Vì vậy việc cho trẻ mầm non nói chung và trẻ nhà trẻ nói riêng:Làm quen với tác phẩm văn học là vô cùng quan trọng, đó chính là cho trẻ đượctiếp xúc với những bài thơ hay, những bài đồng
Trang 1SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HÓA
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NGA SƠN
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
MỘT SỐ BIỆN PHÁP CHO TRẺ 24 – 36 THÁNG LÀM QUEN VỚI TÁC PHẨM VĂN HỌC TẠI
TRƯỜNG MẦM NON NGA MỸ
Người thực hiện: Nguyễn Thị Hợp Chức vụ: Giáo viên
Đơn vị công tác: Trường Mầm non Nga Mỹ SKKN thuộc lĩnh vực: Chuyên môn
Trang 2THANH HÓA, NĂM 2018
Trang 37 2.1 Cơ sở lí luận của sáng kiến kinh nghiệm 2
8 2.2 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinhnghiệm 3
9 2.3 Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề 5
10
2.3.1 Tự học, tự bồi dưỡng nâng cao kiến thức, kỹ năng sư
phạm cho bản thân để tổ chức có hiệu quả cho trẻ làm quen
với tác phẩm văn học
5
11 2.3.2 Tạo môi trường văn học phong phú cho trẻ tham giavào hoạt động làm quen với tác phẩm văn học 6
12 2.3.3 Nâng cao chất lượng cho trẻ thông qua hoạt động chotrẻ làm quen với tác phẩm văn học. 8
13 2.3.4 Giải pháp làm đồ dùng đồ chơi phục vụ cho hoạt độnglàm quen với tác phẩm văn học. 15
14 2.3.5 Giáo dục cá biệt, động viên khuyến khích trẻ làmquen với các tác phẩm văn học 16
15 2.3.6 Trao đổi với phụ huynh về tầm quan trọng của việccho trẻ làm quen với các tác phẩm văn học 17
16 2.4 Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm đối với hoạt độnggiáo dục, với bản thân, đồng nghiệp và nhà trường 18
Trang 41 MỞ DẦU 1.1 Lí do chọn đề tài
Văn học là nghệ thuật của ngôn ngữ, ngôn ngữ là vỏ bọc của tri thức Vănhọc như nguồn sữa ngọt ngào nuôi dưỡng tâm hồn trẻ thơ, nó gắn bó với chúng
ta ngay từ khi còn trong nôi, những bài thơ, những câu chuyện cổ tích của bà,của mẹ đã đưa ta vào giấc ngủ êm đềm, như một nguồn động viên an ủi tiếp sứccho chúng ta phấn đấu vươn lên trong cuộc sống để đáp ứng đòi hỏi của thựctiễn góp phần quan trọng để tạo tiền đề cho việc hình thành và phát triển nhâncách con người Vì vậy việc cho trẻ mầm non nói chung và trẻ nhà trẻ nói riêng:Làm quen với tác phẩm văn học là vô cùng quan trọng, đó chính là cho trẻ đượctiếp xúc với những bài thơ hay, những bài đồng dao, ca dao, tục ngữ mượt mà,những câu chuyện cổ tích có hậu, những nhân vật hiền lành như cô tấm, ông bụt,
bà tiên, đưa trẻ đến với thế giới văn học như đến với thế giới của những điều kỳthú, những âm thanh trầm bổng, sâu lắng với những xúc cảm tình cảm ban đầuđẹp đẽ trong sáng và vô cùng gần gũi thân thiết giúp trẻ phát triển tình cảm thẩm
mỹ, từ đó trẻ biết yêu quê hương, đất nước, yêu con người, yêu mọi vật xungquanh, biết yêu quý cái đẹp đồng thời phát triển tư duy và trí tưởng cho trẻ Bêncạnh đó việc cho trẻ nhà trẻ làm quen với tác phẩm văn học nhằm phát triểnngôn ngữ mạch lạc cho trẻ để trẻ biết thể hiện yêu cầu, mong muốn của bản thânvới người khác bằng ngôn ngữ [01]
Các hoạt động trong trường Mầm non có ý nghĩa rất lớn đối với sự phát triểncủa trẻ Đặc biệt là hoạt động làm quen với tác phẩm văn học Từ khi còn nằmtrong nôi, ở lớp nhà trẻ trẻ đã được đắm mình trong những lời hát ru của cô, đượcnghe những âm thanh nhịp điệu, những bài hát, những câu chuyện, bài thơ cô đọc,
cô kể Thế giới thơ ca đó nó đã để lại trong tâm trí của trẻ từ những ấn tượng sâusắc về những ông bụt, bà tiên, âm hưởng thơ ca cổ tích Những âm hưởng ấy rấtgần gũi, dịu hiền là nguồn nước trong lành, tưới mát tâm hồn trẻ Cho trẻ làm quenvới tác phẩm văn học, trẻ được hoá thân vào những nhân vật ngộ nghĩnh, ly kỳtrong những câu chuyện cổ tích, những bài ca dao, đồng dao.[02]
Mang truyện, thơ đến cho trẻ hay nói cách khác cho trẻ làm quen với tácphẩm văn học đã mở mang nhận thức của trẻ Có thể nói tác phẩm văn học phảnánh muôn mặt của thế giới xung quanh trẻ Thông qua đó giúp trẻ chính xác hoácác biểu tượng về thực tế xã hội xung quanh Dần dần từng bước cung cấp cho trẻnhững khái niệm mở rộng Văn học đã góp phần giáo dục đạo đức và bồi dưỡngnhững phẩm chất tâm hồn cho trẻ, giáo dục trẻ tình yêu gia đình, yêu thương, chia
sẻ, giúp đỡ những người xung quanh gần gũi với trẻ, sống ngay thẳng, sống chânthật, dũng cảm, khiêm tốn, vị tha Biết phân biệt cái thiện, cái ác Thông qua cáccâu chuyện, bài thơ giáo dục cho trẻ tình cảm thẩm mỹ, phát triển vốn từ, tích luỹvốn kinh nghiệm văn học Vì vậy việc đem tác phẩm văn học đến cho trẻ là một
Trang 5việc rất quan trọng và cần thiết, tuy nhiên đối với trẻ nhà trẻ, quá trình được tiếpxúc với tác phẩm văn học phải từ dễ đến khó, từ đơn giản đến phức tạp, để từ đótrẻ bộc lộ khả năng cảm thụ văn học của mình Khả năng cảm thụ đó là sự pháttriển trực tiếp của trẻ về các lĩnh vực: Nhận thức – ngôn ngữ - tình cảm xã hội,đòi hỏi người giáo viên phải có những suy nghĩ sáng tạo và lựa chọn những tácphẩm hay phù hợp với lứa tuổi, có ý nghĩa giáo dục trẻ để từ đó đưa ra nhữngphương pháp, biện pháp thích hợp nhằm giúp trẻ phát triển tốt khả năng cảm thụtác phẩm văn học.[ 02] Căn cứ vào thực tế của trường Mầm non Nga Mỹ trongnhững năm học trước việc cho trẻ làm quen với tác phẩm văn học còn gặp nhiềukhó khăn, hiệu quả chất lượng giảng dạy chưa cao Do đó trong quá trình giảngdạy cũng như việc truyền thụ kiến thức, kỹ năng cho trẻ làm quen với tác phẩm
văn học Tôi đã lựa chọn đề tài “Một số biện pháp cho trẻ 24- 36 tháng làm
quen với tác phẩm văn học tại trường Mầm Non Nga Mỹ” Làm đề tài nghiên
cứu của mình năm học 2017 – 2018
1.2 Mục đích nghiên cứu:
Xuất phát từ thực tế việc dạy trẻ làm quen với tác phẩm văn học trongtrường Mầm Non Tôi đã nghiên cứu tìm ra một số biện pháp cho trẻ làm quenvới văn học ở tại nhóm lớp mình đang phụ trách, nhằm tìm ra một số biện phápphát triển vốn từ cho trẻ, phát triển lời nói mạch lạc, dạy trẻ nói đúng ngữ pháp
và giúp ngôn ngữ trẻ mang tính biểu cảm
1.3 Đối tượng nghiên cứu:
Trẻ 24- 36 tháng tuổi, tại nhóm lớp Họa My ( 24- 36 tháng), trường
Mầm Non Nga Mỹ
1.4 Phương pháp nghiên cứu:
Trong quá trình tiến hành nghiên cứu đề tài, Tôi đã sử dụng các phươngpháp sau
2 Nội dung sáng kiến kinh nghiệm
2.1 Cơ sở lí luận của sáng kiến kinh nghiệm:
- Trong cương lĩnh chính trị của Đảng, giáo dục được coi là quốc sáchhàng đầu để phát triển đất nước, phát triển con người Với ý nghĩa đó giáo dụcvừa là động lực tăng trưởng kinh tế, phát triển xã hội, vừa tạo ra những điều kiện
và cơ hội để ai cũng được học hành, được thụ hưởng nền giáo dục và phát triển
Trang 6một cách toàn diện Vì thế mỗi giáo viên phải luôn luôn nỗ lực phấn đấu nângcao nghiệp vụ chuyên môn, có đủ trình độ để bồi dưỡng nhân tài cho đất nước Cho nên các cấp học, bậc học phải luôn tìm tòi đổi mới về nội dung, hình thức,phương pháp dạy học để nâng cao chất lượng dạy và học tốt hơn Trong đó bậchọc Mầm Non đóng một vai trò hết sức quan trọng trong sự nghiệp trồng người.Đối tượng của giáo viên Mầm Non là trẻ nhỏ, hoàn toàn còn non trẻ, nhạy cảmvới tác động bên ngoài, đồng thời cũng là lúc phát triển rất nhanh về mọi mặt, cả
về thể chất, tinh thần và trí tuệ Đây cũng chính là giai đoạn khởi điểm của việchình thành và phát triển nhân cách của trẻ Các mặt phát triển toàn diện của trẻhòa quyện đan xen vào nhau ảnh hưởng lẫn nhau, không tách rời rõ nét Cho nêncho trẻ bước đầu làm quen với các môn học, người giáo viên Mầm Non mangtrách nhiệm của người thiết kế, thi công đặt nền móng cho việc hình thành vàphát triển non nhân cách con người ở trẻ mầm [03]
Có thể nói hoạt động cho trẻ làm quen với tác phẩm văn học giữ vai tròrất quan trọng đối với việc hình thành và phát triển nhân cách cho trẻ lứa tuổiMầm Non nói chung và đối với trẻ lứa tuổi 24 - 36 tháng tuổi nói riêng, có tácđộng đối với lứa tuổi nhà trẻ, tuy mới tiếp cận với văn học nhưng những tácphẩm của văn học cũng phần nào hình thành ở trẻ những tư tưởng tình cảm tốtđẹp, trẻ biết yêu quê hương làng xóm, yêu mọi vật xung quanh, biết kính trọng
lễ phép với người trên nhường nhịn bạn và em nhỏ, biết đoàn kết giúp đỡ mọingười phát triển cho trẻ những cảm xúc thẩm mỹ Biết yêu cái đẹp, ghét cái xấu,biết được điều thiện, điều ác từ đó trẻ có những dung cảm thẩm mỹ ước muốnvươn lên làm ra cái đẹp có hành vi tốt đẹp đó là cánh cửa mở cho trẻ nhữngbước đi chập chững đầu tiên vào thế giới có giá trị nghệ thuật phong phú chứađựng trong đó các tác phẩm văn học chọn lọc những bài thơ câu chuyện với nộidung ngắn gọn dễ hiểu sẽ kích thích phát triển ngôn ngữ mạch lạc, mở rộng vốn
từ và phát triển toàn diện nhân cách của trẻ ngay từ lứa tổi nhà trẻ.[ 04] Mặc dùlàm quen với các tác phẩm văn học có sức ảnh hưởng rất lớn đối với trẻ tuynhiên trên thực tế giảng dạy Tôi thấy việc sử dụng các phương pháp cho trẻ làmquen với các tác phẩm văn học còn chưa đạt hiệu quả cao, chủ yếu là dạy trẻ đọcthuộc thơ, kể chuyện một cách máy móc, đồ dùng trực quan đơn giản vì vậychưa gây được sự chú ý của trẻ vào giờ học Như vậy làm thế nào để cho trẻ làmquen với tác phẩm văn học đạt hiệu quả, phát triển tối ưu ở trẻ Mầm Non đóchính là những câu hỏi luôn đặt ra cho Tôi trong công tác giáo dục trẻ
2.2 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm:
Trong quá trình nghiên cứu và làm sáng kiến Tôi đã gặp không ít nhữngthuận lợi và khó khăn sau:
a, Thuận lợi:
Trang 7- Trường mầm non Nga Mỹ là trường chuẩn quốc gia có đầy đủ đồ dùng đồchơi phục vụ cho công tác chăm sóc giáo dục trẻ đặc biệt là cho hoạt động làmquen với tác phẩm văn học Lớp học đảm bảo đủ diện tích, thoáng mát, thuận lợicho các hoạt động của trẻ
- Nhà trường có Ban giám hiệu năng nổ, nhiệt tình có năng lực, luôn quantâm đến chất lượng dạy và học, luôn dự giờ thăm lớp góp ý xây dựng cho cáchoạt động của nhóm lớp
- Có hội phụ huynh luôn quan tâm đến các hoạt động của nhà trường đặcbiệt là chi hội phụ huynh của nhóm trẻ 24-36 tháng tuổi do Tôi phụ trách, đãđầu tư đồ dùng đồ chơi cho con em mình đầy đủ, hưởng ứng mọi phong trào củatrường của nhóm đề ra
- Bản thân là giáo viên trẻ có trình độ Đại học, luôn nhiệt tình trong công tácchăm sóc và giáo dục trẻ, tâm huyết với nghề, yêu nghề mến trẻ, coi trẻ như con
em mình Bên cạnh đó còn được tiếp thu đầy đủ các chuyên đề, được dự giờ dạymẫu từ đồng nghiệp, luôn tham khảo sách báo, tập san, các thông tin đạichúng… để tìm ra các phương pháp, biện pháp dạy, cách tổ chức cho trẻ hoạtđộng phù hợp với trẻ nhóm mình, giúp trẻ tích cực tham gia các hoạt động họctập, vui chơi cũng như hoạt động làm quen với văn học
Mặt khác môn học này là một môn học khó đối với trẻ, việc truyền thụkiến thức đến với trẻ còn nhiều hạn chế, trẻ chỉ được nghe thông qua giọng đọc,lời kể của cô qua hành động và đồ dùng trực quan nên trẻ hiểu và nắm bắt nộidung bài học chưa sâu, chưa chính xác, trẻ chưa đọc đúng ngữ điệu, giọng điệu,chưa thể hiện được tính cách của từng nhân vật trong tác phẩm
Tỷ lệ
%
Sốcháu
Tỷ lệ
%
20 Nghe và hiểu nội dung bài thơ, câu chuyện, 15 75 5 25
20 Trả lời và đặt câu hỏi 14 70 6 30
20 dao, ca dao.Khả năng đọc thuộc thơ, đồng 15 75 5 25
Trang 8Từ kết quả trên, bản thân Tôi rất băn khoăn, trăn trở phải làm gì, bằngcách nào để nâng cao chất lượng cho trẻ 24 – 36 tháng làm quen với tác phẩmvăn học đạt hiệu quả Từ đó đã thôi thúc Tôi tìm ra một số giải pháp và Tôi đã
áp dụng trong năm qua và đã đạt được một số kết quả rất khả quan
2.3 Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề:
2.3.1 Tự học, tự bồi dưỡng nâng cao kiến thức, kỹ năng sư phạm cho bản thân để tổ chức có hiệu quả cho trẻ làm quen với tác phẩm văn học.
Mặc dù chuyên đề cho trẻ “Làm quen với văn học và chữ viết” đã được
triển khai và tổ chức thực hiện trong nhiều năm qua, bản thân đã nắm được bảnchất của chuyên đề và vận dụng vào hoạt động giảng dạy Nhưng trong quátrình thực hiện Tôi vẫn còn lúng túng, chưa tích cực sáng tạo vì thế trong nămhọc 2017 - 2018 Trường Mầm Non Nga Mỹ vẫn tiếp tục chỉ đạo thực hiện Làmột giáo viên phụ trách nhóm 24 - 36 tháng tuổi để nâng cao chất lượng cho trẻlàm quen với tác phẩm văn học, Tôi đã không ngừng tự học tập, tự bồi dưỡng
để nắm chắc nội dung, phương pháp, sáng tạo trong khi dạy trẻ Tôi sử dụngbằng một số hình thức như:
Tham gia các buổi hội thảo, các buổi dự giờ, thao giảng của các bạn đồngnghiệp cũng như các trường trọng điểm trong huyện Qua đó Tôi cùng bạn bèđồng nghiệp được tìm hiểu và trả lời các câu hỏi do Ban giám hiệu nhà trườngxây dựng như:
+ Làm quen với tác phẩm văn học cho trẻ nhà trẻ, mẫu giáo gì?
+ Mục tiêu giáo dục cho trẻ làm quen tác phẩm văn học ?
+ Nội dung làm quen tác phẩm văn học được tiến hành thông qua nhữnghoạt động nào?
+ Để giúp trẻ hứng thú tham gia hoạt động với tác phẩm văn học bạn sẽlàm như thế nào?
+ Đặc biệt là việc áp dụng chuyên đề giáo dục lấy trẻ làm trung tâm tronggiáo dục Mầm Non
Ngoài ra Tôi còn tự học tập, tự nghiên cứu qua các tài liệu, các tạp san,qua mạng Internet về những kiến thức có liên quan như:
+ Phương pháp làm quen tác phẩm văn học cho trẻ Mầm Non
+ Phương pháp tổ chức hoạt động cho trẻ làm quen với tác phẩm văn học.+ Phương pháp kể chuyện sáng tạo, kể chuyện theo tranh
+ Làm đồ dung sáng tạo phục vụ cho trẻ nhà trẻ 24 – 36 tháng làm quenvới tác phẩm văn học
Trang 9Như vậy: Qua việc được tiếp thu các chuyên đề, dự các buổi hội thảo,tham gia dự giờ thao giảng các đồng ngiệp, học hỏi trường bạn để kịp thời uốnnắn bổ sung những hạn chế tồn tại của bản thân.
Từ đó giúp Tôi nắm vững kiến thức một cách cơ bản trong việc cho trẻlàm quen với tác phẩm văn học nói chung và đặc biệt là cho trẻ 24 - 36 tuổi tàmquen với tác phẩm văn học như cách giới thiệu bài, giọng đọc, giọng kể phùhợp với từng tác phẩm văn học
2.3.2 Tạo môi trường văn học phong phú cho trẻ tham gia vào hoạt động làm quen với tác phẩm văn học
Để giúp trẻ cảm thụ tốt môn văn học thì việc tạo cơ hội cho trẻ tiếp xúcvới tác phẩm văn học phải thường xuyên vì vậy xây dựng môi trường văn họctrong và ngoài lớp học là điều Tôi luôn chú trọng
- Tạo môi trường trong lớp học
Ngay đầu năm học, Tôi đã vận động phụ huynh và trẻ cùng tham gia làm
đồ dùng, đồ chơi, trang trí lớp nhằm giúp trẻ hứng thú tham gia các hoạt động.Chẳng hạn Tôi vận động phụ huynh cùng mang những nguyên vật liệu phế thải,các nguyên liệu sẵn có ở địa phương để làm đồ dung đồ chơi cho trẻ làm quenvới tác phẩm văn học…
Hay vận động phụ huynh mang sách, báo có các câu chuyện, bài thơ phùhợp đối với trẻ để những lúc trẻ hoạt động ở góc nghệ thuật trẻ mang ra xemhình ảnh để trẻ kể chuyện theo tranh…
Bên cạch đó, trong lớp Tôi luôn tận dụng diện tích chú ý bố trí, sắp xếpcác học cụ đội hình để tạo môi trường học tập thoải mái cho trẻ
Ví dụ: Ở chủ đề: “Gia đình” Tôi đã trang trí lớp bằng cách trang trí các
hình ảnh về gia đình, bố mẹ, anh chị em, tranh chủ đề gia đình, hình ảnh các bàithơ, câu chuyện kèm tranh chữ to để tạo cho trẻ hứng thú hoạt động
( Hình ảnh: Xây dựng môi trường văn học trong lớp)
Ngoài ra Tôi còn chuẩn bị các con rối được may bằng vải, bằng bông, cácque kem… để trẻ kể chuyện, đọc thơ, kể chuyện sáng tạo theo ý thích…
Hay ở chủ đề “Giao thông” môi trường Tôi xây dựng là hình ảnh các
phương tiện giao thông, các đồ dùng, đồ chơi tự làm cho trẻ hoạt động Bêntrong góc này tôi luôn tìm kiếm, sưu tầm, trưng bày các loại tranh truyện chữ
to, thơ chữ to, các bài ca dao, đồng dao, truyện kể sáng tạo, truyện cổ tích,truyện dân gian Việt Nam và một số tranh ảnh, tạp chí khác phù hợp Khi chotrẻ xem tranh tôi hướng dẫn cho trẻ đọc từ trái sang phải, từ trên xuống dưới,bản thân cũng tham gia đọc sách cùng trẻ, tập cho trẻ kể chuyện theo tranh,
Trang 10giúp trẻ hiểu nội dung ý nghĩa của chữ viết, rèn luyện khả năng quan sát, chú ý
có chủ định của trẻ
Để trẻ có thể lĩnh hội những kiến thức đã học hay thích khám phá những
đề tài mới Tôi đã tạo cho trẻ một góc thư giãn nhỏ để trẻ có thể tự do xem tranh,ảnh, theo các nội dung câu chuyện, nghe những bài thơ, bài hát mà Tôi đã ghiâm…qua đó trẻ cảm thấy hứng thú hơn khi tham gi các hoạt động
- Tạo môi trường ngoài lớp học.
Bên cạnh đó môi trường ngoài lớp cũng được Tôi quan tâm như: Tạo môitrường văn học và chữ viết bằng cách tận dụng những khoảng tường trống để vẽcác nhân vật có trong các câu chuyện, các bài thơ, ca dao, đồng dao, xây dựngvường cổ tích, giúp trẻ cảm thấy gần gũi với các nhân vật hơn, biết yêu cáitốt, học tập cái tốt, ghét cái xấu, lên án cái xấu gợi mở cho trẻ cùng nhau kể
chuyện, đọc thơ
Ví dụ: Chủ đề “Cây, rau, quả và những bông hoa đẹp” Tôi có thể vẽ
hình quả bầu tiên, cây chuối, cây bắp cải… là các bài thơ, câu chuyện nói về cácloại cây, rau, quả được trồng rất nhiều trong gia đình, rất gần gũi quen thuộc ởcuộc sống ngoài đời nay lại xuất hiện trong truyện, thơ, ca dao đồng dao sẽ cànggây tính tò mò khám phá cho trẻ vì thế mà trẻ đến được với thơ, truyện, đồngdao ca dao rất tự nhiên và hứng thú từ đó trẻ cảm nhận thiết thực hơn, thích họcthơ, truyện hơn trong các hoạt động ngoài giờ
(Hình ảnh: Xây dựng các bài thơ, câu chuyện cho trẻ làm quen với văn học)
Hay Tôi đã tham mưu với nhà trường để xây dựng “ Vườn cổ tích” của bé với
các câu chuyện có trong chương trình như: Gà và vịt, Tấm cám, Sự tích Quảdưa hấu, Bạch tuyết và bảy chú lùn…
( Hình ảnh: Vườn cổ tích )
* Kết quả:
- Tôi đã tạo được môi trường phong phú được thể hiện qua góc sáchtruyện, vườn cổ tích của bé, các mảng tường quanh lớp
- 100% trẻ hứng thú với môi trường tôi và trẻ đã xây dựng
- Trẻ hứng thú hơn khi tham gia các hoạt động cho trẻ làm quen với tácphẩm văn học
2.3.3 Nâng cao chất lượng cho trẻ thông qua hoạt động cho trẻ làm quen với tác phẩm văn học.
Trang 11Cho trẻ làm quen với tác phẩm văn học trên hoạt động học là một conđường chính xác nhất bởi qua đọc thơ, kể chuyện diễn cảm cho trẻ nghe giúptrẻ thoả mãn nhu cầu ham hiểu biết Muốn nội dung của tác phẩm đến với trẻlàm rung động lòng trẻ, gây hứng thú nghe hiểu cho trẻ thì cô giáo phải là ngườitìm ra thủ thuật đọc kể diễn cảm Trước tiên phải xác định loại tác phẩm vănhọc thơ hay truyện từ đó tìm hiểu nội dung truyện thơ, luyện giọng điệu, biếngiọng điệu của mình thành giọng điệu của tác phẩm và kết hợp với cử chỉ, điệu
bộ nét mặt
Vậy làm thế nào để giúp trẻ làm quen văn học một cách tốt nhất? Thựchiện vấn đề này Tôi đã tổ chức thực hiện như sau
- Xây dựng nề nếp trong hoạt động học
Bằng những kiến thức đã học cùng với kinh nghiệm giảng dạy của bảnthân, Tôi thấy để một hoạt động học cho trẻ làm quen với các tác phẩm văn họcđạt kết quả tốt, việc đầu tiên chúng ta phải xây dựng được nề nếp thói quen tốtcho trẻ, song việc xây dựng nề nếp thói quen còn phụ thuộc vào rất nhiều yếu tốnhư đối với lớp Tôi phụ trách gồm 20 trẻ, số trẻ nữ chỉ có 1/3 còn lại là 2/3 trẻnam, do đó các cháu rất hiếu động Mặt khác lại có nhiều cháu sinh vào cuốinăm do vậy so với các cháu đầu năm thì số cháu này về thể lực còn hơi yếu, khảnăng phát âm còn kém, việc nắm bắt kiến thức lại càng yếu hơn Chính vì nhữngyếu tố này đã khiến Tôi quan tâm đến vấn đề nề nếp của lớp, Tôi đã phân côngcháu hiếu động ngồi cạnh những cháu có thói quen nề nếp tốt, cháu khá ngồicạnh cháu yếu, cháu mạnh dạn ngồi cạnh cháu nhút nhát, rụt rè để gây sự đoànkết đua nhau học tập giúp đỡ lẫn nhau, đưa chất lượng của lớp ngày càng tốthơn
Ví dụ: Những trẻ thiếu tập trung Tôi luôn nhắc nhở khéo các cháu ngồi
học phải ngồi ngoan, muốn nói gì phải giơ tay xin phép cô, khi phát biểu phảiđứng ngay ngắn, nói đủ câu, diễn đạt mạch lạc, trước khi nói phải thưa cô
Ngoài những nề nếp thói quen chung, tôi còn rèn cho trẻ nề nếp thói quenđặc trưng của hoạt động văn học như: Chú ý nghe cô đọc, kể, chú ý lắng nghetên câu chuyện, tên bài thơ, ca dao đồng dao mà cô đang dạy, chú ý nhớ tên cácnhân vật, giọng kể của các nhân vật…
( Hình ảnh: Trẻ giơ tay trả lời câu hỏi của cô)
Từ việc rèn nề nếp thói quen thường xuyên cho trẻ như vậy mà trẻ chú ýhọc tập hơn, kết quả là các cháu đã biết ngồi ngay ngắn nghe cô kể chuyện, đọcthơ, ca dao đồng dao, trẻ nhớ tên bài thơ, tên tác giả một cách chính xác hơn.Những cháu còn rụt rè, chưa mạnh dạn cũng tự tin hơn, thích thú và hứng thúhọc tập hơn
Trang 12Kết quả: Sau khi xây dựng nề nếp trong lớp học Tôi thấy trẻ ngoan hơn,
tự tin và hứng thú tham gia vào các hoạt động hơn điều đó giúp trẻ tiếp cận vớicác tác phẩm văn học nhanh hơn
- Thay đổi hình thức tổ chức cho trẻ làm quen với tác phẩm văn học trên hoạt động học có chủ định
Để tránh tình trạng trẻ phải ngồi ì trong suốt giờ học, khiến trẻ nhàm chánkhông hứng thú thì việc cho trẻ thay đổi “Động- tĩnh” trong giờ học và phù hợpvới nội dung bài dạy là điều rất cần thiết
Ví dụ: Trong hoạt động kể chuyện “Chú mèo tinh nghịch” chủ đề:
Những con vật đáng yêu
Tôi cho trẻ cùng hát bài “Rửa mặt như mèo”
Hay trong hoạt động thơ “Hoa đào” chủ đề: Ngày tết vui vẻ
Tôi sử dụng hình thức hội thi với tên gọi “Vườn thơ của bé”
Nội dung 3: Giao lưu giữa các đội 2 đội cùng đọc thi với nhau
Và cuối cùng là nghe theo băng đài Đây cũng là hình thức đề giúp trẻphát triển khả năng ghi nhớ, rèn luyện ngôn ngữ mạch lạc làm tăng thêm sự cảmthụ, hiểu biết của trẻ về tác phẩm văn học
- Tổ chức có hiệu quả hoạt động làm quen với tác phẩm văn học trên hoạt động học có chủ định
Để thành công trong hoạt động dạy, điều đầu tiên Tôi phải dùng thủ thuậtthu hút được sự chú ý của trẻ vào hoạt động trẻ có hứng thú thì mới tham giahoạt động tích cực và thể hiện được các yêu cầu của cô Trước tiên muốn tiếnhành một giờ làm quen với văn học được tốt ngoài soạn giáo án đầy đủ, nghiêncứu kỹ bài, xác định giọng đọc, lời kể phù hợp với nội dung của tác phẩm, cònlựa chọn những loại đồ dùng, đồ chơi phổ biến, điển hình đẹp, rõ nét, sống động
có như vậy mới truyền tải được lượng tri thức đến với các cháu, giúp các cháulĩnh hội kiến thức một cách dễ dàng nhưng lại đảm bảo được sự thoải mái hứngthú trong giờ học Bởi vì ở lứa tuổi này các cháu chủ yếu là nhờ vào đồ dùngtrực quan, hình ảnh thông qua các loại đồ dùng này các cháu mới hiểu biết hơn
về thế giới xung quanh Song nếu chúng ta chỉ sử dụng sơ sài một số tranh ảnh