Trẻ tích cực diệt ruồi muỗi, rửa tay đúng dưới vòi nước sạch,rửa mặt sạch sẽ hình ảnh bé tắt quạt, ti vi để tiết kiệm điện, quét rác đổ vàothùng, bé tưới cây xanh cùng cô, bé ngồi xe máy bịt khẩu trang và đội mũ bảohiểm qua những hình ảnh đó tôi có thể tiến hành ứng dụng dạy trẻ trên tiết họchoặc trong các hoạt động để khắc sâu kiến thức giáo dục môi trường cho trẻ.Định hướng cho giáo viên xây dựng xen kẽ trong tuần nội dung

“Ngày vì môi trường của bé”, “bé yêu cây xanh” trẻ sẽ được làm, chơi, xemtranh, nghe các câu chuyện, nội dung về bảo vệ môi trường Qua hoạt động đógiáo dục cho trẻ tính đoàn kết cùng chung tay bảo vệ môi trường Xanh - Sạch -Đẹp.

* Biện pháp 5: Giáo viên hướng dẫn trẻ mẫu giáo tự làm một số đồ dùng

đồ chơi từ nguyên vật liệu phế thải.

Bên cạnh những biện pháp vừa kể trên tôi trao đổi định hướng giáo viênsuy nghĩ, tìm kiếm, lựa chọn những mẫu đồ dùng, đồ chơi đơn giản được tậndụng từ nguyên vật liệu phế thải để hướng dẫn trẻ cùng thực hiện Sưu tầm thêmcác mẫu đồ chơi trên mạng internet, sách báo, tạp chí giáo dục mầm non để làmphong phú hơn ngân hàng đồ chơi tại lớp cho trẻ

Cô hướng dẫn trẻ làm một số đồ dùng, đồ chơi từ nguyên vật liệu thiên

nhiên và vật liệu đã qua sử dụng

Ví dụ: - Đối với trẻ 3- 4 tuổi cô hướng dẫn trẻ lấy lá chuối, lá dừa bện con vật,

bện kèn

- Trẻ 4-5 tuổi trẻ nhặt hoa cỏ dại tập gói hoa tặng cô, tặng mẹ

- Trẻ 5- 6 tuổi lấy hột hạt, vỏ hến, sỏi để xếp hoa, quả, con vật, đồ vật Thôngqua đó cô giáo dục trẻ ý thức tiết kiệm và ý thức lao động sáng tạo

Quá trình trẻ được tự tay làm những đồ chơi, con vật, đồ vật mà trẻ thích

từ những lá cây, hộp giấy là một trong những nguyên vật liệu rác thải của môitrường sẽ giúp trẻ phát triển kỹ năng khám phá hứng thú với môi trường xung

quanh, kỹ năng khéo léo sáng tạo Từ đó hình thành cho trẻ ý thức tự lập, tự giác

và tinh thần đoàn kết cùng nhau bảo vệ môi trường Đây là một trong nhữnghoạt động có hiệu quả đưa kết quả của việc giáo dục ý thức bảo vệ môi trườngcho trẻ được nâng cao

Ảnh 5: Trẻ làm đồ dùng đồ chơi cùng cô

* Biện pháp 6: Định hướng cho giáo viên xây dựng kế hoạch và thực hiện Tích hợp, lồng ghép nội dung GDBVMT trong các hoạt động theo chủ đề.

Thực tế trong năm học tôi định hướng cho giáo viên xây dựng kế hoạch

tích hợp lồng ghép nội dung GDBVMT cho trẻ trong các hoạt động theo chủ đềhọc của trẻ trong năm học gồm chủ đề: trường mầm non, bản thân, gia đình, thếgiới thực vật, thế giới động vật, giao thông,…Từ đó tạo cho trẻ cơ hội đượctham gia nhiều vào các hoạt động khác nhau: phát triển thể chất, khám phá khoahọc, âm nhạc, làm quen tác phẩm văn học, tạo hình mỗi hoạt động trên đều cónhững đặc trưng riêng và có ưu thế khác nhau như: trẻ quan sát, đàm thoại, thựchành trải nghiệm, thí nghiệm, chơi các trò chơi với trẻ để trẻ nhận ra đượcnhững việc làm tốt, không tốt, những hành động đúng - hành động không đúngkích thích trẻ suy nghĩ, bộc lộ tình cảm, có thái độ phù hợp với môi trường trong

và ngoài lớp học và lồng ghép qua các hoạt động hàng ngày của trẻ là giúp trẻ

“Học mà chơi, chơi mà học”

Ví dụ: Trong chủ đề: Chủ đề Trường mầm non

- Hoạt động chính: Giáo viên tạo cơ hội cho trẻ được tham gia nhiều vào

các hoạt động khác nhau: Phát triển thể chất, khám phá khoa học, âm nhạc, làm

quen tác phẩm văn học, tạo hình mỗi hoạt động trên đều có những đặc trưngriêng và có ưu thế khác nhau như: trẻ quan sát, đàm thoại, thực hành trảinghiệm, thí nghiệm, chơi các trò chơi với trẻ để trẻ nhận ra được những việclàm tốt, không tốt, những hành động đúng - hành động không đúng kích thíchtrẻ suy nghĩ, bộc lộ tình cảm, có thái độ phù hợp với môi trường trong và ngoàilớp học Ngoài việc cô còn cung cấp cho trẻ kiến thức về chủ đề, giáo viên còngiáo dục trẻ có ý thức giữ gìn vệ sinh trường lớp sạch sẽ, không hái hoa bẻ cànhcây xung quanh trường lớp

Cô tổ chức cho trẻ chơi trò chơi “chọn những hành vi đúng - sai” Cô làmtranh vẽ về việc giữ gìn bảo vệ môi trường và sau đó chia trẻ làm hai đội, mỗiđội có một bức tranh yêu cầu trẻ phải bật qua các vòng và yêu cầu đội khoanhtròn và tô màu các hành vi đúng và một đội gạch chéo vào những hành vi sai.Qua đó giáo dục trẻ có ý thức về BVMT

- Hoạt động ngoài trời: Cô cho trẻ xem tranh ảnh, đoạn băng tình huống về

việc giữ gìn vệ sinh cảnh quan của trường, trò chuyện với trẻ về cách xử lý tìnhhuống của trẻ: Nhặt rác trong sân trường, nhặt lá cây bỏ vào thùng rác

- Hoạt động chiều: Trò chuyện về sự cần thiết của việc rửa tay, rửa mặt.

Những thời điểm cần rửa tay, rửa mặt (Trước khi ăn, sau khi ăn, sau khi đi vệsinh, sau khi hoạt động ngoài trời và khi tay bẩn)

- Ngoài việc cung cấp cho trẻ kiến thức về chủ đề, giáo dục vệ sinh trường

lớp sạch sẽ, không hái hoa bẻ cành cây xung quanh trường lớp Giáo viên còngiáo dục trẻ có ý thức giữ gìn vệ sinh cá nhân cụ thể như trong chủ đề

“Bản Thân”

- Hoạt động chính: Định hướng cho giáo viên xây dựng các hoạt động học

với nội dung và hình thức tổ chức sinh động đan xen giữa hoạt động động vàtĩnh với mục đích là giáo dục trẻ biết ích lợi của việc giữ gìn vệ sinh thân thể, vệsinh môi trường đối với sức khoẻ con người Trẻ có hành vi và thói quen tốttrong ăn uống: mời cô, mời bạn, không ăn quà vặt ngoài đường Nhận biết kýhiệu thông thường: nhà vệ sinh nam, nữ, thùng đựng rác và biết tranh một sốvật dụng, nơi nguy hiểm đối với bản thân: dao, kéo, ổ cắm điện, ao, hồ

Ví dụ: Giờ hoạt động âm nhạc bài hát “Cùng nhau bảo vệ môi trường” nhạc

và lời nước ngoài: đặt câu hỏi giáo dục trẻ qua bài hát: Rác trước khi vứt vàothùng phải làm gì? (Phải phân loại rác)…

Qua đó giáo dục trẻ đã biết có hành vi đúng sai khi chăm sóc bản thân vàmôi trường, tự làm một số công việc đơn giản hàng ngày: Vệ sinh cá nhân, trựcnhật

Trong chủ đề “Gia đình”: Cô giáo cho trẻ thấy được sự thay đổi của môi

trường xung quanh nhà của trẻ, nhận biết được môi trường sạch, môi trường bẩntrong gia đình Biết quý trọng giữ gìn đồ dùng trong gia đình, cất đồ dùng, đồchơi đúng chỗ, bỏ rác đúng nơi quy định, không khạc nhổ bừa bãi có ý thức vềnhững điều nên làm như: khoá vòi nước không sử dụng, tắt điện khi ra khỏiphòng

Ví dụ: Trong Hoạt động chính: Giờ KPKH:“Đồ dùng sử dụng bằng điện

trong gia đình bé” Trẻ biết một số đồ dùng sử dụng bằng điện trong gia đình

như: bóng điện để thắp sáng, quạt, tivi, đài, tủ lạnh, ấm điện siêu tốc Cô giáodục trẻ những kỹ năng sử dụng đồ dùng bằng điện đúng cách vừa tiết kiệm lại có

thể bảo quản đồ dùng Cô đưa ra các tình huống nhằm lồng ghép nội dung “sử

dụng năng lượng tiết kiệm, hiệu quả” như khi ra khỏi phòng các con phải làm

gì? Giáo dục trẻ có ý thức giữ gìn nhà cửa sạch sẽ, có ý thức về những điều nênlàm như: Tắt điện khi ra khỏi phòng, cất đồ dùng, đồ chơi đúng nơi quy định,khoá nước khi rửa tay xong

- Hoạt động ngoài trời: Cô và trẻ cùng trò chuyện về công việc của trẻ ở nhà.

Cô giáo dục trẻ biết giúp đỡ bố mẹ sắp xếp dọn dẹp nhà cửa, biết chăm sóc câycảnh, cây hoa có trong nhà mình (tưới nước, nhặt lá vàng )

Hay trong Chủ đề “Thế giới thực vật”: Giáo dục trẻ biết quá trình phát

triển của cây, ích lợi của cây xanh với môi trường sống và biết chặt phá rừngbừa bãi là làm cho môi trường ô nhiễm, thiên tai xẩy ra nhiều và nghiêm trọngảnh hưởng tới đời sống của con người

- Hoạt động chính: Tìm hiểu về sự phát triển của cây xanh và các loại hoa,

quả Ích lợi của cây xanh, hoa, quả và giáo dục trẻ ý thức bảo vệ môi trường

Ví dụ: Khi tổ chức hoạt động tìm hiểu một số loại quả, ngoài cho trẻ được trải

nghiệm với mùi, vị tôi còn giáo dục trẻ khi ăn quả biết để vỏ vào thùng rác…

- Hoạt động góc:

- Góc thiên nhiên: Cô hướng dẫn trẻ hiểu được quá trình phát triển của cây từhạt, gieo hạt và quan sát sự nảy mầm (Trẻ hiểu cách làm tơi xốp đất, làm luống

để gieo hạt, quan sát sự nảy mầm)

Chăm sóc cây: (Tưới nước cho cây, nhặt lá vàng, lá rụng, làm cỏ, bắt sâu, laulá)

- Góc tạo hình: Xé lá cây nhặt ở góc thiên nhiên tạo thành con nghé, khuôn mặtcười…

Tương tự như vậy tôi chỉ đạo cho giáo viên lựa chọn những nội dung giáodục ý thức bảo vệ môi trường cho trẻ phù hợp để lồng ghép vào các hoạt độngtrong các chủ đề tiếp theo

- Hoạt động ngoài trời:

Quan sát cây cảnh có trong sân trường và ích lợi của các loại cây Chămsóc cây xanh và trồng thêm một số cây trong vườn trường Trò chuyện và quansát sự trưởng thành của cây Thực hành trồng cây và theo dõi sự phát triển củacây theo các điều kiện môi trường

Với việc lồng ghép ý thức bảo vệ môi trường thông qua các hoạt độngtrong ngày, trẻ đã có được những kiến thức và kĩ năng thực hành bảo vệ môitrường phù hợp với khả năng của trẻ Từ đó trẻ đã có một số kiến thức, hành vi,thái độ của mình về bảo vệ môi trường (biết nhắc nhở bố, chú, người đến trườngkhông được hút thuốc và biết tránh xa người hút thuốc, biết thu gom rác thải

Như vậy việc lồng ghép GDBVMT cho trẻ thông qua các chủ đề khác như

ở chủ đề: nghề nghiệp, quê hương đất nước, trường tiểu học quả thật rất phong

phú, đa dạng khi chúng ta biết lồng ghép tích hợp để giúp trẻ có những kiến thứchiểu biết về chăm sóc cho bản thân, về môi trường xung quanh gần gũi với bảnthân, biết sử dụng và giữ gìn đồ dùng luôn sạch sẽ gọn gàng, ngăn nắp biếtsống vì môi trường, bảo vệ và giữ gìn môi trường, có thái độ đúng với môitrường một cách tích cực và hiệu quả.

* Biện pháp 7: Chỉ đạo lồng ghép giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ thông qua hoạt động mọi lúc mọi nơi

- Thông qua tổ chức giờ ăn, ngủ cho trẻ:

Đây là hoạt động nhằm hình thành các nề nếp thói quen trong sinh hoạt, đápứng sinh lí, trẻ được vui vẻ và thoải mái như :

Cô giáo thường xuyên nhắc trẻ phải biết kê bàn ngay ngắn, biết lấy khay (đựng cơm thừa, cơm rơi vãi và 1 khay để khăn ướt lau miệng) Sau đó ra xếphàng rửa tay bằng xà phòng theo qui trình 6 bước (cô bao quát nhắc nhở trẻthực hiện)

Trong khi ăn cô nhắc trẻ ăn ngon miệng, nhai kỹ, ăn hết xuất, khi ho phảilấy tay che miệng, không nói chuyện trong khi ăn tạo những thói quen văn minhlịch sự trong khi ăn Ăn xong biết xếp bát, thìa vào nơi quy định một cách gọngàng, sau đó trẻ đi đánh răng, lau miệng, nhắc nhở trẻ tiết kiệm nước bằng cáchlấy cốc hứng nước, không vặn vòi nước chảy liên tục khi đánh răng

Ảnh 6 : Giáo dục trẻ hoạt động vệ sinh Ảnh 7: Giáo dục trẻ qua giờ ăn

Nhắc trẻ giữ gìn vệ sinh phòng, nhóm sạch sẽ, đi vệ sinh phải đúng nơiquy định, đi xong để dép lên giá xếp ngay ngắn theo tổ, sau đó biết lấy gối đingủ, biết gấp quần áo và để đúng nơi quy định Từ đó trẻ có ý thức gọn gàng,ngăn nắp và có ý thức xây dựng bảo vệ môi trường chung

- Thông qua hoạt động dạo chơi, đi thăm quan.

Trẻ được quan sát trực tiếp với môi trường tự nhiên, các địa danh xungquanh trường, lớp để trẻ cảm nhận về vẻ đẹp của môi trường quanh trẻ và có ýthức giữ gìn và bảo vệ

Cô cho trẻ được đi thăm quan môi trường trong lớp học của những lớphọc khác, khu vực quanh trường và thăm quan nghĩa trang liệt sĩ, uỷ ban nhândân (UBND) xã Triệu Lộc Yêu cầu trẻ nhận xét về vệ sinh môi trường ở tại nơi

đó và tìm ra cách khắc phục bảo vệ môi trường

Ví dụ: Trong buổi đi thăm quan Trẻ phải biết được tại khu vực này cây không

được chăm sóc, mọi người không quan tâm nên chỉ có cỏ dại mọc lên Từ đó tôi

tổ chức cho trẻ nhổ cỏ, tưới nước cho cây, lau chùi các bia mộ làm cho môitrường nghĩa trang thêm sạch sẽ và khang trang Cô cho trẻ quan sát hoạt độnglao động của người lớn đang trồng và chăm sóc cây cối, con vật, làm sạch môitrường xung quanh Điều đó tạo hứng thú cho trẻ có những việc làm thiết thựcvới môi trường

- Thông qua hoạt động lao động.

- Giáo viên phân nhóm trẻ, giao nhiệm vụ cho từng nhóm tìm kiếm và sưu