Mục đích nghiên cứu Giúp trẻ mẫu giáo 5 –6 tuổi có được những hiểu biết về Bác Hồ, để từ đógiáo dục trẻ học tập và làm theo tấm gương, đạo đức của Bác, để từ đó biết đượcnhững đức tính
Trang 1SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HOÁ
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NGA SƠN
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
MỘT SỐ BIỆN PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG
GIÁO DỤC TẤM GƯƠNG ĐẠO ĐỨC HỒ CHÍ MINH CHO TRẺ MẪU GIÁO 5 - 6 TUỔI THÔNG QUA CÁC CHỦ ĐỀ TẠI TRƯỜNG MẦM NON NGA ĐIỀN
Người thực hiện: Đinh Thị Hiền Chức vụ: Giáo viên
Đơn vị công tác: Trường Mầm non Nga Điền SKKN thuộc lĩnh vực (môn): Chuyên môn
THANH HOÁ, NĂM 2018
Trang 21 Mở đầu
1.1 Lí do chọn đề tài
Chủ Tịch Hồ Chí Minh, vị lãnh tụ thiên tài, anh hùng giải phóng dân tộcViệt Nam, Danh Nhân văn hóa thế giới Sự nghiệp tư tưởng, đạo đức sáng ngờicủa Người sống mãi trong lòng kính yêu vô hạn của nhân dân Việt Nam Cuộcđời cách mạng sôi nổi của Người mãi mãi là tấm gương cho các thế hệ chúng tahọc tập và noi theo Tư tưởng về tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh là một điểnhình Đạo đức nổi bật của Người là lòng yêu nước, thương dân, niềm tự hào dântộc, lòng yêu thiên nhiên, căm thù giặc, tinh thần vượt khó khăn gian khổ trongcuộc sống, chiến đấu cũng như lao động, niềm lạc quan tin tưởng vào sự thắnglợi của đất nước Để thế hệ mai sau mãi ghi nhớ công lao to lớn của Bác, mãinhớ một tấm gương tỏa sáng là một tài sản vô giá của dân tộc và cũng là mộttrong những cơ sở của nền giáo dục Việt Nam
Lúc sinh thời Người đã dành tình cảm và sự quan tâm đặc biệt cho trẻ em,những chủ nhân tương lai của đất nước Sự quan tâm đặc biệt của Người dành
cho các em còn bắt nguồn từ tầm nhìn xa trông rộng trong “chiến lược” trồng
người Bác Hồ đã đề ra nhiệm vụ quan trọng của những người thầy giáo với sự
nghiệp giáo dục- đào tạo Bác căn dặn: “Vì lợi ích mười năm thì phải trồng cây,
vì lợi ích trăm năm thì phải trồng người”[1]
Trong chiến lược đó, Chủ Tịch Hồ Chí Minh đã dày công vun trồng thế
hệ măng non của đất nước vì: “Ngày nay các cháu là nhi đồng, ngày sau các cháu là người chủ của nước nhà, của thế giới”[2] Thấm nhuần tư tưởng của
Người, trong những năm gần đây Đảng và nhà nước rất quan tâm đến lĩnh vựcgiáo dục đặc biệt công tác bảo vệ, chăm sóc và giáo dục trẻ mầm non Vì giáodục Mầm non là bậc học đầu tiên của hệ thống giáo dục quốc dân, có vai trò đặcbiệt quan trọng trong việc đặt nền móng cho sự hình thành, phát triển toàn diệnnhân cách của con người và sự nghiệp đào tạo thế hệ trẻ Để sau này trẻ thànhngười tốt và hội tụ đầy đủ những đức tính tốt đẹp: Lễ phép, ngoan ngoãn, khiêmtốn, thật thà, dũng cảm, vừa đủ tài, đủ đức, vừa hồng, lại vừa chuyên Để làmđược điều đó hơn lúc nào hết phải lồng ghép nội dung giáo dục “Tấm gương đạođức Hồ Chí Minh” vào việc dạy trẻ mẫu giáo 5 – 6 tuổi Đây là vấn đề hết sức
cần thiết, bởi vì trẻ em như một cây non, cần được uốn nắn ngay từ đầu “Uốn cây từ thuở còn non - dạy con từ thuở con còn thơ ngây” [3] Trẻ em lúc còn
nhỏ và mới lớn là lúc trẻ rất dễ đồng cảm với mọi thứ xung quanh Mọi hoạtđộng hằng ngày của mọi người cũng như cách đối nhân xử thế điều được tâm trícủa trẻ lưu nhớ kỹ và bắt chước làm theo, thế nên mỗi người cần phải làm nhưthế nào để trẻ có thể trở thành những đứa trẻ ngoan, biết phân biệt xấu, tốt Nuôidưỡng và vun đắp cho tâm hồn trẻ thơ thêm tươi sáng là niềm mơ ước của tất cảchúng ta nói chung, và bản thân tôi nói riêng
Mặc dù nội dung giáo dục “ Học tập và làm theo tấm gương đạo đức HồChí Minh” đã được triển khai và đưa vào áp dụng trong nhiều năm qua, tuynhiên việc giáo dục trẻ mầm non nói chung và trẻ mẫu giáo 5 – 6 tuổi nói riêngđang còn chung chung chưa có bước đột phá, dạy tùy hứng vào bài học chưa có
Trang 3kế hoạch cụ thể và đặc biệt mới chỉ giáo dục trẻ chủ yếu ở chủ đề “ Quê hương –Đất nước Bác Hồ” chứ chưa mở rộng sang các chủ đề khác do vậy chưa tạođược nề nếp thói quen tốt cho học sinh, phong trào rèn luyện thể thao ở trườngchưa thường xuyên, tỷ lệ trẻ biết chăm sóc cơ thể, chăm sóc vật nuôi, cây trồng
và giữ gìn vệ sinh môi trường, hành vi văn hóa còn hạn chế Bên cạnh đó giáoviên chưa tập trung nhiều đến việc lồng ghép, tích hợp nội dung giáo dục tấmgương đạo đức của Bác vào các chủ đề giáo dục còn hạn chế
Chính vì vậy, là một giáo viên đứng lớp 5 – 6 tuổi tôi nhận thấy dạy trẻ nềnếp, định hướng cho trẻ về tương lai là rất cần thiết, sống học tập và làm việc
theo “Tấm gương đạo đức của Bác” là nền tảng Đó chính là động lực thôi thúc tôi tìm tòi nghiên cứu đề tài“ Một số biện pháp nâng cao chất lượng giáo dục
tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh cho trẻ mẫu giáo 5 – 6 tuổi thông qua các chủ đề tại trường mầm non Nga Điền” làm đề tài sáng kiến cho mình năm học
2017 – 2018
1.2 Mục đích nghiên cứu
Giúp trẻ mẫu giáo 5 –6 tuổi có được những hiểu biết về Bác Hồ, để từ đógiáo dục trẻ học tập và làm theo tấm gương, đạo đức của Bác, để từ đó biết đượcnhững đức tính tốt đẹp của con người mới xã hội Chủ Nghĩa như: tình yêu thiênnhiên, yêu đất nước, yêu con người Biết học tập và làm theo lời dạy của Bácnhư: khiêm tốn, thật thà, dũng cảm, biết sống sạch sẽ, gọn gàng theo lời dạycủa Bác một cách có hiệu quả nhất để trở thành người tốt
1.3 Đối tượng nghiên cứu
Nghiên cứu trẻ mẫu giáo lớp Hoa Hồng 5 - 6 tuổi trường mầm non NgaĐiền
1.4 Phương pháp nghiên cứu
Để thực hiện đề tài này tôi đã sử dụng các phương pháp sau:
- Phương pháp nghiên cứu xây dựng cơ sở lý thuyết: Tìm hiểu mọi thôngtin có liên quan đến đề tài, nắm chắc kiến thức Về Bác Hồ để lồng ghép, tíchhợp nội dung giáo dục trẻ học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh
- Phương pháp điều tra khảo sát thực tế, thu thập thông tin
- Phương pháp thực hành trải nghiệm tại lớp
- Phương pháp thống kê, xử lý số liệu
2 Nội dung sáng kiến kinh nghiệm
2.1 Cơ sở lý luận của sáng kiến kinh nghiệm.
Hưởng ứng đẩy mạnh cuộc vận động “ Học tập và làm theo tấm gương
đạo đức Hồ Chí Minh” của Ban chấp hành Trung Ương Đảng Cộng sản Việt
Nam Bộ giáo dục và đào tạo đã và đang chỉ đạo lồng ghép tích hợp nội dungcuộc vận động vào giảng dạy trong hệ thống giáo dục quốc dân trong đó có Bậchọc mầm non Đây là một việc làm hết sức ý nghĩa và cần thiết vì nó là một tàisản vô cùng qúi báu của Đảng ta, của dân tộc ta và cũng là một trong những cơ
sở giáo dục vững chắc của nền giáo dục Việt Nam Bởi giáo dục trẻ học tập vàlàm theo tấm gương đạo đức của Bác cũng chính là trang bị cho trẻ những kỹnăng cơ bản để trẻ sống, lao động và trẻ học làm người Không chỉ vậy, học tập
Trang 4tấm gương của Người còn giúp trẻ biết yêu quê hương, yêu đất nước và yêu conngười Việt Nam Giáo dục tấm gương của Bác ngay từ những năm đầu đời cho
trẻ chính là ươm mầm cho cả thế hệ mai sau “Dạy trẻ cũng như trồng cây non Trồng cây non có tốt thì sau này cây lên tốt, dạy trẻ tốt thì sau này các cháu thành người tốt Anh chị em giáo viên mẫu giáo cần luôn luôn gương mẫu về đạo đức để các cháu noi theo ” [4]
Xuất phát từ đặc điểm tâm sinh lý của trẻ 5 – 6 tuổi ham hiểu biết thíchtìm hiểu về thế giới xung quanh để phát triển toàn diện nhân cách, chuẩn bị đầy đủtâm thế cho trẻ vào lớp1 và các cấp học phổ thông Do vậy cần lựa chọn các nội dung phùhợp để dạy trẻ học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh, tức là dạytrẻ biết yêu thương, đoàn kết, biết giúp đỡ, lắng nghe, chia sẻ, biết làm các côngviệc tự phục vụ, biết thực hành tiết kiệm, vâng lời ông bà, bố mẹ, cô giáo vàngười lớn, biết lễ phép, kính trên nhường dưới
Cũng như trong xã hội hiện nay, trẻ em là vấn đề cần quan tâm nhất vìchúng là những nhân tài tương lai của quốc gia mà muốn thành nhân tài thì đòi
hỏi chúng cần phải có đức hạnh Vậy ai sẽ là người dìu dắt trẻ trở thành “Đức
hạnh hiền tài” Đó là những trăn trở của nhiều người làm giáo dục, trong đó có
tôi Chính vì vậy, việc lồng ghép, tích hợp giáo dục nội dung “ Học tập và làmtheo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh” vào chương trình chăm sóc nuôi dưỡnggiáo dục trẻ ngay từ lứa tuổi mầm non là một việc làm hết sức quan trọng và cầnthiết, góp phần hoàn thiện nhân cách trẻ ngay từ thủa ban đầu Năm học 2017 -
2018, tôi đã cố gắng học hỏi, tìm tòi, trau dồi thêm những kiến thức hiểu biết vềBác để đưa các nội dung giáo dục tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh cho trẻ mẫugiáo đặc biệt là trẻ mẫu giáo 5 – 6 tuổi vào tất cả các chủ đề giáo dục
2.2 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm.
2.2.1 Thuận lợi:
Ban giám hiệu nhà trường luôn tạo điều kiện cho giáo viên học tập và làmtheo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh qua nhiều phong trào, hoạt động như:Đọc các câu chuyện về Bác Hồ thông qua các buổi sinh hoạt chi bộ, các hội thi
kể chuyện về Bác, sưu tầm các câu nói hay của Bác cho giáo viên học tập Độngviên Cán bộ giáo viên sưu tầm thêm bài hát, câu chuyện, bài thơ, câu đố về Bác
để dạy trẻ Khuyến khích tạo điều kiện cho giáo viên tham gia hội thi kể chuyện
về tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh do Đảng bộ, đoàn thanh niên xã Nga Điền
Trang 5kết hợp, tuyên truyền với phụ huynh trong việc giáo dục tình cảm, kỹ năng xãhội cho trẻ của bản thân còn hạn chế.
- Một số trẻ trong lớp còn nhút nhát, chưa mạnh dạn, tự tin Trẻ chưa hiểunhiều về Bác Hồ
- Đa số trẻ có bố mẹ là nông dân, trẻ ít được bố mẹ kể về Bác Hồ cũngnhư ít được tiếp xúc những thông tin về Bác
- Các bậc phụ huynh chưa thực sự quan tâm đến vấn đề giáo dục tấmgương của Bác cho con cháu noi theo
Từ những thực trạng trên, tôi bắt đầu đi vào khảo sát chất lượng trẻ vềlĩnh vực tình cảm, kỹ năng xã hội để nắm bắt được khả năng của trẻ lớp mình từ
đó tôi có biện pháp giáo dục phù hợp:
Kết quả thực trạng ban đầu qua khảo sát: ( Tháng 9/2017)
(Kèm theo bảng khảo sát đầu năm ở phụ lục 1)
Từ kết quả khảo sát trên cho thấy: Tỷ lệ trẻ ngoan ngoãn, thật thà lễ phép.Trẻ yêu thương, nhường nhịn các bạn trong lớp, lắng nghe, chia sẻ, chờ đến lượtkhi tham gia các hoạt động Trẻ biết chăm sóc và rèn luyện cơ thể Trẻ có ý thứcchăm sóc bảo vệ các con vật, chăm sóc cây cối, biết tiết kiệm điện, nước, giữgìn, môi trường, có hành vi văn minh trong ăn uống… đặc biệt là trẻ có hiểu biết
về Bác Hồ, thuộc nhiều bài thơ, câu chuyện kể về Bác còn nhiều hạn chế từ đó
đã thôi thúc tôi quyết tâm tìm tòi, mạnh dạn đưa ra các giải pháp giáo dục tấmgương đạo đức Hồ Chí Minh vào các chủ đề giáo dục cho trẻ đạt hiệu quả khákhả thi đó là:
2.3 Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề.
2.3.1 Xây dựng kế hoạch tích hợp nội dung Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh vào chủ đề
Giáo dục học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh là việclàm hết sức ý nghĩa và cần thiết Bởi đối với trẻ mẫu giáo nói chung và trẻ 5 - 6tuổi nói riêng, biểu tượng về Bác Hồ gần gũi, thân thương là hình ảnh của Bácvới các cháu thiếu nhi Nội dung giáo dục trẻ về Bác Hồ kính yêu luôn đượccủng cố và mở rộng qua các chủ đề trong năm học Nhằm cung cấp những tìnhcảm, những hiểu biết về Bác đối với trẻ em nói chung và trẻ mầm non nói riêng.Đồng thời qua đó giáo dục trẻ học tập tấm gương đạo đức của Bác
Căn cứ vào, nội dung giáo dục, dựa trên cơ sở những hiểu biết và kinhnghiệm của trẻ, dựa vào mục tiêu, nội dung giáo dục cho trẻ 5 –6 tuổi để chủđộng trong việc chăm sóc, nuôi dưỡng giáo dục trẻ của mình, từ đó tôi đã xâydựng kế hoạch thực hiện tích hợp nội dung giáo dục trẻ học tập và làm theo Tấmgương đạo đức Hồ Chí Minh
Trước khi đưa các nội dung giáo dục trẻ tôi xây dựng kế hoach với nộidung giáo dục trẻ phù hợp Thường xuyên đọc thơ, kể chuyện về Bác cho trẻnghe, cho trẻ xem các video về Bác Để trẻ có những hiểu biết về Bác Hồ vàcảm nhận được tình cảm thiêng liêng của Bác giành cho mọi người, đặc biệt làcác em thiếu niên, nhi đồng Bác Hồ là lãnh tụ vĩ đại của nhân dân Việt Nam,anh hùng giải phóng dân tộc, danh nhân văn hoá thế giới Không chỉ có tài năng,
Trang 6Bác còn là một tấm gương đạo đức sáng ngời Cách sống của Bác cũng bình dị,mộc mạc như mục đích sống của Bác là hết lòng vì nước vì dân Mỗi mẩu
chuyện về Bác là một bài học đạo đức nhẹ nhàng, thấm thía “Học tập tốt, lao
động tốt”, “khiêm tốn, thật thà, dũng cảm”[5]… là những lời dạy mà mỗi
chúng ta không thể nào quên được
Trẻ biết Bác Hồ rất yêu các cháu thiếu nhi: Dù luôn bận bịu với việcnước, nhưng Bác Hồ vẫn dành nhiều thời gian quan tâm đến thế hệ măng non.Bác Hồ thường có thư gửi các cháu mỗi dịp khai trường, hay Tết Trung thu, TếtThiếu nhi Lời lẽ trong thư luôn ân cần, trìu mến, chí tình Bác luôn nhắc thiếunhi phải đoàn kết, thi đua học tập, lao động, rèn luyện đạo đức, rèn luyện sứckhoẻ Tấm lòng của Người đối với thiếu nhi được thể hiện qua những bức thư,những bài thơ mà cho đến hôm nay vẫn chan chứa tình thương yêu vô hạn
- Trẻ biết ngày 19 tháng 5 là ngày sinh nhật Bác và Bác sinh ra tại xứ Nghệ Biết một số địa danh liên quan đến Bác Hồ ở thủ đô Hà Nội, và địa
phương:
- Biết đọc thơ một số bài thơ về Bác Hồ như bài thơ: Ảnh Bác, Bác Hồcủa em, Bé tập nói, Nhớ bác Hồ, cháu nhớ Bác Hồ …
- Cùng cô kể lại chuyện diễn cảm về Bác Hồ:
- Hát và vận động theo bài hát, bản nhạc về Bác Hồ: Em mơ gặp Bác Hồ, Aiyêu nhi đồng bằng Bác Hồ Chí Minh, Nhớ ơn Bác, Từ rừng xa cháu về thăm Bác…
- Làm được một số sản phẩm tạo hình từ các nguyên vật liệu khác nhautheo chủ đề Bác Hồ
- Thể hiện tình cảm kính yêu đối với Bác Hồ
Sau khi xác định được mục đích và các nội dung để giáo dục trẻ về “Tấmgương đạo đức của Bác, tôi xác định các nội dung cần giáo dục trẻ đó là tìnhcảm của Bác Hồ với các cháu thiếu nhi: Bác Hồ yêu thương, quan tâm đến cáccháu ( Gửi thư, tặng quà, cùng vui chơi, chăm sóc các cháu…)
- Tình cảm của các cháu đối với Bác Hồ
Trong quá trình xây dựng nội dung lồng ghép, tích hợp để giáo dục trẻ.Tôi xin ý kiến của đồng nghiệp, cùng bổ sung góp ý và phê duyệt của Ban GiámHiệu nhà trường để đóng góp các nội dung vào các hoạt động giáo dục giáo dụctrẻ theo từng chủ đề như sau:
Ví dụ: Kế hoạch thực hiện nội dung lồng ghép vào một số chủ đề
Tổ chức hội khỏe mừng ngày đến trường, vui tết trung thu nhớ ơn Bác
- Xem video Bác Hồ cùng nhảy múa với các cháu mẫu giáo trường chim non Hà Nội tại vườn phủ Chủ tịch nhân ngày tết trung thu năm1962
- Hát, múa, kể chuyện độc thơ về Bác Hồ trong ngày tết trung thu
“Thư gửi các cháu thiếu nhi tết trung thu năm 1956” Bác Hồ với cháu Minh Thu - Việt Bắc, an toàn khu năm 1951
Trò chơi học tập: Ai nhanh nhấtTrò chơi vận động: Đua xe đạpđón tết trung thu bên Lăng Bác Hồ
Trang 7Tạo hình - Cùng cô trang trí ảnh Bác Hồ.
- Cùng cô làm dây, hoa trang trí lớp nhân ngày sinh nhật Bác
- Vẽ, tô màu, cắt dán các tranh, ảnh về Bác
Hồ bằng dây hoa, lá
Âm nhạc: Tập hát
và vận động theo nhạc
- Nghe hát và vận động theo nhạc
- Trò chơi
- “Em yêu cây xanh”
- “ Hoa trong vườn”
Trò chuyện Trò chuyện về quê hương của Bác, tình cảm
của Bác Hồ đối với thiếu nhi, tình cảm của các cháu thiếu nhi đối với Bác Hồ và về tấm gương đạo đức của Bác Hồ ( sự quan tâm, chia sẻ của Bác với mọi người, tinh thần tiết kiệm, chăm chỉ, yêu lao động của Bác…)
Âm nhạc: Tập hát
và vận động theo nhạc
- Nghe hát và vận động theo nhạc
- Trò chơi
- “Em mơ gặp Bác Hồ” ( Phạm Tuyên )
- “ Nhớ ơn Bác” ( Phan Huỳnh Điểu)
- “Nhớ giọng hát Bác Hồ” ( Thanh Phúc )
- “Bác Hồ, người cho em tất cả” ( Hoàng Long – Hoàng Lân )
- Hay hát và hát hay
Nghe kể/ đọc truyện “ Thế là ngoan”,“Niềm vui bất ngờ”, “Ai
ngoan sẽ được thưởng”
Đọc thơ, ca dao “Thơ tặng các cháu nhi đồng”, “ Hoa quanh
lăng Bác”, “Trong đầm gì đẹp bằng sen”…Làm sách tranh - Cùng cô làm sách tranh “ Bác Hồ với các
cháu thiếu nhi”…
- Làm album ảnh về Bác Hồ
Lao động tập thể - Cùng cô trang trí lớp nhân ngày sinh nhật Bác
- Lắp ghép nhà sàn, xây dựng Lăng Bác, ao cáBác Hồ
-Xem băng video về quê bác và một số hoạt động của Bác Hồ với các cháu thiếu nhi
- Xem băng video, nghe ca nhạc những bài hát về Bác Hồ
Văn nghệ Biểu diễn văn nghệ mừng sinh nhật Bác
(múa, hát, đọc thơ, kể chuyện…)Tham quan Tham quan địa danh nơi Bác đã sống và làm
việc, Lăng Bác(nếu có điều kiện)
- Cửa hàng bán quà lưu niệm
Trò chơi - Nhận biết địa danh lịch sử về Bác Hồ
Trang 8Như vậy, từ việc xây dựng kế hoạch, xác định nội dung lồng ghép, tích
hợp “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh” trong ba chủ đề
trên là cẩm nang xuyên suốt các chủ đề còn lại tôi đều tận dụng mọi cơ hội đểlồng ghép giáo dục trẻ Tạo cơ hội và đã thu hút được 100% số trẻ trong lớptham gia vào hoạt động giáo dục làm theo “Tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh”một các nhẹ nhàng thoải mái qua các câu chuyện bài hát, bài thơ… Qua đó giúptrẻ học được những đức tính tốt đẹp, ngoan ngoãn, lễ phép, biết vâng lời, thậtthà, dũng cảm…
2.3.2 Tích hợp lồng ghép các nội dung giáo dục tấm gương đạo đức
Hồ Chí Minh cho trẻ trong các chủ đề thông qua hoạt động đón trả trẻ và mọi lúc, mọi nơi
Như chúng ta đã biết, các nội dung giáo dục theo chủ đề rất quan trọng,bởi qua các chủ đề trẻ được tiếp thu kiến thức của bài học một cách chính xácnhất Tôi đã khéo léo lồng ghép, tích hợp nội dung giáo dục Học tập và làm theotấm gương đạo đức của Bác vào các chủ đề một cách nhẹ nhàng, thoải máikhông làm mất đi nội dung chính của chủ đề thông qua hoạt động đón, trả trẻ vàmọi lúc mọi nơi cụ thể:
* Đối với chủ đề Trường mầm non
Tôi luôn tạo tình huống trò chuyện đàm thoại và dạy trẻ kính trọng, lễphép với thầy cô giáo, các cô chú trong trường mầm non, yêu thương giúp đỡbạn bè Tôi thường đọc cho trẻ nghe các mẩu chuyện của Bác với các cháu thiếunhi như mẩu chuyện (Làm theo lời dạy của Bác đã dặn các cháu thiếu nhi nhânlúc Bác ra thăm các cháu thiếu nhi mồ côi ở trại Kim Đồng –Thanh Hóa Tôi
nhấn mạnh đoạn “Thiếu nhi thì phải ngoan, phải thật thà lễ phép với người lớn, kính trọng người già, giúp đỡ người tàn tật yếu đau Các cháu ở trong tập thể với nhau càng phải thương yêu nhau như anh em ruột thịt”)[6] Sau đó tôi cùng
trò chuyện giúp trẻ hiểu khi đến trường trẻ được sống trong môi trường tập thểphải biết nhường nhịn thương yêu nhau, không xô đẩy tranh giành đồ chơi củanhau Đồng thời, tôi dạy trẻ phải luôn kính trọng, lễ phép với các cô giáo trongtrường, kính trọng ông bà, giúp đỡ người già, thương yêu, nhường nhịn các bạn,
em nhỏ trong trường, trong lớp Ngoài các cô dạy ở lớp, còn có các cô, bác khác,mặc dù không dạy nhưng vẫn làm các công việc khác để chăm sóc bảo vệ trẻnhư: Bác bảo vệ thì bảo vệ trường lớp, các cô cấp dưỡng thì nấu những bữa ănngon, cô lao công thì quét rác dọn vệ sinh cho sân trường sạch sẽ…Do đó cả lớpđều phải lễ phép kính trọng chào hỏi các cô, các bác ấy
Tôi kết hợp giáo dục trẻ biết chia sẻ, có trách nhiệm với người khác, vớicông việc được giao, trẻ biết yêu thương, giúp đỡ bạn bè yếu hơn mình, bạn mớitới học chung lớp, không vứt rác bùa bãi, luôn giữ lớp học sạch sẽ, gọn gàng,ngăn nắp Xưng hô lịch sự khi nói chuyện với bạn của mình, không xưng hômày – tao Biết thật thà, nhận lỗi khi sai Qua đó tôi nhắc nhở trẻ kịp thời sửasai, biết nhận lỗi khi trẻ có những biểu hiện không đúng Giáo dục trẻ khi gặpcác cô, các bác nhân viên trong trường hoặc khi có khách đến thăm lớp, tôi nhắc
Trang 9trẻ biết chào hỏi lễ phép và giữ trật tự khi cô trao đổi với khách Từ cách nhắcnhở, giáo dục trên, tôi thấy đã có hiệu quả rõ rệt như: Khi có phụ huynh hay cókhách đến lớp, trẻ đều tự giác chào hỏi lễ phép
Tôi sưu tầm một số câu nói hay của Bác Hồ dạy cho trẻ lớp mình học vàocác giờ rảnh rỗi, có thể lúc đầu trẻ chưa thuộc và hiểu hết nội dung câu nói ấynhưng tôi sẽ kiên nhẫn dạy trẻ mỗi ngày một ít và trẻ sẽ dần dần hiểu được mộtphần nào câu nói của Bác để từng bước cho trẻ tiếp thu những phẩm chất đạođức cao quý và đáng kính trọng ở Bác
Như vậy, qua chủ đề Trường mầm non, tuy mới chỉ là chủ đề đầu tiênthực hiện trong năm nhưng những nội dung tôi lồng ghép dạy trẻ đã đạt đượcnhững kết quả khá tốt Trẻ rất hứng thú khi được nghe những câu chuyện kể vềBác Trẻ ngoan ngoãn, lễ phép hơn, biết yêu thương, nhường nhịn, giúp đỡ cácbạn, có tính kỉ luật cao hơn, biết xếp hàng chờ đến lượt, không chen lấn khitham gia vào các hoạt động
* Đối với chủ đề bản thân
Tôi tích cực trò chuyện với trẻ trong hoạt động đón trả trẻ Để trẻ hiểu vàbiết yêu quý bản thân mình, thường xuyên tập luyện thể dục để rèn luyện sứckhỏe, yêu quí bản thân của người khác, biết bảo vệ và giúp bạn có cơ thể khuyếttật Qua đó, giáo dục trẻ không được xem nhẹ bộ phận nào trên cơ thể vì bộphận nào cũng quan trọng và muốn chúng được khỏe mạnh thì chúng ta cần tậpthể dục và giữ vệ sinh hằng ngày Tôi làm mẫu các động tác thể dục trong khitrẻ tập thể dục sáng cho trẻ tập theo, gương mẫu giử gìn vệ sinh cá nhân, dạy trẻbiết rửa tay trước khi ăn, sau khi đi vệ sinh, … biết cách ăn mặc gọn gàng, giản
dị, nhất là noi gương Bác Hồ thường xuyên tập thể dục hàng ngày để cơ thể
khỏe mạnh Tôi chọn hình ảnh biểu tượng Bác Hồ với câu nói “ Tự tôi ngày
nào tôi cũng tập” và bật cho trẻ xem video Bác tập thể dục, rèn luyện sức khỏe
để giáo dục các cháu phải biết yêu quý và giữ gìn các bộ phận, giác quan trên cơthể của mình, biết ăn uống đủ chất, ăn hết xuất, ngủ đúng giờ, hăng hái tham giatập luyện thể dục thể thao: tích cực tham gia thể dục sáng, tham gia giờ thể dục,tham gia các trò chơi phát triển vận động, trò chơi dân gian… theo lời kêu gọicủa Bác Hồ để mỗi ngày đều có sức khỏe tốt, cơ thể phát triển khỏe mạnh, hàihòa cân đối Tôi tổ chức cho trẻ tập thể dục sáng, thực hiện các hoạt động pháttriển vận động, chơi các trò chơi phát triển vận động Đồng thời dạy trẻ biết giữ
vệ sinh thân thể sạch sẽ, biết cách ăn mặc gọn gàng, sạch sẽ, cũng chính là họctập đức tính của Bác
Qua quá trình giáo dục lồng ghép, tích hợp, trẻ lớp tôi cũng rất hứng thúkhi tham gia các hoạt động thể chất hàng ngày và tham gia các hội thi do nhàtrường tổ chức Từ đó, giáo dục trẻ biết được ý nghĩa của việc tập luyện thể dụcthể thao là cần thiết nó giúp tăng cường sức khỏe cho cơ thể, chống đỡ bệnh tật,tăng cường sức bền, sự dẻo dai cho sức khỏe con người Hoạt động này đã dầntrở thành thói quen trong sinh hoạt hàng ngày của trẻ
Trang 10* Đối với chủ đề Quê hương đất nước - Bác Hồ
Tôi cho trẻ xem băng hình video về một số hoạt động của Bác Hồ với cáccháu thiếu nhi Qua đó trẻ biết được tình cảm của Bác dành cho các cháu là tìnhyêu bao la
Cho trẻ xem băng video tư liệu về các hoạt động của Bác Hồ trong sinhhoạt, công việc làm của Bác vào những ngày Bác làm chủ tịch nước Biết đượctên và một số đặc điểm nổi bật của một số địa danh liên quan đến Bác Hồ tại thủ
đô Hà Nội và tại quê hương: Quê hương Bác Hồ, nơi Bác Hồ đã sống và làmviệc ( Làng Sen – Nghệ An, Nhà sàn, Cây đa tân trào…), Lăng Bác Hồ
( Hình ảnh: Tổ chức cho trẻ xem Video các tư liệu về Bác Hồ)
Thông qua việc cho trẻ xem video, các hình ảnh tư liệu về Bác, trẻ biết 1
số kiến thức về quê hương mình đang sinh sống: tên gọi, có những di tích nào …( mặc dù trẻ chưa biết hết các di tích, các cảnh đẹp ở quê hương mình và chưabiết cụ thể nằm ở chỗ nào), mặt khác trẻ còn biết được những việc làm của Bácnhư: Bác đi thăm các trường mẫu giáo, thăm các cụ già, tặng quà cho các cháunhân ngày tết thiếu nhi, ngày tết trung thu…Qua đó giáo dục trẻ biết học Bácluôn quan tâm đến mọi người xung quanh mình, từ cụ già đến em nhỏ Hoặc một
số hình ảnh Bác đang cho cá ăn, Bác trồng cây, tưới cho cây, Bác đang đi thămđồng ruộng,…để từ đó giáo dục trẻ biết yêu quý chăm sóc cây cối, con vật nuôi,biết yêu lao động
2.3.3 Tích hợp lồng ghép các nội dung giáo dục tấm gương đạo đức
Hồ Chí Minh cho trẻ thông qua hoạt động học có chủ định trong các chủ đề
Như chúng ta đã biết hoạt động học có chủ định là hoạt động mà trẻ đượctiếp thu và lĩnh hội kiến thức một cách nhanh và chính xác nhất, hệ thống kiếnthức được cung cấp theo nguyên tắc từ dễ đến khó, từ đơn giản đến phức tạp vàtrẻ là một chủ thể của quan điểm giáo dục lấy trẻ làm trung tâm Vì vậy tôi luôntạo nhiều cơ hội để trẻ lĩnh hội hệ thống kiến thức một cách chủ động Lồngghép tích hợp các nội dung giáo dục tấm gương của Bác nhẹ nhàng, thoải mái
mà không làm phai mờ nội dung trọng tâm của môn học
Ví dụ Khi tổ chức hoạt động Làm quen với văn học chủ đề “Gia đình” Tôi kể cho trẻ nghe câu chuyện “Mừng cho các cháu, Bác càng thương nhớ
mẹ” Qua đó, dạy trẻ học tập tấm gương của Bác, biết yêu thương quan tâm tới
bố mẹ, ông bà, anh chị em của mình
Hay khi tôi dạy trẻ qua các bài thơ, câu chuyện: “Thăm nhà bà”; “Thương ông”; “Ba cô gái”; “Làm anh” qua một số câu ca dao, tục ngữ như:
“Công cha như núi Thái Sơn
Nghĩa mẹ như nước trong nguồn chảy ra.
Một lòng thơ mẹ kính cha
Cho tròn chữ hiếu mới là đạo con”
Lời ru bình dị của mẹ đã thắp sáng trong tâm hồn thơ ngây của trẻ mầm non.Tôi cũng lồng ghép nhắc nhở, giáo dục trẻ có thái độ lễ phép, kính trọng, yêuthương ông bà, cha mẹ, người lớn tuổi, biết đi thưa về gửi, ngoan ngoãn, lễ
Trang 11phép, biết quan tâm đến mọi người trong gia đình như: Hỏi thăm khi thấy ông
bà, bố mẹ mệt, lấy tăm, rót nước cho ông bà, bố mẹ sau khi ăn Tôi khuyếnkhích trẻ về thực hành lấy tăm, rót nước mời ông bà, bố mẹ khi ở nhà và manghình ảnh đến lớp Bạn nào làm đúng lời cô giặn sẽ được tặng một hoa bé ngoanvào giờ học kể chuyện, đọc thơ ngày hôm sau
Hoặc qua hoạt động âm nhạc trong chủ đề “Gia đình” tôi dạy trẻ các bài hát về
tình cảm của ông bà cha mẹ như: “Cả nhà thương nhau”, “Cháu yêu bà” “Ba ngọn nến lung linh” Để giáo dục trẻ biết yêu thương, quan tâm kính trọng ông
bà, cha mẹ… theo lời Bác Hồ dạy
Ví dụ: Kể chuyện “ Nghề nào cũng quý” chủ đề “Nghề nghiệp”
Với chủ đề này, cần giáo dục cho trẻ biết các ngành nghề trong xã hôị, nhất lànhững người nông dân vất vả một nắng hai sương
Dạy trẻ có những hiểu biết, yêu quý tất cả các nghề trong xã hội Có thái độ quýtrọng người làm ở tất cả các nghề Nghề nào cũng mang lại lợi ích cho chúng ta,chúng ta phải trân trọng Trước khi kể chuyện cho trẻ nghe tôi tạo hứng thú bằngbằng cách cho trẻ xem một số hình ảnh trên Video về các công việc Bác đã làmtrong cuộc đời, từ việc nhỏ đến việc lớn (Hình ảnh: Bác trong vai trò là một vịChủ tịch nước; Một anh nông dân đang cày ruộng cùng bà con; Một bác nôngdân đang cho cá ăn; hay một anh đầu bếp tại boong tàu khi đi tìm đường cứunước Thông qua câu chuyện giáo dục trẻ biết được các nghề trong xã hội đềuđáng quý, đáng được trân trọng và những người làm ở các nghề khác nhau trong
xã hội đều góp phần làm giàu cho quê hương, đất nước Kết thúc hoạt động, tôigiáo dục trẻ bằng câu nói của Bác ở cuối câu chuyện như một cách giáo dục trẻ
tốt nhất: “Các cháu ạ, trong xã hội nghề nào cũng cao đẹp và đáng quý trọng
cả, không có nghề nào xấu, chỉ có những kẻ lười lao động, ỷ lại mới đáng xấu hổ”.
Ví dụ: Ở chủ đề “ Quê hương – Đất nước – Bác Hồ”
Khi tổ chức hoạt động làm quen với tác phẩm văn học Tôi kể cho trẻ nghenhững câu chuyện về Bác: “Thế là ngoan”, “ Niềm vui bất ngờ”… cho trẻ xemphim về cuộc đời và các hoạt động của Bác Dạy cho trẻ hiểu một số mẩuchuyện ngắn về Bác như “Ba chiếc ba lô”, “Chú ngã có đau không?” …
Bên cạnh đó, tôi còn dạy trẻ đọc thơ, ca dao, về Bác: “ Thơ tặng các cháu nhiđồng”, “ Hoa quanh lăng Bác”, “ Trong đầm gì đẹp bằng sen” “Ảnh Bác” …Cho trẻ học bài thơ: Thư trung thu Trẻ biết yêu Bác Hồ, yêu tổ quốc Việt Nam,
Yêu quê hương nơi mình sinh ra và bảo vệ tổ quốc như Bác dạy Tuổi nhỏ làm việc nhỏ Tùy theo sức của mình.
Từ đó trẻ biết yêu lao động siêng năng giúp đỡ cô giáo bạn bè người thân
Khi tổ chức hoạt động Tạo hình: Trang trí ảnh Bác làm dây hoa trang trí
Trong hoạt động tạo hình tôi cho trẻ làm dây hoa “Trang trí ảnh Bác Hồ” vẽ tô
màu cắt dán các tranh ảnh về Bác Hồ nhân ngày sinh nhật Bác Tôi cho trẻ đọcbài thơ “Ảnh Bác” để tạo hứng thú Kết thúc hoạt động tôi giáo dục trẻ luôn nhớlời dạy của Bác với các em thiếu nhi trong bài thơ có câu:
“Cháu ơi đừng có chơi bời đâu xa
Trang 12Trồng rau, quét bếp, đuổi gà…”
Thông qua bài thơ tôi giáo dục cho trẻ không nên chơi bời nhiều, phải siêng
năng chịu khó giúp đỡ ông bà, bố mẹ làm việc Đặc biệt giáo dục trẻ biết yêu
quý và kính trọng Bác Hồ
(Hình ảnh: Tổ chức cho trẻ làm quen với bài thơ “Ảnh Bác”)
+ Khi tổ chức hoạt động Âm nhạc tôi chọn các bài hát ca ngợi về tình cảm của
bác giành cho trẻ: “Nhớ giọng hát Bác Hồ - Thanh Phúc”, “Bác Hồ người cho
em tất cả Hoàng Lân”, “Ai yêu Bác Hồ Chí Minh hơn chúng em nhi đồng Phong Nhã…
-Tôi cùng trẻ hát và vận động theo bài hát “ Em mơ gặp Bác Hồ” “Nhớ ơn
Bác” qua đó tôi lồng giáo dục trẻ về tình yêu của Bác đối với các cháu thiếu nhi
và ngược lại tình yêu của các cháu thiếu nhi với Bác
Tóm lại, thông qua tất cả các chủ đề trong năm học tôi luôn lựa chọn nội dunggiáo dục theo tấm gương của Bác trẻ rất hứng thú và học được những đức tínhtốt đẹp Trẻ dũng cảm, thật thà lẽ phép Trẻ ngày càng đoàn kết, giúp đỡ bạn bè,người thân Trẻ siêng năng, chịu khó lao động, tập thể dục hơn trước Trẻ biếttiết kiệm, giữ gìn, môi trường sạch sẽ, yêu quý chăm sóc cây cối,con vật Yêuquý, kính trọng và biết làm nhiều việc vừa sức, tích cực lao động tự phục vụ, giữgìn vệ sinh chung sạch sẽ như lời Bác dạy
2.3.4.Tích hợp lồng ghép các nội dung giáo dục tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh cho trẻ thông qua các hoạt động khác
Tôi lên kế hoạch trong ngày, để tận dụng mọi mọi hoạt động của trẻ trongthời gian ở trường, để lồng ghép tích hợp các nội dung giáo dục trẻ làm theotấm gương đạo đức của Bác đạt hiệu quả cao Qua mỗi tuần, mỗi chủ đề tôi rútkinh nghiệm từ thực tế đưa ra để lựa chọn các nội dung giáo dục phù hợp với độtuổi và nhận thức của trẻ trong lớp
- Đối với Hoạt động góc:
Tôi dạy trẻ cách tổ chức các hoạt động trong nhóm nhỏ: biết phân công,phối hợp chia sẻ, nhường nhịn giúp đỡ nhau Hàng ngày, tôi tạo cơ hội cho trẻthực hành tính kỉ luật, nội quy bằng cách xếp hàng chờ đến lượt để làm việc theođúng thứ tự, không chen lấn Cho trẻ tự làm các công việc tự phục vụ bản thân: